Presentatie commissie fysieke leefomgeving 30 juni 2025

Bijpraat cie FLO Netcongestie & energietransitie

30-06-2025

Agenda • Impactanalyse netcongestie 2025 • Bijpraat energietransitie

Impactanalyse netcongestie

De opbouw van het elektriciteitsnet 3 niveaus Opbouw elektriciteitsnet

HS TenneT

Stedin

Stedin

MS

LS

Wat is netcongestie? Elk deel van het stroomnet heeft een bepaalde capaciteit, de hoeveelheid stroom die je kunt transporteren. Er is sprake van netcongestie als we meer stroom willen transporteren dan (dat deel van) het stroomnet aankan. Netcongestie kan op verschillende niveaus ontstaan en zowel op afname als op teruglevering zitten.

Landelijke situatie juni 2025 Afname

Teruglevering

Lokale situatie: vanaf 5 december 2024 heeft Gouda te maken met twee congestiegebieden Gouda Noord & bedrijventerrein Gouwespoor • Stedin: congestie afname op middenspanning • Per wanneer: 1 februari 2024 • Oorzaak: Toename en verschuiving in aanvragen transportcapaciteit • Verwachting oplossing: 2029 – 2030 (nieuw station)

Heel Gouda (grootste deel Zuid-Holland) • TenneT: congestie afname op hoogspanning • Per wanneer: 5 december 2024 • Oorzaak: snelle elektrificatie • Verwachting oplossing: 2032-2035 (nieuwe stations, tracé en verzwaringen)  Deze congestie stapelt zich op de congestie van Stedin

DE GEVOLGEN VAN DE CONGESTIE: WAT KAN ER WEL/NIET Nog steeds ruimte voor

Geen ruimte voor (wachtlijst)

•

Nieuwe kleinverbruikaansluitingen (t/m 3x80 ampère) o.a. woningen

•

•

Huidige contractwaarde voor afname

Afname nieuwe grootverbruikers (groter dan 3x80 ampère) o.a. bedrijven, snellaadvoorzieningen

•

Uitbreiding capaciteit bestaande grootverbruikers voor afname

• •

Teruglevering van elektriciteit (bijv. zon op dak of wind) Grootschalige opwek projecten

•

Maatwerk •

Woningbouw gerelateerde grootverbruik aansluitingen (WKO’s) Liften voor appartementen

•

Flexibel gebruik van het net

Grote warmtepompen t.b.v verduurzaming bestaande bouw

8

Wat zijn ontwikkelingen n.a.v. de netcongestie? •

Landelijke ontwikkelingen rondom netcongestie o.a.: o ACM prioriteringskader o Pilots Stedin FGU gebied

•

Congestiemanagementonderzoek TenneT – eind 2025 gereed.

•

Realisatie nieuw middenspanningsstation - Stedin

•

Verzwaring laagspanningsnet en ondertekening SOK Stedin

•

Impactanalyse netcongestie Gemeente Gouda

Impactanalyse netcongestie Gouda Scope 2 fasen van de impactanalyse: Fase 1  creëren van inzicht in de situatie (uitgevoerd) Fase 2  onderzoek mogelijke maatregelen (nog niet uitgevoerd) Scope: • Huidige congestie • Tijdspad tm 2035 • Projecten en ontwikkelingen

Impactanalyse netcongestie Gevolgen voor ambities, doelen en projecten Landelijke gevolgen van netcongestie ook te herkennen in Gouda. Voor Gouda is netcongestie een risico voor de ambitie om in 2040 CO neutraal en aardgasvrij te zijn. Ontwikkelingen die gevolgen kunnen ondervinden: • woningbouw en verduurzaming gebouwde omgeving (bij collectieve oplossingen) • elektrificatie van het vervoer (laadinfra, convenant SEB) • verduurzaming gemeentelijk vastgoed, verduurzaming sportaccommodaties en scholen • bedrijvigheid en werkgelegenheid

Impactanalyse netcongestie Conclusie (1) •

Bepaalde ontwikkelingen worden niet geraakt: • (Grondgebonden) woningbouw • Ontwikkelingen waar een nieuwe of verzwaring van de kleinverbruikaansluiting nodig is • Ontwikkelingen en projecten rondom opwek (teruglevering van elektriciteit).

•

Projecten en ontwikkelingen waar de komende periode blijkt dat een uitbreiding van de grootverbruikaansluiting op afname of nieuwe grootverbruikaansluiting op afname nodig is worden wel geraakt.

•

Onzekerheid o.a. door: • ‘maatwerk’ gestapelde bouw • Werkwijze van huidige projecten • Inzicht in ontwikkelingen van organisaties/bedrijven • Verre vooruitblik en ontwikkelingen rondom netcongestie

Impactanalyse netcongestie Conclusie (2) •

Netcongestie is een uitgangspunt voor nieuwe projecten.

•

Actualisatie van de impactanalyse is nodig.

•

Vervolgstap is verder onderzoek naar mogelijke aanpak netcongestie.

Bijpraat energietransitie

Vervolg bijpraat energietransitie 1) Isoleren & besparen  

Overzicht acties Uitvoeringsstrategie

2) Wijkaanpak aardgasvrij   

(Bewoners)initiatieven Kort Haarlem Achterwillens

3) Duurzame opwek  

Programma zon op veld Zon op dak

Isoleren en besparen

Isoleren en besparen Regionale isolatieaanpak en isolatiesubsidie Gestart met isolatiesubsidie en meerjarige ontzorgingsaanpak voor isolatiemaatregelen i.s.m. andere gemeenten en ODMH. Energie Karavaan Gouda Nieuw isolatieaanbod door EKG in Ouwe Gouwe Duurzaamheidsfonds Nu 3 aanvragen gehonoreerd

Witgoedactie is afgerond 70% van de 750 huishoudens hebben de waardebon voor een witgoedapparaat gebruikt Convenant woningcorporaties Corporaties voeren extra projecten uit tegen energiearmoede Soortenmanagementplan Veldwerk gestart

Uitvoeringsstrategie isoleren en besparen "Gouda klaar voor aardgasvrij" Waarom?  Transitievisie Warmte 2021  Verkenningsblok Plaswijck Kern  Collegebesluit juni 2024; focus verleggen Scope:  Focus op woningen  Eindbeeld aardgasvrij naar individueel (all-electric) en klein-collectieve oplossingen  Planning: juli 2025 gereed

Wat komt in de strategie te staan? Isoleren en besparen (en all-electric) intensiveren voor heel Gouda  Wat doen we nu al? (Gouds Isolatieprogramma)  Welke buurten en doelgroepen als eerste meer focus?  Hoe ondersteunen we deze doelgroepen?  Hoe gaan we om met bewonersinitiatieven? Wat komt er niet in te staan?  Géén eindjaar voor aardgasvrij of keuze voor alternatief (Warmteprogramma en wijkuitvoeringsplannen)

Wijkaanpak aardgasvrij

Initiatieven Update Haalbaarheidsonderzoek GHZ/scholencluster

Wijkaanpak Kort Haarlem

Wijkaanpak Kort Haarlem

BuurtWarmte Achterwillens BuurtWarmteWijzer-methode

Voorbereiding

Fase 1: invullen gegevens woning

Fase 2: warmteberekeningen

Fase 3: resultaten bespreken met de wijk

Vervolg: input voor WUP

Nov ’23 – Aug ‘24

Sept ’24 – Nov ‘24

Dec ’24 – najaar ‘25

najaar ‘25

Vanaf 2026 >

Plaswijck • Twee nieuwe projectleiders; toewerken naar WUP in 2027 • Elke buurt met hoofdzakelijk particulier bezit heeft SDO-subsidie ontvangen • Grote rol voor wijkenergiecoöperatie (Wijkenergie 2804) • Uitgelicht: • Catsveld: mogelijk Post’65 erfgoed = mogelijk beperkingen bij verduurzaming. Goede externe en interne samenwerking  beeldkwaliteitsplan met kaders.

Warmteprogramma  Verplicht 31-12-2026  Opvolger Transitie Visie Warmte  De Wgiw (in werking januari 2026) regelt de verplichting voor het opstellen van een Warmteprogramma  Bevoegdheid college

Wat komt er in het warmteprogramma ?  "Staat van de stad“  Welke wijken / buurten van aardgas af (t/m 2035) en welke warmteoplossing  Welke partners betrekken (netbeheerders, woningcorporaties, energiecoöperaties, bewoners)  Participatie; hoe bewoners betrekken en ondersteunen

Duurzame opwek

Regionale Energie Strategie (RES)  Programma Zon op Veld uitgezet voor 1e segment  geen initiatieven in Gouda  In andere RES gemeenten wel initiatieven, maar onvoldoende om het RES bod te kunnen halen (0,435 TWh)  Provincie zoekt naar nieuwe locaties voor wind (raad geïnformeerd in juni 2024)  Geen mogelijkheden in Gouda voor grote windturbines (5 MW, 160 meter), maar zoeken naar creatieve oplossingen  Opwek van Energie op Rijksvastgoed/Rijksgrond (OER): langs A12 kansen voor zonnepanelen