Document · PDF

Ruimtelijke onderbouwing RO-RO-622.129.10-Totaal-ON03.pdf

Raadsvergadering 17 mei 2023, gemeente GoudaBij agendapunt: Verklaring van geen bedenkingen (vvgb): realiseren woning Achterwillenseweg naast 14623.952 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 3

Op 2 november 2022 heeft de Afdeling Bestuursrechtsspraak van de Raad van de State in een

Stikstofdepositie-onderzoek “Uitgebreide WABO-procedure nieuwe woning naast Achterwillenseweg 146 622.108.70 / 21 februari 2023

uitspraak vastgelegd dat de vrijstelling voor bouw-, aanleg- en sloopactiviteiten niet rechtmatig is. Dit betekent dat de effecten van de aanlegfase vanaf die datum weer in het stikstofdepositieonderzoek moeten worden betrokken.

Ligging plangebied ten opzichte van Natura 2000-gebieden In de directe omgeving van de planlocatie zijn geen stikstofgevoelige Natura 2000-gebieden aanwezig. De bouwlocatie ligt direct ten westen van het Natura 2000-gebied ‘Broekvelden, Vettenbroek & Polder Stein’. Dit natuurgebied is in de huidige situatie niet aangemerkt als een stikstofgevoelig natuurgebied maar staat op de nominatie om dit wel te worden. Daarom is dit natuurgebied wel in het onderzoek meegenomen. Het meest nabij gelegen natuurgebied waar op dit moment wel stikstofgevoelige habitats aangewezen zijn betreft ‘Nieuwkoopse Plannen & De Haeck’ op een afstand van circa 10 km van de planlocatie. In de hierna opgenomen pagina is de locatie van de nieuwbouw aangeduid met een 1. Het Natura 2000-gebied ‘Broekvelden, Vettenbroek & Polder Stein’ ligt direct ten oosten van de planlocatie en het Natura 2000-gebied ‘Nieuwkoopse Plannen & De Haeck’ ligt ten noorden van de planlocatie.

Afbeelding 1: Ligging van de nieuwbouwlocatie ten opzichte van Natura 2000-gebieden

Uitgangspunten De sloop van de bestaande opstallen, het bouwrijp maken, de bouw van de woning en het woonrijp maken van de locatie wordt de aanlegfase genoemd. De gebruiksfase is aan de orde

Stikstofdepositie-onderzoek “Uitgebreide WABO-procedure nieuwe woning naast Achterwillenseweg 146 622.108.70 / 21 februari 2023

nadat de woning is opgeleverd. In het onderstaande gedeelte worden de uitgangspunten van de aanleg- en de gebruiksfase beschreven. Aanlegfase In de aanlegfase wordt de stikstofemissie voornamelijk gegenereerd door de (mobiele)werktuigen op de bouwplaats en de verkeersbewegingen van en naar de bouwplaats. Op dit moment is nog niet bekend welke installaties tijdens de bouw gebruikt zullen worden. Daarom zijn voor de aanlegfase algemene kentallen gebruikt. In het rapport ‘Methode inschatting depositie woningbouwprojecten’ van het RIVM van 14 november 2019 wordt voor de aanlegfase een emissiekental van 3 kg NO x per woning genoemd. Op basis van dit kental bedraagt de emissie voor de aanlegfase 3 kg NOx. Bij de inzet van specifiek materieel is ook sprake van een gering emissie van ammoniak (NH 3). Op basis van ervaringscijfers is deze emissie ongeveer 1 kg NH 3 op 60 kg NOx. De emissie van ammoniak is in deze verhouding ook meegenomen in dit onderzoek, waarbij voor een emissie van 3 kg NOx een emissie wordt verwacht van 0,05 kg NH 3. Verder is uitgegaan van een aanlegfase die 1 jaar duurt en dat de aanlegfase in 2023 plaatsvindt.

Om uit te sluiten dat sprake is van een toename, is naast het emissiekental van 3 kg NOx voor een woning ook nog een berekening uitgevoerd met een emissie die nog net geen toename van de stikstofdepositie veroorzaakt binnen de stikstofgevoelige habitats van Natura 2000-gebieden. Ook in deze berekening is rekening gehouden met een emissie van ammonia in de hiervoor genoemde verhouding. Gebruiksfase De woning wordt gasloos gebouwd en veroorzaakt zelf derhalve geen emissie tijdens het gebruik. De emissie wordt bepaald door de verkeersbewegingen van en naar het plangebied. Het onderzoek voor de gebruiksfase is gebaseerd op de toename van de verkeersintensiteit als gevolg van het gebruik van deze woning. De totale verkeersproductie van de nieuwe woning is ruim ingeschat als zijnde 10 voertuigbewegingen per weekdag, 1 middelzware voertuigbeweging en 1 zware voertuigbeweging. Het verkeer moet worden meegenomen tot het is opgenomen in het heersende verkeersbeeld. In het document ‘Werken met AERIUS Calculator’ Versie 2021 van 20 januari 2022 is dit als volgt omschreven: Dit is het geval op het moment dat het aan- en afvoerende verkeer zich door zijn snelheid en rij- en stopgedrag niet meer onderscheidt van het overige verkeer dat zich op de betrokken weg bevindt.

Hierbij weegt ook mee hoe de verhouding is tussen de hoeveelheid verkeer dat door de voorgenomen ontwikkeling wordt aangetrokken en het reeds op de weg aanwezige verkeer. In de regel wordt het verkeer meegenomen tot het zich verdund heeft tot enkele procenten (in casu 2,5 %) van het reeds aanwezige verkeer. Voor de ontsluiting van het verkeer wordt ervan uitgegaan dat alle verkeersbewegingen via de Achterwillenseweg/Achterwillensebocht wordt afgewikkeld naar de Goverwellesingel. De Goverwellesingel is een gebiedsontsluitingsweg met een hoge verkeersintensiteit. De toename van het verkeer door de nieuwe woning is veel lager dan 2,5% van het totale verkeer. Vanaf dit punt kan zeker worden verondersteld dat het verkeer is opgenomen in het heersende verkeersbeeld.

Stikstofdepositie-onderzoek “Uitgebreide WABO-procedure nieuwe woning naast Achterwillenseweg 146 622.108.70 / 21 februari 2023

De gebruiksfase is aan de orde nadat de nieuwe woning is opgeleverd, daarom is gerekend voor het beoordelingsjaar 2024.

Berekeningen De resultaten van de Aerius-berekening van de aanleg- en de gebruiksfase zijn in respectievelijk bijlage 1 en 2 gepresenteerd. Uit de resultaten voor de aanlegfase met een emissie van 3 kg NO x en bijbehorende NH3-emissie blijkt dat geen toename van de stikstofdepositie binnen stikstofgevoelige habitats binnen Natura 2000-gebieden aan de orde is. Omdat zelfs met een emissie van 108 kg NOx en 1,8 kg NH3, wat overeenkomt met de bouw van 36 traditionele woningen is geen sprake van een toename van de stikstofdepositie kan de aanlegfase worden uitgevoerd zonder dat sprake zal zijn van een toename van de stikstofdepositie binnen de Natura 2000-gebieden. Uit de berekeningen voor de gebruiksfase blijkt dat geen toename van de stikstofdepositie plaatsvindt binnen de Natura 2000-gebieden. Omdat de stikstofemissie per jaar in de gebruiksfase aanzienlijk lager is dan in de aanlegfase zal een verandering van de uitgangspunten ook niet leiden tot een andere conclusie.

Conclusie Door KuiperCompagnons is een stikstofdepositie-berekening uitgevoerd voor de nieuwbouw van 1 woning op de locatie Naast Achterwillenseweg 146. Voor de aanleg- en gebruiksfase is in deze notitie beoordeeld of sprake is van een toename van de stikstofdepositie ter plaatse van stikstofgevoelige habitats gelegen binnen Natura 2000-gebieden. Uit dit onderzoek wordt geconcludeerd dat met zekerheid kan worden gesteld dat geen sprake is van een toename van de stikstofdepositie binnen stikstofgevoelige Natura 2000-gebieden als gevolg van de bouw en het gebruik van deze woning. Geconcludeerd kan worden dat significant negatieve effecten op de Natura 2000-gebieden kunnen worden uitgesloten. De Wet natuurbescherming leidt daarom niet tot belemmeringen voor deze ontwikkeling.

KuiperCompagnons Projectverantwoordelijke: S.M. Klingens MSc Behandeld door: Ing. J. Kraaijeveld Telefoonnummer: 06-22012330 File: j:\622\108\70\3 projectresultaat\04 stikstofdepositie\02 notitie\stikstofdepositie-onderzoek uitgebreide waboprocedure woning naast achterwillenseweg 146 21 februari 2023).docx

Stikstofdepositie-onderzoek “Uitgebreide WABO-procedure nieuwe woning naast Achterwillenseweg 146 622.108.70 / 21 februari 2023

Bijlagen >>>

Bijlage 1 Aerius-berekening aanlegfase

Projectberekening Dit document geeft een overzicht van de invoer en rekenresultaten van een Projectberekening met AERIUS Calculator. De berekening is uitgevoerd binnen stikstofgevoelige Natura 2000-gebieden, op rekenpunten die overlappen met habitattypen en/of leefgebieden die aangewezen zijn in het kader van de Wet natuurbescherming, gekoppeld aan een aangewezen soort, of nog onbekend maar mogelijk wel relevant, en waar tevens sprake is van een overbelaste of bijna overbelaste situatie voor stikstof.

Overzicht Samenvatting situaties Resultaten Detailgegevens per emissiebron Deze PDF is een digitaal bestand dat weer in te lezen is in AERIUS. Meer toelichting over deze PDF kunt u vinden in een bijbehorende leeswijzer. Deze leeswijzer en overige documentatie is te raadplegen via:

www.aerius.nl/handleidingen-en-leeswijzers

Projectberekening

Contactgegevens Rechtspersoon Inrichtingslocatie

Activiteit

Omschrijving Toelichting

Berekening

AERIUS kenmerk Datum berekening Rekenconfiguratie

Totale emissie

Situatie 1 - Beoogd

Resultaten

Situatie 1 - Beoogd Gekarteerd oppervlak met toename (ha) Gekarteerd oppervlak met afname (ha) Grootste toename van depositie Grootste afname van depositie

Rrh75fxku5q5 (21 februari 2023)

KuiperCompagnons naast Achterwillenseweg 146, 2805 KB Gouda Nieuwbouw woning naast Achterwillenseweg 146 1 nieuwe woning naast Achterwillenseweg 146 622.108.70 Aanlegfase kengetal 3 kg NOx en 0,05 kg NH3 Rrh75fxku5q5 21 februari 2023, 14:46 Wnb-rekengrid Rekenjaar

Emissie NH₃

Emissie NOₓ

Hoogste bijdrage

Hexagon

Gebied

2023 -

50,0 g/j

3,0 kg/j

2/6

Projectberekening

Situatie 1 (Beoogd), rekenjaar 2023 Emissiebronnen 1 Anders... | Anders... | Aanlegfase 1 woning Achterwillenseweg

Rrh75fxku5q5 (21 februari 2023)

Emissie NH₃

Emissie NOₓ

50,0 g/j

3,0 kg/j

3/6

Projectberekening

Hoogste af- en toename op (bijna) overbelaste stikstofgevoelige Natura 2000 gebieden.

500 m Habitatrichtlijn Vogelrichtlijn Vogelrichtlijn, Habitatrichtlijn Niet bepaald

Grootste afname van depositie Grootste toename van depositie Hoogste totale depositie

De bronnen op de kaart horen bij de Beoogde situatie.

Rrh75fxku5q5 (21 februari 2023)

4/6

Projectberekening

Resultaten stikstofgevoelige Natura 2000 gebieden situatie "Situatie 1" (Beoogd) incl. saldering e/o referentie Berekend (ha gekarteerd)

Totaal

Rrh75fxku5q5 (21 februari 2023)

Hoogste totale Met toename Grootste depositie (mol (ha gekarteerd) toename (mol N/ha/jr) N/ha/jr)

Met afname (ha Grootste gekarteerd) afname (mol N/ha/jr)

5/6

Projectberekening

Situatie 1, Rekenjaar 2023 1

Naam

Anders... | Anders...

Aanlegfase 1 Uittreedhoogte woning Warmteinhoud Achterwillenseweg Spreiding Locatie X:111228,12 Y:447600,9 Oppervlakte 0,29 ha Wijze van ventilatie Niet geforceerd Temporele variatie Standaard Profiel Industrie

4,0 m 0,000 MW 4m

NOₓ NH₃

3,0 kg/j 50,0 g/j

Disclaimer Hoewel verstrekte gegevens kunnen dienen ter onderbouwing van een vergunningaanvraag, kunnen er geen rechten aan worden ontleend. De eigenaar van AERIUS aanvaardt geen aansprakelijkheid voor de inhoud van de door de gebruiker aangeboden informatie. Bovenstaande gegevens zijn enkel bruikbaar tot er een nieuwe versie van AERIUS beschikbaar is. AERIUS is een geregistreerd handelsmerk in Europa. Alle rechten die niet expliciet worden verleend, zijn voorbehouden. Rekenbasis Deze berekening is tot stand gekomen op basis van AERIUS versie 2022_20230126_290cbff6e8 Database versie 2022_290cbff6e8 Voor meer informatie over de gebruikte methodiek en data zie: https://www.aerius.nl/

Rrh75fxku5q5 (21 februari 2023)

6/6

www.aerius.nl/handleidingen-en-leeswijzers

Projectberekening

Contactgegevens Rechtspersoon Inrichtingslocatie

Activiteit

Omschrijving Toelichting

Berekening

AERIUS kenmerk Datum berekening Rekenconfiguratie

Totale emissie

Situatie 1 - Beoogd

Resultaten

Situatie 1 - Beoogd Gekarteerd oppervlak met toename (ha) Gekarteerd oppervlak met afname (ha) Grootste toename van depositie Grootste afname van depositie

ReBh1kxvXytU (21 februari 2023)

KuiperCompagnons naast Achterwillenseweg 146, 2805 KB Gouda Nieuwbouw woning naast Achterwillenseweg 146 1 nieuwe woning naast Achterwillenseweg 146 622.108.70 Aanlegfase kengetal 108 kg NOx en 1,8 kg NH3 ReBh1kxvXytU 21 februari 2023, 14:58 Wnb-rekengrid Rekenjaar

Emissie NH₃

Emissie NOₓ

Hoogste bijdrage

Hexagon

Gebied

2023 -

1,8 kg/j

108,0 kg/j

2/6

Projectberekening

Situatie 1 (Beoogd), rekenjaar 2023 Emissiebronnen 1 Anders... | Anders... | Aanlegfase 1 woning Achterwillenseweg

ReBh1kxvXytU (21 februari 2023)

Emissie NH₃

Emissie NOₓ

1,8 kg/j

108,0 kg/j

3/6

Projectberekening

Hoogste af- en toename op (bijna) overbelaste stikstofgevoelige Natura 2000 gebieden.

500 m Habitatrichtlijn Vogelrichtlijn Vogelrichtlijn, Habitatrichtlijn Niet bepaald

Grootste afname van depositie Grootste toename van depositie Hoogste totale depositie

De bronnen op de kaart horen bij de Beoogde situatie.

ReBh1kxvXytU (21 februari 2023)

4/6

Projectberekening

Resultaten stikstofgevoelige Natura 2000 gebieden situatie "Situatie 1" (Beoogd) incl. saldering e/o referentie Berekend (ha gekarteerd)

Totaal

ReBh1kxvXytU (21 februari 2023)

Hoogste totale Met toename Grootste depositie (mol (ha gekarteerd) toename (mol N/ha/jr) N/ha/jr)

Met afname (ha Grootste gekarteerd) afname (mol N/ha/jr)

5/6

Projectberekening

Situatie 1, Rekenjaar 2023 1

Naam

Anders... | Anders...

4,0 m 0,000 MW 4m

NOₓ NH₃

108,0 kg/j 1,8 kg/j

ReBh1kxvXytU (21 februari 2023)

6/6

Bijlage 2 Aerius-berekening gebruiksfase

www.aerius.nl/handleidingen-en-leeswijzers

Projectberekening

Contactgegevens Rechtspersoon Inrichtingslocatie

Activiteit

Omschrijving Toelichting

Berekening

AERIUS kenmerk Datum berekening Rekenconfiguratie

Totale emissie

Situatie 1 - Beoogd

Resultaten

Situatie 1 - Beoogd Gekarteerd oppervlak met toename (ha) Gekarteerd oppervlak met afname (ha) Grootste toename van depositie Grootste afname van depositie

Rh5TJ33sDMde (21 februari 2023)

KuiperCompagnons naast Achterwillenseweg 146, 2805 KB Gouda Nieuwbouw woning naast Achterwillenseweg 146 1 nieuwe woning naast Achterwillenseweg 146; gebruiksfase 622.108.70 Rh5TJ33sDMde 21 februari 2023, 16:18 Wnb-rekengrid Rekenjaar

Emissie NH₃

Emissie NOₓ

Hoogste bijdrage

Hexagon

Gebied

2024 -

0,1 kg/j

1,9 kg/j

2/6

Projectberekening

Situatie 1 (Beoogd), rekenjaar 2024 Emissiebronnen  Verkeersnetwerk

Rh5TJ33sDMde (21 februari 2023)

Emissie NH₃

Emissie NOₓ

0,1 kg/j

1,9 kg/j

3/6

Projectberekening

Hoogste af- en toename op (bijna) overbelaste stikstofgevoelige Natura 2000 gebieden.

500 m Habitatrichtlijn Vogelrichtlijn Vogelrichtlijn, Habitatrichtlijn Niet bepaald

Grootste afname van depositie Grootste toename van depositie Hoogste totale depositie

De bronnen op de kaart horen bij de Beoogde situatie.

Rh5TJ33sDMde (21 februari 2023)

4/6

Projectberekening

Resultaten stikstofgevoelige Natura 2000 gebieden situatie "Situatie 1" (Beoogd) incl. saldering e/o referentie Berekend (ha gekarteerd)

Totaal

Rh5TJ33sDMde (21 februari 2023)

Hoogste totale Met toename Grootste depositie (mol (ha gekarteerd) toename (mol N/ha/jr) N/ha/jr)

Met afname (ha Grootste gekarteerd) afname (mol N/ha/jr)

5/6

Projectberekening

Situatie 1, Rekenjaar 2024 1

Wegverkeer | Weg

Naam Locatie Lengte Wegtype Rijrichting Tunnelfactor Type hoogteligging Weghoogte Verkeer

Achterwillenseweg X:110879,45 Y:447761,3 795,04 m Buitenweg Beide richtingen 1 Normaal 0m

Licht verkeer Middelzwaar vrachtverkeer Zwaar vrachtverkeer Busverkeer

Max. snelheid

Type scherm Hoogte Afstand tot de weg

Voorgeschreven factoren Voorgeschreven factoren Voorgeschreven factoren Voorgeschreven factoren

Links Rechts NOₓ - NO₂ - NH₃

Aantal voertuigen

10 p/etmaal 1 p/etmaal 1 p/etmaal 0 p/etmaal

1,9 kg/j 0,5 kg/j 0,1 kg/j

In file

0,0 % 0,0 % 0,0 % 0,0 %

Rh5TJ33sDMde (21 februari 2023)

6/6

Bijlage 3 Archeologisch vooronderzoek in het kader van de nieuwbouw van een woning aan de Achterwillenseweg 146 te Gouda, Vestigia Archeologie & Cultuurhistorie, 19 april 2022

Ruimtelijke onderbouwing “Achterwillenseweg naast nr. 146” Ontwerp

Archeologisch vooronderzoek in het kader van de nieuwbouw van een woning aan de Achterwillenseweg 146 te Gouda, gemeente Gouda Ruimtelijk advies op basis van bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (verkennende/karterende fase)

Rapportnummer:

V2262

Projectnummer:

V22-5015

ISSN:

1573 - 9406

Status en versie:

Definitief, versie 2.0

In opdracht van:

KuiperCompagnons

Rapportage:

W.J. Weerheijm, F.P.J. van Puijenbroek

Plaats en datum:

Amersfoort, 19 april 2022

Niets uit dit werk mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt worden door middel van druk, fotokopie of op welke andere wijze dan ook, daaronder mede begrepen gehele of gedeeltelijke bewerking van het werk, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van Vestigia BV Vestigia BV Spoorstraat 5 3811 MN Amersfoort telefoon 033 277 92 00 info@vestigia.nl

V22-5015: Archeologisch vooronderzoek in het kader van de nieuwbouw van een woning aan de Achterwillenseweg 146 te Gouda, gemeente Gouda

Versie 1.0

Status Concept

Datum 29 maart 2022

1.1

Concept

30 maart 2022

2.0

Definitief

19 april 2022

Initiatief Toponiem / locatie Plaats Gemeente Provincie Opdrachtgever Contactpersoon Oppervlakte plangebied Oppervlakte onderzoeksgebied Diepte grondwerkzaamheden Huidig grondgebruik Zaakidentificatie (Archis3) Soort onderzoek RD-coördinaten van het plangebied Kaartblad (1:25.000) Uitvoerder Datum veldonderzoek Toetser rapport Projectleider Projectmedewerkers

Beheer en documentatie

Bevoegd gezag

Contactpersoon namens het bevoegd gezag Archeologisch Depot gemeente Gouda

Documentbeheer Toelichting Eerste concept ter goedkeuring opdrachtgever en bevoegd gezag Tweede concept na aanpassing op verzoek opdrachtgever Definitief na verwerking opmerkingen bevoegd gezag

Autorisatie W.A.M. Hessing

W.A.M. Hessing W.A.M. Hessing

Projectgegevens Nieuwbouw Achterwillenseweg 146 Gouda Gouda Zuid-Holland KuiperCompagnons Mevr. F. van Avezaath ca. 1.100 m2 Plangebied + buffer 500 Onbekend (heipalen) Braakliggend/gras 5179257100 Inventariserend veldonderzoek 111.192 / 447.627 111.234 / 447.588 38W Vestigia Archeologie & Cultuurhistorie 28 maart 2022 Drs. W.A.M. Hessing, Senior KNA Archeoloog / Senior KNA prospector (97049866) mr. W.J. Weerheijm MA, sr. KNA BO archeoloog/ Prospector MA (38767204) mr. W.J. Weerheijm MA, sr. KNA BO archeoloog/ Prospector MA (38767204) F.P.J. van Puijenbroek MSc, KNA Prospector MA (66852666) Vestigia Archeologie & Cultuurhistorie E-depot Nederlandse Archeologie (EDNA) via DANS EASY: https://easy.dans.knaw.nl/ui/home Archeologisch Depot Gouda Gemeente Gouda Postbus 1086 2800 BB Gouda drs. F. de Roode, Senior KNA Archeoloog/SKA en Senior KNA Bureauonderzoek SKBA (90578549) Marjolein Kal – van der Laan, Depotbeheerder Archeologie/actor depotbeheerder in beroepsregister gemeente Gouda, afdeling Ruimtelijk beleid en advies M: 06-433 85 383 E: marjolein.kal@gouda.nl / archeologischdepot@gouda.nl Bezoekadres: Burgemeester Jamesplein 1, 2803 PG Gouda Archeologisch depot: Kleine Esch 970, 2841 MK Moordrecht (aanwezig: Maandag en donderdag)

VESTIGIA Archeologie & Cultuurhistorie, rapport V2262, definitief, versie 2.0, d.d. 19 april 2022

V22-5015: Archeologisch vooronderzoek in het kader van de nieuwbouw van een woning aan de Achterwillenseweg 146 te Gouda, gemeente Gouda

Inhoudsopgave Samenvatting en advies..................................................................................................................................... 5 Onderbouwing advies........................................................................................................................................ 7 1 Projectomgeving ....................................................................................................................................... 7 1.1 Afbakening plangebied en consequenties toekomstig gebruik ........................................................ 7 1.2 Onderzoeksdoel en -methode .......................................................................................................... 7 2 Beleidskader ............................................................................................................................................ 10 2.1 Wettelijk kader ............................................................................................................................... 10 2.2 Provinciaal beleid ............................................................................................................................ 10 2.3 Gemeentelijk erfgoedbeleid ...........................................................................................................

11 2.4 Bestemmingsplan ........................................................................................................................... 12 3 Verwachtingsmodel ................................................................................................................................ 13 3.1 Natuurlijk landschap ....................................................................................................................... 13 3.2 Historisch landschap ....................................................................................................................... 14 3.3 Archeologische waarden ................................................................................................................ 20 3.4 Landschappelijke waarden ............................................................................................................. 21 3.5 Architectuur-/bouwhistorische waarden ....................................................................................... 21 3.6 Tweede Wereldoorlog .................................................................................................................... 22 3.7 Gespecificeerde archeologische verwachting ................................................................................

23 3.8 Advies vervolgonderzoek ................................................................................................................ 24 4 Inventariserend veldonderzoek .............................................................................................................. 25 4.1 Doelstelling ..................................................................................................................................... 25 4.2 Toegankelijkheid van het onderzoeksgebied ................................................................................. 25 4.3 Onderzoeksmethode ...................................................................................................................... 25 4.4 Resultaten veldonderzoek .............................................................................................................. 25 4.5 Conclusies veldonderzoek .............................................................................................................. 26 5 Advies vervolgonderzoek (LS05) ............................................................................................................. 27 Literatuur .........................................................................................................................................................

28 Digitale bronnen .............................................................................................................................................. 28 Afbeeldingen ................................................................................................................................................... 29 Bijlagen en kaarten .......................................................................................................................................... 29

VESTIGIA Archeologie & Cultuurhistorie, rapport V2262, definitief, versie 2.0, d.d. 19 april 2022

V22-5015: Archeologisch vooronderzoek in het kader van de nieuwbouw van een woning aan de Achterwillenseweg 146 te Gouda, gemeente Gouda

Afbeelding 1 Luchtfoto van het plangebied. Bron: Luchtfoto 2018 Ortho 25cm RGB, PDOK.

VESTIGIA Archeologie & Cultuurhistorie, rapport V2262, definitief, versie 2.0, d.d. 19 april 2022

V22-5015: Archeologisch vooronderzoek in het kader van de nieuwbouw van een woning aan de Achterwillenseweg 146 te Gouda, gemeente Gouda

Samenvatting en advies Vestigia Archeologie & Cultuurhistorie heeft in opdracht van KuiperCompagnons een archeologisch bureauonderzoek en een inventariserend veldonderzoek door middel van verkennende/karterende boringen uitgevoerd voor een plangebied aan de Achterwillenseweg 146 te Gouda, gemeente Gouda (kaart 1; afbeelding 1 en 2). Het plangebied bestaat uit de oostzijde van het perceel 8649, met aan de noordzijde de Achterwillenseweg, en aan de zuidzijde het spoor Gouda-Utrecht. Het plangebied heeft een oppervlakte van ca. 1.100 m 2. Het plangebied is momenteel braakliggend en begroeid met gras, met als enige bebouwing een opstal bestaande uit een recente houten schuur (oorspronkelijk bedoeld als schaapshok). De initiatiefnemer is voornemens hier een nieuwbouw woning te realiseren met een oppervlakte van ca. 111,8 m2 met garage van 35 m2 (afbeelding 3, 4 en 5). Voorafgaand aan de geplande ingrepen dient in kaart te worden gebracht of er mogelijk archeologische waarden worden bedreigd. Gezien de aard van de ingrepen (nieuwbouw) zullen deze mogelijk tot in de relevante archeologische niveaus reiken. Op de gemeentelijke archeologische beleidskaart ligt het plangebied binnen een zone met een hoge archeologische verwachting in verband met de ligging in het historisch bebouwingslint langs de Achterwillenseweg.

Er zijn geen cartografische aanwijzingen voor historische bebouwing uit de Late Middeleeuwen/Nieuwe Tijd, maar dit kan ook niet geheel worden uitgesloten. Het plangebied heeft op basis van de bekende landschappelijke en archeologische gegevens verder een lage archeologische verwachting op het aantreffen van resten uit het Neolithicum tot aan de ontginningen in de Late Middeleeuwen. Om deze verwachting te toetsen is op 28 maart 2022 een inventariserend veldonderzoek door middel van karterende boringen uitgevoerd. Het bodemprofiel binnen het plangebied bestaat uit sterk kleiig veen tot 5 m -mv. het kleiige veen was in alle gevallen slap qua compactie. In het veen zijn geen aanwijzingen aangetroffen voor een archeologische laag, of indicaties voor plaggen of andere vormen van ophoging. Het plangebied lag in een veengebied en was te nat voor permanente bewoning. Het onderliggende veen is vanwege de aanwezigheid van hout geïnterpreteerd als bosveen tot een diepte van 2,5 meter beneden maaiveld; daaronder zijn fragmenten riet in de boorkernen aangetroffen. Ook tijdens de diepe boring is enkel veen aangetroffen, dat weliswaar sterk kleiig was maar geen kleilagen of dergelijke bevatte. Voor de aanwezigheid van de Gouderak stroomgordel zijn geen aanwijzingen waargenomen binnen 5 m -mv.

Deze afzettingen kunnen dieper hebben gelegen, maar het is ook mogelijk dat de Gouderak niet in de nabijheid van het plangebied heeft gestroomd. Advies Het plangebied had op basis van het bureauonderzoek een hoge archeologische verwachting voor het aantreffen van resten van bewoning in het historisch bebouwingslint langs de Achterwillenseweg. Hiervoor zijn tijdens het veldonderzoek geen aanwijzingen aangetroffen zodat de hoge archeologische verwachting binnen het plangebied kan worden bijgesteld naar laag. Binnen het bereik van de boringen (5 m -mv) zijn tevens geen aanwijzingen aangetroffen voor dieper gelegen stroomgordels, wat betekent dat deze veel dieper zijn gelegen, of niet binnen het plangebied aanwezig zijn geweest. Verstoring van dergelijke lagen zal voor het plangebied neerkomen op verstoring door heipalen. Gezien het beperkte oppervlak van de woning en de gangbare dichtheid aan palen voor woningbouw, wordt de mogelijke impact van deze heipalen op een dieper gelegen archeologische vindplaats, voor zover al aanwezig, als zeer klein ingeschat. In het kader van de voorgenomen ontwikkeling worden vervolgstappen in het kader van de Archeologische Monumentenzorg (AMZ) dan ook niet noodzakelijk geacht. Het bevoegd gezag, de gemeente Gouda, dient eerst over het advies in dit rapport een besluit te nemen.

Wanneer het bevoegd gezag besluit dat vervolgonderzoek niet noodzakelijk is en het plangebied wordt vrijgegeven voor de voorgenomen ontwikkelingen, blijft de meldingsplicht archeologische toevalsvondst of waarneming van kracht (Erfgoedwet, artikel 5.10 Archeologische toevalsvondst). Aangezien het nooit

VESTIGIA Archeologie & Cultuurhistorie, rapport V2262, definitief, versie 2.0, d.d. 19 april 2022

V22-5015: Archeologisch vooronderzoek in het kader van de nieuwbouw van een woning aan de Achterwillenseweg 146 te Gouda, gemeente Gouda

volledig is uit te sluiten dat tijdens eventueel grondverzet een archeologische ‘toevalsvondst’ wordt gedaan, is het wenselijk de uitvoerder van het grondwerk te wijzen op de plicht om hiervan zo spoedig mogelijk melding te doen bij het bevoegd gezag, de gemeente Gouda, en de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed. Naschrift Het bevoegd gezag, de stadsarcheoloog van Gouda drs. F. de Roode, heeft het conceptrapport beoordeeld.1 De opmerkingen zijn verwerkt in deze definitieve versie van het rapport.

E-mail mevr. F. de Roode (gemeente Gouda), d.d. 12 april 2022.

VESTIGIA Archeologie & Cultuurhistorie, rapport V2262, definitief, versie 2.0, d.d. 19 april 2022

V22-5015: Archeologisch vooronderzoek in het kader van de nieuwbouw van een woning aan de Achterwillenseweg 146 te Gouda, gemeente Gouda

Onderbouwing advies 1 1.1

Projectomgeving Afbakening plangebied en consequenties toekomstig gebruik

Vestigia Archeologie & Cultuurhistorie heeft in opdracht van KuiperCompagnons een archeologisch bureauonderzoek en een inventariserend veldonderzoek door middel van verkennende/karterende boringen uitgevoerd voor een plangebied aan de Achterwillenseweg 146 te Gouda, gemeente Gouda (kaart 1; afbeelding 1 en 2). Het plangebied bestaat uit de oostzijde van het perceel 8649, met aan de noordzijde de Achterwillenseweg, en aan de zuidzijde het spoor Gouda-Utrecht. Het plangebied heeft een oppervlakte van ca. 1.100 m2. Het plangebied is momenteel braakliggend en begroeid met gras, met als enige bebouwing een opstal bestaande uit een recente houten schuur (oorspronkelijk bedoeld als schaapshok). De initiatiefnemer is voornemens hier een nieuwbouw woning te realiseren met een oppervlakte van ca. 111,8 m2 met garage van 35 m2 (afbeelding 3, 4 en 5). Voorafgaand aan de geplande ingrepen dient in kaart te worden gebracht of er mogelijk archeologische waarden worden bedreigd. Gezien de aard van de ingrepen (nieuwbouw) zullen deze mogelijk tot in de relevante archeologische niveaus reiken. 1.2

Onderzoeksdoel en -methode

Doel van het archeologisch bureauonderzoek was vast te stellen of er in het plangebied sprake is (of kan zijn) van archeologische resten die door de ingrepen verstoord dreigen te worden. Hiertoe is een bureauonderzoek verricht, waarbij voor het plangebied een specifiek archeologisch verwachtingsmodel is opgesteld. Vervolgens is een inventariserend veldonderzoek uitgevoerd om het archeologisch verwachtingsmodel te toetsen. Op basis hiervan is een advies geformuleerd in het kader van de cyclus van de Archeologische Monumentenzorg (AMZ). Het onderzoek is uitgevoerd conform de Kwaliteitsnorm Nederlandse Archeologie (KNA, versie 4.1), protocol 4002 Bureauonderzoek en 4003 Inventariserend veldonderzoek.

VESTIGIA Archeologie & Cultuurhistorie, rapport V2262, definitief, versie 2.0, d.d. 19 april 2022

V22-5015: Archeologisch vooronderzoek in het kader van de nieuwbouw van een woning aan de Achterwillenseweg 146 te Gouda, gemeente Gouda

Afbeelding 2 Bestaande situatie plangebied. Bron: Ronny Wolswijk Bouwkundig teken- & adviesbureau.

Afbeelding 3 Nieuwe situatie plangebied. Bron: Ronny Wolswijk Bouwkundig teken- & adviesbureau.

VESTIGIA Archeologie & Cultuurhistorie, rapport V2262, definitief, versie 2.0, d.d. 19 april 2022

V22-5015: Archeologisch vooronderzoek in het kader van de nieuwbouw van een woning aan de Achterwillenseweg 146 te Gouda, gemeente Gouda

Afbeelding 4 Detailtekening nieuwbouw. Bron: Ronny Wolswijk Bouwkundig teken- & adviesbureau.

Afbeelding 5 Profieltekening nieuwbouw. Bron: Ronny Wolswijk Bouwkundig teken- & adviesbureau.

VESTIGIA Archeologie & Cultuurhistorie, rapport V2262, definitief, versie 2.0, d.d. 19 april 2022

V22-5015: Archeologisch vooronderzoek in het kader van de nieuwbouw van een woning aan de Achterwillenseweg 146 te Gouda, gemeente Gouda

2 2.1

Beleidskader Wettelijk kader

De zorgplicht voor het archeologisch erfgoed is uitgewerkt in de Monumentenwet 1988 en in de wijziging hierop; de Wet op de archeologische monumentenzorg (Wamz, 2007). Een deel van de Monumentenwet is per 1 juli 2016 opgegaan in de Erfgoedwet. Het overige deel zal te zijner tijd opgaan in de Omgevingswet. Tot die tijd blijven die artikelen die niet zijn overgegaan naar de Erfgoedwet van kracht zoals ze in de Monumentenwet van 1988 zijn benoemd. De Wamz vormde de implementatie van het Verdrag van Malta dat in 1992 door diverse Europese lidstaten is ondertekend. Hierin wordt gesteld dat het streven is archeologisch erfgoed in de bodem te beschermen en daarmee te behouden. Om dit te kunnen doen moet archeologisch erfgoed ingepast worden in de ruimtelijke ordening. Een ander uitgangspunt is dat indien behoud in de bodem (in situ) niet mogelijk is, de verstoorder onderzoek naar de archeologische waarden moet betalen. In de praktijk zijn dit de kosten voor de archeologische monumentenzorg cyclus (AMZ-cyclus). Met de invoering van de Wamz werden gemeenten verplicht om archeologiebeleid te ontwikkelen omdat artikel 38a van de Monumentenwet 1988 bepaalde dat de gemeenteraad bij de vaststelling van een bestemmingsplan en bij de bestemming van de in het plan begrepen grond rekening houdt met de in de grond aanwezige dan wel te verwachten monumenten.

Met invoering van de nieuwe Wet ruimtelijke ordening (Wro, 2008) werd de archeologie definitief verankerd in de ruimtelijke ordening. Bepaald werd dat gemeenten na maximaal 10 jaar een bestemmingsplan moeten herzien of vernieuwen (daarbij rekening houdend met de archeologie op grond van de Monumentenwet 1988). Op grond van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo, 2010) zijn burgemeester en wethouders bevoegd gezag in het kader van de omgevingsvergunning. Op grond van de Ontgrondingenwet zijn Gedeputeerde Staten bevoegd gezag in het kader van de ontgrondingsvergunning, voor andere gronden dan bij ministeriële regeling aan te wijzen rijkswateren. Ook is de provincie op grond van de Wro bevoegd gezag wanneer sprake is van een Provinciaal Inpassingsplan (PIP). Wanneer sprake is van een Rijksinpassingsplan (RIP) is het rijk bevoegd gezag. Verder is de minister van Infrastructuur en Waterstaat bevoegd gezag ten aanzien van de bodem en oevers van rijkswateren op grond van de Waterwet. Voor werkzaamheden die een wettelijk beschermd archeologisch rijksmonument wijzigen of verstoren, is een vergunning nodig van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed verleent deze vergunning namens de minister.

Ten aanzien van het onderhavige plangebied bestaat ook nog een beleidsmatig verband met de voordracht van het kabinet en de betrokken provincies en gemeenten om het Nederlandse deel van de Romeinse grenszone (Limes) tot aanwijzing van UNESCO Werelderfgoed. Tot het voordrachtsgebied behoort tevens het noordelijk deel van het Kanaal van Corbulo tussen Leiden en Voorburg. De definitieve aanwijzing door UNESCO volgt waarschijnlijk eind 2020. Het huidige plangebied valt onder deze aanwijzing, zij het dat het buiten de kern- en bufferzones is geplaatst, waarvoor een extra beschermingsregime zal gaan gelden. 2 2.2

Provinciaal beleid

Het omgevingsbeleid van de provincie Zuid-Holland bestaat uit een Omgevingsvisie, -programma en een Omgevingsverordening, in werking per 1 augustus 2020. Deze verordening is, met het oog op duurzame ontwikkeling, de bewoonbaarheid van de provincie en de bescherming en verbetering van het leefmilieu, gericht op het in onderlinge samenhang bereiken en in stand houden van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving en een goede omgevingskwaliteit; het doelmatig beheren, gebruiken en ontwikkelen van de fysieke leefomgeving ter vervulling van maatschappelijke behoeften; en het zorgvuldig beheren,

Voor meer informatie wordt verwezen naar het nominatiedossier Nedergermaaanse Limes dat is terug te vinden op de website van de NLS. www.limeswerelderfgoed.nl.

VESTIGIA Archeologie & Cultuurhistorie, rapport V2262, definitief, versie 2.0, d.d. 19 april 2022

V22-5015: Archeologisch vooronderzoek in het kader van de nieuwbouw van een woning aan de Achterwillenseweg 146 te Gouda, gemeente Gouda

beschermen en ontwikkelen van de natuur, gelet op de intrinsieke waarde, dierenwelzijn, het behouden en herstellen van de biologische diversiteit, economische belangen, volksgezondheid en openbare veiligheid. Op de kaartlaag ‘cultureel erfgoed’ zijn voor het plangebied geen bijzondere aanduidingen aangegeven, zoals een landgoed-, kasteel-, of molenbiotoop. Dit geldt ook voor de kaartlaag ‘archeologische waarden’. Daarnaast beschikt de provincie over een digitale Cultuurhistorische Waardenkaart waarin zowel archeologische als cultuurhistorische/historische-geografische waarden zijn opgenomen. 3 Op deze kaart heeft het plangebied eveneens geen bijzondere aanduiding. 2.3

Gemeentelijk erfgoedbeleid

De gemeente Gouda beschikt sinds 2020 over de Verordening Fysieke Leefomgeving (VFLO), waarin een aantal voorgaande verordeningen, zoals de Erfgoedverordening uit 2017 zijn gebundeld.4 De gemeente Gouda beschikt daarnaast over een webviewer met een gemeentelijke Cultuurhistorische Basiskaart. Volgens de Cultuurhistorische Basiskaart ligt het plangebied in Middenwillens, met een ontginning tussen 1000-1100. De weg Achterwillenseweg is volgens deze kaart ontstaan als kade tussen de ontginningen Middenwillens en Achterwillens, aangelegd tussen 1250-1350. Het gebied tussen de Achterwillenseweg en het spoor (de noord- en zuidzijde van het plangebied) ligt volgens deze kaart in een bestaande stadsuitbreiding Voor Willens en Achterwillenseweg (1850-1900). Het betreft een ‘oude structuur met lintbebouwing. De historische bebouwing is echter grotendeels verdwenen en vervangen.’ Volgens de kaart ligt het plangebied in een gebied waar volgens de richtlijnen van de gemeente Cultuur Historische Analyse wordt gevraagd bij art. 19 lid 1 en 2 afwijking bestemmingsplan.5 Deze rapportage is inmiddels uitgevoerd.6 Daarnaast beschikt de gemeente over een Archeologische Basiskaart (ABK 2011).7 De ABK 2011 is in 2011 door de gemeenteraad vastgesteld. De ABK bestaat uit een beleidstekst met een tweetal kaarten, waarvan er één als beleidskaart (toetsingskader) is vastgesteld.

De andere kaart is een waarden- en verwachtingenkaart die intern wordt gebruikt. Aan de ABK is een instandhoudingsbeleid gekoppeld (zorgen instandhoudingsplicht) en er gelden verbodsbepalingen, zie hiervoor de VFLO 2020 (NB. De VFLO 2020 zal worden herzien). Op de archeologische beleidskaart wordt aan het plangebied een hoge archeologische verwachting toegekend, een historisch bebouwingslint. Alle historische erven langs de Achterwillenseweg kunnen teruggaan op de Late Middeleeuwen. Bij bodemingrepen vanaf 100 m 2 en dieper dan 50 cm is hier een archeologisch onderzoek noodzakelijk (afbeelding 6). Volgens de toelichting is “de ligging van de laatmiddeleeuwse ontginningsassen gebaseerd op diverse oude kaarten en literatuur. Ontginningsassen hebben een hoge verwachting voor het aantreffen van sporen van ontginningsboerderijen. Het blijft echter lastig te bepalen wáár de boerderijen nu precies gelegen hebben. De aanname was altijd dat de boerderijen vlak langs de ontginningsweg lagen. In Gouda is echter één ontginningsboerderij opgegraven (Oostpolderboerderij) en zijn twee andere locaties van boerderijen bekend, en ze liggen alle drie meer dan 100 meter van de weg af. De hypothese dat ze alleen langs de weg liggen klopt dus niet, maar ook een uitgebreide studie van dit probleem levert geen duidelijk beeld op van de locaties van de boerderijen.

De normale aanpak, ook in andere gemeentes, is dat beleidstechnisch wordt uitgegaan van een zone met hoge archeologische verwachting van 50 meter links en rechts van de ontginningsas. De in Gouda bekende locaties vallen hier echter buiten. Maar als we zouden uitgaan van de bekende gevallen en een zone van 150 meter links en rechts van de weg als gebied met hoge verwachting zouden aangeven, zou door het grote aantal ontginningsassen in Gouda bijna de hele stad een hoge verwachting krijgen. Een situatie die veel te veel onnodig onderzoek en lastenverzwaring met zich mee zou brengen. Daarom is gekozen voor

http://www.zuid-holland.nl/onderwerpen/landschap/cultuur-erfgoed/cultuurhistorische/.

https://lokaleregelgeving.overheid.nl/CVDR650995#d2925961e1551.

https://gis.gouda.nl/viewer/app/Cultuurhistorie_open.

Weerheijm 2021. Na oplevering van het definitieve rapport van de CHA in het kader van het haalbaarheidsonderzoek door de opdrachtgever, is door de gemeente verzocht nog een archeologisch onderzoek uit te laten voeren. 7 Groenendijk 2011.

VESTIGIA Archeologie & Cultuurhistorie, rapport V2262, definitief, versie 2.0, d.d. 19 april 2022

V22-5015: Archeologisch vooronderzoek in het kader van de nieuwbouw van een woning aan de Achterwillenseweg 146 te Gouda, gemeente Gouda

een tussenoplossing: zoals gebruikelijk wordt op de beleidskaart een zone van 50 meter links en rechts van de weg aangegeven als gebied met hoge verwachting.”8 Op de beleidskaart is ook te zien dat ten zuiden van het plangebied een dieper liggende afzetting wordt verwacht (op de kaart aangegeven als een hoge archeologische verwachting vanaf 2 m -mv).

Afbeelding 6 Uitsnede van de archeologische beleidskaart van de gemeente Gouda. Bron: Groenendijk 2011.

2.4

Bestemmingsplan

Volgens de plankaart bij het vigerende bestemmingsplan Middenwillens (onherroepelijk 08-07-2010) heeft het plangebied alleen een bestemming “Wonen I”.9 De gronden op de kaart aangewezen voor Wonen I (WI) zijn bestemd voor: a) het wonen met bijbehorende erven en in samenhang daarmee voor de uitoefening van aan-huis-gebonden beroepen; b) uitsluitend ter plaatse van de nadere aanwijzing (b) voor kleinschalige bedrijfsmatige activiteiten; en c) bijbehorende parkeervoorzieningen.

Groenendijk 2011, 15-16.

Ruimtelijkeplannen.nl; NL.IMRO.05130000Middenwillens-.

VESTIGIA Archeologie & Cultuurhistorie, rapport V2262, definitief, versie 2.0, d.d. 19 april 2022

V22-5015: Archeologisch vooronderzoek in het kader van de nieuwbouw van een woning aan de Achterwillenseweg 146 te Gouda, gemeente Gouda

Verwachtingsmodel

3.1

Natuurlijk landschap

Het plangebied ligt in het Holland-Utrechtse Veengebied. Tijdens de laatste ijstijd, het Weichselien, lag de zeespiegel veel lager dan tegenwoordig, waardoor de huidige Noordzee grotendeels droog lag. In het koude klimaat werden door de wind dekzanden afgezet (Formatie van Boxtel). Dit dekzand ligt binnen het plangebied volgens twee DINO-boringen direct naast het plangebied op grote diepte; op ca. 11,8 tot 11,6 m -NAP, met een maaiveld binnen het plangebied op ca. -1,7 m -NAP.10 Door een stijgende zeespiegel en grondwaterstand kon steeds meer veengroei kon ontstaan. Dit veenpakket wordt gerekend tot het Basisveen, onderdeel van de Formatie van Nieuwkoop. De veenvorming staakte tijdelijk omdat binnen het plangebied ergens tussen 6.900 en 6.000 voor Christus de Gouderak stroomgordel ging stromen. Na 6.000 voor Christus verlegde deze rivier zijn loop ten noorden van het plangebied en werd sindsdien de Zuidplas stroomgordel genoemd. Na 5.350 voor Christus verlegde deze rivier zijn loop nogmaals tot verder ten noorden van het plangebied. Deze stroomgordel werd de Waddinxveen stroomgordel genoemd. Alle stroomgordels deponeerden rivierafzettingen, alhoewel de twee latere stroomgordels enkel komafzettingen deponeerden. Archeologisch gezien zijn de oeverafzettingen en de beddingafzettingen potentieel waardevol aangezien deze hoger lagen in het natte veenlandschap.

Bijzonder is de vindplaats uit het Laat-Mesolithicum, of Vroeg-Midden-Neolithicum die in 2010 tijdens een proefsleuvenonderzoek op een crevasse van de Gouderak stroomgordel werd aangetroffen (Zaak ID 2256030100, Westergouwe). Nadat de stroomgordels het plangebied hadden verlaten nam het veen, geholpen door de hoge grondwaterstanden, het gebied weer over. Dit veenpakket wordt als het Hollandveen omschreven. In de top van het Hollandveen, aan het maaiveld, is het veen kleiig door de invloed van overstromingsafzettingen van de Hollandsche IJssel. In 1285 werd de IJssel afgesloten met de Dam bij het Klaphek. Op de hierboven genoemde DINO-boringen is te zien dat zich onder het veen een laag klei en/of zand bevindt, dat weer op veen ligt. In DINO-boring B38B1716, direct aan de noordzijde van de Achterwillenseweg ligt onder een kleiige bouwvoor van 20 cm een dik veenpakket, met een kleidek tussen 6 en 7 m -mv (-7,5 tot -8,5 m -NAP), weer op veen. In boring B38B0044 (direct ten oosten van het plangebied) is vanaf maaiveld veen gekarteerd, tot een laag klei op zand op klei van 4,0 tot 8,31 m -mv (-5,48 tot -9,79 m -NAP).

Een mogelijkheid is dat we hier te maken hebben met afzettingen van de Hollandsche IJssel, of de op de beleidskaart zuidwest/noordoostelijk gekarteerde Willensche Vloedrug, die langs het plangebied loopt, met beide een hoge archeologische verwachting vanaf de Romeinse tijd. Vondsten uit de Romeinse tijd in de omgeving van Gouda zijn schaars, maar wel degelijk aanwezig (Zaak ID 2051368100, Gouderaksedijk 75). Vanaf het begin van de Late Middeleeuwen werden de veengebieden ontgonnen voor de landbouw. Dit gebeurde door middel van cope ontginningen. Hierbij werden vanuit al bestaande waterwegen sloten gegraven om het grondwater te verlagen. Het water in de sloten werd vervolgens afgewaterd in de oorspronkelijke rivieren. Hierdoor was het mogelijk om de veengebieden te exploiteren voor agrarische doeleinden. De cope ontginningen hadden een verkavelingspatroon tot gevolg, met langgerekte percelen die zich vanuit de assen vertakken. Op de geomorfologische kaart (Kaart 2) is het plangebied niet gekarteerd vanwege de ligging in de bebouwde kom, maar het gebied direct ten noorden van de Achterwillenseweg en ten oosten van de Vlietdijk/Willenskade zijn aangeduid als ‘Ontgonnen Veenvlakte’(M81).

Volgens de bodemkaart (Kaart 2b) ligt het plangebied op de rand van zones met koopveengronden op bosveen (of eutroof broekveen), code hVb, en weideveengronden op bosveen (of eutroof broekveen), code pVb. Koopveengronden hebben een maximaal 50 cm dikke veraarde bovengrond bestaande uit kleiig veen of venige klei; weideveengronden hebben een zavel- of kleidek en een vaak meer dan 20 cm dikke donker gekleurde humeusrijke bovengrond. Op de stroomgordelkaart van Cohen 2012 (Kaart 2c) is te zien dat het plangebied binnen de stroomgordel ligt van de Gouderak (53).

https://www.dinoloket.nl/ondergrondgegevens; boring B38B1716 en B38B0044, direct naast het plangebied.

VESTIGIA Archeologie & Cultuurhistorie, rapport V2262, definitief, versie 2.0, d.d. 19 april 2022

← Vorig deel

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Gouda&id=30a4e792-86ad-466e-8a9c-9fa31ff24a43