Raadsvoorstel Ontwerpbegroting GR 2025

raadsvoorstel afdeling Cultuur, vastgoed en ontwikkeling

steller

gouda

R. Ihataren

14 mei 2024

dossiernummer

telefoon

8212

14-0182

onderwerp

Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenraming 2026-2028 Grondbank RZG Zuidplas

Gevraagd besluit Het college van burgemeester en wethouders stelt de raad van de gemeente Gouda voor te besluiten: 1.

Een zienswijze in te dienen op de ontwerp-programmabegroting 2025 en meerjarenraming 2026 – 2028 van de Grondbank RZG Zuidplas, alsmede de aanpassing en verlenging van de gemeenschappelijke regeling, conform bijgevoegde brief.

2.

De financiële gevolgen van de ontwerp-programmabegroting 2025 en de meerjarenraming 2026 – 2028 van de Grondbank RZG Zuidplas te verwerken in de gemeentelijke begroting 2025 – 2028.

Toelichting Er wordt deelgenomen in een aantal gemeenschappelijke regelingen. De ontwerpbegrotingen van deze gemeenschappelijke regelingen moeten worden voorgelegd aan de raad.

1

Nadere uitleg op gevraagd besluit De raad heeft de ontwerp programma begroting 2025 en de meerjarenraming 2026 – 2028 van de Grondbank RZG Zuidplas ontvangen. Dit document is als bijlage bijgevoegd. De jaarrekening 2023 wordt ter kennisname aangeboden na vaststelling van het algemeen bestuur van de Grondbank RZG Zuidplas, naar verwachting eind juni/begin juli 2024. Op grond van artikel 35 lid 3 van de Wet gemeenschappelijke regelingen kunnen de raden van de deelnemende gemeenten bij het dagelijks bestuur van de gemeenschappelijke regeling hun zienswijze over de ontwerpbegroting naar voren brengen. Deze zienswijze wordt gevoegd bij het voorstel tot vaststelling van de begroting zoals dat wordt voorgelegd aan het algemeen bestuur van de Grondbank RZG Zuidplas.

2

Argumenten •

Voor alle gemeenschappelijke regelingen waaraan wordt deelgenomen heeft het college van b&w op 2 december 2010 ingestemd met het bestuurlijk kader zoals vastgelegd in de “financiële kaderstelling gemeenschappelijke regelingen HollandsMidden voor begrotingen 2025” van het financieel overleg van gemeenten in HollandsMidden. Dit financieel kader is aan de dagelijks besturen van de gemeenschappelijke regelingen door dit overlegorgaan kenbaar gemaakt.

•

Het indexeringspercentage is niet van toepassing, omdat van de deelnemers van de Grondbank geen bijdrage wordt verlangd. Uitganspunt is immers een budgettair neutrale afsluiting.

3

Kanttekeningen De jaarrekening 2023 van de Grondbank RZG Zuidplas wordt ter kennisname aangeboden na vaststelling van door het algemeen bestuur van de Grondbank RZG Zuidplas, naar verwachting eind juni/begin juli 2024. Dit voorstel ziet niet op de instemming, maar op het indienen van een zienswijze op de voorgestelde wijziging, inclusief de verlenging, in de vorm van eerste ronde. De zienswijzen van de deelnemers worden ter kennis gebracht van het Algemeen bestuur van de Grondbank, die in haar vergadering van juli een besluit neemt over het wijzigingsvoorstel. Het Algemeen Bestuur van de Grondbank legt het definitief voorstel tot wijziging (inclusief verlenging GR) vervolgens voor aan de deelnemers ter besluitvorming voor, in de vorm van een tweede ronde.

4

Juridische- / financiële gevolgen De Wet gemeenschappelijke regelingen bepaalt dat het dagelijks bestuur van het openbaar lichaam de ontwerpbegroting twaalf weken voordat het aan het algemeen bestuur wordt aangeboden, toezendt aan de raden van de deelnemende gemeenten. Deze plicht geldt niet alleen bij raadsregelingen of gemengde regelingen waaraan raden deelnemen, maar geldt tevens voor collegeregelingen, burgemeestersregelingen en gemengde regelingen waaraan geen raden deelnemen. Op die manier heeft de raad altijd zicht op de begroting van een gemeenschappelijk openbaar lichaam of gemeenschappelijk orgaan, hetgeen past bij het budgetrecht van de raad. Op grond van artikel 35 lid 3 van de Wet gemeenschappelijke regelingen kunnen de raden van de deelnemende gemeenten hun zienswijze over de ontwerpbegroting naar voren te brengen. Daarmee kan de raad in het kader van haar toezichthoudende taak bezwaren uiten voordat het definitieve besluit tot vaststelling van de begroting wordt genomen. De raad kan zo nodig haar zienswijze naar voren brengen bij gedeputeerde staten (GS) in het kader van schorsing of vernietiging. Personele- / organisatorische gevolgen / duurzaamheid / positie mensen met een beperking. Context/ Nadere toelichting De Grondbank heeft thans ca. 300 ha aan grond en opstallen in eigendom. Deze zijn voor het overgrote deel gelegen binnen de gemeente Zuidplas.

De gemeente Gouda neemt voor 6% deel in de Grondbank. In 2021 is een koopovereenkomst gesloten tussen de Grondbank en de gemeente Zuidplas, strekkende tot de overdracht van haar bezit aan Zuidplas voor de ontwikkeling van het vijfde dorp, waarmee de grondbank per 31-12-2024 budgettair neutraal zou worden opgeheven. De gemeente Zuidplas geeft aan dat de economische omstandigheden sindsdien sterk gewijzigd zijn, hetgeen een ongunstig effect heeft op de grondexploitatie van het plangebied. Belangrijke parameters voor de grondexploitatie, zoals de rente- en bouwkostenontwikkeling, zorgen voor een aanzienlijke verslechtering van het exploitatiesaldo. Deze situatie was niet voorzien. De gemeente Zuidplas acht het daarom niet verantwoord om het bezit van de Grondbank in 2024 over te nemen. Dat maakt dat Zuidplas niet zonder meer invulling kan en wil geven aan de op haar rustende afnameverplichting en een beroep doet op de uit de koopovereenkomst voortvloeiende ontbindingsmogelijkheid van de koopovereenkomst. In de koopovereenkomst is namelijk vastgelegd dat Zuidplas het eenzijdige recht heeft om de koopovereenkomst te ontbinden als de gemeenteraad van Zuidplas de grondexploitatie niet vaststelt. Aan de ontbindende voorwaarde is een uiterlijke termijn gekoppeld, die inmiddels twee keer is verlengd, laatstelijk tot 31 december 2024.

Het enkele feit dat de gemeenteraad van de gemeente Zuidplas de grex niet vaststelt levert een ontbindingsmogelijkheid van de koopovereenkomst op. Waar tot op heden nog gekoerst werd op de volledige overname van de Grondbank uiterlijk op 1 januari 2025, lijkt dit nu niet haalbaar. Deze datum is relevant omdat de Grondbank een looptijd kent tot 1 januari 2025, dan houdt de Grondbank van rechtswege op te bestaan. In theorie zal alsdan moeten worden overgegaan tot liquidatie van de gemeenschappelijke regeling.

pagina 2

Op dit moment loopt een discussie tussen de Grondbank en de gemeente Zuidplas over de gehanteerde parameters van de grondexploitatie. Ter ondersteuning daarvan wordt in opdracht van de Grondbank een onafhankelijke taxatie uitgevoerd naar de (markt)waarde van het plangebied. Het resultaat van deze waardering is relevant in de onderhandelingen met Zuidplas, die in de komende maanden worden gevoerd. Onderdeel van de onderhandelingen is de uitwerking van een voorstel, die ziet op de overname van een deel van het plangebied voor een gefaseerde ontwikkeling. Dit laat onverlet de ambitie en doelstelling om het totale gebied op termijn te ontwikkelen zoals in het Masterplan is opgenomen. De financiële consequenties voor de Grondbank en in het verlengde daarvan voor haar deelnemers zijn op dit moment daarom niet op voorhand te bepalen. Nu duidelijk is dat de gronden naar verwachting niet uiterlijk eind 2024 in eigendom worden overgedragen aan de gemeente Zuidplas zal de gemeenschappelijke regeling, anders dan eerder beoogd, niet per 31 december 2024 kunnen worden opgeheven. Na verkenning van verschillende scenario’s blijkt verlenging van de gemeenschappelijke regeling voor de deelnemers van de Grondbank meest gunstig te zijn.

Verlenging van de GR met een periode van 10 jaar geeft de meeste zekerheid op de woningbouwontwikkeling enerzijds en een budgettair neutrale afsluiting van de regeling anderzijds. Deze verlenging is verwerkt in de bij dit voorstel gevoegde ‘wijzigingsregeling Gemeenschappelijke regeling Grondbank RZG Zuidplas 2015’. Belangrijkste toevoeging betreft de uittredingsregeling. Deze regeling ziet op de mogelijkheid voor de deelnemers om tussentijds uit te treden. In de aangepaste regeling zijn spelregels opgenomen, die van toepassing zijn ingeval een of meer deelnemers besluiten uit de gemeenschappelijke regeling te treden. Uitgangspunt bij het formuleren van de uittreedvoorwaarden is dat er enerzijds geen onnodige drempels worden opgeworpen om uittreden te bemoeilijken en anderzijds “achterblijvende” deelnemers geen schade ondervinden van het uittreden van een deelnemer. Dit is uitgewerkt in een uittreedsom. Uittreding is in deze fase ongunstig. De grondexploitatie van de grondbank laat een stevig negatief saldo zien. Uittreding op dit moment betekent dat de uittredende partij gehouden is om een forse financiële bijdrage te doen aan de Grondbank. Er bestaat consensus tussen de deelnemers van de gemeenschappelijke regeling over verlenging van de regeling met een periode van maximaal 10 jaar, met de mogelijkheid voor de deelnemers om tussentijds uit te treden.

Bij uittreding is de uittreedregeling van toepassing. De gemeente Gouda blijft vanuit haar rol van deelnemer aan de Grondbank zich inzetten op een minimaal kostenneutrale afsluiting van de Grondbank, met nachtneming van de ambities uit het masterplan. Bij de verkenning van de verschillende scenario’s voor de periode na 1 januari 2025 zal Gouda hier proactief op sturen. Het is voor Gouda van belang om haar invloed te houden op deze ontwikkeling en blijft streven naar een minimaal kostenneutrale grondexploitatie om te voorkomen dat de Grondbank wordt geconfronteerd met een eventueel tekort, dat voor rekening en risico komt van de betrokken deelnemers.

5

Personele- / organisatorische gevolgen / duurzaamheid / positie mensen met een beperking De voorgenomen bouwontwikkeling in Zuidplas kent een overwegend groen karakter door toepassing van een landschapspark en een zonnepark, die een belangrijke bijdrage leveren aan de reductie van de CO2-uitstoot.

6

Communicatie / interactiviteit Communicatie wordt verzorgd door de Grondbank RZG Zuidplas.

Burgemeester en wethouders van Gouda, de secretaris, de burgemeester,

pagina 3

drs. R.C. Bakker

mr. drs. P. Verhoeve

pagina 4