Inspraakreactie - brief aan de gemeenteraad Gouda
Tekst van het document
Aan de Gemeenteraad van Gouda Betreft: Impasse rond de invoering van de zero-emissiezone voor de warenmarkt Geachte raadsleden, Ik schrijf u namens de warenmarktondernemers van Gouda om aandacht te vragen voor de impasse waarin wij met het College zijn beland. Door de invoering van de zero-emissiezone zonder passende flankerende maatregelen, dreigt de warenmarkt te verdwijnen.
Aanleiding Per 1 januari 2025 heeft de gemeente Gouda een zero-emissiezone ingevoerd voor stadslogistiek. Hoewel het streven naar duurzaamheid op zichzelf positief is, stuiten de plannen op forse kritiek vanuit de marktkooplieden. Ruim een jaar geleden spraken vertegenwoordigers van de warenmarkt in bij de gemeenteraad. Ons standpunt toen — en nu nog steeds — is dat de invoering van de Zeroemissiezone voor de warenmarkt te vroeg, te duur en technisch onhaalbaar is. De raad besloot destijds tot een uitstel van één jaar en droeg het college op om samen met vertegenwoordigers van de warenmarkt flankerende maatregelen uit te werken. Helaas blijkt uit de gesprekken met de door het College ingestelde werkgroep dat die maatregelen er niet gaan komen. De werkgroep stelt dat een vergunningsduur van twintig jaar voldoende is om investeringen terug te verdienen, maar over uitstel, een uitsterfbeleid of verlengde afschrijving van ons wagenpark kon niet worden gesproken. Hiervoor werd verwezen naar nog te publiceren landelijke regelingen. In de raadsmemo van 10 juni 2025 wordt de indruk gewekt dat de invoering soepel verloopt en dat geen ondernemers hoeven te stoppen. De werkelijkheid is anders. Uit een enquête onder de marktkooplieden (maart 2025) blijkt dat 64% van hen zal stoppen als de zero-emissiezone volledig wordt ingevoerd en de ontheffingen vervallen.
De eerste vier collega’s mogen vanaf 1 januari 2026 de stad niet meer in. Dat wordt niet in de memo vermeld. De landelijke ontheffingsregels waar de werkgroep op wachtte, verschenen eind juni 2025, maar bieden nauwelijks verlichting voor de warenmarkt. De tabel treft u als bijlage van de email.
Tijdlijn • • • • • • •
2020: Besluit tot invoering zero-emissiezone. Maart 2024: Zienswijze van de marktkooplieden. Juni 2024: Inspraak bij de raad; besluit tot één jaar uitstel en opdracht aan College voor flankerend beleid. Juni 2025: Raadsmemo met maatregelen en voortgangsrapportage. Eind juni 2025: Publicatie landelijke ontheffingen. Juli 2025: Onvrede onder marktkooplieden over gebrek aan maatwerk. College wordt weer opgeroepen te gaan praten. Oktober 2025: eerst overleg sinds oproep Raad en tevens laatste.
Het laatste overleg Bij het laatste overleg werden wij verrast door de aanwezigheid van mevrouw Sargentini, maar ook door de afwezigheid van onze vaste gesprekspartners (de logistiek makelaars en ons vaste aanspreekpunt bij de Gemeente). Namens de gemeente waren enkel de projectmanager van de Gemeente Ernst Frese, een notulist en mevrouw Sargentini aanwezig. Namens de warenmarkt spraken Leo Versluis, Henk Bakker en ondergetekende. Het gesprek werd door de marktvertegenwoordigers als onprettig en op momenten als intimiderend ervaren.
Standpunt van de gemeente • • • •
• • • • •
De wethouder uit kritiek op de manier waarop de markt actie voert zonder overleg. De enquête van de markt wordt als suggestief en niet representatief bestempeld. De uitnodiging om de enquête dan zelf opnieuw uit te voeren, wordt subiet afgewezen. De petitie wordt gebagatelliseerd als “weinig wetenschappelijk onderbouwd”. Volgens de werkgroep is er voldoende tijd en communicatie geweest. Ze wijst op individuele ontheffingen en het landelijke beleid waarin de regels geleidelijk worden aangescherpt (van Euro 4 naar Euro 6, daarna elektrisch). De wethouder benadrukt dat de zero-emissiezone een politieke en landelijke koers is die niet alleen Gouda betreft. De extra vijf jaar vergunningstermijn (van 15 naar 20 jaar) wordt als ruim voldoende tijd beschouwd om de investering in een elektrisch voertuig terug te verdienen. Volgens de gemeente biedt het landelijke ontheffingsbeleid voldoende perspectief. Problemen met netcongestie of laadcapaciteit worden erkend, maar men verwijst naar landelijke oplossingen. Een generieke ontheffing tot 2035 wordt uitgesloten.
Standpunt van de markt • •
• •
•
•
• •
Wij vinden dat de gemeente het probleem heeft onderschat en zich nu verschuilt achter landelijke ontheffingsregels. De landelijke ontheffingen bieden echter geen werkbare oplossing. De voorwaarden zijn zo nauw gedefinieerd, dat de meeste ondernemers buiten de boot vallen. Wij noemen als voorbeeld de invoerdatum 1-1-2025, terwijl de meesten van ons vóór die datum al hebben geïnvesteerd. En er zijn nog veel meer mitsen en maren. Een verlengde vergunningsduur, daar zijn we blij mee, maar is geen oplossing zonder redelijke afschrijvingstermijn van het huidige wagenpark. De afschrijving van ons jonge (euro-6) wagenpark wordt gehalveerd. Daar waar volgens onafhankelijk onderzoek 10 tot 12 jaar economisch verantwoord is, krijgen collega’s die de laatste jaren hebben geïnvesteerd in een Euro-6 voertuig veel minder tijd. Sargentini: “Dan hadden zij maar een elektrisch voertuig moeten kopen”. De economische realiteit is hard: elektrische voertuigen kosten tussen €50.000 voor bestelbussen tot ruim €300.000 voor vrachtwagens. Dit is onbetaalbaar voor kleine zelfstandigen. Een beroep op economische ontheffing doet niemand; het spaargeld van ondernemers is bedoeld voor pensioen, niet voor gedwongen investeringen in een voertuig dat afschrijft als een laptop uit 2010. Technisch zijn er grote knelpunten: netcongestie, gebrek aan laadplekken, onvoldoende accucapaciteit en beperkt trekvermogen.
Wij roepen op; geef alle Euro-6 voertuigen van de warenmarkt een generieke ontheffing tot 2035.
De warenmarkt is niet tegen de zero-emissiezone, maar zonder realistisch tijdspad is uitvoering onmogelijk! Wij voelen ons onvoldoende gehoord. De enquête, de petitie en de protesten zijn geen doel op zich, maar een laatste poging om gehoord te worden. Het draagvlak onder de inwoners van Gouda is enorm. Tien andere gemeenten die Zero-emissiezones invoeren, waaronder Amersfoort, Enschede, Groningen, Maastricht, Nijmegen, Rotterdam, Apeldoorn, Venlo, Dordrecht en Deventer, bieden wél maatwerk en stellen uitzonderingen in tot 2028, 2030 of zelfs 2033. Wij snappen niet dit College tegen de stroming in blijft roeien. De werkgroep van het College heeft u een eenzijdig en onvolledig beeld geschetst van de werkelijkheid. Wij zijn nooit geïnformeerd over hoe andere gemeenten het oplossen. Verder werden wij niet op de hoogte gesteld toen de landelijke ontheffingsmaatregelen werden gepubliceerd en hoe deze voor ons verlichting moesten bieden. Was deze informatie soms niet relevant? Of paste het misschien niet in de opdracht van de werkgroep?
Conclusie De invoering van de zero-emissiezone in Gouda is beleidsmatig ingegeven, maar economisch en praktisch ondoordacht voor de ambulante handel. Er is onvoldoende maatwerk, te weinig tijd en geen financiële ondersteuning. Als het huidige beleid wordt voortgezet, leidt dit onvermijdelijk tot: • • •
Leegloop van de markt. Verlies van cultuurhistorisch erfgoed. Onnodige economische schade.
Daarom doen wij een dringend beroep op u, de gemeenteraad, én op de inwoners van Gouda:
Geef alle Euro-6 voertuigen van de warenmarkt een generieke ontheffing tot 2035 Dit biedt rust, duidelijkheid en een eerlijke overgangsperiode waarin: • • •
Afschrijvingstermijnen worden gerespecteerd. Investeringen verantwoord kunnen plaatsvinden. Technologie en infrastructuur zich kunnen ontwikkelen.
Bedankt voor uw tijd en aandacht. Ik zou u graag de gelegenheid geven om uw vragen te beantwoorden tijdens uw werkgroep overleg “Flow” waar duurzaamheid wordt besproken. Ik heb daarvoor een verzoek ingediend bij uw griffier.
Uiteraard mag u mij ook bellen of mailen. Met vriendelijke groet, Peter van Limbeek Namens het bestuur van de warenmarkten Gouda 📞 06 40913690 ✉ info@versenoten.nl