OPENBAAR GEMAAKT Raadsmemo onderzoek toekomstperspectief schouwburg
Tekst van het document
memo aan de gemeenteraad aan onderwerp
van
de gemeenteraad GEHEIM- Stichting Schouwburgcomplex Gouda- onderzoek toekomstperspectief
datum
het college van burgemeester en wethouders 24 september 2024
dossiernummer
8606
memo Samenvatting De financiële situatie van Stichting Schouwburgcomplex Gouda (De Goudse Schouwburg en Cinema Gouda) is zorgelijk. Het gaat daarbij om de dagelijkse exploitatie die onder druk staat, mede door ontbrekend budget voor noodzakelijke investeringen. De komende periode wordt onderzocht op welke wijze het financiële toekomstperspectief van de stichting kan worden verbeterd. Het streven is om dit onderzoek eind december gereed te hebben. Het onderzoek zal daarop volgend, met handelingsopties, worden voorgelegd aan de raad. Doel Doel van dit memo is om de raad tussentijds te informeren over de (financiële) situatie van de Stichting Schouwburgcomplex Gouda. En in zorgvuldigheid toe te werken naar handelingsopties voor de raad. Aanleiding In 2019 heeft het college besloten om in samenspraak met De Goudse Schouwburg een businesscase op te stellen. Daarbij zou een aantal vastgoedgerelateerde zaken geadresseerd worden, waaronder de verbetering van de uitstraling van publieksruimten, verduurzaming van het gebouw en meerjarige onderhoudsplanning en heroriëntatie van de onderhoudsdemarcatie. Ook zou worden gekeken naar noodzakelijke investeringen om de verdiencapaciteit van de schouwburg op peil te houden en waar mogelijk te verbeteren. Gevolgen coronapandemie
Vóór de definitieve afronding van dit traject brak in maart 2020 corona uit. Dit had grote impact op de schouwburg en de gehele culturele sector. De businesscase kwam stil te liggen en ter voorkoming van een dreigend faillissement zijn stevige maatregelen genomen door de schouwburg, alsook door de gemeente. Het college besloot bijvoorbeeld op 14 juli 2020 tot een schenking van € 200.000.- aan de schouwburg. Op 7 september 2020 is de raad tijdens een besloten raadsinformatiebijeenkomst bijgepraat over de slechte financiële situatie van de schouwburg en de schenking. Op dat moment was ook helder dat de schenking een steunmaatregel voor de korte termijn betrof en dat er voor de langere termijn meer steun nodig zou zijn. De periode tot maart 2022 kenmerkt zich door een opeenvolging van steeds wisselende beperkende maatregelen om het coronavirus te bestrijden, van lockdowns tot zeer beperkte openstellingen en het coronatoegangsbewijs. De schouwburg heeft deze periode doorstaan door voortdurend schakelen, steun van de gemeente (de schenking, huurkortingen, coronasteunsubsidieregeling) en het Rijk (o.a. NOW, BIS). In de Cultuurnota 2022- 2027 “Gouda sterker met Cultuur!” worden de effecten van Covid-19 op de Goudse culturele infrastructuur geschetst en dat herstel een lange adem zal vragen.
Ook de culturele paragraaf in de programmabegroting staat nog altijd (deels) in het teken van herstel van
de culturele sector. Niet alleen de coronacrisis had (en heeft) financiële consequenties, in de risicoparagraaf van de Cultuurnota wordt ook gesignaleerd dat de hoge inflatie en de stijgende energiekosten een nadelig effect kunnen hebben op het in de nota geschetste toekomstbeeld. Ook de schouwburg heeft hiermee te maken, en hoewel de energiecompensatie van de gemeente zeker heeft bijgedragen, hebben de stijgende kosten impact op de organisatie. Bevindingen bij actualiseren businesscase Eind 2023 is, zoals ook aangekondigd in de Cultuurnota, het proces rond het actualiseren van de businesscase van De Goudse Schouwburg opnieuw gestart. In dit proces werd gaandeweg duidelijk dat de situatie van de stichting zorgelijker is dan verwacht. Tussen eind april en half september van dit jaar is een aantal gesprekken gevoerd tussen zowel gemeente en schouwburg als tussen gemeente, schouwburg en haar kredietverstrekker (ABN/AMRO). Daarnaast heeft de gemeente op 4 september van dit jaar de halfjaarcijfers ontvangen. Zowel de gesprekken als de halfjaarcijfers geven de complexiteit en urgentie van de situatie aan. De exploitatie staat onder druk, mede door noodzakelijke investeringen in zowel de schouwburg als in de cinema waar budget voor ontbreekt. Ook vallen de bezoekerscijfers voor de cinema sterk tegen, door het ontbreken van aansprekende titels (landelijke trend).
De benodigde aanpak voor deze problematiek is een andere dan het college oorspronkelijk voor ogen stond met het actualiseren van de business case. De Goudse Schouwburg en Cinema Gouda vormen samen de Stichting Schouwburgcomplex Gouda. De cinema biedt (commercieel) filmaanbod aan de inwoners van Gouda en omstreken. De cinema is toegevoegd aan de stichting om, vanuit de commerciële activiteiten, financiële ondersteuning te bieden aan De Goudse Schouwburg. Het pand van Cinema Gouda is eigendom van de Stichting Schouwburgcomplex en is gefinancierd met een hypothecaire lening en een rekening courant- faciliteit bij ABN/AMRO. De gemeente staat voor 80% garant voor deze financiering. De resterende looptijden van respectievelijk de hypothecaire lening en rekening courant- faciliteit zijn 8 en 15 jaar. De aflossing en rentelasten leggen een grote druk op de liquiditeit. Voor de volledigheid: het pand van de schouwburg is in eigendom van de gemeente, en wordt aan de stichting verhuurd. Zoals eerder in dit memo aangegeven hebben de afgelopen vijf jaar een zware wissel getrokken op de stichting als geheel. De exploitatie van de stichting staat nu langere periode onder druk. Ook brengt het ‘Bijzonder Beheer’, dat sinds de coronacrisis van toepassing is, extra kosten en een zwaardere verantwoordingsplicht met zich mee.
Denk daarbij aan vergoedingen aan de bank voor het bijzonder beheer, maar ook een variabel en hoger rentepercentage omdat de bank geen nieuwe rentevaste periode aangaat zolang de stichting in bijzonder beheer zit. Aanvullende informatie Om de raad integraal inzicht te geven in de omstandigheden waarin de stichting op dit moment verkeert en een doorkijk te scheppen naar de toekomst wordt de komende periode in samenwerking met de stichting een onderzoek uitgevoerd. De gemeente neemt hier in het kader van het maatschappelijk belang, onze subsidierelatie met de stichting en de garantstelling voor de hypothecaire lening op de cinema een actieve rol in. Hiermee kunnen we de raad ook zorgvuldig informeren en handelingsopties voorleggen ten aanzien van de rol die we hierin als gemeente kunnen vervullen. Deze opties worden hierna aan de raad voorgelegd ter besluitvorming. Bij de raadsbehandeling zal ook de Stichting Schouwburgcomplex worden betrokken, daar zij primair verantwoordelijk zijn voor hun bedrijfsvoering en de daarin te maken keuzes. Bij het onderzoek zal onder andere worden gekeken naar mogelijkheden tot herfinancieren van de cinema (externe partij, gemeente), het afstoten van de cinema aan een externe partij en de effecten van verder uitstel van noodzakelijke investeringen. Ook zullen de cijfers (realisatie en prognoses)
pagina 2
van de Stichting Schouwburgcomplex Gouda worden beoordeeld en afgezet tegen landelijke ontwikkelingen in de sector en vergelijkbare schouwburgen en bioscopen. Bij het onderzoek wordt rekening gehouden met de volgende aspecten: • Het financiële perspectief van de Stichting Schouwburgcomplex op zowel korte als lange termijn • Het behoud van de schouwburg heeft publiek gezien prioriteit boven het behoud van de cinema • Specifieke actuele marktontwikkelingen en trends • Juridische en fiscale consequenties Het onderzoek zal worden belegd bij een externe partij die deskundigheid op al deze aspecten kan leveren. De selectie van een geschikte partij loopt. Tijdpad Het streven is om het onderzoek eind december 2024 gereed te hebben. Het onderzoek zal daarop worden voorgelegd aan de raad. Geheimhouding Op grond van artikel 87 van de gemeentewet heeft het college besloten een verplichting tot geheimhouding op te leggen ten aanzien van dit raadsmemo. Het belang tot openbaarmaking weegt op dit moment niet op tegen de financiële belangen van de gemeente Gouda en het belang van bescherming van concurrentiegevoelige bedrijfsgegevens (artikel 5.1 lid 2 onder b en f) Op het moment dat het onderzoek aan de raad wordt voorgelegd zal deze afweging opnieuw worden gemaakt. Motie/toezegging Het actualiseren van de businesscase van De Goudse Schouwburg is mede ingegeven door de motie van 17 juli 2019.
De problematiek die tijdens dat proces naar boven is gekomen noopt tot een ander type aanpak dan het college oorspronkelijk voor ogen stond. Het in dit memo beschreven onderzoek komt dan ook in de plaats van het actualiseren van de businesscase. Bijlagen(n): NVT
pagina 3