Memo Intensivering samenwerking Regio Midden Holland

memo aan onderwerp

van

Commissie Bestuur Intensivering Regio Midden-Holland Het college van burgemeester en wethouders 18 september 2024

datum

memo Op 18 september 2024 staat er een werksessie van de commissie bestuur van de Goudse gemeenteraad op de agenda. In het agenderingsverzoek geeft de gemeenteraad aan stil te willen staan bij de huidige vorm van de samenwerking in Regio Midden-Holland, de intensivering van de samenwerking en de integrale programma’s. Specifiek wil de gemeenteraad met de portefeuillehouder(s) van gedachten wisselen over de doelen die voor Gouda van belang zijn in die samenwerking. Dit memo is bedoeld om dat gesprek te ondersteunen en zal daarom ingaan op de huidige samenwerking, de intensivering en de toekomstige samenwerking inclusief Goudse belangen. De uitkomst van de avond kan zowel door de raad als de voorzitter van de Regio Midden-Holland gebruikt worden ter voorbereiding op de Regionale Radenbijeenkomst van 28 november aanstaande. Regio Midden-Holland: huidige samenwerking Aan vijf inhoudelijke tafels wordt nu strategisch samengewerkt. De tafels richten zich op 1) economie, onderwijs en arbeidsmarkt ‘’triple helix’’, 2) ruimte en wonen, 3) verkeer en vervoer, 4) duurzaamheid, 5) cultuur. De bestuurlijke overleggen/tafels bestaan uit de wethouders van de deelnemende gemeenten die vanwege hun portefeuille betrokken zijn bij de vijf tafels. Elke tafel kent een voorzitter. Aan de hand van strategische agenda’s wordt gestuurd op inhoud en resultaten van de samenwerking binnen een programma.

De bestuurlijke tafels besluiten daartoe welke onderwerpen voor besluitvorming aan gemeenten worden aangeboden en over passende lobby/belangenbehartiging. Bij de ene tafel lukt dit beter dan bij de andere tafel. Een goed voorbeeld is de tafel verkeer en vervoer waar een Regionaal Verkeers- en Vervoersplan is met 19 concrete projecten. De tafelsecretarissen ondersteunen de processen binnen de tafels en zijn in dienst van de gemeenten. De besluitvorming wordt voorbereid door lokale medewerkers. Per tafel is er een werkbudget beschikbaar, waarbij overige ondersteunende diensten op het gebied van financiën en ICT worden geleverd door de Omgevingsdienst Midden-Holland op basis van een dienstverleningsovereenkomst. In de huidige samenwerking lukt het goed om af te stemmen over de opgaven die vragen om regionale slagkracht. De concrete resultaten blijven echter achter bij de ambities als gevolg van gebrek aan uitvoeringscapaciteit en lobbykracht. Regio Midden-Holland: intensivering samenwerking Op veel opgaven zijn schaalvoordelen te behalen door samen te werken. Onze regio groeit de komende jaren van zo’n 250.000 inwoners richting de 300.000 inwoners.

Dit brengt enorme uitdagingen met zicht mee die gemeentegrenzen overstijgen: hoe houden we onze regio bereikbaar? Hoe zorgen we ervoor dat deze groei goed ingepast wordt? Hoe laten we onze voorzieningen meegroeien? Wat hebben we hierbij nodig van bijvoorbeeld de provincie en het Rijk en hoe verhouden wij ons tot dit soort partijen? Vanuit Gouds perspectief zijn deze vragen in het bijzonder relevant voor de westkant van Gouda. Investeren in uitvoeringskracht en strategische positionering is voorwaardelijk om de opgaven waar we in de Regio Midden-Holland voor staan op te kunnen pakken. Daarbij zoeken het Rijk en de provincie de samenwerking op met regio’s i.p.v. individuele gemeenten om aan deze opgaves te werken. De analyse van Berenschot laat zien dat versterking en versteviging van de samenwerking in Midden-Holland vraagt om focus en een programmatische aanpak. Door inhoudelijke focus aan te brengen, wordt het realistischer om uitvoering te geven aan de regionale ambities. Regio Midden-Holland: toekomstige samenwerking Om te komen tot een regiobureau en programmatische wijze van werken te komen in de Regio Midden-Holland, liggen de volgende vraagstukken voor: •

Welke specifieke inhoudelijke focus krijgen de programma’s?;

• • •

Hoe moeten de programma’s ingericht worden op basis van de inhoudelijke focus (& hoe verhouden de regionale tafels zich tot de programma’s en welke keuzes moeten hierin gemaakt worden)? Hoe worden de gemeenteraden betrokken bij de programma’s?; Hoe moet de governance eruit zien om de programma’s aan te sturen?

Regio Midden-Holland: de Goudse thema’s Het Berenschot rapport doet een eerste voorzet waar de fte’s van het regiobureau voor ingezet kunnen worden, maar de uiteindelijke invulling kan afwijken. Een belangrijk aandachtspunt voor de inhoudelijke scope van de programma’s is dat, in lijn met de aangenomen zienswijze op de programmabegroting Regio Midden-Holland 2025 – 2028, de voor Gouda relevante inhoudelijke en bestuurlijke thema’s afdoende meegenomen dienen te worden meegenomen. Daarbij blijft dat de inhoudelijke scope per fte niet te breed moet zijn, zodat de focus op uitvoering blijft liggen. Uiteraard kan daarnaast breder en ad hoc regionaal samengewerkt blijven worden. In dit memo wordt per programma weergegeven welke inhoudelijke en bestuurlijke thema’s voor Gouda van belang zijn om regionaal op te pakken: 1. Economische vitaliteit: Het programma Economische vitaliteit gaat zich richten op een sterkere samenwerking in de triple helix, gepaste uitbreiding van bedrijven en inzetten op innovatieve sectoren. De volgende thema’s zijn daarbij volgens Gouda van belang bij dit programma: o Het geven van uitvoering aan projecten van de innovatieve projectenagenda en de MKB-deal die bijdragen aan de profilering van de regio (bijvoorbeeld de plaatsing van de lasrobot bij MBO Rijnland en de Bouwacademie in Waddinxveen).

o Regionaal accountmanagent voor uitvoering van de regionale bedrijventerreinenstrategie op basis van de regionale economische visie. o * Financiële bijdrages vanuit de triple helix partners om Campus Gouda in de regio te versterken. 2. Duurzame groei: Het programma duurzame groei gaat zicht richten op een goed functionerende woningmarkt en ontwikkelingsgerichte ruimtelijke ordening met aandacht voor klimaat(adaptatie), biodiversiteit, de energietransitie en het water- en bodemsysteem. De volgende thema’s zijn daarbij volgens Gouda van belang bij dit programma: o Regionale coördinatie van asielopvang en opvang Oekraïners. o De regionale versnellingstafel woningbouw. o Opstellen van een regionale woonzorgvisie (mogelijk verplicht als de Wet versterking regie volkshuisvesting er komt) en een ‘fair share’ woonruimteverdeelsystematiek. o Doorontwikkeling van kennis over en lobby voor financiële ondersteuning in verband met de zakkende bodem- en in relatie daarmee het watersysteem. o * De inrichting van de RES-organisatie. 3. Bereikbaar Midden-Holland: Het programma Bereikbaar Midden-Holland richt zich op duurzame bereikbaarheid, zodat Midden-Holland aantrekkelijk blijft als vestigingslocatie. De volgende thema’s zijn daarbij volgens Gouda van belang bij dit programma: o Behouden van subsidies voor o.a. projecten verkeersveiligheid.

o Lobby en realisatie op: ▪ Treinstation Gouda-Zuidplas ▪ Snelfietsroutes (o.a. Gouda-Rotterdam) ▪ Vergroting capaciteit N457 en N207 * = thema’s die onderdeel kunnen worden van het programma, maar vanuit bestaande capaciteit. Vervolg Om tot een regiobureau te komen is een proces nodig van bestuurlijke afstemming naar uitvoering. Dit proces bestaat uit richten (het aanbrengen van een duidelijke inhoudelijke scope van de programma’s, met concrete en haalbare doelstellingen) en inrichten (het ontwerpen van een organisatiemodel voor de nieuwe situatie). Op basis daarvan kan worden overgegaan op gaan verrichten (het realiseren van de ambities). Het dagelijks bestuur is voornemens om op korte termijn een kwartiermaker aan te stellen invulling gaat geven aan de fases richten en inrichten. Een aandachtspunt voor de kwartiermaker zal zijn hoe de gemeenteraden daarbij in positie gebracht worden.

pagina 2