Bijlage 1 Herstelagenda Groningen Vooruit.pdf

-

T EP

C N O C

GRONINGEN

VOORUIT

AGENDA VOOR EEN BRUISENDE GEMEENTE NA CORONA

GRONINGEN

VOORUIT

INHOUDSOPGAVE

INLEIDING 3 VEILIGE OPSTART 7 BRUISENDE STAD 10 VEERKRACHTIGE & ONDERNEMENDE STAD

13

FINANCIËN 23

AANLEIDING

-3-

INLEIDING AANLEIDING Corona heeft al meer dan een jaar grote impact op de samenleving. Het staat vast dat de maatschappelijke en economische effecten nog lang merkbaar zijn. Met zicht op een samenleving na, of beter gezegd met, corona richten we ons op herstel, op een nieuwe Groningse Zomer. Deze agenda richt zich op sectoren en plekken waar de coronacrisis grote economische impact heeft gehad. Die impact is groot: de nationale economie is vorig jaar met 3.8 procent gekrompen, de sterkste krimp ooit gemeten door het Centraal Planbureau (CBP). Deze agenda is daarmee ook incompleet. Er volgt een sociaal perspectiefplan gericht op het welzijn van onze inwoners. Daar staat de bredere sociaal-maatschappelijke impact van corona, die vaak onder het oppervlak sluimert, centraal. Impact corona De gemeente staat er in de basis goed voor maar de economische gevolgen van corona zijn evident. In juni 2020 heeft SEO onderzoek gedaan naar de eerste effecten van de pandemie op de Regio Groningen-Assen. Daarbij is gekeken naar specifieke regionale sectoren zoals de creatieve industrie, energie, ICT, horeca en universitair onderwijs. Onder andere vanwege de relatief grote omvang van de energie, zorg- en overheidssector in Groningen wordt onze economie relatief minder sterk geraakt dan het landelijke beeld. Toch is het duidelijk dat de impact groot is.

ZZP’ers, sociaal en creatieve ondernemers, de transportsector, horeca en retail redden het niet zonder de landelijke steunmaatregelen. De culturele en creatieve sector en het nachtleven hebben het enorm zwaar. De verwachting is dan ook dat in onze regio 22 procent van de banen direct of indirect worden geraakt door de gevolgen van de pandemie1.

horeca en retail. In de wijken is de impact relatief minder door meer focus op de dagelijkse boodschappen, supermarkten boeken recordomzetten. En in de binnenstad zijn het relatief vaak de kleinere ondernemers die zich in zwaarder weer begeven. De verwachting is dan ook dat er de komende tijd bedrijven om zullen vallen door zelf gekozen bedrijfsbeëindiging of faillissement, zeker als de steunmaatregelen aflopen en uitgestelde belastingen geïnd gaan worden. Deze impact zal zich ruimtelijk vertalen in leegstand en een nieuwe dynamiek op de vastgoedmarkt in de binnenstad. Het beschermen van de Groningse eigenheid in die dynamiek heeft onze aandacht.

Corona zet de arbeidsmarkt dus flink op zijn kop. Vooral jongeren met een uitzendbaan, tijdelijk contract of oproepbaan raakten hun baan kwijt. Ruim een derde van de werknemers in Groningen heeft een flexibel contact. Net als zzp’ers wordt deze groep hard geraakt. Bestaande en nieuwe regelingen zoals de NOW, TOZO en TONK vangen de eerste klappen op. Het CPB constateert echter dat de coronacrisis de komende vijf jaar tot schade op de arbeidsmarkt kan leiden met een oplopende werkloosheid, verlies aan menselijk kapitaal en een toenemende mismatch.

Vorige zomer hebben we ook ervaren dat ook het opstarten grote fysieke impact heeft op de binnenstad en andere populaire plekken zoals het Noorderplantsoen en het Stadsstrand, inclusief toename in het aantal overlastmeldingen. Omdat we afstand moeten houden vraagt opstarten om regulering en ruimte voor voetgangers en ondernemers, want we maken in onze hele gemeente intensiever gebruik van de openbare ruimte. Dit vraagt om actieve spreiding van publiek naar locaties buiten de binnenstad zoals het Stadspark, Woldmeer en Suikerzijde. Het komende jaar verwachten wij twee jaargangen studenten, die voor het eerst echt kennismaken met de stad, de lichting van dit jaar en de lichting van vorig jaar. Studenten maken mede onze stad. Het activeren van het studentenleven is daarom belangrijk voor ons.

Veel van deze gevolgen landen fysiek in de binnenstad door de afhankelijkheid van toestroom van buiten en het grote aandeel Impact coronacrisis op de economie van de provincie Groningen en de RGA, SEO economisch onderzoek, 6 mei 2020

1

-4-

Daarbij groeien ook de zorgen dat de crisis nieuwe gelegenheden biedt voor ondermijnende en georganiseerde criminaliteit. Openbare orde en veiligheid zullen dan ook onze voortdurende aandacht vragen. Agenda We zien dat de pandemie een tweeledige economische en ruimtelijke impact heeft. Ten eerste is er de directe impact van de maatregelen op ondernemers en werknemers voor wie het werk stopt of fundamenteel is veranderd. Ten tweede zien we een versnelling van transities die we al eerder signaleerden. In de eerste categorie richten we ons op vooral op ondersteunen. In de tweede categorie willen we gericht sturen op deze transities zodat we hier kansen benutten. Kansen om onze kopposities op het gebied van digitalisering en energietransitie te verstevigen, in te zetten op versterking van onze gezondheidseconomie en innovatie, maar ook om beter te kunnen sturen op ruimtelijke transities in de binnenstad. Voor de korte termijn nemen we vooral maatregelen om ondernemers acute ondersteuning te geven en een veilige opstart te organiseren. Daarvoor hebben we als gemeente reeds steunpakketten opgesteld en maatregelen genomen, zoals tijdelijke terrasuitbreiding, een 1,5 meter loket, het bevorderen van digitale verkoopkanalen en een toolkit met hulp en advies.

Korte termijn: directe ondersteuning

De middellange termijn zijn maatregelen vanaf nu tot volgend jaar waarmee we de economie en de arbeidsmarkt (flexibiliseren, versnellen matching vraag en aanbod) in onze gemeente een impuls willen geven. De lange termijn richt zicht vooral op het verdienvermogen van de economie in prioritaire sectoren, het behoud van de aantrekkelijkheid en het benutten van de eerder benoemde kansen. In deze agenda staan maatregelen die we nemen voor een (1) Veilig opstartende, (2) Bruisende en (3) Veerkrachtige & Ondernemende stad. De maatregelen zijn deels nieuw, en bestaan deels ook uit bundelen en versnellen van bestaande acties en het opvoeren van nieuwe. We hebben met verschillende groepen ondernemers en stakeholders waardevolle gesprekken gevoerd over de impact van corona en de rol van de gemeente en ze gevraagd waar we ze verder kunnen ondersteunen. De input is grotendeels meegenomen in onze het economisch als sociaal perspectiefplan en gericht op het versneld activeren van de samenleving. Dit doen we door tal van activiteiten op het gebied van onderwijs, sport, cultuur, etc. De Groningse zomer fungeert als paraplu voor wat er deze zomer te doen is in Groningen.

Middellange termijn: goede doorstart

-5-

Lange termijn: verdienvermogen veilig stellen & aantrekkelijkheid te behouden

Aan de slag We starten niet vandaag, nu het plan er ligt, maar gisteren, snelheid is geboden door de huidige crisis. De economische impact zal onzeker blijven. Op het moment van schrijven wordt het land stapsgewijs weer heropend. Maar in welke snelheid en of we wellicht weer tijdelijk een stap terug moeten doen is niet duidelijk. De insteek van het plan is daarom dat het flexibel is, meegroeit met versoepelingen, en aangepast kan worden wanneer nodig. We doen dit niet alleen. We doen dat samen met onze partners: GCC, KHN, de bedrijvenverenigingen, het Akkoord van Groningen, Marketing Groningen en de Provincie Groningen. Een direct merkbare actie zal in ieder geval het organiseren van de Groningse Zomer zijn. De Groningse Zomer is onderdeel van zowel het economisch als sociaal perspectiefplan en gericht op het versneld activeren van de samenleving. Dit doen we door tal van activiteiten op het gebied van onderwijs, sport, cultuur, etc. De Groningse zomer fungeert als paraplu voor wat er deze zomer te doen is in Groningen. Om dit te bereiken investeren we in totaal naast onze huidige inzet en budgetten nog 3,5 miljoen.

-6-

VEILIGE OPSTART

-7-

VEILIGE OPSTART Langzaam maar zeker komt er steeds meer ruimte om de samenleving weer op te starten. In deze periode zorgen we ervoor dat dit op een veilige manier gebeurt. We zagen voor Corona al dat de druk op de openbare ruimte toeneemt. In het collegeprogramma is dan ook ingezet op het herwinnen van de openbare ruimte. De komende tijd zal, gelet ook op de vorige zomer, het voeren van regie op deze drukte en ruimteclaims nog urgenter zijn. Dit maakt maatregelen noodzakelijk, zeker als we afstand tot elkaar moeten bewaren. Uitgangspunt daarin blijft dat we de maatregelen van het kabinet of de Veiligheidsregio op- of afschalen, afhankelijk van de besmettingscijfers. Deze periode van veilig opstarten zal flexibiliteit en verantwoordelijkheid vragen van bezoekers, ondernemers en bovenal van ons als gemeente. Om te zorgen dat Groningen veilig uit de lockdown komt optimaliseren we daarvoor de randvoorwaarden. Dit doen we door een aantal maatregelen op de korte termijn gericht op: ▶ Het informeren en spreiden van bezoekers ▶ Het, al dan niet tijdelijk, bieden van extra ruimte Informeren en spreiden We monitoren real-time de drukte in de binnenstad en maken deze informatie openbaar inzichtelijk via onze gemeentelijke kanalen. Zo stellen we bezoekers en ondernemers in staat hierop te acteren door, bijvoorbeeld, te sturen op bezoek op rustige momenten.

Daarnaast informeren we bezoekers en ondernemers via sociale media, nieuwsbrieven, website en LED-schermen op drukke plekken. Ook zullen we extra handhaving inzetten om bij te dragen aan het voorkomen van overlast hotspots en het bevorderen van spreiding. En we zetten tijdens de Groningse Zomer in op spreiding van evenementen over de gemeente en brengen actief plekken buiten de binnenstad met hoge verblijfskwaliteit onder de aandacht en organiseren we activiteiten in de wijken dicht bij mensen. Want buiten de binnenstad en het Noorderplantsoen heeft Groningen veel moois te bieden zoals het Stadspark, het Woldmeer en de Suikerzijde. Dit werken we uit met Marketing Groningen.

Figuur: Huidige kernwinkelgebied in oranje weergegeven

Bieden van ruimte Tot 1 juli 2021 bieden we ondernemers tijdelijk extra ruimte door de winkeltijden voor supermarkten te verruimen en tot 31 december 2021 bieden we tijdelijk de ruimte om terrassen te verruimen. We reguleren toegang tot winkelgebieden met loopstromen, extra fietsstewards en aangepaste fietsroutes en creëren meer openbare ruimte door het tijdelijk opheffen van autoparkeerplaatsen ten behoeve van fietsparkeren en/of terrassen. We bouwen een extra fietsendepot voor verwijderde fietsen. We gaan hierbij op zoek naar een nieuwe locatie omdat de Ossenmarkt na corona weer beschikbaar moet zijn als evenemententerrein. We staan, zolang de 1,5 meter regel van toepassing is, geen nieuwe uitstallingen toe in het kernwinkelgebied. Zo maken we ruimte voor de voetganger. Ook kijken we naar het slim temporiseren van werkzaamheden in het uitvoeringsprogramma binnenstad zoals bijvoorbeeld het naar achter halen van de geplande werkzaamheden in de Poelestraat komende zomer. En we bieden natuurlijk ruimte aan onze studenten om te studeren (via studieplekken) en landelijke pilots. Ook voor de langere termijn werken we aan het reguleren van de druk op de openbare ruimte door onder andere gedragsbeïnvloeding rondom het stallen van fietsen, het inzetten van extra fietsstewards en het realiseren van extra fietsenstallingen.

Permanente maatregelen werken we uit in het kader van de mobiliteitsvisie en de binnenstadsvisie.

-8-

OVERZICHT MAATREGELEN EN KOSTEN Maatregel Real-time en openbaar inzicht in loopstromen • Coronamaatregelen binnenstad: o informeren de bezoekers en ondernemers via social media, nieuwsbrief, website en LED schermen. o verminderen van obstakels o extra fietsendepot o tijdelijk geen nieuwe uitstallingen toestaan in kernwinkelgebied o Extra handhaving om overlast op hotspots te voorkomen nu alles weer op gang komt • •

Fietshandhaving en depot Stewards/tekstkarren/regelaars Plankosten

Verruimen winkeltijden en terrasverruiming Uitvoeringsprogramma binnenstad: Planning aanpassen/temporiseren. Aanpassing van planning kost geld wanneer er al verplichtingen zijn aangegaan. Stimuleren vroegbezoek Gedragsbeïnvloeding & inzet fietsstewards Realiseren extra fietsenstallingen Tijdelijk opheffen autoparkeerplaatsen t.b.v. fietsparkeren en/of terrassen EXTRA INVESTERINGEN 430.000

-9-

BRUISENDE STAD

BRUISENDE STAD Groningse Zomer Wanneer we langzaam weer uit de lockdown komen verwachten we dat er een hausse aan evenementen op ons afkomt: een Groningse Zomer. We zien veel partijen van alles organiseren, maar ook de “normale” activiteiten worden meer en meer mogelijk. De verwachting is dat vooral de eerste maanden, komende zomer, bezoekers weer massaal naar de stad trekken om te winkelen en op het terras te zitten. Vanuit ondernemers, maar ook vanuit de gemeente worden allerlei evenementen en activiteiten georganiseerd. Ook verwachten de kennisinstellingen een recordaantal nieuwe studenten omdat tussenjaren worden overgeslagen en omdat Groningen een goed alternatief is voor een studie in het Verenigd Koninkrijk (i.v.m de Brexit). Om dit alles enigszins te coördineren organiseren we de Groningse Zomer. De Groningse Zomer is een verzamelnaam voor activiteiten, zoals de festivals, sport- en spel evenementen, cultuurevenementen etc. die worden georganiseerd zowel in de binnenstad als in de wijken en daarbuiten.

Hierbij is het belangrijk dat zaken onderling worden afgestemd. Hierin nemen wij de regie. Op die manier zorgen we voor een duidelijk en overzichtelijk aanbod, een plek voor iedereen, en voorkomen we dat de stad overspoelt. Vanuit de gemeente stellen we hiervoor een projectleider aan, die samen met de gemeentelijke organisatie en Marketing Groningen aan de slag gaat. Groningen studentenstad Het behoeft geen uitleg dat studenten en het studentenleven van groot belang zijn voor Groningen. Het afgelopen jaar is zwaar geweest voor studenten. Het activeren van het studentenleven is van groot belang om Groningen te laten bruisen. Studenten moeten zich weer snel thuis voelen in Groningen. Dit geldt vooral voor de huidige eerstejaars die nauwelijks fysiek onderwijs in de stad hebben gehad. Hiervoor zijn primair de kennisinstellingen aan zet, maar we werken natuurlijk samen in het Akkoord van Groningen en faciliteren als gemeente waar we kunnen.

- 10 -

De kennisinstellingen zijn inmiddels geoefend in het op- en afschalen van fysiek onderwijs en onderzoeken de mogelijkheden om veilig maar snel weer onderwijs op locatie te organiseren. Daarvoor lopen onder andere pilots met sneltesten door de RUG, Hanze en het Noorderpoort. Ook zijn er extra tijdelijke studieplekken gerealiseerd in de Oosterpoort en het Forum. Komende zomer verwachten de instellingen veel nieuwe studenten. Om ook die goed te laten landen is er tijdens de Groningse Zomer speciale aandacht voor hun introductie en de KEI-week. Daarnaast willen we in afstemming met de kennisinstellingen voldoende extra tijdelijke studieplekken blijven realiseren. We denken daarbij ook aan de Martinikerk en de derAa-kerk.

lockdown versnelt een aantal bredere trends en ontwikkelingen die al langer speelden in de grote binnensteden: de overgang van ‘place to buy, naar ‘place tot be’. Uitgangspunt voor ons is dat Groningen blijft bruisen en daarom beschermen en promoten we wat Groningen uniek maakt. Hierbij zetten we in op 2 belangrijke pijlers: het vastgoed en maatregelen om startende & vernieuwende ondernemers te ondersteunen.

Aantrekkelijke openbare ruimte We zien, mede ingegeven door corona, de druk op de openbare ruimte in onze gemeente toenemen. We blijven investeren in een aantrekkelijke openbare ruimte en vrije zitplekken waar je geen consument hoeft te zijn, meer speelvoorzieningen en stimuleringsprojecten en kwaliteitsimpulsen zoals gevelverbetering, geveltuintjes en kunst in de openbare ruimte. De herinrichting Grote Markt, Dudok aan het Diep en het pleintje bij de Aa-kerk zijn voorbeelden van hoe we dit aanpakken. Onze inzet is gericht op het creëren van aantrekkelijke verblijfs- en ontmoetingsplekken met een brede functiemix: een concentratie van winkels, horeca, musea, cultuur- en poppodia, evenementen, onderwijs, werken (ook maken/ambacht) en altijd in combinatie met stedelijk wonen. In Haren gaan we aan de slag met het uitvoeren van de centrumvisie en verkennen we herontwikkelingsmogelijkheden om het kernwinkelgebied te concentreren. Daarnaast starten we met een pilot vestigingsplaatspromotie. In Ten Boer zijn we aan de slag met de dorpsvernieuwing met aandacht voor het vestigingsklimaat en lokaal ondernemerschap. Het centrum Ten Boer en het Koopmansplein krijgen een flinke impuls. Vastgoed en leegstand De verwachte problematiek van leegstand en vermindering van bezoekersaantallen door de coronapandemie en de daaropvolgende

Concreet gaan we aan de slag met het ontwikkelen van instrumentarium om op vastgoedontwikkelingen in de binnenstad te kunnen sturen. Daarvoor brengen we ons in kaart welk instrumentarium we kunnen inzetten, zoals leegstandsverordeningen, erfpacht, branchering, herverkaveling, verplaatsingsstrategie- en regelingen en de mogelijkheden van de wet voorkeursrecht gemeenten. En we onderzoeken de mogelijkheid om een ontwikkelbedrijf voor de binnenstad in te richten om actief vastgoed aan te kopen en (her)ontwikkelen. Zo krijgen we grip op de veranderingen en kunnen we met actief vastgoedbeleid sturen op de ‘juiste functie op de juiste plek’ en niet op maximale opbrengsten. Zo voorkomen we het recht van de sterkste en blijft er plek voor de lokale middenstand die Groningen uniek maakt. Daarover zijn we in gesprek met vastgoedeigenaren en makelaars en werken we in relatie tot het uitvoeringsprogramma binnenstad mogelijkheden uit om kostenverhaal toe te passen bij functiewijziging en herontwikkeling. Ook verkleinen we het risico op doorlopende huurverplichtingen (en geen omzet) bij een nieuwe lockdown: met vastgoedeigenaren, makelaars, ondernemersvereniging en de ondernemer zelf werken we een model uit om de huurlasten voor (startende) ondernemers (aanloopstraten/ centrum-2 gebied en centrum Haren) te delen bij een nieuwe lockdown.

Daarnaast willen we het makkelijker maken voor nieuwe ondernemers om een bedrijf te starten door lokaal ondernemerschap te stimuleren en aan te jagen, o.a. via vouchers. Hierbij vragen we waar mogelijk extra aandacht voor verduurzaming.

- 11 -

Vervolg De huidige coronacrisis werkt direct door op de grote binnensteden als toplocatie. We blijven investeren in de binnenstad via het uitvoeringsprogramma Ruimte voor Jou en de actualisatie van de binnenstadsvisie. We willen nadenken over nieuwe stadsconcepten en stedelijke milieus om ook in de toekomst te blijven voldoen aan de behoeften van bewoners, ondernemers, werkenden en bezoekers. Tot en met de zomer voeren we een verkenning uit met de G6 (6 grootste gemeenten in Nederland) om de precieze problematiek, opgaven, ontwikkelingsrichtingen en bijbehorende instrumenten scherp te krijgen. Als input voor de te actualiseren beleidsvisie retail/horecavisie en binnenstadsvisie hebben we onderzoek gedaan naar het toekomstperspectief van de detailhandel, horeca en overnachtingenmarkt. We verwerken de input die we hebben ontvangen via een uitgebreid participatieproces met stakeholders in een nieuwe visie voor deze sectoren.

Hier komt onder andere visie op onderwerpen zoals blurring en dag horeca in terug. We verwachten de conceptversie voor de zomer te kunnen vrijgeven voor inspraak. In de bijlage staan de opgaven voor horeca en detailhandelsvisie opgenomen. Voor de binnenstad zien we kansen om samen met ondernemers specifieke deelgebieden vorm te geven en profileren: De Groningse Kluften. Zo kunnen ondernemers meer en beter samenwerking binnen hun gebied en bezoekers beter begeleiden. De eerste binnenstadskluft werken we met de GCC uit voor het Martinikwartier en we onderzoeken mogelijkheden om deze aanpak uit te rollen voor andere deelgebieden. Samen met ondernemers blijven we werken om de binnenstad aantrekkelijker te maken en de verblijfskwaliteit te vergroten. We willen de binnenstad een extra impuls geven door eind dit jaar Let’s Gro te organiseren met de presentatie van het ontwerp voor de Grote Markt en na uitvoering in 2022 een binnenstadsfestival voor 50 jaar binnenstadsaanpak.

OVERZICHT MAATREGELEN EN KOSTEN: Maatregel ▶ Groningse Zomer ▶ Groningse Kluften ▶ Aantrekkelijke openbare ruimte en vrije zitplekken ▶ Kleine stimuleringsprojecten en kwaliteitsimpulsen (onderzoek + eerste projecten 2021/2022) ▶ Spelen in de binnenstad ▶ Let’s Gro + Binnenstadsfestival ▶ Verkenning vitale binnensteden G6 ▶ Actieve rol in vastgoedontwikkelingen • Vastgoedontwikkelaar • Onderzoeksbudget • planuitwerking belangrijke plekken • uitwerken model kostenverhaal binnenstad ▶ Ontwikkelen gebiedsvisie openbare ruimte i.s.m. herontwikkeling Haderaplein Haren ▶ Uitvoering Centrumvisie Haren (aanvullend) ▶ Dorpsvernieuwing Ten Boer / Koopmansplein ▶ Pilot vestigingsplaatspromotie ▶ Juridisch onderzoek ondermijning ▶ Stimulering energietransitie( retail en horeca) ondernemers ▶ Vouchers (start-ups) retail en horeca ▶ Bedrijfsmakelaar ▶ Tegemoetkoming huren EXTRA INVESTERING 1.415.000 - 12 -

VEERKRACHTIGE & ONDERNEMENDE STAD

- 13 -

VEERKRACHTIGE & ONDERNEMENDE STAD De afgelopen jaren hebben we een enorme groei gezien van de economie en de werkgelegenheid. In 2019 groeide de economie nog met 1,8 procent (bron: CBS). Tot medio maart 2021 zaten we in een periode van hoog conjunctuur. Door de pandemie en de daarbij genomen maatregelen is hier in één klap een eind aan gekomen. De impact van de corona crisis op de werkgelegenheid en de (permanente) schade voor de economie is nu nog niet te overzien. We zitten in een diepe crisis, en het lijkt stilte voor de storm. De grote klap moet nog komen. We zien al wel eerste effecten in werkgelegenheid. Waar we in 2019 nog een groei zagen van meer dan 3.000 banen in onze gemeente, zien we in 2020 een daling van ongeveer 1.000 banen. Vooral medewerkers met een flexibel contract, zoals ingeleende uitzendkrachten, verloren hun baan. In het aantal faillissementen zien we nog geen grote verschuivingen, terwijl deze wel te verwachten zijn. De impact op de economie sijpelt wellicht nog jaren door. De economie keert niet gelijk terug op het oude niveau wanneer de pandemie ten einde is. Buffers bij bedrijven raken op en schulden zijn opgelopen bij ondernemers, terwijl opdrachten en inkomsten zijn uitgebleven. Mensen geven minder uit, zijn voorzichtiger geworden, passen hun gedrag aan.

De effecten voor ondernemers zullen hoogstwaarschijnlijk op termijn aan de oppervlakte komen en zich uiten in bedrijfsbeëindigingen, faillissementen, verminderd investeringsvermogen van ondernemers, en ook in daling van de werkgelegenheid. De arbeidsmarkt reageert meestal wat trager. Hoe langer de pandemie duurt, hoe groter de economische schade. Met de juiste maatregelen kunnen we hierop inspelen. Groningen is een magneet voor (talentvolle) jongeren en (kennisintensieve) bedrijvigheid in Nederland. Wat wij doen werkt door in de rest van de regio, maar heeft ook effect op de landelijke economie. Groningen is een belangrijke motor in de economie. Een goed functionerende economie biedt inwoners werk

en inkomen, maar geeft ook perspectief op een brede welvaart en welzijn voor inwoners. Als gemeente zijn we eerste aanspreekpunt voor ondernemers en zetten we in op behoud en versterking van de economie. In tijden van crisis is dit nog belangrijker, om op deze manier het duurzame herstel zo snel mogelijk in te zetten en iedereen een baan te kunnen bieden. Dit doen we op de korte termijn, door middel van het oplossen van acute nood en vraagstukken, maar ook op de middellange en lange termijn, door extra te investeren in economische en maatschappelijke transities waarbij de relevantie is toegenomen om versneld de banen van de toekomst te genereren. Hiermee ontstaat ook ruimte voor vakkrachten. Ook zetten we in op de arbeidsmarkt. Iedereen kan meedoen. We richten ons op het creëren van de banen van de toekomst, maar ook op het bevorderen van doorstroming bij bestaande bedrijven, het om- en bijscholen van bestaand personeel en/ of werkzoekenden om de mobiliteit tussen sectoren te verstevigen en instroming van talent op alle niveaus te bevorderen. Korte termijn Wat willen we bereiken? De korte termijn steun is vooral bedoeld om acute nood op te lossen zodat ondernemers niet gelijk in financiële problemen komen. Hierbij ondersteunen we extra de retail&horeca, omdat zij acuut getroffen zijn doordat ze moesten sluiten.

We willen het verdienvermogen op korte termijn vergroten en ondernemers ondersteunen bij vraagstukken en keuzes waar ze door corona voor zijn komen te staan, zoals advies bij stoppen, steun bij schulden problematiek of om- en bijscholing. Aanpak We voeren een aantal praktische maatregelen uit vanuit de landelijke overheid, zoals de TOZO (tijdelijke overbruggingsmaatregel zelfstandig ondernemers) en TONK (tijdelijke ondersteuning noodzakelijke kosten). Waar mogelijk doen we dat ruimhartig. Daarbovenop hebben we zelf ook een aantal maatregelen genomen, waarbij we dienstverlening zo gemakkelijk mogelijk willen maken, zoals alle dienstverlening vanuit één punt. Om het verdienvermogen te vergroten stimuleren we Groningse digitale en daarmee niet- loopstroomafhankelijke

- 14 -

verkoopkanalen zoals Warenhuis Groningen.nl en Horeca Groningen. Op verzoek van de ondernemers verlengen we deze periode. Het ontwikkelen en uitvoeren van maatregelen is samen met de ondernemers opgepakt, zoals bijvoorbeeld met de Groningen City Club. Via een toolkit bieden we ondernemers hulp en ondersteuning wanneer ze zich digitaal verder willen ontwikkelen, maar ook hulp bij financiële problemen of vraagstukken. Van de platforms Warenhuis Groningen en Horeca Groningen verwachten we dat die ook op de lange termijn een belangrijke plek zullen zijn blijven om Groningse ondernemers te vinden.

Korte termijn maatregelen Maatregel TOZO 1,5 meter loket Ondersteuningspakket regelgeving, gemeentelijke lasten en subsidies Toolkit binnenstad Bevorderen digitale verkoopkanalen zoals Warenhuis Groningen & Horeca Groningen EXTRA INVESTERING

0

Middellange termijn Wat willen we bereiken? Op de middellange termijn vinden we het belangrijk de dynamiek en de vitaliteit van de economie van Groningen overeind te behouden en te versterken en iedereen een baan te kunnen bieden. Zwaar getroffen sectoren moeten een goede doorstart kunnen maken en we en bieden een optimaal ondernemers- en vestigingsklimaat, waarbij financiën, profilering, kennis en talent beschikbaar is. Aanpak: We zetten hier vanuit het herstel in op drie pijlers: ▶ ▶ ▶

Ondersteuning voor op-, her- of doorstarten Versnelde doorontwikkeling economische transities Arbeidsmarkt

Ondersteuning voor op- her- of doorstarten Ondernemers worden vaak op korte termijn ondersteund door de landelijke maatregelen, maar kunnen alsnog in de problemen raken door de lange duur van de pandemie. Daarom ontwikkelen we maatregelen waarbij we ondernemers kunnen helpen om straks weer te kunnen her- of doorstarten. Hier proberen we waar mogelijk maatwerk te leveren. Een belangrijke maatregel is dat commerciële huurders van gemeentelijk vastgoed onder bepaalde omstandigheden een beroep kunnen doen op reductie van huur van 2020. Voor de beoordeling van de aanvragen stellen wij voor de zomer een handelingskader op. Wij zullen bij het opstellen van het handelingskader aansluiten bij de landelijke jurisprudentie op dit punt. Vooruitlopend op het handelingskader hebben we een voorlopige aanname gedaan rondom potentiële huurderving. Daarnaast willen we een bemiddelingsrol op ons nemen wanneer vastgoedondernemers en huurders in deze sectoren niet tot gezamenlijke overbruggingsafspraken komen. Een oplossing hiervoor kan zijn het zoeken naar een ander pand. Ook willen we voorkomen dat (noodlijdende) ondernemers gevoelig worden voor ondermijnende activiteiten en/ of geldstromen uit criminele milieus. Juridisch onderzoek is nodig naar het bestrijden van bedrijvigheid als dekmantel. Corona zorgt voor een grotere opgave in de aanpak van de ondermijning.

Als de maatregelen versoepelen zal er een extra investering nodig zijn om onze informatiepositie terug te winnen en de criminaliteit terug te dringen. De creatieve en culturele sector zijn onevenredig hard getroffen door de coronacrisis. We nemen specifieke maatregelen voor deze twee sectoren om zo snel mogelijk weer aan de slag te kunnen. De creatieve industrie is essentieel als voedingsbodem voor innovatie in de stad. Zonder creativiteit geen innovatie. En innovatie is cruciaal voor herstel. Binnen de creatieve industrie zien we dat veel opdrachten zijn stopgezet en er geen nieuwe opdrachten zijn binnengekomen.

- 15 -

Voor de creatieve industrie nemen we daarom maatregelen op drie vlakken: ▶ Ondernemen en netwerken; We verbinden ondernemers met elkaar door het bieden van platforms, het organiseren van events zoals Community critical entrepreneurial friends en Groningen Unlocked (fieldlab voor inspiratie, vernieuwing en nieuw elan) en werken gezamenlijk aan de ontwikkeling van hun ondernemers-skills (bijvoorbeeld via training creatieve professionals), om op deze manier beter in te kunnen springen op de economische situatie. Wij ondersteunen de de Groningse stichting Cosimo Nederland. Deze stichting wil commerciële bedrijven, en creatieve en culturele ondernemers aan elkaar verbinden en de onderlinge samenwerking versterken. Lokale bedrijven kunnen hun sociale verantwoordelijkheid en impact tastbaar maken door lokale cultuurprojecten te ondersteunen. Met een online platform en fysieke samenkomsten worden bedrijven en projecten. Een voorbeeld is een inzamelingsactie voor de (nacht) horeca die ze hebben georganiseerd. ▶ Energie in de stad; We vragen ondernemers mee te denken en mee te helpen om de energie in de stad terug te krijgen en te werken aan de aantrekkelijkheid van de stad. Vanuit creatieve ondernemers wordt bijvoorbeeld een collectief “positieve propaganda” opgestart, die wij ondersteunen.

Hierbij ontwikkelen ondernemers positieve content die we op verschillende plekken in de stad terugzien om Groningers te laten zien. Via platform Groningen creative and resilient city verkennen we of we met onderwijsinstellingen, bedrijfsleven en sector creatieve industrie kunnen nadenken over de inrichting van de binnenstad in tijden van herstel. Museum Buiten organiseert alvast een voorloper in de binnenstad, een nieuw buitenmuseum waarbij Groningen als alternatieve creatieve stad op de kaart wordt gezet. ▶ Opdrachten ontwikkelen; We helpen met het verstrekken van opdrachten aan ondernemers en geven hiermee een boost aan innovatie. Dit doen we onder andere door het organiseren van Groningen de la Crème. Samen met de Groningse creatieve industrie organiseren we een evenement om

de creatieve sector in Groningen een gezicht te geven en zichtbaar te maken waar de creatieve sector toe in staat is. De kernactiviteit is De La Crème Awards, een moment waar de beste creatieve professionals van Groningen uitgelicht worden, een blijk van waardering geven én een podium bieden. Een creatief festival, met als doel om creatieve professionals (zzp’ers) en MKB-bedrijven met elkaar te verbinden. Ook ondersteunen we de pilot Probleemoplossers. De Probleemoplossers is een aanpak van Mooiedingenmakers voor het inzetten van creatieve professionals bij maatschappelijke problemen of vraagstukken. Samen met de campus willen we showpunten op de campus vullen en laten onderhouden door creatieve professionals. Input voor de onderwerpen wordt geleverd vanuit de instellingen en bedrijven op de Campus. Ook de culturele sector zag in één klap vrijwel alle opdrachten wegvallen. Voor cultuur is in juli 2020 een eerste gemeentelijk steunpakket voor culturele instellingen vastgesteld. Ook zijn er in het tweede steunpakket voor de culturele sector maatregelen getroffen om cultureel ondernemers en zzp’ers in cultuur te ondersteunen. Ook gaan we een onderzoek doen naar een volledig fair pay beleid.

Naast dit steunpakket, vooral gericht op bestaande culturele ondernemers, stellen we extra middelen ter beschikking zodat nieuwe opdrachten ontstaan via cultuur in de wijk en de startende culturele ondernemers een kans krijgen via vouchers voor broedplaatsen. Voor evenementen heffen we in 2021 geen leges en tapontheffingen. Doorontwikkeling en versnelling economische transities We zijn al begonnen met de versnelling en doorontwikkeling van de economische transities. De kansen voor de toekomst van onze Groningse speerpuntsectoren gezondheidseconomie, energie en digitale economie zijn onverminderd actueel gebleken in de coronacrisis. Een van de belangrijkste transities hierin is de gezondheidseconomie. In de pandemie zijn we tegen allerlei grenzen opgelopen. De IC’s lagen vol, beschermingsmiddelen waren op korte termijn niet beschikbaar, en uiteraard werd duidelijk inzichtelijk wat het belang van

- 16 -

- 17 -

goede medicijnontwikkeling is. We zetten daarom versneld in op versterking van onze regio als aantrekkelijke vestigingsplaats voor Life Science & Health, onder andere door het opzetten van een versnellingsfonds, maar ook door het terughalen van productie voor medicijnen en beschermingsmiddelen en een haalbaarheidsonderzoek voor een broedplaats farmaceutisch en biotechnologisch onderzoek. Samen met onze stakeholders werken we aan de lobbystrategie voor de gezondheidseconomie. Daarnaast zoeken we verbinding met andere sectoren zoals technologie en digitaal, om cross overs te stimuleren en op deze manier innovatie aan te jagen. Dit wordt onder andere ontplooit vanuit de AI (Artificial Intelligence) coalitie.

cyberweerbaarheid van ondernemers, inwoners en onze stad als geheel. De coronacrisis heeft grote impact op de energietransitie2. Veel banen komen op de tocht te staan, terwijl die juist nu heel belangrijk zijn voor de transitie naar een duurzame economie. Dit leidt tot uitval of zelfs afstel van investeringen. Vooral vakkrachten bij de netbeheerders en installatie- en onderhoudssector zijn erg hard nodig. We zetten daarom in op skillbased trajecten voor vakkrachten in de arbeidsmarkt (zie arbeidsmarkt maatregelen) om zoveel mogelijk werkgelegenheid te behouden en te creëren. Daarnaast dragen wij bij aan de infrastructuur voor leren en innoveren via o.a. kansen voor vakmanschap. De energiesector is de sector die de komende jaren voor veel inclusieve werkgelegenheid kan zorgen, maar waar we dan wel nu in moeten investeren.

De afgelopen jaren hebben we veel tijd en energie gestoken in het ontwikkelen van een basis ecosysteem voor digitalisering. Hiervan hebben we de vruchten kunnen plukken tijdens de pandemie. Door digitalisering hebben we onze economie voor een groot deel nog in de lucht kunnen houden. De digitale transitie is één van de grote uitdagingen van de komende jaren, en door de pandemie alleen maar relevanter geworden. Maar het is ook een grote banenmotor voor de toekomst. Via digitalisering kan waarde worden toegevoegd aan producten en diensten en worden nieuwe verdienmodellen gecreëerd. Het is nu van belang om dit ecosysteem snel verder op te schalen, en verbindingen te maken met overige Noord-Nederlandse digitale infrastructuren. Dit verstevigt de positie van Groningen en Noord-Nederland als digitale kern van Europa en daarmee zijn we beter bestand tegen conjunctuurschommelingen. Via Make IT work zetten we in op het opleiden van IT’ers en stimuleren we digital readiness voor bedrijven. We ondersteunen onderwijstellingen (waaronder Noorderpoort en Hanzehogeschool) die Battle of the Schools organiseren. Volgens een beproefd concept worden scholieren en studenten uitgedaagd gedurende een driedaagse marathon te werken aan vraagstukken van bedrijven en met creatieve, digitale oplossingen te komen. De digitale transitie vraagt ook aandacht voor cybersecurity.

Cyberaanvallen en uitval vormen een steeds groter risico voor het functioneren van onze stad. Daarom zetten we ook in op

Om voldoende ruimte te bieden voor de economische transities nemen we maatregelen om start-ups en scale-ups verder te stimuleren. Dit doen we o.a. door Start-up visa. Ondanks corona zijn er in 2020 door kennismigranten 11 startups opgezet met behulp van Startup Visa. Voor 2021 willen we de ambitie verhogen naar minstens 15 startups en daarmee meer talent naar Groningen halen. En door het PHX programma, dat start-ups en scale-ups verbindt met Europese investeringsprogramma’s (samen met Founded in Groningen). We zetten maximaal in op werkgelegenheidsontwikkeling op- en rond de Campus Groningen door extra business developers aan te trekken in samenwerking met onze partner organisaties. Groeien qua werkgelegenheid betekent dat er actieve verbindingen moeten worden gelegd tussen bestaande bedrijven en innovaties die plaatsvinden op de campus. Het aantal nieuwe innovaties ontwikkelt zich zo snel dat we samen met de campus een nieuwe aanvraag voor het groeifonds voorbereiden om extra uitvoeringskracht te organiseren . Naast hopelijk succesvolle doorgroei van nieuwe bedrijven stimuleren we hiermee bestaande bedrijven om zich te blijven vernieuwen, en trekken we nieuw talent aan. Dit verhoogt de concurrentiekracht, en dus de economische structuur van onze regio.

SER: position paper corona en de energietransitie, 20 mei 2020

2

- 18 -

In 2020 hebben we vanuit Founded in Groningen #nottodaycorona geïnitieerd. Daarbij werden in 26 uur durende sprints oplossingen bedacht voor sectoren die te kampen hadden met de COVID-19 maatregelen. Dit gaan we in 2021 herhalen. Arbeidsmarkt De coronacrisis heeft de bestaande knelpunten op de arbeidsmarkt verergerd en nieuwe knelpunten bloot gelegd. Om inwoners zo snel mogelijk weer aan een baan te helpen hebben we onze dienstverlening hierop aangepast. Om invulling te geven aan extra maatregelen voor de arbeidsmarkt werken we op 3 manieren:

Dit komt bovenop de reguliere dienstverlening van gemeenten en UWV. Het is een extra investering om te voorkomen dat mensen langs de kant komen te staan. Hierbij wordt het type dienstverlening dat de persoon ontvangt niet bepaald door het al dan niet hebben van een uitkering, het type uitkering of het behoren tot een specifieke doelgroep.  Vanuit de gemeentelijke organisatie zelf (werkprogramma). Hierbij werken we zowel vanuit de vraag- als de aanbod kant.

We hebben verschillende acties opgepakt, vaak ook samen met Werk in Zicht. De acties zijn op basis van de volgende lijnen: ➊ Vanuit de Werk in zicht, waarvan ▶ (digitale) dienstverlening: Werken vanuit de gemeente Groningen voorzitter en één punt. We hebben onder andere een digitaal centrumgemeente is. Samen met: scholen, netwerkplein en een digitaal mobiliteitsteam sociale partners, werkgeversorganisaties, opgericht. Daarnaast werken we met een brancheorganisaties en provincie. regionaal mobiliteitsteam, zetten we e-coaches Vanuit de arbeidsmarktregio Groningen en in en is er een belevingscentrum voor werk Noord Drenthe is ons doel ervoor zorgen dat en participatie en een ondernemersloket voor dat mensen met een (potentieel) kwetsbare ZZP’ers. positie op de arbeidsmarkt weerbaarder en ▶ Ontwikkeling van skills. Er vindt een wendbaarder zijn: doorontwikkeling plaats van House of Skills, a. Wij willen meer mensen scholen we werken aan e-portfolio’s (persoonlijk, voor kansrijke beroepen, zowel digitaal portfolio) en ondernemers worden werkzoekenden als werkenden, via informatieavonden meegenomen in deze samen met de partners. ontwikkelingen zodat ze er zelf op in kunnen b. We realiseren strategische spelen. partnerschappen en daartoe ▶ Om- en bijscholing: aansluiting brengen we werkgevers en onderwijs & arbeidsmarkt.

We sluiten aan bij de werkzoekenden bij elkaar, waarbij voucherregeling arbeidsmarktscholing van de onze doelgroep het provincie en werken samen met het onderwijs uitgangspunt is. via bijvoorbeeld de scholingsalliantie Noord en  In het kader van het derde steun- en praktijkleren met praktijkverklaring. herstelpakket zijn er middelen beschikbaar ▶ Verhogen van mobiliteit door gesteld om mensen via begeleiding of scholing matchingstrajecten. Zoals bijvoorbeeld het naar nieuw of ander werk te helpen. Op dit organiseren van extra Meet Your Future’s en moment zijn we in onze arbeidsmarktregio Check the New Bizz’s georganiseerd. bezig met de implementatie van het regionale mobiliteitsteam. In de regionale mobiliteitsteams bundelen sociale partners, UWV, gemeenten en onderwijs hun krachten en netwerk. De regionale mobiliteitsteams bieden ‘crisisdienstverlening’, om mensen van werk naar werk te begeleiden.

- 19 -

We zetten in op de ontwikkeling en matching van inwoners die (ander) werk zoeken. Bij de ontwikkeling van inwoners hebben we extra aandacht voor om- en bijscholing van praktisch opgeleide inwoners en inwoners zonder start kwalificatie. Zo vergroten we hun kansen op (toekomstbestendig) werk. Bij het doorplaatsen en matchen werken we samen met werkgevers en uitzendbureaus. De insteek is dat we meer gaan werken met skills en competenties. Het doel is om inwoners te stimuleren zicht te krijgen op hun competenties, vaardigheden en voorkeuren en deze basis, in combinatie met versnelde opleidingstrajecten, te gebruiken in het matchen met regionale werkgevers. Alleen zo bewegen we gezamenlijk naar een flexibele, adaptieve en toekomstbestendige arbeidsmarkt. Daarnaast proberen we werkzoekenden zelf regie te geven over de eigen loopbaan. Hiervoor ontwikkelen we instrumenten, zoals een e-portfolio.

- 20 -

VOORUIT

Ten slotte zien we een oplopend tekort aan stageplekken als gevolg van corona. Als gemeente willen we het goede voorbeeld geven en anticiperen we op een groeiende vraag door extra middelen voor MBO stageplekken beschikbaar te stellen.

GRONINGEN

Vanaf 2022 willen we aan de slag met een nieuw werkprogramma, een vervolg op het huidige, met een stevige gebiedsgerichte component en o.a. een focus op jeugdwerkloosheid. Dit vraagt om een langjarige inzet. Om deze reden wordt de inzet van de middelen uit het aanvullende sociale pakket over een langere periode verdeeld. Mochten we in de komende periode toch worden geconfronteerd met een sterke instroom in de bijstand als gevolg van coronacrisis dan zal de inzet worden afgestemd op de opgave die we hebben. Dat betekent dat het ritme van de inzet zo nodig wordt aangepast.

Ondernemen met impact We investeren vanuit de gemeente ook in ondernemen met impact. We doen dat vanuit onze ambitie om bij te dragen aan een goed werkende arbeidsmarkt die plaats biedt aan alle leden van de beroepsbevolking. Hierbij richten we ons specifiek op de groepen die een (potentieel) kwetsbare positie op de arbeidsmarkt hebben. Ondernemers die in hun bedrijf verantwoordelijkheid nemen voor mens en milieu zijn in de huidige tijd nog belangrijker geworden. Het is nu de tijd om je af te vragen als onderneming of je nog het juiste doet. Veel bedrijven hebben om de pandemie te overleven andere methodes en technieken toegepast. Als gemeente willen we deze bedrijven ondersteunen, maar ook andere bedrijven stimuleren hetzelfde te doen. We besteden daarom veel aandacht aan het in de schijnwerpers zetten van deze ondernemers. Maar we gaan ook met ze aan de slag om werken volgens de sustainable development goals nog meer te promoten.

Maatregelen middellange termijn: Maatregelen Ondersteuning op- her of doorstarten ▶ Kwijtschelding huren ▶ Impuls aan Ondermijningsaanpak binnenstad o Impuls voor informatiepositie, bewustwording aan ondernemers om de kwetsbaarheid voor criminele geldschieters en illegale gok- of drugspraktijken te verkleinen o Handhaving ▶ Broedplaatsen, werkplaatsen en ateliers ▶ Training creatieve professionals ▶ Community critical entrepreneurial friends ▶ Groningen Unlocked ▶ Positieve propaganda ▶ Platform voor bedrijven en ondersteunen cultuur projecten ▶ Platform creative and resilient city ▶ Creatieve hotspot in de binnenstad ▶ Pilot probleemoplossers ▶ Probleemoplossers opschalen met bedrijfsleven ▶ Groningen de la Crème ▶ Museum Buiten ▶ Showpunten op de campus vullen en onderhouden ▶ Onderzoek naar meerkosten volledig fair pay beleid ▶ Geen leges en tapontheffingen voor evenementen in 2021 ▶ Cultuur in de wijk ▶ Vouchers voor broedplaatsen Versnelde doorontwikkeling economische transities ▶ Versnellingsfonds LSH ▶ Onderzoek terughalen productie voor medicijnen en beschermingsmiddelen ▶ Haalbaarheidsonderzoek broedplaats farmaceutisch en biotechnologisch onderzoek ▶ Coachingsprogramma start-ups LSH ▶ Stimuleren cross over Health & Technology ▶ Stimuleren cross over Data & AI ▶ Lobbystrategie gezondheidseconomie ▶ Arbeidsmarktagenda Zorg ▶ Onderzoek schaalsprong digitalisering naar

Noord Nederland ▶ Battle of the schools ▶ Make it Work

▶ ▶ ▶

▶ ▶ ▶ ▶

AI coalitie Pilot Cyberveiligheid voor het MKB Voorkomen van en oefenen met crisisbeheersing bij ontwrichtende cyberverstoringen of uitval op kritieke infrastructuur #nottodaycorona PHX programma Startup Visa Ontwikkeling campus Groningen

Arbeidsmarkt 3 ▶ Webinars voor informatievoorziening richting werkgevers, ZZP‘ers werknemers en werkzoekenden (vanuit eigen studio) ▶ Digitaal netwerkplein ▶ Digitaal mobiliteitscentrum ▶ Kansrijkberoep.nl ▶ Kansrijkopleiden.nl ▶ Ondernemersloket ZZP’ers (heroriëntatie) ▶ Inzet op preventie ▶ Inzet uitzendbureaus op snel inzetbare werknemers ▶ Belevingscentrum voor werk en participatie ▶ Inzet extra e-coaches ▶ Impuls banenafspraak ▶ Inzet op jeugdwerkloosheid en schoolverlaters ▶ Praktijkleren ▶ Regionaal mobiliteitsteam ▶ Doorontwikkeling House of Skills ▶ E-portfolio Ondernemersvoorlichting ▶ toekomstbestendige arbeidsmarkt ▶ Voucherregeling arbeidsmarktscholing ▶ Noorden leert door ▶ Extra inzet op BBL: 100x BBL project ▶ Scholingsalliantie Noord ▶ Kansen voor vakmanschap ▶ Praktijkleren met praktijkverklaring ism onderwijs ▶ Extra meet your futures ▶ Check the New Bizz ▶ Skillbased matchingstrajecten voor de energiesector ▶ MBO stageplekken EXTRA INVESTERING -

- 21 -

1.405.000

De volgende maatregelen lopen door in 2022 (en verder): Praktijkleren vanuit de crisisdienstverlening Praktijkleren met praktijkleren.

3

Lange Termijn Wat willen we bereiken? Op lange termijn willen we in Groningen de grote transities maatschappelijk en economisch laten renderen. Er zijn de komende tijd grote kansen om een versnelling te realiseren op deze terreinen door nieuwe fondsen en investeringen vanuit het Rijk en Europa. Deze kansen willen we verzilveren om het economisch groeivermogen van Groningen te versterken en duurzame werkgelegenheid te creëren en de mobiliteit op de arbeidsmarkt te vergroten. Aanpak: Met de acties op de middellange termijn anticiperen we al op kansen die zich in de toekomst voordoen. Kansen om de arbeidsmarkt te versterken en (inter)nationaal toonaangevend te worden of blijven op het gebied van energie, Life Science & Health en digitalisering. Niet voor niets constateert ook het Rijk in de Toekomstagenda Groningen dat onze economische potentie groot is en we op het terrein van energie tot de internationale top behoren. Er doen zich de komende jaren concrete kansen voor deze potentie te realiseren. Op het gebied van arbeidsmarkt en energie al heel concreet door toekenning van 330 miljoen vanuit het Just Transition Fund (JTF) aan de provincie Groningen (incl. Emmen). Daarnaast

zien we kansen richting het Groeifonds, het Recovery and Resilience Fund en natuurlijk het Nationaal Programma Groningen, de Toekomstagenda en een nieuw regeerakkoord. Het verzilveren van deze kansen staat of valt bij goede concrete projecten. We zien een duidelijke rol voor de gemeente in het beschikbaar stellen van capaciteit voor en voeren van regie op deze projectontwikkeling ten dienste van onze belangrijkste stakeholders. Er zijn ideeën genoeg maar het ontbreekt soms aan expertise en capaciteit voor om tot bedrijfsen sectoroverstijgende projecten te komen. Deze projecten ontwikkelen we natuurlijk niet zelf maar worden met en in dienst van onze partners. Concrete voorbeelden hiervan zijn de samenwerking met Campus Groningen in het Campus Community Fund, onze inzet voor het start-up ecosysteem en digitale economie. Ook de goede samenwerking vanuit het Akkoord van Groningen en Werk in Zicht richting het NPG en JTF laten zien dat we samen veel kunnen bereiken.

Maatregelen lange termijn: Maatregelen Budget Capaciteit projectontwikkeling 250.000

- 22 -

FINANCIËN Totale aanvullende claim Veilige opstart 430.000 Bruisend 1.415.000 Veerkrachtig & Ondernemend korte termijn

0

Veerkrachtig & Ondernemend middellange termijn

1.405.000

Veerkrachtig & Ondernemend lange termijn

250.000

Totaal 3.500.000

- 23 -