28-06-2023, verslag politieke woensdag 15.30 uur - Politiek vragenuur.pdf

POLITIEKE WOENSDAG VAN WOENSDAG 28 JUNI 2023 15.30 UUR Voorzitter: E. van der Weele (PvdA) Namens de raad: F. Folkerts (GroenLinks), J. Jones (GroenLinks), R. Gierkink (PvdA), I. Huitema (PvdA), R. Tjepkema (PvdA), J. Lo-A-Njoe (D66), I. Venhuizen (D66), J. Bosma (PvdD), Y. Menger (Stadspartij 100%), M. Sloot (Stadspartij 100%), F. Mertens (SP), I. Jacobs (VVD), K. de Groot (S&S), P. Rebergen (CU), J. de Haan (CDA), I. van Jaarsveld (CDA), E. Bernabela (PvhN), D. Ram (PVV) Namens het college: M. Wijnja (wethouder), C. Bloemhoff (wethouder), K. de Wrede (wethouder), R. van Niejenhuis (wethouder), M. Molema (wethouder) Namens de griffie: W. Bierman

Politiek vragenuur en mededelingen college 00:15:27

Voorzitter: Goedemiddag, welkom allen bij het politiek vragenuur van woensdag 28 juni. Het is volle bak en dat is heel goed. We hebben een groot aantal vragen voor vanmiddag. Dat betekent dat ik u zoveel mogelijk de kans wil geven uw vragen te stellen en de antwoorden van het college aan bod te laten komen. Het betekent ook dat als er onderwerpen zijn waarvan we denken: dit behoeft toch verdieping in de discussie of het debat, dat ik u verzoek dat op een ander tijdstip te gaan agenderen. Anders gaan we het niet redden. Deze sessie bestaat uit twee delen: eerst een openbaar deel, waarin de vragen zoals aangediend worden behandeld tot 16:15 uur. Daarna is er nog tien minuten een besloten deel en tegen die tijd zal ik u uitleggen wie daar wel en niet van u bij aanwezig mag zijn. Dat even vooraf qua huishoudelijke mededeling. Dat betekent dat ik - dat kent u van me - streng doch rechtvaardig aan de tijd ga zitten morrelen af en toe. Dan beginnen wij met de vragen over burgerinitiatieven en Handig in de Buurt. Ik geef het woord aan de heer De Haan van het CDA. 00:16:50

De heer De Haan (CDA): Voorzitter, dank u wel. Ik neem het even over van mijn collega Armut. Zij heeft gisteren haar bachelor-scriptie gehaald. Dat is super, maar ze heeft vandaag nog haar laatste tentamen voor haar bachelor. Laten we hopen dat ze dat straks over een half uurtje haalt. Vanuit deze weg succes gewenst. Haar vragen gaan over Handig in de Buurt. Helaas haalt de gemeente geen grofvuil meer op, maar kun je dit als burger nog wel vier keer per jaar gratis naar de stort brengen. Dit is helaas niet voor iedereen mogelijk. Het is moeilijk voor mensen die slecht ter been zijn of die geen auto hebben. Gelukkig is er een prachtige vrijwilligersorganisatie, zoals Handig in de Buurt, die inwoners daarmee helpt. U heeft in de vragen gelezen dat ze tegen een wat bureaucratische rompslomp aanlopen en dat vinden wij zonde. Daar zouden we graag een oplossing voor zien. Vandaar dat we deze vragen samen met 100% voor Groningen, D66 en de SP hebben ingediend. 00:17:48

Voorzitter: Helder. Dank u wel voor uw korte toelichting. Ik kijk naar de overige fracties voor aanvullingen. De heer Tjepkema. 00:17:56

De heer Tjepkema (PvdA): Wij staan er niet onder, maar bij deze hopelijk wel. We ondersteunen het van harte. Het zou ons een lief ding waard zijn als het college er werk van 1

maakt om deze bureaucratische rompslomp op die manier in ieder geval zoveel mogelijk weg te nemen. 00:18:07

Voorzitter: Dank u wel. De heer Rebergen. 00:18:10

De heer Rebergen (ChristenUnie): Dank u wel, Voorzitter. Het zijn goede vragen. We hebben daarop nog een aanvullende vraag. We kregen van organisaties zoals Stichting Present en het Leger des Heils door dat zij ook tegen die problemen met de afvalpas aanlopen. We vragen het college om ook daar in de beantwoording op in te gaan. 00:18:25

Voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Bernabela. 00:18:28

Mevrouw Bernabela (Partij voor het Noorden): Dank u. Wij hebben nog een vraag over de door de gemeente georganiseerde initiatieven zoals de Buurtconciërge. Wat zijn daar de regels voor zijn en wat maakt dat anders dan de initiatieven die vanuit de bewoners zelf worden georganiseerd? 00:18:46

Voorzitter: Dank u wel. De SP. 00:18:49

Mevrouw Mertens (SP): Dank u wel. Ik vraag me nog af of er inzichtelijk is of er meer bijplaatsingen gemeld zijn de afgelopen periode? 00:18:56

Voorzitter: Dank u wel. Ik moet u er wel op wijzen dat een aantal vragen van tevoren uiteraard aan het college is doorgegeven. Ik kan als Voorzitter niet garanderen dat het college op al uw extra vragen antwoord heeft, maar we gaan het zien. Ik geef het woord aan wethouder Wijnja. 00:19:14

Mevrouw Wijnja (wethouder): Voorzitter, dank voor die toevoeging. Ik zat inderdaad al die kant op te kijken, want sommige dingen weet ik niet uit mijn hoofd. Laat ik over die laatste twee zaken alvast zeggen dat we daar op terugkomen. Ik ga daar nu niet zomaar los iets over zeggen. Dan zou ik geen recht doen aan wat er achter uw vragen zit. Laat ik eerst even beginnen met het volgende. We hebben u geïnformeerd dat we de afvalpas hebben ingevoerd om oneigenlijk gebruik van onze afvalbrengstations tegen te gaan. Dat ging over afvaltoerisme en het gratis brengen van bedrijfsafval wat niet de bedoeling is. Het is een van de dingen die ons helpen in de doelstelling Groningen Afvalvrij 2030. Dat niet alleen, het beperkt namelijk ook de kosten van afvalverwerking en dat is ook een belangrijke doelstelling. We zien in de praktijk dat de invoering van de afvalpas blijkt te werken. In het verleden zijn er door de loop van de jaren heen afspraken gemaakt met organisaties over het gratis aanbieden van grof huishoudelijk afval. Die kent u onder de noemer vrijstellingen. 00:20:16

Mevrouw Wijnja (wethouder): Om een juridisch haalbaar speelveld te creëren hebben we 2

die vrijstellingen allemaal ingetrokken. We hebben gezegd: dan moeten we eigenlijk nu opnieuw bekijken met deze regels hoe we dat met elkaar vorm gaan geven. Het verplicht gebruik van de afvalpas heeft her en der voor onrust gezorgd. Bijvoorbeeld omdat het voor sommige stichtingen iets vraagt in de werkprocessen. Verschillende stichtingen waren jarenlang gewend om het op een bepaalde manier te doen. Het feit dat die afvalpas nu mee moet vraagt dan iets in je werkproces. De geluiden die we horen zijn divers, want er zijn ook stichtingen die zeggen: "De nieuwe werkwijze levert ons juist kansen op." Die hebben hun bedrijfsvoering omgezet en dat loopt eigenlijk prima. We hebben u ook toegezegd dat het niet de bedoeling is om dit ingewikkeld te maken. Daarom hebben we toegezegd te kijken naar een maatwerkoplossing voor maatschappelijke organisaties. Daar zijn wij druk mee bezig. Waar we nu zijn in het proces is dat we juridisch onderzoek doen. 00:21:12

Mevrouw Wijnja (wethouder): Daar werken we criteria voor uit, waarbij we aan de ene kant zorgen dat de regels kloppen - dus dat het juridisch klopt - en aan de andere kant om er zoveel mogelijk bij aan te sluiten dat het niet te ingewikkeld wordt. We hebben rekening te houden met de Wet Markt en Overheid. We moeten uitzoeken in hoeverre er juridisch sprake is van bedrijfsafval, dan wel huishoudelijke afval. Maar goed, dat hele proces loopt nog. Dan naar de specifieke situatie waarnaar gevraagd wordt. Vraag één is of het college op de hoogte is van de door Handig in de Buurt geschetste situatie? Het antwoord daarop is: ja. Vraag twee is: heeft het college zelf contact gezocht met de initiatiefnemer en wat is er uit dit contact gekomen? Ik zei u net al dat we met alle verschillende stichtingen en organisaties die dit betreft in gesprek zijn. Dat is dus ook zo met Handig in de Buurt. We hebben in het begin gesprekken gevoerd met verschillende stichtingen en organisaties over het feit dat we de huisvuilpas gingen invoeren. Het waarom en wat dat precies betekende. Vervolgens zijn er gesprekken gevoerd: wat betekent dat voor je werkprocessen? 00:22:18

Mevrouw Wijnja (wethouder): Hoe zou dat op een andere manier kunnen, zodat het èn handig is èn past in de nieuwe regels? Het gratis brengen van afval mag nog steeds. Het is ontzettend belangrijk dat er organisaties zijn die onze inwoners, die dat zelf niet kunnen, helpen om dat weg te brengen. Dat is natuurlijk hartstikke mooi. Het belangrijkste verschil is dat je nu de pas van de bewoner nodig hebt. Er staat in de vraag en ook in de berichtgeving iets over het ID-bewijs, maar dat klopt niet. Er is geen ID-bewijs van de bewoner nodig, maar wel de huisvuilpas dus. Er zijn verschillende stichtingen die hun werkwijze nu zodanig hebben aangepast dat ze grofvuil ophalen bij de bewoner die het betreft. Ze nemen de huisvuilpas mee, gaan naar het afvalbrengstation, brengen het weg, brengen de huisvuilpas terug en daarmee is het weggebracht. De gesprekken die gevoerd worden met verschillende organisaties worden gedaan vanuit Stadsbeheer. Daar wordt de hele tijd gekeken: hoe zouden die maatwerkoplossingen eruit moeten zien? Dat is dus ook met Handig in de Buurt zo. 00:23:24

Mevrouw Wijnja (wethouder): Het is wel zo dat Handig in de Buurt daar al heeft aangegeven niet gelukkig te zijn met de veranderende regelgeving. Ze hebben aangegeven: wij zien eigenlijk niet hoe we onze werkprocessen in moeten richten, zodat het nog voldoet aan de aan de regels. Die gesprekken lopen nog en dat is de status waar we nu staan. Dan wordt er 3

nog een vraag gesteld over: hoe gaat het college zich inzetten om vrijwilligersinitiatieven beter te ondersteunen en het mogelijk te maken hun mooie werk blijvend uit te voeren zonder onnodige bureaucratische belemmeringen? Het college is het natuurlijk helemaal eens met die stelling. Wij ondersteunen en koesteren vrijwilligersinitiatieven. We hebben in dit geval gekeken naar de mogelijkheden binnen de regels en kijken dus nog naar een maatwerkoplossing. Verder gaan we vanuit het beleidsveld sociale basis aan de slag om inwoners beter te faciliteren in algemene zin. Dus we kijken daarbij naar betere voorlichting in de verschillende gebieden van de gemeente en ondersteuning bij subsidie-aanvragen. 00:24:23

Voorzitter: U heeft een korte interruptie van de VVD. 00:24:28

Mevrouw Jacobs-Setz (VVD): Dank u wel, Voorzitter. Ik dub nog even over wat de wethouder net zei. Wij hadden net als de Partij van de Arbeid ons kunnen aansluiten bij deze vragen, want wij zouden het initiatief wel willen koesteren. Nu zegt u dat er geen ID-bewijs bij hoeft, maar dat is eigenlijk wel zo. Dat is mijn vertaling, want als je voor vijf mensen afval wegbrengt moet je wel vijf huisvuilpassen meenemen. Daarvan heb ik begrepen van de coördinator van Handig in de Buurt die zegt: "Dat is voor mij ondoenlijk, want dan moet ik onthouden welk doosje bij welke pas hoort", om het even zo uit te drukken. Aansluitend op wat ook gezegd werd: als dit initiatief nou struikelt bent u dan net als wij bang dat de illegale dumping een grote vlucht neemt? Zouden we ook moeten kijken - of is dat ook wat u eigenlijk cryptisch zei in het vervolg - of het handig kan? Of blijft het bij tien brengen, tien keer een pasje meenemen? 00:25:28

Voorzitter: Wethouder Wijnja. 00:25:32

Mevrouw Wijnja (wethouder): Ik deed mezelf uit in plaats van aan. Excuus, Voorzitter. Of wij bang zijn dat het aantal bijplaatsingen toeneemt? Nee, eigenlijk niet. Over het algemeen kunnen veel van de organisaties die zich hiermee bezighouden en dat voor inwoners doen hier prima mee uit de voeten. Er zijn een aantal maatschappelijke organisaties waarvoor we kijken: is daar een maatwerkoplossing voor nodig? Een complicerende factor is a: de wetgeving en b: ben je helemaal een vrijwilligersorganisatie of niet? Dat speelt hier nog doorheen. Daar praat ik misschien een beetje omheen, maar dat maakt het wel iets ingewikkelder, omdat we met juridische regelgeving te maken hebben. We kijken, zoals ik in het begin zei, dat het juridisch wel moet kloppen. Anders krijgen we linksom of rechtsom ergens als gemeente een probleem. We willen het wel zo makkelijk mogelijk maken, omdat we het natuurlijk helemaal eens zijn met de indienende fracties. Wat een aantal van deze stichtingen en organisaties doet past heel erg bij onze doelstelling. We willen dat zoveel mogelijk faciliteren, maar dat is makkelijker gezegd dan in de uitvoering. Hier spelen een aantal complicerende factoren. 00:26:40

Voorzitter: Een moment, want u heeft een interruptie van mevrouw Sloot.

4

00:26:46

Mevrouw Sloot (Stadspartij 100% voor Groningen): Voorzitter, dank u wel. Ik had wel even de zin uit willen luisteren, maar dat terzijde. Als ik de wethouder goed begrijp - wat zij in het eerste deel van de beantwoording aangaf - gaat het er ook om, om het illegaal dumpen van bedrijfsafval tegen te gaan. Wat de initiator van deze vrijwilligersorganisatie te horen krijgt is: u bent een bedrijf en daarom moet u de pasjes laten zien. Het is geen bedrijf. U heeft het over de Wet Markt en Overheid. Valt dan een vrijwilligersorganisatie op dat punt onder bedrijf? Omdat deze vrijwilligersorganisatie een specifiek doel heeft, namelijk het ophalen van particuliere afval... 00:27:37

Voorzitter: Mag ik u heel even onderbreken? Gezien de tijd, kunt u uw vragen echt korter gaan stellen? Anders gaan we het niet met elkaar redden. 00:27:45

Mevrouw Sloot (Stadspartij 100% voor Groningen): Ik ga het proberen, maar ik vind dit wel een punt. Als de houder het heeft, Voorzitter, over wet- en regelgeving en een vrijwilligersorganisatie - daar hebben we het over - loop hier tegen wet- en regelgeving van bedrijven aan, dan zit daar iets scheef. Daar wil ik graag verduidelijking over hebben. Hoe zou je daarin als lokale overheid iets in kunnen veranderen? Of misschien wij als raad? Daar gaat mijn vraag over. 00:28:12

Voorzitter: Wethouder Wijnja. 00:28:16

Mevrouw Wijnja (wethouder): Wat ik in het begin zei is dat een van de redenen dat we die afvalpas hebben ingevoerd is omdat we constateerden dat er door allerlei bedrijven - ik heb iets over pandjesbazen gezegd de vorige keer dat we het hier over hadden - gratis vuil werd gestort bij onze afvalbrengstations. Dat constateerden we. Dat kost enorm veel geld en dat betalen onze inwoners. Dat was de aanleiding om te zeggen: we moeten dat op een andere manier gaan doen. We hebben gekeken hoe andere gemeenten dat doen. Een huisvuilpas is een hele gebruikelijke manier om dat te doen. Waarom? Dan kun je namelijk mogelijk maken dat inwoners gewoon nog gratis hun grofvuil kunnen brengen. Waar het ingewikkeld wordt is als dingen elkaar gaan overlappen. Dan lopen we tegen wet- en regelgeving aan en dat probeer ik aan te geven. Dat proberen we op te lossen met maatwerkoplossingen. Bij Handig in de Buurt speelt mee dat het niet volledig een vrijwilligersorganisatie is, omdat mensen om een vergoeding wordt gevraagd. 00:29:16

Mevrouw Wijnja (wethouder): De kernvraag is: word je dan volgens de wet- en regelgeving aangemerkt als bedrijf of niet? Heb ik daar direct het antwoord op? Nee, want dat is onderdeel van de gesprekken en de maatwerkoplossing. Dat is wel waarom dit specifieke geval het iets ingewikkelder maakt dan de afspraken die we met sommige andere stichtingen maken. De ChristenUnie heeft nog een vraag gesteld over de Stichting Present en het Leger des Heils. Ik heb dat even nagevraagd. Die hebben zich niet gemeld bij Stadsbeheer waar de maatwerkoplossing-gesprekken - dat is een heel raar woord wat ik nou gebruik - gevoerd worden. Op het moment dat zij aanlopen tegen problemen - het zijn 5

allebei organisaties die aan te merken zijn als vrijwilligersorganisatie - dan vallen zij onder die maatwerkoplossingen. Ik laat in ieder geval even contact met hen opnemen, maar ook via deze route. Dat kan. Zij kunnen gewoon contact opnemen met Stadsbeheer en dan wordt daarnaar gekeken. 00:30:18

Voorzitter: Dank u wel. Ik kijk even rond of daarmee de vragen zijn beantwoord. Het CDA? 00:30:23

De heer De Haan (CDA): Voorzitter, als het een wet is die Markt en Overheid heet, dan is dat sowieso nooit echt een prachtige wet. De samenleving is natuurlijk het echte antwoord. Nog even over die maatwerkoplossing: is er in die maatwerkoplossing een mogelijkheid dat vrijwilligersorganisaties één pasje krijgen en dat daarmee de problemen van dit soort organisaties zijn verholpen? Is dat een van de mogelijkheden voor zo een maatwerkoplossing? 00:30:48

Voorzitter: Wethouder Wijnja. 00:30:50

Mevrouw Wijnja (wethouder): Dat weet ik zo niet. Wat ik wel weet is dat we twee maanden geleden dachten dat dit heel overzichtelijk was en dat het echt ingewikkelder blijkt te zijn. Ik kan daar niet op vooruitlopen. Wat ik wel kan toezeggen is, want dat is echt de inzet van onze organisatie en het college, om er alles aan te doen om te zorgen dat het zo makkelijk mogelijk is. Dat is echt de inzet. Daar kunt u voor mij van op aan. We komen er nog wel even op terug - laat ik dat dan maar in ieder geval toezeggen - als we iets duidelijker hebben wat de verschillende oplossingsrichtingen zijn. Voor een aantal stichtingen zijn die er al, want die hebben hun bedrijfsprocessen aangepast en dat loopt prima. Voor een aantal andere nog niet. Daar zijn we mee bezig. Daar kan ik wel even op terugkomen in een wat later stadium. 00:31:32

Voorzitter: Dank u wel. Dan nog een laatste kleine vraag van de VVD. 00:31:35

Mevrouw Jacobs-Setz (VVD): Met dank aan iemand anders hier in de zaal. Op de website van de gemeente staat: 'Neem altijd uw huisvuilpas mee. Neem ook een geldig ID mee.' U zei dat het niet hoeft. Gaat u de tekst op de website aanpassen? 00:31:47

Mevrouw Wijnja (wethouder): We hebben daarnaar gekeken, want ik snap waar de verwarring vandaan komt. Het gaat over je eigen ID-bewijs en dat moet iedereen boven de veertien sowieso bij zich hebben. Er kan om gevraagd worden. Dus het gaat om degene die het brengt. Je hebt de huisvuilpas nodig van de mensen die het betreft [crosstalk] 00:32:04

Mevrouw Jacobs-Setz (VVD): Voor zes mensen, zeg maar en geen zes ID's. 00:32:06

Mevrouw Wijnja (wethouder): Of voor één en je eigen ID-bewijs. 6

00:32:10

Mevrouw Jacobs-Setz (VVD): Dank u wel voor deze verduidelijking. 00:32:12

Voorzitter: Volgens mij zijn daarmee deze vragen beantwoord. Ik ga over naar de volgende set vragen. Ik vraag nogmaals uw medewerking om te zorgen dat alle politieke vragen vandaag aan bod komen. Ik moet u, zowel raadsleden als college, vragen om het kort te houden. De heer Van Jaarsveld. 00:32:32

De heer Van Jaarsveld (CDA): Dank, Voorzitter. In Thesinge is een nieuw initiatief ontstaan om een boerderij zo om te bouwen dat er achttien nieuwe woningen kunnen worden gecreëerd. Daarvoor is veel interesse, ook in Thesinge zelf. Er komt ook een nieuwe dorpsvisie voor Thesinge. Daarom vraagt het CDA zich af of het college met ons deelt dat nieuwe initiatieven voor wonen erg belangrijk zijn? Zijn we bereid om ook op andere locaties te inventariseren of hetzelfde kan? Kunnen we dit opnemen in de dorpsvisie van Thesinge? 00:33:06

Voorzitter: Dank u wel. Ik kijk of er aanvullingen zijn? De PVV. 00:33:11

De heer Ram (PVV): Ik wil dit van harte ondersteunen. We hebben vorig jaar een motie ingediend over wonen voor jong en oud. Onder andere naar aanleiding van Thesinge. Dus ik ben heel benieuwd naar het antwoord van de wethouder. 00:33:25

De heer Ram (PVV): Dank u wel. Daarmee geen andere aanvullingen? Dan geef ik wethouder Van Niejenhuis het woord. 00:33:32

De heer Van Niejenhuis (wethouder): Dank u wel, Voorzitter. Ik zal meehelpen in het bewaken van de tijd, want volgens mij kunnen we hier vrij kort over zijn. We hebben namelijk vorige week nog een brief aan de raad gestuurd over het woningbouwprogramma in de dorpen. Dat beantwoordt eigenlijk alle vragen die u hier stelt. Ja, het college staat heel positief tegenover ontwikkelingen in de dorpen. Ja, daar gaan we plannen voor maken. De grondhouding ten aanzien van dit soort initiatieven is positief. Er is ambtelijk al contact met deze mensen. Ik heb zelf ook al contact met de initiatiefnemers en ik ga zelfs binnenkort daar op bezoek. Dus eigenlijk wordt aan al die vragen tegemoetgekomen. 00:34:09

Voorzitter: De PVV. 00:34:11

De heer Ram (PVV): Ik heb een aanvullende vraag: er zijn meerdere initiatieven geweest in Thesinge. Die zijn toen tegengehouden door de provincie. Tot mijn grote verbazing eigenlijk, want ook in de Staten was daar ruime meerderheid voor. Hoe staat de provincie daar nu in? 00:34:29

Voorzitter: Wethouder Van Niejenhuis.

7

00:34:31

De heer Van Niejenhuis (wethouder): Ik kan natuurlijk niet namens de provincie spreken. Wat we zien is dat de provincie de Omgevingsvisie heeft die er in de basis vanuit gaat dat je de ladder van duurzame verstedelijking hanteert. Dat betekent dat je eerst binnen de contour van het dorp probeert iets te realiseren. Pas als dat niet lukt kun je een gesprek hebben over: kunnen we buiten de contouren van het dorp iets doen? Dat is nog steeds de basishouding. Dat is ook hoe we dat in Nederland met elkaar doen. We proberen een compacte stad en compacte dorpen te creëren. Juist voor de mal-contramal werking tussen dorp en landschap. Dat is ook wat we hier zullen proberen. Nogmaals, we staan positief tegenover dit initiatief. Het is wel zo dat juist in dorpen en de wat kleinere gemeenschappen dit proces heel zorgvuldig moet worden doorlopen. Je zou je kunnen voorstellen dat als je op één plek hele grote aantallen woningen realiseert, dat er op andere plekken dan heel lang niks mogelijk is. Dat betekent dat het draagvlak heel belangrijk is. Daarom vinden we dat we echt heel zorgvuldig met deze initiatiefnemer en ook het dorp in gesprek moeten hierover. In de basis is het dus zo - zoals wij in de brief hebben geschreven vorige week aan de raad dat we met een aantal dorpen aan de noordelijke en zuidelijke kant van de stad dit jaar nog in gesprek gaan over een woningbouwprogramma.

Volgend jaar komen de resterende dorpen aan de beurt. In een aantal dorpen, zoals Woltersum, Garmerwolde en Ten Post lopen er al allerlei initiatieven in de slipstream van de versterking. 00:35:58

Voorzitter: Dank u wel. Zijn hiermee de vragen beantwoord? Ik zie instemmend en enthousiast geknikt, dus dank aan de wethouder. Dan gaan we over naar de vragen van de PVV-fractie. De heer Ram. 00:36:13

De heer Ram (PVV): Dank u wel, Voorzitter. De PVV is ernstig geschokt en verbijsterd over een incident bij de bed, bad en broodlocatie van Inlia enkele weken terug. Daar zijn een aantal publicaties over geweest in Dagblad van het Noorden en OOG TV. Daar blijkt uit dat het om een ex-kindsoldaat gaat die verdacht is van misbruik en gijzeling van een vrouw, een medewerker. Daar hebben wij de volgende vragen over, Voorzitter. Hoe kan het dat verschillende instanties - waaronder de politie en zorg waar bekend was dat deze exkindsoldaat hier vrij rondliep - zo gefaald hebben bij de screening van de bewoners van Inlia? Daarmee hebben ze dus ook de veiligheid van de medewerkers op het spel gezet. Kan het college de veiligheid garanderen van de medewerkers van Inlia en de omwonenden? Welke maatregelen worden er genomen door het college? Ik vind dat het college een extra verantwoordelijkheid heeft. Juist omdat de gemeente zo een punt heeft gemaakt om zo een bed, bad en broodlocatie in onze gemeente te willen. Is het college bereid, als ze de veiligheid niet kan garanderen, om deze locatie dan te sluiten? Dank u wel, Voorzitter. 00:37:38

Voorzitter: Dank u wel. Zijn er nog aanvullingen? Mevrouw Huitema, PvdA. 00:37:42

Mevrouw Huitema (PvdA): Bedankt, Voorzitter. Ik heb echt een klein punt. Ik zou graag willen dat we wel humane woorden blijven gebruiken. Net heeft de heer Ram het niet

8

genoemd, maar in de vraagstelling wordt het woord 'vrij rondlopen' genoemd wat betreft kindsoldaten. Dat is wat mij betreft niet wenselijk hier. 00:38:06

Voorzitter: Dank u wel. Dan kijk ik even rond. Geen aanvullingen. Dan ga ik voor beantwoording naar wethouder Molema. 00:38:15

Mevrouw Molema (wethouder): Dank u wel. Ik wil beginnen met zeggen dat dit natuurlijk ontzettend vervelend is voor de medewerker van de LVV. Naast dat het ook ontzettend vervelend is voor de medewerkers op de LVV-locatie en voor de bewoners die daar zitten. Dat doet echt wat op de locatie op het moment dat dit gebeurt. Ik snap de vraag die gesteld wordt hoe het zit met de veiligheid. Misschien is het wel goed om te beginnen met zeggen dat wij nooit 100 procent volledig veiligheid kunnen garanderen. Dat is heel lastig als samenleving. We kunnen ons met elkaar tot het uiterste inspannen om allerlei maatregelen te nemen om mensen toch zo veilig mogelijk te laten zijn. Dat geldt natuurlijk voor de bewoners van de LVV, maar ook voor omwonenden en bezoekers. Je kunt echter op geen enkele manier garanties afgeven, omdat het mensenwerk is. Het zijn bewoners die allemaal hun eigen leven en gebruiksaanwijzing hebben. Het zijn medewerkers die procedures en processen moeten opvolgen. Daar zit echt een menselijkheid in en dat moeten we niet vergeten met elkaar. 00:39:20

Mevrouw Molema (wethouder): Dan is het goed om te beginnen met zeggen dat wij nooit ingaan op incidenten en persoonlijke situaties. Dat heb ik al eerder verteld toen we een keer vragen kregen over iets rondom de GGZ. Wij maken afspraken over de screening van bewoners van de LVV. We hebben daar al vaak over gesproken. Het is ook een hele kwetsbare groep. Daar zijn veel ketenpartners bij betrokken, zoals de IND, de DT&V Dienst Terugkeer en Vertrek, de vreemdelingenpolitie AVIM, de politie en het COA. Daar liggen richtlijnen voor en op basis daarvan wordt beoordeeld of mensen wel of niet een plek in de LVV krijgen. Dat is ook in deze situatie gebeurd. Wij gaan vanuit de privacy niet in op dit individuele geval. Wat we wel doen op het moment dat bewoners bij Inlia zijn is proberen om mensen de juiste behandeling te geven en ze verder te helpen naar een duurzaam perspectief. De volgende vraag gaat over: kan het college van B&W de veiligheid garanderen van medewerkers? Het is dan goed om te beginnen met: wie heeft nou welke verantwoordelijkheid? Want uiteindelijk is de veiligheid van medewerkers de verantwoordelijkheid van de uitvoerende partij. Dus in deze van Inlia. Wij maken daar subsidieafspraken mee. Er zijn natuurlijk ook afspraken over de kwaliteit. Er zijn allerlei maatregelen die door Inlia worden genomen om de veiligheid van medewerkers te waarborgen. 00:40:40

Mevrouw Molema (wethouder): Dat wil je als werkgever ook. Dat geldt in alle sectoren waar een risico zit. Wat wij nu doen is het gesprek voeren van: is dit nou aanleiding om een aantal protocollen en richtlijnen verder aan te scherpen? Wij zullen monitoren of acties die daaruit komen daadwerkelijk worden uitgevoerd. We zullen dat meenemen in de subsidiebesprekingen voor volgend jaar. Dan is het goed om te weten dat de LVV-voorziening altijd 9

een pilot was. Dit jaar is het laatste overgangsjaar en we zijn nu druk in gesprek over het lange termijnperspectief voor de LVV-voorziening. We zullen dit daarin meenemen over veiligheid en zorg. Dus we zetten ons met zijn allen daarvoor in. Dat doet Inlia, maar dat doen wij ook. Het is wel primair de verantwoordelijkheid van de uitvoerende organisatie. Er wordt gevraagd om de BBB-locatie, maar dit is dus een LVV-locatie, Landelijke Vreemdelingen Voorziening. Dit is geen aanleiding voor ons om het te sluiten. Wij betreuren het enorm aan alle kanten, ook Inlia. We zetten ons er met zijn allen voor in dat zowel medewerkers, bezoekers als bewoners daar zo veilig mogelijk kunnen verblijven. 00:41:49

Voorzitter: U heeft een aanvullende vraag van mevrouw Menger. 00:42:01

Mevrouw Menger (Stadspartij 100% voor Groningen): Dank u wel, Voorzitter. Even terug naar de veiligheid met betrekking tot de medewerkers van Inlia. Ik heb zelf in de beveiliging gewerkt en het is al altijd basisregel nummer één dat je nooit in je eentje een ruimte betreedt waar mensen zitten. Dus altijd met zijn tweeën, zodat je elkaar in geval van nood kan helpen en dat je dus weerbaar bent. Als ik het goed begrijp en interpreteer is dat in deze situatie verkeerd gegaan. Klopt dat? 00:42:38

Voorzitter: Wethouder Molema. 00:42:39

Mevrouw Molema (wethouder): Zoals ik al heb aangegeven ga ik niet in op dit individuele geval. Het klopt inderdaad dat er allerlei richtlijnen zijn over vier ogen principes. Er wordt door Inlia geëvalueerd of alle interne richtlijnen en protocollen goed gevolgd zijn en of daar aanvullende acties op nodig zijn. 00:42:57

Voorzitter: Dank u wel. De heer Ram had nog een aanvullende vraag. 00:43:01

De heer Ram (PVV): Dank u wel, Voorzitter. Bedankt voor de beantwoording door de wethouder. Ik vind het wel iets te gemakkelijk om de verantwoordelijkheid volledig bij Inlia te leggen. Ook omdat er gewoon een keten is. Het Veldzicht in Balkbrug geeft aan dat ze hebben gefaald. Er is een politie, een IND en de gemeente heeft ook een rol. Wil je die in mijn ogen toch echt tijdbommen - want dat zijn die ex-kindsoldaten - in beeld hebben, dan zul je veel meer moeten samenwerken om dat te kunnen afvangen en die veiligheid te kunnen garanderen. Ziet de wethouder dan niet dat daar, via de Voorzitter, een extra verantwoordelijkheid voor de gemeente ligt? 00:43:50

Voorzitter: Wethouder Molema. 00:43:53

Mevrouw Molema (wethouder): Er wordt - dat heb ik u net ook aangegeven - door alle ketenpartners rondom de LVV gekeken wanneer mensen in de LVV-voorziening kunnen blijven. Daar liggen allemaal richtlijnen onder. Daar wil ik u met alle liefde, op het moment dat straks de afspraken voor de toekomst van de LVV worden gemaakt, over bijpraten hoe 10

dat er exact uitziet. Hoe kader je nou in welke doelgroep naar de LVV gaat? Daar zijn diverse partijen bij betrokken in de keten, die samen met elkaar daarnaar kijken. Daar wordt echt goed naar gekeken. Ik ben er heel bewust mee begonnen dat het niet betekent dat je een garantie hebt dat er nooit wat gebeurt. Het betekent wel dat je met elkaar je uiterst inspant in de keten om te zorgen dat het veilig is. Dus daar liggen allerlei procedures en daar werd volgens mij terecht het vier ogen principe in genoemd. Er zijn veel meer procedures rondom veiligheid. Er wordt echt aan de voordeur gekeken of mensen wel of niet bij de LVV terechtkunnen op basis van een aantal indicatoren en randvoorwaarden voordat ze bij Inlia komen te wonen. 00:44:57

Voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Sloot. 00:45:00

Mevrouw Sloot (Stadspartij 100% voor Groningen): Voorzitter, toch nog een kleine verduidelijking. De heer Ram vroeg net ook naar de verantwoordelijkheid. Nou begrijpt iedereen wel dat 100 procent garantie gewoon niet, nergens, nooit haalbaar is. Is het niet zo dat je niet kunt zeggen dat de uitvoerende in dit geval eind- en hoofdverantwoordelijk zijn? Wij als gemeente zijn toch verantwoordelijk voor de veiligheid van de mensen? Dat betekent toch dat het bestuur van de gemeente eindverantwoordelijk is als het gaat om veiligheid in dit geval? Of zie ik dat verkeerd? 00:45:38

Voorzitter: Wethouder Molema. 00:45:41

Mevrouw Molema (wethouder): Volgens mij zijn wij verantwoordelijk voor de veiligheid van al onze inwoners en is dat de portefeuille van onze burgemeester in het totaal. Alleen de vraag werd gesteld over de veiligheid van medewerkers. Het zit hem ook in de jeugdzorg dat met name de werkgever tijdens de werktijden een verantwoordelijkheid heeft om daar een aantal zaken op te regelen in richtlijnen en procedures. Dat betekent niet dat wij ons nergens verantwoordelijk voor voelen. Dat hoort u mij niet zeggen. Alleen ligt de primaire verantwoordelijkheid voor de veiligheid van medewerkers daarin. Wij geven subsidie aan de uitvoerende partij en maken afspraken hoe je daarmee omgaat. Dat doen we ook bij andere partijen in de zorg- en veiligheidssetting. De uitvoering daarvan ligt echt bij de uitvoerende partij. 00:46:31

Voorzitter: Dank u wel. Daarmee zijn volgens mij de vragen beantwoord. Dan gaan we naar de volgende set vragen over de Keti Koti. Ik mag mevrouw Jones van GroenLinks het woord geven. 00:46:47

Mevrouw Jones (GroenLinks): Dank u wel, Voorzitter. Keti Koti is de laatste jaren een veel belangrijker herdenkingsmoment geworden. We zien ook in onze gemeente dat de herdenking en viering steeds zichtbaarder zijn in het straatbeeld. Dat juichen GroenLinks en de andere indiende partijen toe. Twee jaar geleden is er vanuit deze raad aan het college gevraagd om onderzoek te doen. Een tussenstand van dat onderzoek is afgelopen zondag 11

gepresenteerd. Daaruit blijkt dat het gemeentebestuur een grote rol heeft gehad in de slavenhandel en daar geld aan heeft verdiend. De gemeente ondersteunt verschillende activiteiten die aanstaande vrijdag en zaterdag georganiseerd worden. Nou begrepen wij dat vanuit organisaties het verzoek er is om door middel van de Nederlandse vlag stil te staan bij deze gebeurtenissen. Daarom willen wij het college vragen of zij in navolging van andere steden bereid is om dit jaar op 30 juni de Nederlandse vlag halfstok te hangen en op 1 juli de Nederlandse vlag in de top te hangen? 00:47:58

Voorzitter: Zijn er nog aanvullingen op deze vragen? Dat is niet het geval. Dan geef ik wethouder Molema hierover het woord. 00:48:07

Mevrouw Molema (wethouder): Dank u wel. Ik kan meteen beginnen. Ja, wij werken daar heel graag aan mee. We zijn ongelooflijk blij dat er zo een actieve organisatie in Groningen is, die zowel de herdenking als de viering van Keti Koti op zich neemt. Wat je ziet is dat de slavernij nog maar recent is afgeschaft en dat het toch enorm doorwerkt in het heden. Het is fantastisch dat er op dit moment zo ongelooflijk veel aandacht aan wordt besteed. Voor ons is het heel wezenlijk om daar op deze manier uiting aan te geven. Ik wil nog wel wat meegeven, want de organisatie heeft vorig jaar gevraagd: kunnen we iets formeler doen rondom Keti Koti de herdenking? Dat doen we ook. Jullie hebben als raad de uitnodiging gehad en ik wil jullie van harte uitnodigen om daar volgende week vrijdag bij te zijn. Tussen 18:00 en 18:30 uur is de inloop en om 18:30 uur begint het formeel. Er is een ontzettend mooi programma, ook op de zaterdag, om aan te schuiven. Daarmee kunnen wij als stadsbestuur laten zien dat we hier met elkaar werk van willen maken om juist die doorwerking in het heden met elkaar een plek te geven en daar stappen in te zetten. 00:49:13

Voorzitter: Dank u wel. De heer Lo-A-Njoe. 00:49:17

De heer Lo-A-Njoe (D66): Dank voor de beantwoording van het college. We stelden bijna vier jaar geleden vragen over een monument. Dat monument kan helaas nu niet gerealiseerd worden. We zijn daar goed over geïnformeerd door het college en we hebben er alle vertrouwen in dat het proces uiteindelijk goed komt. Het belang hebben ze heel duidelijk aangegeven dat zorgvuldigheid voor snelheid gaat. Toch doet mij en mijn fractie wel een beetje pijn dat wij als raad vier jaar na dato het toch niet voor elkaar hebben gekregen met de mensen. In die zin denk ik dat wat nu wordt voorgesteld met de vlagceremonies een uitstekende vervanging is voor wat mogelijk is binnen de mogelijkheden. Dus daarvoor dank, zou ik zeggen. We houden toch stiekem hoop dat het monument nog ergens kan versnellen, maar ik heb begrepen dat het complex is. Dank u wel. 00:50:13

Voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Bosma. 00:50:15

Mevrouw Bosma (Partij voor de Dieren): Dank, Voorzitter. Heel mooi dat het college dit

12

initiatief omarmt. Ik vraag me nog af of dit incidenteel is of dat we dit ieder jaar kunnen verwachten? 00:50:26

Voorzitter: Wethouder Molema. 00:50:29

Mevrouw Molema (wethouder): Dat is wel een goede vraag trouwens, waar wij nog helemaal niet over na hebben gedacht. Ik kan mij heel goed voorstellen dat we dit jaarlijks blijven doen. Volgens mij is het ook een wens van de organisatie om daarmee echt status aan de herdenking en de viering te geven die ze verdienen. 00:50:47

Voorzitter: Dank u wel. Ik kijk even rond. Volgens mij zijn daarmee de vragen beantwoord. Dank daarvoor. Dan gaan we door naar de vragen van de fractie van D66. Ik wil de heer Venhuizen daarover het woord geven. 00:51:01

De heer Venhuizen (D66): Dank u wel, Voorzitter. Wij willen graag dat de gemeente preventief handelt en een eerste stap zet bij het reguleren van tabaksspeciaalzaken, zoals ook de gemeente Utrecht al gedaan heeft. Natuurlijk om samen te werken aan een rookvrije generatie. Wij vragen ons af of de gemeente Groningen of het college graag hetzelfde zou willen doen als in Utrecht gedaan is? Dus om een eerste verbod op te leggen om zo tijd te nemen om daarna tabaksspeciaalzaken te reguleren, wat dan hopelijk mogelijk is. 00:51:33

Voorzitter: Dank u wel. Zijn er op deze vraag nog aanvullingen? Ik kijk even rond. Dat is niet het geval. Dan geef ik wethouder Bloemhof het woord. 00:51:42

Mevrouw Bloemhoff (wethouder): Dank u wel, Voorzitter. De vraag is of het college bereid is zo een voorbereidingsbesluit te nemen. Allereerst onderschrijven wij natuurlijk de doelstelling om te werken aan een rookvrije generatie. Daar werken wij op ons gezondheidsbeleid op allerlei manieren aan. Ook op andere beleidsterreinen kijken we hoe het middelengebruik, waaronder tabak, kan worden ontmoedigd. De vraag is voor ons wel of een voorbereidingsbesluit nu een bijdrage levert? Want er komt nieuwe landelijke regelgeving aan per 1 juli 2024. Dan moeten we wel kijken naar de capaciteit die we nu nog steken in zo een voorbereidingsbesluit. Het komt er vrij snel aan, dus het is even de vraag: moet je alle energie nu op dit moment in dat voorbereidingsbesluit gaan stoppen? Of ga je er vanuit dat de nieuwe regelgeving eraan komt en dat gaat een goede oplossing zijn? We vragen ons ook nog af of dat voorbereidingsbesluit op basis van de huidige wetgeving juridisch mogelijk en houdbaar is? Dat zal moeten worden onderzocht. 00:52:46

Mevrouw Bloemhoff (wethouder): Er is natuurlijk ook de vraag naar planschadeclaims. Deze zaken zullen we moeten onderzoeken alvorens we daar echt een goed inhoudelijk standpunt over in kunnen nemen. Dat heeft dus te maken met capaciteit, afwachting van regelgeving en de juridische houdbaarheid ervan. Ziet het college andere manieren om tabakverkooppunten te reguleren? Er zijn veel maatregelen genomen door de Rijksoverheid om 13

mensen te beschermen tegen de verleiding van roken, zoals de verpakkingen, het verbod op sigarettenautomaten, de verhoging van accijns op tabak en de nieuwe regelgeving die straks ingaat. Wij zien op dit moment geen andere mogelijkheden om de tabak-verkooppunten te reguleren. Het is overigens wel even de vraag hoeveel nieuwe tabaksspeciaalzaken er zullen ontstaan, mede gelet op de verwachte afname van het aantal rokers. We hebben even de markt geraadpleegd naar aanleiding van uw vragen. Daar zijn geen geluiden die erop wijzen dat er nu specifiek toename wordt verwacht van het aantal tabaksspeciaalzaken. Voorzitter, daar wil het college het voor nu bij laten. 00:53:51

Voorzitter: Dank daarvoor. U heeft nog een aanvullende vraag van mevrouw Folkerts. 00:53:56

Mevrouw Folkerts (GroenLinks): Dank u wel. Ik vond dit toch een beetje een opvallende beantwoording. Er zijn juist veel signalen dat door die veranderende regelgeving in 2024 de supermarkten een soort trucje gaan doen door een deel van hun pand te verbouwen tot een aparte vestiging, waardoor zij toch tabak kunnen blijven verkopen. Juist deze strengere regelgeving vanuit de landelijke overheid vraagt nu wat actie van ons als gemeente hierop. Het is niet zozeer een klassieke tabaksspeciaalzaak, maar een trucje van supermarkten waar het hier om gaat. 00:54:36

Voorzitter: Wethouder Bloemhoff. 00:54:37

Mevrouw Bloemhoff (wethouder): Voorzitter, daar waren de vragen niet op gericht. Die zijn gisteren om 12:00 uur ingediend en de ambtenaren hebben een ronde gedaan door de stad. Dit zijn de signalen die we nu hebben. Als we daar meer over hebben kunnen we het natuurlijk nader onderzoeken. Ik was vergeten de derde vraag, die net niet werd benoemd, over de visie en zo te beantwoorden. Wij onderschrijven dus wel de doelstelling van een rookvrije generatie. Is het geen onderdeel van ons gezondheidsbeleid op dit moment? Het Lokaal Preventieakkoord loopt af, dus daar kunnen we het niet meer in opnemen. Ons voorstel zou zijn om dit te betrekken bij het GALA, het Gezond Actief en Leven Akkoord. Dan kan het college onderzoeken hoe we hiermee om willen gaan. Dus dat zijn onze suggesties. We kunnen natuurlijk het onderzoek doen, wat ik in de beantwoording van de eerste vraag al aangaf, maar dat heeft een aantal haken en ogen. Dan komen we daar nog verder bij u op terug. 00:55:32

Voorzitter: Dank u wel. Zijn daarmee de vragen beantwoord? 00:55:37

De heer Venhuizen (D66): Wanneer ongeveer kunnen we verwachten dat u daarop terugkomt? Hoe snel gaat zoiets? 00:55:41

Voorzitter: De wethouder. 00:55:43

Mevrouw Bloemhoff (wethouder): Het zal gelet op het reces na de zomer zijn. 14

00:55:48

Voorzitter: Dank u wel voor de beantwoording. Dan gaan we naar de een-na-laatste set vragen over Rammstein. Ik wil mevrouw Gierkink van de PvdA het woord geven. 00:55:59

Mevrouw Gierkink (PvdA): Dank u wel, Voorzitter. Er is natuurlijk veel te doen geweest om dit concert. Enerzijds over de veiligheid en de beschuldigingen jegens de zanger en anderzijds over de geluidsnormen. We hebben daarom twee vragen. De eerste vraag is: welke acties onderneemt het college om de veiligheid, zeker die van vrouwelijke bezoekers, te waarborgen? De andere vraag is: wat doet het college om het gehoor van de bezoekers te beschermen? Dat was het. 00:56:27

Voorzitter: Dank u wel. U heeft een aanvullende vraag, mevrouw Sloot? 00:56:33

Mevrouw Sloot (Stadspartij 100% voor Groningen): Voorzitter, ik heb een vraag aan de vragenstelster. Vraag twee snap ik volkomen. Vraag één vind ik eigenlijk niet kunnen. Hoe kan je nou in hemelsnaam van het college vragen om de veiligheid te garanderen in een zaak die nota bene nog in onderzoek is? Die zich niet hier heeft afgespeeld en waarbij je dan nu, omdat het toevallig hot is, die vragen gaat stellen? Hoe kun je zoiets van het college vragen? 00:57:04

Voorzitter: Mevrouw Gierkink. 00:57:06

Mevrouw Gierkink (PvdA): Ik vind het jammer dat de suggestie gewekt wordt dat wij zulke vragen zouden stellen omdat het hot is. Wij stellen die vragen omdat je ziet dat er bij andere concerten die gegeven zijn door Rammstein - bijvoorbeeld het concert in München - vanuit de gemeente veiligheidsmaatregelen opgelegd. Wij denken dat het een heel goed idee is om dat te doen. Je kan maar beter het zekere voor het onzekere nemen. Daarom willen wij ook aan het college vragen om hier soortgelijke veiligheidsmaatregelen te nemen, want dat is dus gewoon mogelijk. 00:57:40

Voorzitter: Dan ga ik voor beantwoording over naar wethouder Molema. 00:57:44

Mevrouw Molema (wethouder): Dank u wel. Dit is onderwerp van gesprek met Greenhouse Talent, de organisator van het concert. Zij hebben bij ons wat informatie aangeleverd. Ik heb dat toevallig vanmiddag met hen doorgenomen. De keuze is door de organisator gemaakt, maar ook door de band zelf, om geen Row Zero en afterparty te hebben met de zanger. Er wordt backstage ook nog extra toezicht gehouden. Dus daar wordt naar gekeken. Qua bezoekers hebben we het erover gehad: hoe wordt nou de veiligheid gewaarborgd? Daar was het antwoord op: dat doen we altijd, want alle bezoekers moeten altijd veilig naar een concert kunnen. Bij het Rammstein concert lopen ongeveer 300 mensen aan beveiliging rond, zowel backstage als op het veld zelf en bij de toegang. Zij waarborgen de veiligheid van alle bezoekers. Op het moment dat er wat gebeurt en mensen zich toch niet veilig voelen, kunnen ze hen altijd aanspreken. Horecapersoneel is erop getraind om signalen te 15

onderkennen en daar actie op te ondernemen. Dus op die manier wordt de veiligheid van alle bezoekers, dus ook van vrouwen, gewaarborgd. 00:58:53

Mevrouw Molema (wethouder): De andere vraag rondom de geluidsnorm: daar hebben we het ook over gehad. Zij voldoen aan het landelijk Convenant Preventie Gehoorschade. Ik heb daar nogmaals aandacht voor gevraagd. Er gaat nog een servicemail uit naar de mensen die een kaartje hebben om daarin de aandacht voor gehoorbescherming op te nemen. Het is ook te koop op het evenemententerrein en dat is redelijk gangbaar. Op het terrein zelf lopen mensen rond die er nogmaals op wijzen dat het beschikbaar is en dat je het kan kopen. Dus op die manier hebben wij in gesprek met de organisator gevraagd om extra aandacht te hebben voor het beschermen van het gehoor van de bezoekers. 00:59:30

Voorzitter: U heeft een aanvullende vraag van CDA, de heer De Haan. 00:59:33

De heer De Haan (CDA): Voorzitter, ergens blijft het natuurlijk wel apart dat je het aantal decibel verhoogd tot 103 dB wat de kans op gehoorschade nog eens extra verhoogd. En dan zegt: "Ja, het is allemaal niet zo erg, want je kunt daar wel oordopjes kopen." Het blijft natuurlijk ergens wel schuren dat, om gehoorschade te moeten voorkomen, je daar dan vervolgens oordopjes moet gaan kopen. Is de wethouder met mij eens, via de Voorzitter, dat het schuurt? Vandaag stond op RTV Noord best wel een lang artikel wat onze gemeente vergeleek met andere gemeenten. Daaruit blijkt dat de gemeente Groningen hogere... 01:00:15

Voorzitter: Wilt u uw vraag kort houden? 01:00:16

De heer De Haan (CDA): ...normen stelt dan andere gemeenten. Herkent de wethouder zich in dit beeld? Welke gedachte heeft de wethouder daarover? 01:00:24

Voorzitter: Wethouder Molema. 01:00:28

Mevrouw Molema (wethouder): Dank u wel. Het is goed om te weten dat onze normen niet afwijken bij dit soort grootschalige evenementen. Wat je dus ziet is dat op het moment dat er veel bezoekers komen, je daar dan andere normen voor moet hanteren. Op soortgelijke evenementenlocaties zijn er dezelfde normen. U bent als raad bijgepraat door een geluidsexpert. Die heeft u laten zien in de presentatie dat het bij grootschalige evenementen tussen de 100 en 103 dB zit. Dit is volgens mij wat in de evenementensector gangbaar is aan geluidsnormen. Ik weet dat er een hele discussie over is vanuit gezondheidsperspectief en gehoorbescherming. Er zijn net zoveel meningen die wisselen over wat wel en niet schadelijk is. Wat wij doen als college is dat wij ons daarin gewoon aan de wet en de wettelijke normen houden. Wij hebben gesprekken met de organisatoren om daar aandacht voor te vragen. Wat u denk ik wil, is dat er landelijk een discussie op gang komt over de beleving van evenementen en grootschalige concerten en wat voor normen daarin gelden. Zolang dit de norm is hoort dit bij evenementen met meer bezoekers. In ons locatieprofiel staat dat als 16

categorie tot 75.000 bezoekers. Dat is echt een andere categorie dan wat kleinschalige evenementen met minder bezoekers waar andere normen aanhangen. 01:01:55

Voorzitter: U heeft nog een laatste vraag van de heer Lo-A-Njoe. 01:01:58

De heer Lo-A-Njoe (D66): Dank u wel, Voorzitter. Ik vind die eerste vraag een hele goede vraag van de PvdA en GroenLinks, omdat die zorg heel terecht is. Drie weken geleden heeft Rammstein na politieke druk zelf besloten om dit te doen. Mijn vraag aan de wethouder is: zijn ze dat nu ook van plan? Is dat bekend bij het college? Het lijkt me eigenlijk helemaal niet zo onlogisch dat ze dat nu gewoon standaard doen. 01:02:21

Voorzitter: Wethouder Molema. 01:02:23

Mevrouw Molema (wethouder): U bedoelt geen Row Zero en dat soort dingen? Wij hebben hiervan geleerd, want we zijn bezig met het concept van het evenementenbeleid. Ik moet heel eerlijk zeggen dat ik naar aanleiding hiervan meteen in het evenementenbeleid nog een passage heb laten opnemen dat we evenementenorganisatoren het standaardvragen. Er is een hele handreiking voor veiligheid van bezoekers. Dus om die in het vervolg mee te nemen en uit te leggen hoe ze daar invulling aangeven. Wat ik van de organisatoren heb begrepen is dat dit nu bij de concerten van Rammstein in ieder geval bij hen de norm is om dit niet te doen. 01:02:58

Voorzitter: De heer Ram van de PVV. 01:03:00

De heer Ram (PVV) : Een laatste vraag, Voorzitter. Ik woon in de Grunobuurt en ik weet van mijn bovenbuurman dat zijn ramen er al uit trillen als er een normaal concert is. Even over die geluidsnormen: heeft het college niet gewoon een voorzorgbeginsel als het gaat om het beschermen van de bezoekers daar? 01:03:21

Voorzitter: Ik ga het antwoord vragen aan wethouder Molema. 01:03:28

Mevrouw Molema (wethouder): Ik ben even aan het zoeken, want uw vraag is een voorzorg voor de plicht voor bezoekers. Volgens mij proberen wij op deze manier invulling te geven aan een zorgplicht die wij hebben richting bezoekers, door juist met evenementenorganisatoren dat gesprek aan te gaan. Volgens mij bedoelt u bewoners in uw vraag. 01:03:48

Voorzitter: De heer Ram. 01:03:50

De heer Ram (PVV): Ik wil even aangeven hoe ongelooflijk veel geluidsoverlast de Grunobuurt en andere buurten al hebben. Nu wordt het dus verdubbeld. Dat heeft ook 17

effect op de bezoekers die daar komen. Dan is er een voorzorgprincipe gewoon in de wet geregeld, dat overheden maatregelen moeten nemen om hun inwoners te beschermen tegen schade. Hier is toch zo een n situatie? Waarom wordt daar niet op gehandhaafd? 01:04:21

Voorzitter: Wethouder Molema. 01:04:25

Mevrouw Molema (wethouder): Volgens mij voldoen wij aan de wetten door hiermee bezoekers daarop te wijzen. Als dat niet zo is, dan ik wil met alle liefde laten uitzoeken hoe dat zit met het voorzorgprincipe. Ik hoor u twee dingen zeggen. U heeft het over omwonenden en bewoners en u heeft het over bezoekers in dezelfde vraag. Op het moment dat het gaat om het voorzorgprincipe, dan wil ik dat uit laten zoeken en erop terugkomen hoe dat exact zit. Voor zover bij mij bekend voldoen wij op deze manier aan de wet en aan de geluidsnormen die hierin redelijk gangbaar zijn. 01:05:03

Voorzitter: Dank u. Ik zie dat er nog vragen zijn, maar de vraag was heel simpel. Die ging niet over de geluidsnormen. Die hebben we op een ander moment besproken met u als raad, dus ik verzoek u dat op een ander tijdstip te agenderen. De vraag zoals gesteld is beantwoord en we moeten echt nog naar een volgende vraag en nog een mededeling. Dus we gaan naar de volgende vragen. Mevrouw Mertens van de SP geef ik daar het woord over, want uw collega is er namelijk niet. Oké, dan krijgt u het woord. 01:05:35

Mevrouw De Groot (Student en Stad) : Dank u wel, Voorzitter. Ik kan het heel erg kort houden. Zowel de SP als Student en Stad hebben de afgelopen tijd met wat inwoners gesproken die het betaalbare kopje koffie in het Forum toch wel missen. Die was er van december 2019 tot de corona-periode en is toen helaas verdwenen. Wij zouden die heel graag weer terug zien komen en we vragen daarom deze set vragen aan het college. Dank u wel. 01:06:03

Voorzitter: Dank u wel. Ik kan daarover voor de beantwoording wethouder De Wrede het antwoord laten geven. 01:06:10

Mevrouw De Wrede (wethouder): Dank u wel, Voorzitter. De vragen van Student en Stad en de SP zijn op zich terecht. Het klopt dat bij de opening van het Forum de horeca-uitbater in de periode tot aan corona goedkope koffie heeft geschonken bij STACH op de begane grond. Die goedkope koffie betrof filterkoffie in een pot in plaats van de duurdere met versgemalen koffiebonen bereidde koffie uit de espressomachine. Die soberder koffie werd inderdaad voor een lagere prijs aangeboden. Daar werd overigens niet veel gebruik van gemaakt, ondanks dat het wel op de menukaart stond. Dit zal er samen met alle andere zorgen omstreeks de coronatijd voor hebben gezorgd dat die goedkopere koffie uiteindelijk van het menu is gegaan. Het concept is destijds losgelaten. Met betrekking tot de toegankelijkheid van het Groninger Forum: de mate waarin het Forum toegankelijk is ligt natuurlijk niet alleen aan de goedkope koffie. Het is wel zo dat het concept 'huiskamer van de stad' moet staan als 18

een huis inzake het Forum. Met betrekking tot de vraag of wij bereid zijn om deze voorziening weer in ere te herstellen: wij vinden het van belang dat er voor iedereen passende voorzieningen zijn. Hier is het natuurlijk wel zo dat er een businessplan ligt van het Forum dat niet alles mogelijk is. Wij hebben het Forum wel gevraagd om in gesprek te gaan met de horeca-uitbater en dit concept van goedkope koffie weer op de agenda te plaatsen, zoals dat werd uitgevoerd in de beginmaanden. 01:08:12

Voorzitter: Dank u wel. Mevrouw De Groot. 01:08:14

Mevrouw De Groot (Student en Stad) : Hartelijk dank voor de beantwoording. Het zou ontzettend mooi zijn als dat weer terugkomt. In ieder geval goed dat daarna gevraagd is. Heel erg fijn. Brengt u het bij ons terug als u daar enige vorm van antwoord op heeft? 01:08:34

Voorzitter: Wethouder De Wrede. 01:08:35

Mevrouw De Wrede (wethouder): Dat wil ik u graag toezeggen. 01:08:40

Voorzitter: Ik kijk even rond of daarmee de vragen voldoende zijn beantwoord? Dat is het geval. Dan ga ik hiermee het officiële openbare deel van dit politiek vragenuur afsluiten. Dan gaan we binnen een minuut deze zaal ombouwen naar een geschikte zaal voor een besloten bijeenkomst. Dat betekent en ik lees het even op: 'Alle mensen op de publieke tribune die geen ambtenaar zijn of een directe aanleiding hebben om hier te zijn, verzoek ik vriendelijk de zaal te verlaten.'

19