26-01-2022 verslag gemeenteraad 16.30 uur - Radesingel.pdf

Inhoudsopgave Voorbereidende sessie gemeenteraad ............................................................................................... 2 1. a. b.

Opening en mededelingen ........................................................................................................... 2 Vaststellen agenda .................................................................................................................. 2 Vaststellen verslag .................................................................................................................. 2

2.

Benoemingen............................................................................................................................... 3

3.

Initiatiefvoorstellen ..................................................................................................................... 3

4.

Ingekomen stukken ..................................................................................................................... 5

5.

Conformstukken .......................................................................................................................... 6

6.

Bespreekpunten ........................................................................................................................... 6 A1: JA voor maatschappelijke doelen ................................................................................. 6 M4: Het dier centraal -Kinderboerderijen- ......................................................................... 9 M5: Bepaald geen warm bad -kokend bad kreeften- ......................................................... 9 M6: ’t is je reinste leeftijdsdiscriminatie! ........................................................................... 9 M7: Een gemeente met ballen doet het zonder te knallen -Red Reintje- .......................... 9 M8: Vissen in nood ............................................................................................................. 9 M12: Borging dierenwelzijn ................................................................................................ 9

7.

Moties vreemd aan de orde van de dag .................................................................................... 25 M1: Behoud kinderhartchirurgie Groningen .................................................................... 25 M2: Maatschappelijke parkeervergunning ook in Groningen (bij MJP) ........................... 28 M3: Vanuit Brussel begint een realistische wind te waaien ............................................. 31 M9: Circulaire economie meten ....................................................................................... 31 M10: Jongerenhuisvesting bouwen .................................................................................. 34 M11: Kledingindustrie ...................................................................................................... 36 M13: Ruimte om te leven ................................................................................................. 38 M14: Biobased betaalbaar bouwen en Wonen in Groningen .......................................... 40

8.

Sluiting ....................................................................................................................................... 42

1

GEMEENTERAAD VAN WOENSDAG 26 JANUARI 2022 16.30 UUR Voorzitter: R. van Niejenhuis (PvdA) Namens de raad: M. Wijnja (GroenLinks), P. Brouwer (GroenLinks), F. Folkerts (GroenLinks), M. van der Glas (GroenLinks), J. van Hoorn (GroenLinks), J. Jones (GroenLinks), B. Leemhuis (GroenLinks), C. Nieuwenhout (GroenLinks), N. Nieuwenhuijsen (GroenLinks), H. Sietsma (GroenLinks), J. Visser (GroenLinks), J. Bushoff (PvdA), K. Boogaard (PvdA), J.P. Loopstra (PvdA), D. van der Meide (PvdA), E. van der Weele (PvdA), T. Rustebiel (D66), S. Claassen (D66), K. van Doesen (D66), J. Lo-A-Njoe (D66), I. Venhuizen (D66), J. Dijk (SP), D. Brandenbarg (SP), B. de Greef (SP), J. Huisman (SP), W. Koks (SP), I. Jacobs (VVD), E. Akkerman (VVD), J. Boter (VVD), G. de Vries (VVD), G. Brandsema (ChristenUnie), T. Moorlag (ChristenUnie), P. Rebergen (ChristenUnie), K. de Wrede (PvdD), W. Pechler (PvdD), T. van Zoelen (PvdD), R. Bolle (CDA), H.P. Ubbens (CDA), Y. Menger (100%Groningen), H. Moerkerk (100%Groningen), A. Sijbolts (Stadspartij), R. Staijen (Stadspartij), S. Bosch (Student&Stad), T. van Kesteren (PVV) Namens het college: I. Diks (wethouder), R. van der Schaaf (wethouder), B. Benjamins (wethouder), I. Jongman (wethouder), P. Broeksma (wethouder), C. Bloemhoff (wethouder), G. Chakor (wethouder), K. Schuiling (burgemeester) Namens de griffie: J. Spier

Voorbereidende sessie gemeenteraad 1. Opening en mededelingen 00:11:21

Voorzitter: Goedemiddag allemaal. Terwijl de laatste mensen binnenkomen, starten wij deze vergadering. We hebben een bijzondere hybride, zoals we dat noemen, vergadering om de raadsbesluiten van vanavond voor te bereiden. We gaan beginnen met te kijken welke mensen online aanwezig zijn en ik wil graag even bevestiging van beeld en geluid. Ik begin gewoon bovenaan. Ik ga het rijtje af. Martijn van der Glas, van GroenLinks? 00:11:58

de heer Van der Glas: Ja, ik ben er. 00:11:59

Voorzitter: Jurrie Huisman van de SP zie ik ook in beeld. Elisabeth Akkerman is er. Herman Pieter. Wesley Pechler is aanwezig. Rob de Greef is er ook. Tessa heb ik ook gezien, Jim en Petra. En Gerben is er ook nog, Gerben Brandsema van de ChristenUnie. Fijn, hartstikke goed. Hebben we dat vastgesteld welke mensen digitaal aanwezig zijn. Deze vergadering wordt zoals gebruikelijk ook via livestream uitgezonden en kan dus ook door mensen worden gevolgd. Wij bereiden de behandeling van alle amendementen en moties en stemverklaringen voor vanmiddag, zodat we straks digitaal vanavond kunnen stemmen onder begeleiding van de burgemeester als Voorzitter van de raad.

a. Vaststellen agenda Voorzitter: Ik zou willen voorstellen om de agenda bij deze vergadering vast te stellen, als agendapunt twee, tenzij daar opmerkingen bij zijn? Dat is niet het geval.

b. Vaststellen verslag Niet behandeld.

2

2. Benoemingen Niet behandeld.

3. Initiatiefvoorstellen a. Initiatiefvoorstel Welkomstpakket Groningen Voorzitter: Dan gaan wij door naar agendapunt drie: initiatiefvoorstellen. Er is een initiatiefvoorstel over het welkomstpakket voor mensen die in Groningen komen wonen. Justine Jones gaat daar als initiatiefnemer, indiener, het woord over voeren. Je gaat daar wel het woord over voeren, ja. Je bent niet de initiatiefnemer, maar je gaat daar wel het woord over voeren en dat is jouw maidenspeech. Dat betekent dat we jou rustig de gelegenheid gegeven om jouw woordvoering hierover te doen. 00:13:46

mevrouw Jones: Dank u wel, Voorzitter. Dat ik hier vandaag voor u allen zit, had ik niet verwacht. Niet alleen omdat ik in oktober toch een beetje richting het einde van de raadsperiode beëdigd werd. Zes weken na mijn bevalling, en een dag voor een verhuizing. Maar ook omdat ik mezelf lang als tijdelijke Groninger zag. Een beeld dat veel mensen die hier van elders komen om te studeren, wonen en werken, wellicht zullen herkennen. Groningen was voor mij een tussenstap op weg naar het buitenland. Dat buitenland lonkte en na zes jaar in de stad gewoond te hebben, vertrok ik. Ik hoef zelfs de burgemeester van deze gemeente niet te vertellen, dat je nooit echt afscheid neemt van deze gemeente. Twee jaar later keerde ik terug om hier te werken, Wederom zou mijn komst tijdelijk, tussen haakjes, zijn op basis van een contract voor bepaalde tijd. Een collega stelde mij toen voor aan een andere collega met de woorden: dit is Justine, zij is hier tijdelijk. Tijdelijkheid benadrukken past niet bepaald bij het idee van een warm welkom. Nog afgezien van de observatie van een andere collega van mij die droogjes opmerkte: Ach, we zijn allemaal tijdelijk. Op die enkele anekdote na, heb ik mij altijd welkom gevoeld in deze gemeente.

Waaruit bestaat zo'n warm welkom? Als eerste natuurlijk de mensen: stadjers, inwoners uit Haren, Glimmen, Noordlaren, Onnen, Ten Boer, Garmerwolde, Lellens, Sint Annen, Ten Boer, Ten Post, Thesinge, Winneweer Wittewierum, Woltersum en natuurlijk studenten. Een nuchtere houding van kop d'r veur. Misschien een beetje de kat uit de boom kijkend, maar altijd gemeend contact. Geen fratsen. Als geboren en getogen Achterhoekser met deels Engelse roots, kon ik daar wel wat mee. Ik hou van deze gemeente, waar er de mogelijkheid is om te wonen tussen Groningers, wiens families hier generaties lang gewoond hebben, maar ook tussen studenten en anderen die van buiten de stad en de gemeente komen. Als we het over de mensen hebben, wil ik ook graag stilstaan bij de mensen die niet alleen van buiten de gemeente, maar ook van buiten de landsgrenzen hier neerstrijken. Soms is dat neerstrijken een bewuste keuze geweest. Bijvoorbeeld om hier te studeren of te werken. In andere gevallen is die keuze toevallig geweest en waren de redenen minder vrijwillig, doordat mensen gevlucht zijn voor oorlog en vervolging. Dat dit al heel lang het geval is, dat deze mensen naar onze gemeente komen, vergeten we soms, omdat mensen van buiten hier al lang wonen. Al decennialang en zeker pre-corona naast ons stonden op het schoolplein, op de tribune van de FC en in de bioscoop zaten.

Hopelijk kan dat snel allemaal ook weer gebeuren. Naast de mensen is de mogelijkheid om van alles te ondernemen, wat deze gemeente te bieden heeft in horeca, bij vrijwilligersorganisaties, culturele instellingen, 3

sportverenigingen, de natuur in kunnen gaan, in maar zeker ook buiten de stad. Redenen waardoor mensen zich welkom voelen. Want er is voor ieder wat wils in deze gemeente. Een gemeente om trots op te zijn. Mijn eigen tijdelijke bestaan in Groningen duurt al meer dan twaalf jaar. Na mijn studententijd leerde ik de stad opnieuw van een andere kant kennen. Deze hernieuwde kennismaking heeft ertoe geleid, dat ik met andere ogen naar het belang van lokale vraagstukken kijk. Dat is ook de reden dat ik mij enkele jaren geleden heeft gekandideerd voor een plek in deze raad. Ik vind het belangrijk om als raadslid een bijdrage te leveren aan die welkome gemeente die Groningen voor mij en zo veel mensen is. Of het nu de nuchtere Achterhoeker, de Engelse stiff upper lip, of misschien de no nonsens Groninger in mij is, die een beetje gereserveerd is en schroom voelt. Inmiddels kan ik zeggen dat ik verliefd ben geworden op deze gemeente. Of inwoners hier denken tijdelijk te zijn of niet, doet er wat mijn partij betreft niet toe. Als raadsleden zijn wij er voor alle inwoners van de gemeente. Daar hoort een warm welkom bij voor nieuwe inwoners. Daar gelooft mijn fractie in. Maar het valt volgens ons niet te realiseren tot een paar kortingsbonnen. Daarmee doen we al het moois wat deze gemeente te bieden heeft, geen eer aan.

Een warm welkom bieden doen we door mensen te informeren over wat de stad te bieden heeft: een veilig leefklimaat voor kinderen en voor mensen, een veilig onderkomen om hier te zijn. Soms hoort daar ook informatie bij, over wat nog verbeterd kan worden. Hier denk ik bijvoorbeeld aan informatievoorziening aan internationale studenten, over kamers en woningen. Of dat niet iedere inwoner in deze gemeente gelijke kansen krijgt op school of op de arbeidsmarkt. Maar ik denk daarbij ook aan het belang van het kunnen inschrijven in een gemeente voor eenieder die hier woont. Mijn fractie is daarom voorstander van een publiciteitscampagne die dit resultaat wil bereiken, voordat er onderzoek gedaan wordt naar welkomstpakketten. Voorzitter, natuurlijk zijn er genoeg onderwerpen waar we het hier in dit huis en op straat niet eens over zijn. Maar wij zijn een gemeenten waar bewoners samen optrekken in een fakkeltocht, of we nu het Grönnens laid, 't het nog nooit zo donker west, of het gras van het Noorderplantsoen zingen. Of samen protesteren voor de opening van de horeca. De afgelopen jaren zijn door de coronamaatregelen voor iedereen zwaar geweest. Iedereen heeft wel beperkingen gevoeld, wanneer zij op pad wilden gaan. Dat de maatschappij stapje voor stapje opengaat, biedt weer nieuwe mogelijkheden om elkaar weer op te zoeken.

Zorgen voor een warm welkom en een inclusieve gemeente zijn, vergt daarom constante aandacht. Mensen moeten zich op ieder moment welkom voelen, of zij denken hier tijdelijk te zijn of zich bewust op langere termijn hier vestigen, of als zij al generaties lang hier wonen. Inmiddels heb ik mijn tijdelijke Groningerschap van mij afgeworpen, met huisje, boompje, beestjes, partners en een zoon die vorig jaar het leven zag in deze stad, ben ik gewoon Groninger. Hoewel ik, net als al mijn collega's hier, niet weet hoelang ik in deze raad namens de inwoners van deze gemeente volksvertegenwoordiger kan zijn, we zijn immers allemaal tijdelijk, zal ik mij voor de volle honderd procent inzetten voor deze mooie gemeente en haar inwoners. Dank u wel. 00:20:43

Voorzitter: Dank voor deze mooie woorden. Ik ga kijken of er nog andere indieners zijn die hier ook het woord over willen voeren. De heer Bosch. 00:20:52

de heer Bosch: Dank u wel, Voorzitter. Bijzonder om na zo'n uitgebreide, mooie 4

maidenspeech te spreken. Mooi om te zien en te horen wat het belang is van lokale politiek, het belang van verbinden van verschillende groepen en het belang van een warm welkom. Een onderdeel daarvan is het initiatiefvoorstel, wat wij samen met een aantal andere partijen vandaag indienen. We zijn heel erg blij met het preadvies van het college. We kunnen ons heel goed vinden allereerst in dat we het probleem erkennen. Het probleem dat er om en nabij vierduizend studenten niet ingeschreven staan en dat we daarbij minstens twee miljoen euro op jaarbasis mislopen. We zijn ook blij dat er eerst wordt gekeken door middel van een campagne, wat we daaraan kunnen doen. Als dat niet genoeg blijkt te zijn, dat we dat met een welkomstpakket kunnen gaan doen. Dus wij kunnen ons daar heel goed in vinden. Ook wil vanuit deze positie ook de denktank van Student en Stad, en alle mensen die daarbij betrokken waren, veel daarvan kun je ook terugvinden op onze lijst voor de komende verkiezingen, vandaag bekendgemaakt, wil ik allemaal bedanken. Want zij hebben heel veel hiervoor gedaan. Dus al met al heel fijn om dit in te dienen en ook dank aan de mede-indienende partijen. Ik ben benieuwd of daar nog toevoegingen aan zijn. 00:22:09

Voorzitter: Ik kijk even rond, ik zie in ieder geval meneer Venhuizen van D66. Gaat uw gang. 00:22:12

de heer Venhuizen: Ja, dank u wel, Voorzitter. Twee dingen hier. Allereerst nogmaals dank aan Student en Stad, dat wij hebben kunnen denken met het voorstel. Ik wou nog een oproep doen aan de gemeente, dat ze een mooi voorschot kunnen nemen op de campagne die ze gaan doen. Want volgens mij is het zo dat iedereen die zich voor 31 januari inschrijft, nog kan stemmen straks bij de gemeenteraadsverkiezingen. Mooi als we zo veel mogelijk nieuwe inwoners bij de nieuwe verkiezingen kunnen betrekken. Dank u wel. 00:22:42

Voorzitter: Een mooie toevoeging. Zijn er nog andere indieners die het woord willen voeren? Nee? Dan kijk ik rond of er andere fracties zijn die hierop willen reageren. Mag ik iemand het woord hierover gegeven? Dat is niet het geval. Ik dubbelcheck of dat online ook niet zo is. Nee, ik geloof het niet. Dan ga ik naar het college voor een reactie op dit initiatiefvoorstel. 00:23:07

de heer Benjamins: Dank u wel Voorzitter. Volgens mij hebben we vorige week gesprekken gevoerd over de plannen van het college en de preadviezen die we hebben toegelicht. Volgens mij is het goed om te kunnen constateren vorige week, dat eigenlijk eensluidend het belang van inschrijving van onze inwoners wordt onderschreven door iedereen, door alle partijen. Ik wacht de publiciteitscampagne af. We hebben de oproep van D66 in dat kader heel goed gehoord. Dat nemen we tot ons en ik probeer druk te zetten op de procedure, want dat moet dan heel hard en heel snel. Ik wil mevrouw Jones complimenteren met haar maidenspeech. Ik kijk uit naar een eventuele discussie later over of er wel of geen kortingsbonnen in zo'n pakket thuishoren. Dank u wel, Voorzitter. 00:24:01

Voorzitter: Dank u wel. Dan gaan wij hier vanavond over stemmen.

4. Ingekomen stukken Niet behandeld. 5

5. Conformstukken Voorzitter: Dan stel ik voor om door te gaan naar de conformstukken, agendapunt vijf. Het eerste conformstuk wat op de lijst stond, dat is de ja-ja-sticker. Die is verplaatst. Dat is een bespreekpunt geworden vanwege het amendement van de SP, wat u allemaal gezien heeft denk ik inmiddels. Ik ga ze bij langslopen stuk voor stuk, om te kijken of er nog woordmeldingen zijn van uw kant. Allereerst uitvoeren motie onderzoek van de rol van de overheid in het slavernijverleden, de transitiestrategie voor het omgevingsplan, wijziging verordening tot wijziging van de Algemene Plaatselijke Verordening Groningen, de kredietaanvraag vervanging schrobmachines, vaststelling omgevingsvisie Levende Ruimte, het afsluiten van nieuw accountantscontract, Werk- en Ontwikkelprogramma 2022-2025, Wijkvernieuwing Selwerd. Er zijn geen woordmeldingen over.

6. Bespreekpunten Voorzitter: Dan gaan we naar agendapunt zes. Dat zijn de bespreekpunten. - A1: JA voor maatschappelijke doelen Zoals ik zojuist al zei, de ja-ja-sticker: raadsvoorstel van acht december 2021. Daarvoor ligt een amendement van de SP en ik wil de heer Dijk, denk ik, de gelegenheid geeft om dat toe te lichten. 00:25:21

de heer Dijk: Ja, dank u wel, Voorzitter. Ik had de vorige keer in de commissie ook al kort toegelicht wat wij hiermee beogen. Volgens mij is het in deze gemeenteraad bij iedereen een doorn in het oog, dat met name de grote pakken met folders met zo'n plastic folietje eromheen bij mensen in de bus terechtkomen, om ze vervolgens linea recta door te verwijzen naar het oud papier. Volgens mij heeft de ja ja sticker de intentie om dat soort dingen juist te voorkomen. Toen zaten wij er een beetje over na te denken en toen dachten wij aan met name de buurthuizen, speeltuinverenigingen, de wijkorganisaties en allerlei andere maatschappelijke organisaties, die toch in contact proberen te komen om sociale samenhang, misschien een politieke overtuiging of samenhang in een buurt of mensen bij elkaar weten te krijgen. Daarom hadden wij dit amendement geschreven. Ik heb van meerdere partijen ook wel een reactie daarop gekregen. Een beetje een reactie als: maar dit is toch precies wat we van plan zijn met het ja- ja sticker voorstel? Of: dit staat in onze toekomstige verordening voor het afvalbeleid. Mocht dat het geval zijn, dan maakt het dit amendement of wellicht aangepast amendement, tot de motie wat overbodig. Maar ik hoor heel graag wat de wethouder hierover kan toezeggen. 00:26:43

Voorzitter: Voordat we dat doen, gaan we naar de Partij voor de Dieren voor een reactie. 00:26:49

mevrouw De Wrede: Dank u wel Voorzitter. In onze fractie leidde het amendement van de SP een beetje tot, ik wil niet zeggen: twist of ruzies. Maar we waren het niet helemaal eens. De ene helft voelt namelijk wel wat voor het amendement van de SP. Want we vinden het belangrijk dat mensen wel, als zij dat willen, de Gezinsbode op papier kunnen krijgen. Er is natuurlijk een groep mensen, die is niet zo digitaal vaardig, of die kijkt er niet naar. Die groep is best groot. Ook briefjes van buurtverenigingen voor de activiteiten in de vakanties voor de 6

kinderen, dat soort dingen moeten mensen nog wel op papier kunnen krijgen, denken wij. Maar is er dan ook een mogelijkheid, om voor mensen die dat ook niet willen, om dat aan te geven? Is het mogelijk om met die stickers dat verschil aan te geven tussen: nee, we willen helemaal niks of ja, we willen nog wel post van politieke partijen of de Gezinsbode of informatie van buurtclubs. Dus we zijn heel benieuwd of de wethouder daar iets over kan zeggen. 00:28:03

Voorzitter: Dan zouden we nog bepaalde partijen wel, en bepaalde partijen niet? Ik wil eerst meneer Dijk de gelegenheid geven om te reageren. 00:28:11

de heer Dijk: Voorzitter, ik snap die vraag wel. Volgens mij is daar een nee-nee sticker natuurlijk voor. Maar als u diep in ons hart kijkt, dan vinden wij dat bijvoorbeeld met politieke partijen of maatschappelijke doeleinden, dat we dat ook zouden willen uitsluiten. Daar roept dit amendement of deze motie niet toe op. Maar we vinden dat ook mensen, en dat is inderdaad niet een heel Liberaal standpunt, maar wij vinden ook dat mensen zich op deze manier niet zou kunnen mogen onttrekken van de samenleving. Als de samenleving een beroep op hen doet, bijvoorbeeld door deel te nemen aan verkiezingen en te gaan stemmen, dan vinden wij dat wij daar een uitzondering moeten maken. Maar nogmaals, dit amendement roept daar niet toe op. Zorgt ervoor dat als mensen geen sticker op hun bus hebben, dat ze dan altijd nog wel folders krijgen met een maatschappelijk doeleinde. 00:29:01

Voorzitter: Dank. Dan wordt de vraag van de Partij voor de Dieren straks aan het college voorgelegd. Anderen? De heer Moerkerk. 00:29:07

de heer Moerkerk: Ook in mijn fractie waren de meningen erg verdeeld. Verbeter de wereld, begin bij jezelf. Dat zijn uitspraken die gehoord zijn. Maar de argumenten die de heer Dijk voorlegt die snappen we ook. Het is natuurlijk wel moeilijk om een grens te trekken. Wanneer is het commercieel? Wanneer is het niet commercieel? De Gezinsbode wordt ook gefinancierd door ondernemers adverteerders. Maar de wijzer slaat door dat we het steunen. Maar er zitten nogal wat haakjes en oogjes aan. Ik ben bang dat we nog wel een keertje de discussie moeten voeren. Dus bij deze. 00:29:44

Voorzitter: Dank, mevrouw Jacobs wilt u ook het woord voeren? Nee? Andere partijen? De heer Rebergen. 00:29:52

de heer Rebergen: Voorzitter, heel kort. Wij waren een van die partijen die de SP aangeeft. Volgens mij willen we dit inderdaad met zijn allen, en is dit ook hartstikke mooi. Dus we zijn heel benieuwd naar het antwoord van de wethouder. 00:30:06

Voorzitter: Als er geen andere partijen meer zijn? De heer Van Kesteren van de PVV. 00:30:10

de heer Van Kesteren: Voorzitter, belangrijk is wat de inwoners met zijn allen willen. Niet 7

wat wij met zijn allen willen, maar wat de inwoners willen. Vrijheden steeds maar weer verder beperken, dat is niet goed. 00:30:21

Voorzitter: Nu heb ik een beetje het idee dat wij hier als volksvertegenwoordigers namens de inwoners zitten. 00:30:25

de heer Van Kesteren: Dat idee heb ik dus steeds minder. 00:30:30

Voorzitter: Zou u daar inhoudelijk nog iets over willen zeggen? 00:30:33

de heer Van Kesteren: Nou ja, het is een feit, ik heb het al vaker opgemerkt, dat veel burgers zich niet gehoord voelen. Er zijn heel veel insprekers bij elk onderwerp, er worden ontzettend veel procedures gevoerd tegen gemeentebesturen. Dat geeft wel een beetje aan, dat wij hier toch zitten met een idee van: wij weten wel wat goed is voor de inwoners. 00:30:52

Voorzitter: Ik bedoelde eigenlijk inhoudelijk over het voorstel. 00:30:55

de heer Van Kesteren: U vroeg mij: kunt u daar eens op ingaan? Dat heb ik dus gedaan nu. 00:30:58

Voorzitter: Dank daarvoor. Anderen nog die hier het woord over willen voeren? Digitaal? Is er digitaal nog iemand die het woord wil voeren? Meneer Lo-A-Njoe. 00:31:09

de heer Lo-A-Njoe: Dank u wel, Voorzitter. Ik kan het kort houden. Ook wij waren een van de partijen die in 2016 dit mede in gang hebben gezet. Wat ons betreft is het de ultieme vorm van vrijheid, waarin iedereen zelf kan bepalen wat hij wel of niet in zijn brievenbus krijgt. In tegenstelling tot de SP vinden wij ook dat mensen ook de vrijheid moeten kunnen hebben om te zeggen: dat is dus helemaal niets. Aan de andere kant vinden wij het wel belangrijk, dat maatschappelijke post ook valt onder de mogelijkheden om die te ontvangen, als je dat wilt. We kijken erg uit naar het antwoord van het college met dit punt zes. Tot zover. 00:31:52

Voorzitter: Bent u zich ervan bewust dat er een slang in de vensterbank ligt? 00:31:56

de heer Lo-A-Njoe: Zolang die stil zit, vind ik het goed. 00:31:59

Voorzitter: We gaan het college voor een reactie. 00:32:03

mevrouw Jongman: Dank Voorzitter. Dank ook voor het indienen van dit amendement. Het college kan zich volledig vinden in de strekking van dit amendement. We willen graag ook een uitzondering maken voor drukwerk van vrijwilligers of niet commerciële organisaties. De definitie van wat we wel en niet onder een ongeadresseerd reclamedrukwerk verstaan, leggen we dus vast inderdaad in onze afvalstoffen verordening. Die ontwerpverordening ligt 8

dus nu ter inspraak, is die vrijgegeven. Daar hebben we een artikel opgenomen over deze definitie van ongeadresseerde reclamedrukwerk. Dat is wel te verstaan artikel 15 A. De heer Dijk gaf aan dat hij dat niet kon vinden, maar die heb ik dus hier nu voor mij liggen. Daarmee worden dus uitgesloten: huis-aan-huisbladen, drukwerk van vrijwilligers of niet commerciële organisaties. Kortom: we kunnen ons volledig vinden in de strekking van het amendement en hebben dit dus al verwerkt in de ontwerp afvalstoffenverordening die u nu ter inspraak ligt. Dus volgens planning ligt die volgens mij in april ter besluitvorming. Krijgt u dus voorgelegd. Daarmee is wat ons betreft het amendement overbodig en ontraden wij dan ook het amendement. Dank, Voorzitter. 00:33:24

Voorzitter: Kijk ik nog even naar de heer Dijk, of u het amendement vanavond wilde indienen? 00:33:28

de heer Dijk: Voorzitter, dat was een klein beetje het antwoord waar we al op hoopten. Als het ook zo wordt geïnterpreteerd, dan zie ik dit als een toezegging. Ik lees het inderdaad nu ook dat het in de afvalstoffenverordening staat. Ik had hem graag hier gezien, maar als we het zo kunnen doen, vind ik dat prima. 00:33:49

Voorzitter: Dan stel ik voor om hem weer terug te zetten op de conform lijst voor vanavond. Misschien ten overvloede, maar het is dus vanavond niet meer mogelijk om stemverklaringen af te leggen. Dus mocht iemand nog een stemverklaring hebben, doe dat dan nu. Mevrouw Jacobs. 00:34:05

mevrouw Jacobs: Mijn fractie wordt in ieder geval geacht om tegen te stemmen. Ik weet niet of u dat nu ook al wilt weten, of vanavond nog? 00:34:19

Voorzitter: Zoals gezegd proberen we alle stemverklaringen vanmiddag te doen, zodat vanavond kort de stemming digitaal is. Ik zal aan het eind van de vergadering nog een keer de controlevraag stellen of er nog stemverklaringen zijn. Mocht u dat nog willen, bereid dat dan voor. -

M4: Het dier centraal -Kinderboerderijen-

-

M5: Bepaald geen warm bad -kokend bad kreeften-

-

M6: ’t is je reinste leeftijdsdiscriminatie!

-

M7: Een gemeente met ballen doet het zonder te knallen -Red Reintje-

-

M8: Vissen in nood

- M12: Borging dierenwelzijn Voorzitter: Volgende bespreekpunt: collegebrief van 17 december vorig jaar. De nota dieren, die is geagendeerd als bespreekpunt vanwege een aantal moties die daarbij zijn ingediend. Dat zijn er vijf in totaal, als ik het goed heb, zes misschien zelfs wel. Ik zou allereerst de Partij voor de Dieren het woord willen geven, om de moties toe te lichten. 00:34:56

mevrouw De Wrede: Dank u wel, Voorzitter. We mochten vorige week weer vier minuten 9

praten, voor het eerst sinds dertien jaar, over alle niet wenselijke dieren in onze gemeente. Daar waren we al heel erg blij mee. U zult begrijpen dat de moties die we willen indienen nog lang geen recht doen aan wat we allemaal zouden willen. Desondanks willen we toch iedereen alvast heel erg bedanken voor het feit dat men nu wel serieus is omgegaan met deze dierennota. Dat ik serieuze gesprekken heb kunnen hebben met iedereen. Er werd dertien jaar geleden bij de totstandkoming van de nota: van kop tot staart, toen was dat allemaal nog wel anders. Toen waren er alleen wat steunfractieleden eigenlijk en aangetrouwde neven van commissiewoordvoerders aanwezig bij een informatiepresentatie daarover. Goed, ik zal even kort alle verschillende moties toelichten. Vrees niet, ik zal het kort houden. De eerste motie, waar ik iets over wil zeggen is de motie met de naam: een gemeente met ballen doet het zonder te knallen. Het is de motie die gaat over het beheer van vossen. Voor de duidelijkheid: op de eigen gronden van de gemeente is de gewone jacht al afgeschaft. Daar mag je dus niet voor je plezier meer op jagen. De beheerjacht is nog wel toegestaan op die eigen private gronden. Wat wij vragen nu, en we hebben een gewijzigde motie ingediend vandaag met een nieuw dictum, is om te onderzoeken of wij ook op de eigen gronden ervoor kunnen kiezen om niet op vossen te jagen.

Of laat ik het beter uitdrukken: om op de eigen private gronden, die eigendom zijn van de gemeente, de beheerjacht op vossen niet toe te staan. De reden daarvoor is, de jacht op vossen is wreed, er wordt ook geschoten op zwangere vossen. Er liggen veel kleine vosjes hongerig in de hollen als de moeder is doodgeschoten. Daar kan ik nog wel even over doorgaan. De reden die wordt aangevoerd voor die jacht op vossen, is vooral de weidevogelbescherming. Er is in december nog een rapport uitgekomen van de Algemene Rekenkamer waarin wordt gezegd: ja, die weidevogelbescherming, al die miljoenen die erin worden gestopt, het werkt gewoon niet. De weidevogelstand gaat alleen maar achteruit. Predatiebeheer zoals die beheerjacht op vossen, is daar een belangrijk onderdeel van. Het werkt niet. Schiet je een vos dood, krijg je weer meer ratten, weer meer marters. Dat zet geen zoden aan de dijk om meer weidevogels te krijgen. Afgezien daarvan is natuurlijk het ethische ook, in onze ogen, onverantwoord. De volgende motie waar ik iets over wil zeggen, is de motie: vissen in nood. Het is de motie waarin wij vragen aan het college, om een eigen meldpunt vissterfte te creëren. Op dit moment is dat meldpunt bij de hengelsportfederatie Groningen-Drenthe aanwezig.

Maar wij denken dat er heel veel mensen zijn die, als ze tien dode vissen in de sloot zien liggen, en denken: hé, hier is wat mis met de temperatuur van het water of het zuurstofgehalte, wat natuurlijk met de huidige zomers steeds vaker het geval is. Die dan niet denken: wij gaan een belangenvereniging als de hengelsportfederatie opbellen. Wij kijken op de site van de gemeente of van het waterschap, om te kijken of daar ook een meldpunt vissterfte staat. Dat zijn immers ook de clubs die dan actie moeten gaan ondernemen. Deze motie: vissen in nood, dienen wij samen in met de Stadspartij. Ik weet niet of het ondertussen goed geregeld is op het ris, maar dat zou zo moeten zijn. Dus bij deze alvast. De derde motie: het dier centraal. Daarin vragen wij het college om het beleid op de kinderboerderijen te stroomlijnen met het kinderboerderijenbesluit. Dat is een besluit dat is genomen door een grote coalitie van dierenorganisaties. Er is een aantal kinderboerderijen in Nederland die zich daarbij heeft aangesloten. Op deze kinderboerderijen staat het dier centraal. Mooi om te vermelden, omdat het college natuurlijk een belangrijk punt heeft gemaakt in de afgelopen jaren van de stelling: de mens centraal. Wij willen graag dat dat ook op kinderboerderijen gebeurt. Het zijn wat aangescherpte eisen ten aanzien van voer, 10

vervoer van dieren, dat er geen exoten gehuisvest mogen worden. Dat valt allemaal na te lezen op de website: kinderboerderijenbesluit. Een iets afgeslankte versie van deze motie is onze motie leeftijdsdiscriminatie: 't is je reinste leeftijdsdiscriminatie! We hebben natuurlijk in de mens en maatschappij een beetje een focus op jeugd. Dat dat hot and happening is. Ja, misschien raakt mij dat tegenwoordig ook wel wat meer, want ik ben natuurlijk afgelopen zondag vijftig geworden. Dankjewel Tom, ik hoop dat je die warme woorden ook zult veranderen in steun voor de moties. Het is nu zo dat op kinderboerderijen ieder jaar lammetjes worden geboren en leuke geitjes en bokjes. De bokjes, zoals u weet, die gaan natuurlijk onmiddellijk naar de slacht en de geitjes meestal ook. Het college zegt: ja, wij willen dat toch graag, want we vinden dat educatief dat er jonge beestjes rondhuppelen en het is zo leuk voor de kinderen. Kinderen zijn inderdaad dol op lammetjes, maar zijn ook heel dol op volwassen geiten. Kinderen en houden van alle dieren. En juist vanuit educatief oogpunt, vinden wij dat ook oude dieren op een kinderboerderij gewoon zouden moeten zijn. We worden namelijk allemaal oud. Dat is naast dat het zijn praktische beperkingen heeft, is het ook hartstikke fijn. Zouden we dat de dieren ook moeten gunnen. In ieder geval de dieren die in ons beheer zijn op de kinderboerderijen.

Jonge aanwas kan ook plaatsvinden via Marktplaats. Want het college zei: ja, we moeten wel voor nieuwe aanwas zorgen, want op bepaald moment gaan ze ook dood. Dat klopt. Maar dan staan er op Marktplaats eventueel in die gevallen genoeg dieren te koop. Dan de laatste motie. De motie dat wat wij met kreeften doen, bepaald geen warm bad voor de dieren behelst. Die zou ik graag willen laten toelichten, als dat mag van de Voorzitter? Als dat kan door de heer Van Zoelen indien die online is. 00:42:12

Voorzitter: Ik wil eerst kijken of er vragen zijn bij de moties die u zojuist heeft toegelicht. Dan gaan we daarna de heer Van Zoelen. De heer Boter van de VVD. 00:42:20

de heer Boter: Ja, u heeft een zeer mooi betoog over kinderboerderijen. De kinderboerderij is zelf ook een entiteit die waarschijnlijk zeer op dierenwelzijn is gesteld. Zeker in het Stadspark is het vrij goed modern geworden. U heeft vast ook in al uw wandelingen door het Stadspark ook een keer gevraagd aan de kinderboerderij hoe zij hiertegen aankijken? 00:42:40

mevrouw De Wrede: Ik moet u bekennen dat wij dat niet hebben gedaan. Wij hebben dat wel vaak aan het college gevraagd, want het is aan het college om te bepalen wat er op die kinderboerderijen gebeurt. Zij bepalen het beleid, zij bepalen volgens welke keurmerken er met de dieren wordt omgegaan. U stelt een hele interessante vraag. De volgende keer dat ik op de kinderboerderij in het Stadspark kom, dan zal ik die ook opnemen. 00:43:11

Voorzitter: Heeft u het wel gevraagd, meneer Boter? Is er iets wat u daarover wilt zeggen? 00:43:14

de heer Boter: Nee, ik vraag wel eens wat aan de kinderboerderij, maar dit heb ik niet gevraagd. Anders had ik wel een antwoord kunnen geven. 00:43:20

Voorzitter: Anderen nog? De heer Dijk. 11

00:43:21

de heer Dijk: Voorzitter, dank de Partij voor de Dieren, voor die rits moties. Inderdaad, omdat ze ook een beetje, dat is geen verwijt hoor, omdat ze een beetje laat waren had ik dezelfde vraag als meneer Boter, over hoe de kinderboerderij er zelf over denkt. Ik neem aan dat het college daar ook zelf contact mee heeft: Hetzelfde geldt voor die leeftijdsdiscriminatie. Dan zou ik toch ook de Partij van de Dieren willen vragen: ik ben geen dierenexpert, maar ik kan me wel zo voorstellen: als je konijnen van het internet via Marktplaats haalt en die in een kinderboerderij laat rondgaan, dan heb je ook allerlei problemen met ziektes en dat soort dingen. Ik vroeg me af hoe u daarover na heeft gedacht, hoe u daarnaar gekeken heeft en of ook de mening van de kinderboerderij daarin is opgenomen. 00:44:08

mevrouw De Wrede: Dank u wel meneer Dijk, voor deze vragen. Daar ben ik heel blij om. Ja, ik geloof dat dat geen groot probleem is. Je kunt wel dieren die je van Marktplaats haalt, bij andere dieren plaatsen. Het gaat vooral om hele grote hoeveelheden dieren bij elkaar, waar die ziektes optreden. Het is niet zo dat kinderboerderijen helemaal gevrijwaard zijn, bijvoorbeeld van het risico op q-koorts. Maar die risico's die zijn eigenlijk verwaarloosbaar vergeleken met de pluimvee en de andere vormen van dierenindustrie. Ten aanzien van konijnen, konijnen zitten vaak alleen in een hokje in kinderboerderijen. Dat is iets dat bij het kinderboerderijenbesluit dan ook weer aan de orde wordt gesteld. Want konijnen alleen in een hokje, dat schijnt heel erg zielig zijn. Ik weet dat niet zo heel goed, ik heb dat van horen zeggen, van de experts. Want ik ben geen konijn- en eerlijk gezegd ook geen dierenwelzijnsexpert. Maar het schijnt dat een konijn in een hokje altijd heel verdrietig is, want het is een echt groepsdier. 00:45:23

Voorzitter: Dat raakt, meneer Van Kesteren ook geloof ik. 00:45:25

de heer Van Kesteren: Ja, ik word er emotioneel van Voorzitter. Wekelijks bezoek ik die kinderboerderijen met mijn kleinkinderen. Hartstikke leuk. Daar werken mensen met heel veel hart voor de dieren. Het komt op mij zeer professioneel over. En ja, ik ben af en toe wel jaloers op de dieren, hoe die behandeld worden en hoe die verzorgd worden. Dus wat dat betreft geen enkele wanklank, wat mij betreft. 00:45:50

mevrouw De Wrede: Dank u wel, meneer Van Kesteren. Kan ik er dan van uitgaan dat zolang wij u goed behandelen en voldoende voer geven, we u op een bepaald moment ook naar de slacht kunnen brengen, als we denken dat u uw beste tijd heeft gehad? 00:46:05

Voorzitter: We dwalen nu een beetje af geloof ik. Ik stel voor om daar niet op te reageren. Ik wil de heer Van Zoelen de gelegenheid gegeven om de motie: een warm bad toe te lichten. Daarna gaan we nog naar de heer Nieuwenhuijsen van GroenLinks voor motie twaalf. Oh, sorry meneer Lo-A-Njoe, u wilde ook nog reageren, begrijp ik. 00:46:23

de heer Lo-A-Njoe: Ja, ook naar aanleiding van de moties die mevrouw De Wrede al had 12

genoemd. Wat betreft meldpunt vissterfte. Er zitten twee constateringen in de motie. Eén constatering over het zoekgedrag van burgers als ze vissterfte willen melden. Ik ben als burger zelf gaan zoeken op het internet met de eenvoudige woorden: vissterfte Groningen. Ik kom tot de conclusie dat je vanzelf bij het meldpunt uitkomt. Ik vroeg me af of mevrouw De Wrede dat zelf ook getest heeft. Ten tweede zit er een constatering in, dat het merkwaardig zou zijn dat sportvissers het meldpunt voor hun rekening nemen. Maar wij zien ook dat de sportvisserij wel degelijk ook daar verantwoordelijkheid in neemt, zoals afgelopen zomer. Waarin zij zich zeer druk hebben gemaakt, ook de media gezocht, over duizenden dode vissen in het Boterdiep. Dus wat ons betreft is dat niet zo merkwaardig. 00:47:20

mevrouw De Wrede: Dank u wel, meneer Lo-A-Njoe. Hoe zal ik dit eens aanvliegen? Om een dierenterm te gebruiken. De Partij voor de Dieren vindt dat het welzijn van vissen geborgd zou moeten worden door een overheid en niet door een club die bepaald niet het welzijn van de vissen voorop heeft staan, maar het uitoefenen van hun eigen hobby. Bent u het met ons eens dat het niet zo kan zijn, dat we de natuur opdelen in: de vogelaars hebben het meldpunt vogelsterfte, de insectenliefhebbers hebben het meldpunt, ik noem maar wat, wespennesten en de hengelsportfederatie heeft het meldpunt vissterfte. Bent u het met ons eens dat we dat soort dingen toch bij de overheid moeten laten plaatsvinden en ook centraal houden? 00:48:28

Voorzitter: Meneer Lo-A-Njoe. 00:48:29

de heer Lo-A-Njoe: Dank u wel, Voorzitter. Nee, dat ben ik niet met u eens. Ik denk niet dat al deze meldpunten bij de overheid ondergebracht zouden moeten worden, zolang dat functioneert. Het is wel aan de overheid om daar toezicht op te houden. Wij denken dat, en we zien ook, dat de sportvisserij er belang bij heeft, dat er geen massale vissterfte is. Vanuit dat belang zullen zij dat dus ook serieus oppakken. Voorlopig zijn wij van mening dat ze dat goed doen. Misschien doen ze dat wel vanuit een andere zorg, dan het belang wat mevrouw De Wrede aangeeft, maar wij zijn er zeker niet voor dat de overheid alles naar zich toetrekt. 00:49:09

Voorzitter: Helder. Dan stel ik voor dat we nu naar de heer Van Zoelen gaan. 00:49:13

de heer Van Zoelen: Dank, Voorzitter. Wij dienen nog een motie kreeften in. We zijn er eigenlijk al rijkelijk laat mee, maar het is wel tijd om dit nu te doen bij een dierennota. Grote steden zoals Amsterdam, Utrecht zijn ons al voorgegaan. Er worden op de Groningse markt nog steeds levende kreeften verkocht. Dat gaat voor deze dieren met ontzettend veel leed en pijn gepaard, als dat door leken wordt gedaan. Daarom willen wij vragen aan de wethouder, om in de marktverordening op te nemen, om de verkoop van levende kreeften te verbieden. Ook met ondernemers, zoals winkeliers die nog vis verkopen of levende kreeften en schaaldieren, om daarmee in gesprek te gaan, om dat te stoppen. 00:50:08

Voorzitter: Dank voor deze toelichting, het was goed te verstaan. De echo ligt vooral bij u, geloof ik. Meneer Van Kesteren wil daar kort op reageren. 13

00:50:17

de heer Van Kesteren: Ja, Voorzitter. Die kreeftmotie is wel een reële zorg die onze fractie pijn in het hart bezorgt. In onze fractie liep een aantal leden dan ook rood aan toen ze dit onnodig dierenleed vernamen. Dus bij deze steun. 00:50:32

Voorzitter: Dank voor deze steunbetuiging. Anderen die op deze motie willen reageren? Nee, niet het geval. De heer Bushoff. 00:50:42

de heer Bushoff: Ik wilde nog op een paar moties reageren, als het mag. Want op zich is het wel de moeite waard dat we het over dieren hebben, zoals mevrouw De Wrede ook al aankaartte. Daarom is volgens mij ook heel goed dat deze dierennota er ligt. Er staan ook een aantal hele goede dingen in. Ten aanzien van de moties, een aantal punten staan wij best sympathiek tegenover. Maar bij een aantal, zoals bijvoorbeeld het idee dat dieren dat je die niet meer wil laten paren op een kinderboerderij, maar dat je die wil gaan kopen. Er kwam bij mijn fractie toch wel de vraag ook omhoog: die dieren die je dan koopt, komen die dan met de ooievaar? Of worden die ook geboren, omdat andere dieren met elkaar paren, net als op de kinderboerderij? Dus dat leek ons wel wat overbodig, om heel eerlijk te zijn. Over het meldpunt vissterfte, daar heeft mijn collega van D66 volgens mij al redelijk wijze woorden gezegd. Als je googelt staat het gelijk bovenaan en staat er heel duidelijk bij dat je daar een melding kan maken. En ik denk dat als iemand naar de gemeente zou bellen, omdat die graag een melding wil maken, dan kan de gemeente volgens mij heel makkelijk daarnaar doorverwijzen. Dus dat is denk ik effectiever dan een heel eigen meldpunt oprichten, terwijl er al een meldpunt is dat goed kan werken. Voor zover die motie over de kreeften.

Ja, daar zijn we ook wel benieuwd naar de reactie van het college, want we kunnen ons daar wel iets bij voorstellen, dat je daar iets op wilt verzinnen, dat we daar goed mee om kunnen gaan. Dat die beesten zoveel mogelijk dierenleed bespaard kan blijven. Tot zover. 00:52:11

Voorzitter: Dan reageert mevrouw De Wrede nog op uw opmerking over de ooievaar. 00:52:18

mevrouw De Wrede: De earrebarre op zijn Fries. Ja over uw opmerking. Kijk, het is zo dat er in Nederland jaarlijks iets van 670 miljoen dieren worden geslacht. Als je gaat fokken op de kinderboerderij, dan komen daar nog een stuk of tientallen of honderd of wat het aantal ook is wat hier in de gemeente wordt gefokt op kinderboerderijen, dat komt daar dan nog eens bij op. Terwijl als je zegt: we gaan niet meer fokken op kinderboerderijen. We streven er zoveel mogelijk naar om in een soort evenwicht te blijven. Je denkt dan op een dag: hé, we hebben nog maar vijf geiten en zes geiten is leuker. Dan kijk je op Marktplaats en dan koop je een geit die je daarmee voor de slacht behoed. Kijk, en dat is toch eigenlijk een manier van omgaan met dieren op de kinderboerderij, waarbij het dierenwelzijn veel centraler staat. Wat je nu doet is voor een groot gedeelte fokken voor de slacht op de kinderboerderij. Na een korte periode van schattigheid, dan worden de dieren weer afgevoerd en dat is toch wel pijnlijk. 00:53:30

Voorzitter: Helder. Een korte reactie nog van de heer Bushoff.

14

00:53:33

de heer Bushoff: Voorzitter, waar we elkaar best kunnen vinden op een aantal punten rondom dierenwelzijn, vinden we elkaar dan hier niet denk ik. Ik heb niet het idee dat er op een kinderboerderij nou ontzettend veel gefokt wordt met het idee: we gaan ze allemaal naar de slacht brengen en we gaan daar ons vlees vandaan halen. Volgens mij, als het probleem is dat er te veel dieren worden gefokt die naar de slacht gaan, is dat een probleem dat je op een andere plek beter kan aanpakken dan op een kinderboerderij waar dieren gewoon doen wat dieren, wat mensen ook af en toe doen, waar kinderen uit voortkomen en soms ook baby diertjes. Dat is volgens mij iets wat prima is, wat gewoon zo kan blijven en wat heel natuurlijk is. Wat ook prima is op een kinderboerderij. 00:54:13

Voorzitter: Meneer Bolle. 00:54:15

de heer Bolle: Dank u wel, Voorzitter. Ik kan me wel aansluiten bij de woordvoering van de Partij van de Arbeid. Alleen het punt over het fokken van die dieren, of in ieder geval het laten ontstaan van andere dieren op de kinderboerderij. Ik ben wel benieuwd hoe dat nu dan gaat. Dat is wel een technische vraag. Ik weet wel hoe het proces gaat. De strekking van de motie die mevrouw De Wrede indient, daar sta ik wel achter. Ik denk wel dat we terughoudend moeten zijn met het laten ontstaan van die beesten op miraculeuze wijze, om ze dan vervolgens na een tijdje weer naar de slacht te moeten brengen. Misschien is het wel zo dat daar een beter evenwicht in kan worden gevonden. Maar om dieren van Marktplaats te halen als ware het handelswaar, vind ik dan wel weer een vreemde positie van de Partij voor de Dieren. 00:55:24

Voorzitter: Mevrouw De Wrede, u wilt daar nog op reageren? 00:55:29

mevrouw De Wrede: Ja, helaas is dat de werkelijkheid. Wij zouden graag willen dat het anders was, maar dieren staan massaal te koop op Marktplaats. Dat is treurig. Maar het is beter om een dier van Marktplaats te halen, dat je daarmee van een wisse dood weet te redden en nog een paar jaar een mooi leven kunt geven, dan dat je al die extra dieren er in de kinderboerderij zelf bij fokt. Ik wilde nog heel graag reageren op iets wat de heer Bushoff had gezegd over de natuurlijke gang van zaken op kinderboerderijen. Er is natuurlijk niet zo heel veel natuurlijks aan de manier waarop we dieren houden op kinderboerderijen. Over het algemeen is er maar eentje, terwijl in de natuur, voor zover je daar nog van kunt spreken, ze altijd in een roedel zouden zijn. Dus het hele proces heeft niets natuurlijks. Dus om dan die die verse aanwas te willen, omdat dat een natuurlijk proces zou zijn, dat is een beetje lood om oud ijzer. Er is een hele natuurlijke manier, om ervoor te zorgen dat je geen jonge beestjes krijgt, namelijk door de mannelijke bokjes en de vrouwelijke geitjes niet bij elkaar te plaatsen. Of alleen maar vrouwelijke geitjes te hebben, of vrouwelijke schaapjes. Ooien noemen we die ook wel. Dan krijg je over het algemeen niet baby's. 00:56:59

Voorzitter: Dank voor deze toelichting. Dan heeft meneer Bolle ook meteen de seksuele

15

voorlichting gekregen bij deze. Ik wil naar de GroenLinks-fractie voor de toelichting van motie twaalf: de borging van het dierenwelzijn. 00:57:12

de heer Bolle: Dank u wel, Voorzitter. Ik was nog driftig aan het typen, maar dat maakt niet uit. Daar komen we wel uit, denk ik. Zoals mevrouw De Wrede, mijn buurvrouw hier, al aangaf is het goed dat we hier wat vaker over al die andere, dan menselijke wezens praten in de gemeente. Dat gebeurt niet zo heel vaak. Daarom heeft mijn fractie ook een motie ingediend: borging dierenwelzijn. Samen met de PvdD en D66, om als raad nog wat meer grip te krijgen op dierenwelzijn. De nota dieren heeft goede uitgangspunten, en daar zijn we blij mee. Maar we zouden graag zien dat we de voortgang van deze ambities nog wat beter in kaart kunnen brengen. Dit kan door als gemeente meer data bij elkaar te brengen, te verzamelen en ook te duiden. Waarna de raad er minstens één keer per jaar met het college over in gesprek kan gaan, als ze dat wil, om waar nodig en mogelijk bij te sturen. Denk dus aan hoeveelheid dieren in de intensieve veehouderij, de asielopvang, bijtincidenten, gerapporteerde mishandeling, aantal dieren dat er geschoten wordt, et cetera. Hierbij is het misschien goed om te zeggen dat de echte stappen op het gebied van dierenwelzijn natuurlijk pas echt komen wanneer de intensieve veehouderij tot een einde komt. En daar ben je als gemeente maar beperkt bij. Er staat wel iets over in de nota dieren, maar dat zou de grootste klapper zijn.

Alsnog is dit ook winst, dus vandaar dat we deze motie indienen. Zal ik de rest van de motie bij langsgaan? Misschien is het mooi om de heer Boter nog... 00:58:31

Voorzitter: Ja, laten we eerst het gesprek over deze motie voeren. Meneer Boter. 00:58:35

de heer Boter: We vragen GroenLinks als hoofdindiener hierbij, want het is op zich heel mooi dat we een lijstje krijgen. Daar staat dan alles over het dierenwelzijn in of daar waar het wel of niet gelukt is. Maar A: op allerlei plekken is dat ook wel op te halen, dus daar maken we extra kosten voor, is onze gedachte beetje. En B: ja, en dan hebben we een lijstje. Dan gaan we daarnaar kijken. Wat voegt dit toe om het dierenwelzijn, wat de dierennota wel beoogt en waar ook veel dingen in staan, beter te maken en verder te krijgen? 00:59:03

de heer Bolle: Dank, Voorzitter, voor deze vraag. Kijk, de ambities in de dierennota, die moedigen wij van harte aan. Alleen we hebben het idee dat die ambities wat moeilijk te meten zijn op dit moment. Dus: welke cijfers zijn er precies aan verbonden? Je hebt iets nodig om mee te werken, wat gereedschap nodig. Het klopt wat de heer Boter zegt: veel data zijn al beschikbaar. Prima, dat kunnen we dan bundelen en verzamelen. Dat hoeft ook niet over veel werk te kosten, maar het kan er wel voor zorgen dat je er een beetje grip op krijgt. Daar komt het op neer. 00:59:33

Voorzitter: Ik weet niet of er nog anderen zijn die op uw motie willen reageren, ook digitaal? Ik dacht dat ik de heer Kok zag bewegen, maar dat is niet zo. Meneer Van Kesteren? 00:59:45

de heer Van Kesteren: Goed met de ruimte omgaan, met de ecologie enzovoort, enzovoort, milieu. Dan moet de intensieve veehouderij moet weg. Dat is een hypocriete motie, 16

Voorzitter. Want dieren moeten weg, maar in plaats daarvan zetten we alles vol met windmolens en zonnevelden. Dat is hypocriet. Moet je eens kijken wat daar het gevolg van is. 01:00:09

Voorzitter: Mevrouw De Wrede, u wilt reageren op de motie? 01:00:11

mevrouw De Wrede: Ik wilde reageren op de heer Van Kesteren. Volgens mij heeft hij de verkeerde motie voor zich. Wij zijn bezig met het dierenwelzijn motie. 01:00:20

Voorzitter: Motie 12. 01:00:21

mevrouw De Wrede: Een punt van orde. 01:00:23

de heer Van Kesteren: Ik denk dat ik het ook wel uit kan leggen, Voorzitter. Misschien is dat wel handig. Kijk, het dierenwelzijn, mensenwelzijn, dat staat onder druk. Vooral het mensenwelzijn. Daar wil ik aandacht voor vragen. Zo goed uitgelegd? 01:00:40

Voorzitter: Ik beschouw dit als een soort van stemverklaring. Wij hebben nu alle moties behandeld. De heer Nieuwenhuijsen geeft aan dat hij wil reageren op de moties die door de andere partijen zijn ingediend. Ik wil u allemaal vragen om, als u stemverklaringen heeft over deze moties, om dat nu te gaan doen. Ik ga als eerste daarvoor naar u. 01:01:00

de heer Nieuwenhuijsen: Is goed, dank. Over die andere moties. De twee van de Partij voor de Dieren met betrekking tot de kinderboerderij. We hebben ook wel wat zorgen over dierenwelzijn en de balans tussen dierenwelzijnseducatie. Omdat in de nota dieren ook staat dat we de natuur de vrije hand geven. We hadden daar net een debatje over. Wij zouden graag van de wethouder horen welke regulatie er wel plaatsvindt en of ze het met ons eens, is dat de overtollige dieren, tussen aanhalingstekens, die dan dus naar de slacht gaan, echt tot een minimum moeten worden beperkt. Met betrekking tot motie vissterfte, het meldpunt, daar kunnen we ons wel bij aansluiten. Dat past ook bij het idee om die cijfers zelf in handen te hebben. Dus misschien kan die infrastructuur gewoon worden overgenomen. We staan er dus in principe positief tegenover. Dat geldt ook voor het onderzoek vossenjacht. We willen graag duidelijkheid over welke mogelijkheden er nu precies zijn voor de gemeente, om hier een eind aan te maken. Dus de verhouding tussen gemeente, provincie. Tenslotte de kreeftmotie, ook wat ons betreft geen handel in levende dieren, of levende kreeften en krabben in dit geval. We wachten de reactie van het college af. 01:01:57

Voorzitter: Misschien is het daarom ook goed, om eerst naar het college te gaan voor een reactie voordat andere partijen nog een stemverklaring geven. Want dat zou nog tot andere inzichten kunnen leiden. Ja? Dan geef ik het woord aan wethouder Jongman. 01:02:10

mevrouw Jongman: Dank u wel, Voorzitter. Vorige week hadden we al, of twee weken 17

geleden alweer, een wat uitgebreider debat over de inhoud. Maar ik vat het nog maar eens op als een compliment wat mevrouw De Wrede namens de Partij voor de Dieren aangeeft, dat zij blij is met de beweging die voor het hele thema dieren in deze nota is verwoord. En daar is hard aan gewerkt. Die complimenten had u vorige week ook met zijn allen uitgesproken. Dat is ook werkelijk wel de intentie geweest, om daar in samenspraak met de samenleving hier ook stappen in te maken. Gezien de tijd Voorzitter, ga ik toch maar door naar de moties. Dan geeft u aan: het college mens centraal, dier centraal. Overigens bij de foto van de mens centraal stond een dier bij. Ik weet niet of u dat nog herinnert. Daar stond een heel schattigheid geitje bij. Dat heeft toen al wat leuke Twitterberichtjes opgeleverd, maar daarmee hebben we misschien al een heel klein beginnetje gelegd van deze nota. Maar dat terzijde. Wat betreft de motie waarin u eigenlijk vraag: breng die in lijn met het kinderboerderijenbesluit. We hebben al een kwaliteitsbewijs waar we de kinderboerderijen mee inrichten als het ware, of vinden dat ze daaraan moeten voldoen. Daarmee borgen we dat we voldoen aan de wet- en regelgeving ten aanzien van kinderboerderijen. Wat ons betreft is dat kwaliteitsbewijs wat er is, ook genoeg en voldoende.

Want het kinderboerderijenbesluit, ik kom zo terug op die andere motie waar we het net al even over hadden, beperkt ons ook in het doel dat we voor ogen hebben met onze kinderboerderijen, bijvoorbeeld ten aanzien van het gedoseerd fokken. Daar kom ik straks op terug. Maar ook aanvullend argument is bijvoorbeeld de financiële consequenties die we niet kunnen overzien, als we die richtlijn zouden gaan volgen en ook wellicht veel minder dieren zouden kunnen houden. Dus wat ons betreft is, voor wat betreft deze motie: dier centraal, ontraden. Dan de motie: bepaalt geen warm bad, over levende kreeften en krabben. 01:04:16

de heer Bosch: Voorzitter, mag ik voor de volgende motie nog een vraag stellen aan het college? Ik begrijp dat het niet te overzien is wat de financiële effecten zijn. Het voelt toch wat cru dat het in de centen zit, hoe goed we met dieren omgaan. Kan het college dat dan niet toezeggen dat we dat gaan onderzoeken? Dat we kijken hoeveel dat dan kost en hoeveel minder dieren er moeten zijn? Want nu hebben we straks niks. 01:04:42

mevrouw Jongman: Nou, ik kom straks bij die andere motie daar nog op terug. Zal ik die meteen maar pakken, want anders hebben we dat in een...? 01:04:46

Voorzitter: Ik stel voor om de antwoorden van het college eerst te doen, dan doen we daarna de andere vragen. 01:04:52

mevrouw Jongman: Ik hou hem vast. Ik kom daar zo nog op terug. Bepaald geen warm bad. Kijk, wij staan in principe positief tegenover het verbod op de verkoop van levende krabben en kreeften. Dierenwelzijn echter, is een primaire taak, ook vanuit het Rijk. Gemeenten, is een beetje een juridisch antwoord, maar gemeenten zijn niet bevoegd om aanvullende regels te stellen op het gebied van dierenwelzijn. De verkoop van levende kreeften en krabben is wettelijk toegestaan. Een gemeentelijk verbod instellen, lijkt in eerste instantie juridisch dan ook niet haalbaar. Echter, de gemeente Amsterdam, die noemde u al, heeft een dergelijk verbod evenwel ingesteld, maar hiertegen heeft de centrale vereniging voor ambulante handel een zienswijze ingediend. Daarom wou ik u voorstellen dat we eerst de 18

jurisprudentie omtrent dit thema afwachten, zodat wij niet een rechtszaak, en allemaal juridische toestanden krijgen, om het zo maar even uit te drukken, wel met het goede doel voor ogen. Maar dat we de jurisprudentie afwachten en als dat verbod daarmee overeind blijft, ook in onze gemeente een verbod op de verkoop van levende kreeften en krabben instellen. Waarbij het overigens ook zo is dat het Rijk daar ook mee bezig is. Dus wellicht komen die twee sporen elkaar ook nog heel nauw tegen. Het kan zijn dat er een Rijksverbod komt en Amsterdam. Beide sporen houden we uiteraard in de gaten. Dus de intentie, ja staan we achter, maar daarmee willen we wel de motie ontraden, omdat we deze stappen eerst willen afwachten. Dan de motie: 't is je reinste leeftijdsdiscriminatie! Wat betreft aankoop in plaats van fokbeleid op de kinderboerderijen. Dan kom ik toch wat dieper in op wat leeft en speelt daar. Er zijn dag-in dag-uit mensen aan het werk. Meneer Van Kesteren heeft ze gezien. We hebben ze allemaal wel gezien met onze kindertjes of neefjes en nichtjes, die daar met hart en ziel en ook met de wet- en regelgeving, daar zijn ze heel erg dag-in dag-uit mee bezig, voor deze dieren, met deze dieren, aan het werk zijn. Als u dan zegt: dat willen we dus niet meer. Er zitten twee doelen als het ware in.

Wij willen kinderen die daar komen en ouderen evengoed, want ouderen houden ook van jonge dieren en jonge dieren houden ook van oudere kinderen. Nou, noem het allemaal maar op. Dat zijn allemaal cross-overs. Iedereen houdt van elkaar misschien op de kinderboerderij. Maar wij willen iedereen laten kennismaken met leren en over natuur. En er zijn ook kindertjes uit onze gemeente die daar voor het eerst in aanmerking komen met dieren, waar andere kinderen, die wat meer buiten wonen, dagelijks kennis mee hebben. Maar ook daarbij hoort het geboren laten worden van jongen en het zien opgroeien van dieren. Dat hoort wat ons betreft er ook bij. Wij doen dat gereguleerd. Wij zijn geen dierenopvang, zijn geen asiel. Maar ik snap wel een beetje wat u misschien tussen de lijntjes door ook wel aangeeft. Wat ons betreft is het wel zo dat wij daar niet de dieren onbeperkt hun gang laten gaan. Dat is ook een fatsoenlijk fokbeleid. Dat we ook ons best daarvoor doen, om niet ervoor te zorgen dat het maar lukraak doorgaat. Dat we ons best doen om geen overtollige dieren, die dan ook weer ergens of een nieuwe plek krijgen of soms ook naar de slacht moeten gaan, om dat zo veel als mogelijk te voorkomen. Daarbij ook de balans voor ogen te houden tussen educatie en dierenwelzijn. Die balans willen we scherp in de gaten houden. Daarmee ontraden we ook deze motie nummer zes.

Maar nogmaals, meneer Bosch, wij kijken heel goed wat er gebeurt. De medewerkers hebben regelgeving in de hand en de regelgeving die we hebben, vinden wij voldoende en afdoende, om ook dat dierenwelzijn te blijven borgen. Dan de motie: gemeente met ballen en zonder knallen. Het rijmt heel goed, maar toch is het toestaan van het doden van dieren in het kader van beheer bijvoorbeeld, behoeve ook weer om weidevogels te beschermen, dat is een bevoegdheid van de provincie. Wij gaan er dan ook van uit dat de provincie hierin weloverwogen keuzes maakt. Wij staan ook beheer dan op onze gronden toe. Dat doen zij niet zomaar. Dat doen zij niet lukraak. Er moet echt een belang in het geding zijn, bijvoorbeeld de volksgezondheid, openbare veiligheid, belangrijke schade aan gewassen, aan vee, aan bossen, aan wateren, visserij, flora en fauna, velden, industrieterreinen, begraafplaatsen of het voorkomen of bestrijden van onnodig lijden van zieke of gebrekkige dieren. In die zin. Nou, wij vinden, dat is aan hen. Wij willen ook de bevoegdheid aan de provincie overlaten en dus daarmee niet in hun rechten treden. En wat u aangaf, we hadden het zelf voor onze eigen gronden wel verboden. Dus in die zin gaf u dat in uw woordvoering zelf aan. Motie acht: vissen in nood. Wij hebben op dit moment goede 19

samenwerking met de hengelsportfederatie. Daar is een meldpunt vissterfte beschikbaar en dat functioneert goed. Een aantal van u had het op Google al keurig gevonden. De federatie heeft, net als wij, ook al behartigt zij de belangen van de vissers, belang bij gezonde vissen en een goede waterkwaliteit. Die federatie zet in op beheer, educatie aan jeugd, toezichthouder, regels, enzovoorts en bij de gemeenten alsook het waterschap, is het onmogelijk melding te doen over zaken in de openbare ruimte en calamiteiten. Dus wij zien geen meerwaarde in het instellen van een nieuw meldpunt vissterfte en daarmee ontraden van de motie. Dan de motie over borging van het dierenwelzijn. Dan zou het wat ons betreft: oordeel raad. Wij houden al een aantal gegevens bij en wij kunnen dat in die zin, wat de heer Nieuwenhuijsen ook aangaf, relatief eenvoudig ook bundelen: overlast, hondenpoep, bijtincidenten, opvang van de gehouden dieren, aantal ritten van de dierenambulance, zwerfkatten, aantal katten dat geholpen is, enzovoort. We hadden al aangegeven: wij willen dat een keer per twee jaar. U wilt dat iets frequenter. Wij kunnen ons daarin vinden, om daarin ook misschien wat kleur in te geven van de ambities die in de nota dieren zijn uitgesproken. 01:11:26