A Kadernota 2025-2028

ANTWOORDEN KADERNOTA 2025 Nr

Partij

1 PvdA

Blz.

1 Vraag

Antwoord

10 Tegelijkertijd is het belangrijk om de risico's van AI te onderkennen en de ethische 1.Onaanvaardbaar risico. en juridische aspecten van de inzet van AI zorgvuldig te belichten . Welke risico's Het gebruik van AI-systemen schendt fundamentele rechten van de mens. Denk bijvoorbeeld worden hier bedoeld en welke ethische en juridische aspecten kunnen concreet aan social scoring. benoemd worden? 2.Hoog risico. Voorbeeld: mensen selecteren bij sollicitatieprocedures en de toegang van burgers tot sociale zekerheid bepalen. Dit is in sommige gevallen mogelijk, mits er aan strikte eisen wordt voldaan. De AI-systemen moeten eerst worden beoordeeld aan de strikte eisen voordat het in de EU mag worden gebruikt. 3.Beperkt risico. Een voorbeeld van een AI-systeem met een beperkt risico is een chatbot. Er moet hierbij rekening gehouden worden met de risico’s die kunnen ontstaan en voor deze systemen geldt een transparantieverplichting naar de inwoners toe. 4.Minimaal risico. Deze AI-systemen kunnen volgens bestaande wetgeving worden ontwikkeld en gebruikt. De Europese AI-act stelt geen aanvullende eisen. Voorbeelden van AI-systemen met een minimaal risico zijn spamfilters en zoekmachines. Betrouwbare AI bestaat voor Gouda uit drie componenten waaraan gedurende de volledige levenscyclus van een AI-systeem moet worden voldaan.

1.De AI moet we g zijn, door te voldoen aan alle toepasselijke wet- en regelgeving; 2.De AI moet ethisch zijn, door naleving van ethische beginselen en waarden te waarborgen; 3.De AI moet robuust zijn uit zowel technisch als sociaal oogpunt, aangezien AI-systemen ongewild schade kunnen aanrichten, zelfs al zijn de bedoelingen goed. Ethische aspecten of risico’s: De VNG heeft 5 speerpunten ontwikkeld op het gebied van digitale grondrechten en ethiek. Deze zijn voor Gouda in leidend. 1. Recht op ethische afwegingen: naast de juridische toetsing en financiële afweging moet elk

ANTWOORDEN KADERNOTA 2025 Nr

Partij

Blz.

2 Vraag

Antwoord 1. Recht op ethische afwegingen: naast de juridische toetsing en financiële afweging moet elk AI-traject onderhevig zijn aan een Ethisch Impact Assessment (IAMA). 2.Menselijkheidsbeginsel: het recht op toegang tot, en zinvol menselijk contact met, de overheid. 3. Transparantiebeginsel: besluiten moeten toegankelijk en begrijpelijk zijn, ook als ze gemaakt zijn met behulp van algoritmen. 4. Recht op een digitaal geletterde overheid: mensen die besluiten nemen op basis van data en over de inzet van technologie moeten de benodigde technische en ethische competenties hebben. 5. Balans in machtsverhouding markt – overheid: gemeenten en inwoners moeten minder afhankelijk worden van grote marktpartijen en zo beschermd worden tegen de negatieve maatschappelijke impact.

Bij juridische aspecten of risico’s denken we aan: 1. Verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid bij inkoop en gebruik van AI-systemen. 2. Aantasting van grondrechten, omdat geen menselijk handelen nodig is om beslissingen te nemen. De inzet van AI kan leiden tot discriminatie, schending van privacy en persoonsgegevens, inbreuk op sommige vrijheden (filteren aan de poort). 3. Het niet voldoen aan alle toepasselijke wet- en regelgeving door het invoeren van onjuiste, of onvolledige algoritmes. Er kan ongewild schade worden aangericht op het gebied van autonomie, bewonersbetrokkenheid, transparantie en democratische legitimiteit.

2 PvdA

3 PvdA

4 PvdA

12 Op welke manier wil de gemeente Gouda haar inzet voor de lokale democratie in Door een stimulerende en faciliterende rol in te nemen wil de gemeente een impuls geven aan de klas versterken? een lerend netwerk voor scholen en maatschappelijke organisaties (onder andere samengebracht in het netwerk Gouda Inclusief) rondom educatie op het gebied van burgerschap en inclusie. Er hebben inmiddels twee bijeenkomsten plaatsgevonden. Daarnaast wordt onderzocht of er een digitale module(s) voor het VO burgerschapsonderwijs gemaakt kan worden over burgerschap en democratie, waarbinnen nadrukkelijk de koppeling wordt gemaakt met de Goudse context (lokale democratie, Goudse waarden). De gemeente is tevens voornemens om samen met een aantal VO scholen, 'De Democratiefabriek' naar Gouda te halen in de laatste weken van dit kalenderjaar. De Democratiefabriek is een interactieve tentoonstelling die bezoekers (leerlingen) uitdaagt om hun kennis van de democratie te vergroten. 12 samengewerkt om gelijke kansen te creëren . Hoe wordt samenwerking gestalte De Goudse Onderwijsagenda is ervoor bedoeld om de samenwerking tussen de Goudse gegegeven om gelijke kansen te creeeren? Welke gesprekspartners worden schoolbesturen gestalte te geven. De schoolbesturen hebben met de gemeente voor deze betrokken bij de lokale educatieve alliantie? agenda de drie thema's benoemd. Doel is kansengelijkheid.

Naast deelsessies over de thema's wordt de voortgang twee keer per jaar besproken in het bestuurlijk onderwijsoverleg (De Lokale Educatieve Agenda, LEA). De wethouder onderwijs is voorzitter van dit overleg en alle Goudse schoolbestuurders participeren in dit overleg. 12 De relatie van mens met technologie is daarin de rode draad . Wat wordt hiermee De huidige maatschappelijke vraagstukken kunnen niet enkel worden aangepakt door de inzet concreet bedoeld? van (meer) mensen. Die zijn er onvoldoende. De koppeling met technologie draagt bij aan innovaties om zo met minder mensen de uitdagingen op te kunnen pakken.

ANTWOORDEN KADERNOTA 2025 Nr

Partij

Blz.

3 Vraag

Antwoord

5 PvdA

12 Het terugdringen van de jeugdwerkloosheid in de periode 2022-2026 met 50 personen tot 209 jongeren (februari 2022: 259 jongeren) door een sluitende aanpak. Dit was vorig jaar ook het streven, wat is er concreet nu bereikt?

6 PvdA

13 De provincie Zuid-Holland werkt aan een ruimtelijk-economische visie. In het We werken aan het slimmer benutten van de beschikbare ruimte door het mogelijk maken van Ruimtelijk Voorstel van de provincie moet de vraag naar meer ruimte voor intensiveringen, functiemenging en optoppen van bedrijfspanden. Daarnaast werken wij aan werken na 2030 gevonden worden in het beter en slimmer benutten van de zogenoemde schuifpuzzel om ruimte te creeren voor het juiste bedrijf op de juiste plaats. binnenstedelijke locaties. Dit is voor Gouda extra van belang vanwege het sterk We lobbyen bij de provincie voor een herstructureringsfonds voor bedrijventerreinen (naar verstedelijkt weefsel. Voor Gouda een lastige opgaven, welke mogelijkheden zijn voorbeeld Ontwikkelmaatschappij Utrecht, OMU). De provincie kijkt ook naar nieuwe er? planologische instrumenten, die we ook zullen onderzoeken. Bijvoorbeeld het stellen van een minimale milieucategorie of meer functiemenging in wijken. Uit de regionale bedrijventerreinenstrategie Midden-Holland blijkt bovendien een grote behoefte aan uitbreidingsruimte. Dit is onderwerp van gesprek met de provincie. 13 het verleidelijk maken van georganiseerde samenwerking op de terreinen. Hoe Het OndernemersFondsGouda stimuleert georganiseerde samenwerking in de stad.

moet dit gestalte krijgen? Momenteel zijn vier van de vijf bedrijventerreinen in meer of mindere mate georganiseerd. Met het OndernemersFonds wordt momenteel gekeken of het vijfde terrein ook meer kan gaan samenwerken. De Raad voor de Leefomgeving adviseert professioneel parkmanagement als ondersteuning van georganiseerde ondernemersverenigingen. Alle bedrijventerreinen hebben enkele uren parkmanagement tot hun beschikking dankzij het Ondernemersfonds. De gemeente Gouda biedt dit jaar aan om een extra bijdrage te geven aan ondernemersverenigingen op bedrijventerreinen om extra uren parkmanagement in te huren zodat de terreinen aan de slag kunnen met verduurzamingsprojecten zoals vergroenen of het realiseren van een energyhub.

7 PvdA

8 PvdA

13 De komende periode gaat Campus Gouda, met steun van de provincie, na of het thema Transport, Logistiek & Distributie kan worden toegevoegd. Hiervoor is steun vanuit de regio(-gemeentes) een vereiste. Hoe is het met die (te verwachten) steun op dit moment gesteld?

9 PvdA

13 Onderwijshuisvesting is een wettelijke verplichting voor de gemeente. Echter, de rijksbijdragen zijn tot nu toe onvoldoende gebleken. IIn Gouda is dit extra relevant vanwege het rijke onderwijslandschap en de opgave in de verduurzaming van de schoolgebouwen. Zijn er in de toekomst mogelijkheden tot onderwijsconcentraties om daardoor de investeringskosten te beperken?

10 PvdA

19 Kwetsbaarheid van de stad voor klimaatverandering verminderen . Wij missen hier het in 2024 Q1 toegezegde lokale hitteplan. Is dat correct?

Landelijk is er een toename van jeugdwerkloosheid, voor een aanzienlijk deel heeft dit met de economische conjunctuur te maken. De cijfers in Gouda liggen onder het landelijk gemiddelde, maar laten ook een kleine stijging zien. In 2023 hebben diverse jongeren deelgenomen aan school@work en Llokaal expeditie. Ook zijn er 120 jongeren in beeld gebracht die dit eerst niet waren met de outreachende aanpak. In 2025 worden deze projecten doorgezet en nieuwe projecten opgezet. We blijven onverminderd inzetten op het terugdringen van de jeudgwerkloosheid en op het perspectief geven aan jongeren die nu langs de kant staan.

De regio (bedrijfsleven, overheid en onderwijs) heeft ambities rondom dit thema. De fase van verkenning moet uitwijzen of deze ambities verder geconcretiseerd kunnen worden in een gezamenlijk plan en middelen richting uitvoering. Daar is eind 2024 meer over bekend. Inmiddels heeft de EBZ/Provincie ingestemd met het regionaal verzoek om een kwartiermaker beschikbaar te stellen vanuit de Human Capital Aanpak. Het clusteren van scholen in één gebouw beperkt de investeringskosten op langere termijn, doordat er op lange termijn minder schoolgebouwen door de gemeente opgeknapt en vernieuwd moeten worden. In de kaders voor de 2e tranche van het uitvoeringsplan van het IHP is dit ook meegenomen. Clustering is onderdeel van het gesprek met schoolbesturen.

Het in het 1e kwartaal toegezegde lokale hitteplan zit momenteel in de afrondingsfase. Dit ‘Gouds Hitteplan’ is een protocol om enerzijds het Nationaal Hitteplan effectiever te implementeren in de gemeente, en anderzijds extra aandacht te besteden aan de lokale risico's en behoeftes. Het doel van het plan is om gezondheidseffecten door hitte te voorkomen door betrokkenen te attenderen en kennis te verspreiden.

ANTWOORDEN KADERNOTA 2025 Nr

Partij

Blz.

4 Vraag

11 PvdA

19 Kwetsbaarheid van de stad voor klimaatverandering verminderen. Na een hevige regenbui blijft langer dan 2 uur water in de straat staan . Welke maatregelen worden er genomen om met name de hulpdiensten geen vertraging hierdoor te laten oplopen?

12 PvdA

19 Extra impuls geven aan het verduurzamen van huizen en gebouwen om zoveel mogelijk energie te besparen. Wat wordt er in dit kader nu concreet mogelijk gemaakt om gemeentelijke monumenten en rijksmonumenten in particuliere handen deze impuls te geven?

13 PvdA

22 Als er in de tussentijd niet op enigerlei wijze ruimte wordt gecreëerd (e-hub, peakshaving, niet doorgaan van initiatieven) is het wachten op een nieuw middenspanningsstation in Bodegraven-Reeuwijk. Volgens de huidige planning wordt dit station in 2029 gerealiseerd. Is het mogelijk dit gezien de grote consequenties naar voren te halen?

14 PvdA

15 PvdA

Antwoord

Een combinatie van maatregelen wordt uitgevoerd om hulpdiensten geen vertraging op te laten lopen. Zo worden hoofdwegen eerder opgehoogd en wordt de openbare ruimte bij herinrichtingen, reconstructies, ophoogprojecten en rioolprojecten op een dusdanige manier ingericht dat de wegen voor hulpdiensten begaanbaar blijven. In het Water- en Rioleringsprogramma is hier een eis over opgenomen. Begin 2024 is de Evaluatie Regeling Erfgoed en Duurzaamheid afgerond. De gemeente heeft een adviseur Erfgoed en Duurzaamheid aangenomen. Hij start op 1 juli 2024 direct met het vervolg op de evaluatie. Er wordt gedacht aan: 1) opstellen van heldere (uitvoerings)richtlijnen, 2) loskoppelen van deze richtlijnen van de regeling om snellere aanpassing en flexibiliteit mogelijk te maken, 3) verbreden regeling met bijv. isolatie en warmtepompen, 4) procesverbetering vergunningsvrijstelling en 5) centrale bundeling en verbetering van info en communicatie (leesbaarheid, B1-niveau, eenduidigheid). Vanuit Energiecoöperatie Gouda is een klankbordgroep voor bewoners opgezet die meedenkt. Op deze manier wil de gemeente eigenaren van monumenten extra ondersteunen bij verduurzaming. Zie ook bijlage 1 van raadsmemo (dossiernummer 8179).

Stedin heeft in meer van haar verzorgingsgebieden (buiten Gouda en Bodegraven-Reeuwijk) te maken met netcongestie en de benodigde aanpassingen of uitbreidingen van het elektriciteitsnet. De beschikbare capaciteit en middelen van Stedin worden gepland, afgewogen en ingezet door Stedin voor hun gehele portefeuile. Het nieuwe middenspannigsstation in Bodegraven-Reeuwijk (welke nodig is voor Gouda-Noord), staat nu voor eind 2029. Het tijdspad van grondaankoop tot daadwerkelijke inbedrijfname is hierop gepland door Stedin. 22 De uitdagingen voor het realiseren van voldoende en betaalbare woningen Het onderzoek naar de verkenning van de mogelijkheden om in Westergouwe-IV tijdelijke blijven groot. Is er al een indicatie te geven wat er aan tijdelijke flexwoningen in flexwoningen te realiseren is uitgezet en wordt betrokken bij de planvorming van Westergouwe eventueel mogelijk is? Westergouwe (fase IV e.v.) Q4 2024. 23 In sommige procedures voor een buitenplanse omgevingsplan activiteit is een Al voor de omgevingswet is hierover gesproken met de commissie FLO. Hierin is besloten niet advies van de gemeenteraad nodig. Er kunnen knelpunten ontstaan, omdat de over te gaan tot uitgebreide mandatering.

Ondanks de voorbereiding via de informele BOPA wettelijke beslistermijn mogelijk niet altijd aansluit op de bestaande cyclus van de avond, zal een raadbesluit (indien van toepassing) binnen 8 weken (+ 6 weken verlenging) een raadvergaderingen. Dit kan ertoe leiden dat er niet binnen de wettelijke uitdaging zijn. Afspraken om binnen deze termijn een raadsbesluit te krijgen hangen samen beslistermijn wordt besloten. Hierover kunnen toch afspraken gemaakt worden met de hoeveelheid vergadermomenten met de raad en welk type plannen de raad juist om dit te voorkomen? mandateert aan het college. Wij zullen in overleg met de commissie FLO in het 3e en 4e kwartaal de afspraken rondom dit proces verder vormgeven.

ANTWOORDEN KADERNOTA 2025 Nr

Partij

16 PvdA

17 PvdA

18 PvdA

Blz.

5 Vraag

Antwoord

27 Afweging richting de begroting 2025 is om deze uitbreiding structureel te maken, De effecten van extra inzet van consulenten zijn heel lastig te meten. De effecten van extra zodat betere dienstverlening niet meer afhankelijk is van tijdelijke pilots. Wat inzet kunnen niet direct worden gekwantificeerd, maar ervaringen laten zien dat wanneer hebben de extra consulenten werk en inkomen concreet bereikt tot nu toe? mensen meer aandacht en begeleiding krijgen gericht op wat zij wel kunnen, nieuwe perspectieven voor deze mensen ontstaan. Dat betekent niet automatisch een betaalde baan (ook gezien de kenmerken van de Goudse bijstandspopulatie) maar wel maatschappelijke waarde. Het doel van bestendigen van extra consulenten werk en inkomen is dat cliënten van hun vaste contactpersoon de aandacht en tijdige ondersteuning ontvangen die zij verdienen. Concreet hebben (vrijwel) alle cliënten een consulent werk als aanspreekpunt, zijn termijnen goed behaald (zoals snelheid van toekennen van de bijstandsuitkering), zijn er minder wisselingen van consulenten geweest en vinden cliënten dat de dienstverlening sterk verbeterd is. 28 de inzet van een sociaal makelaar. Zijn er mogelijkheden om de huidige Ja. Dit gebeurt al op dit moment met de mogelijkheden en uren die daarvoor in de huidige sociaalmakelaars gedeelteliijk (tijdelijk) ook voor Westergouwe beschikbaar te subsidie beschikbaar zijn.

De sociaal makelaars werken gebiedsgericht en op korte termijn is stellen? gekozen voor een gebiedsuitbreiding voor de sociaal makelaars in Gouda West. Op lange termijn zal er gekeken moeten worden naar de huidige inzet van alle sociaal makelaars in Gouda. Dan zal mogelijk een herverdeling nodig zijn, waardoor gemiddeld in alle wijken minder uren van de sociaal makelaar beschikbaar zijn, maar er wel uren voor Westergouwe beschikbaar komen. Dit betekent dus dat de huidige uren worden verdeeld over een groter gebied en daarmee over meer inwoners. 28 Het is van belang dat hierover op korte termijn duidelijkheid komt, ook in het Vanaf 2025 is nog geen besluit genomen over de bekostiging van de inzet van stichting Barka. kader van het opdrachtgeverschap richting Stichting Barka. Worden hierover op Mogelijk wordt dit regionaal/door de MH-gemeenten gezamenlijk gefinancierd. Op korte dit moment al gespreken met de regio gevoerd en zo ja wat is daarvan tot nu toe termijn wordt de programmabegroting Centrumtaken aan de colleges van de MH-gemeenten het resultaat? voorgelegd inclusief het voorstel om de inzet van stichting Barka als regio te bekostigen.

19 PvdA

32 De plannen voor verbouwing van het museum in het kader van onder andere Er is, als onderdeel van het haalbaarheidsonderzoek, een eerste verkenning uitgevoerd naar verduurzaming en toegankelijkheid worden komende tijd verder voorbereid en mogelijkheden voor een (extern) depot voor Museum Gouda. Het onderbrengen van de besproken met de raad. Ook de beoogde verbouwing maakt dat de collectie weg collectie in geschikte depotruimtes lijkt immers de urgente eerste stap voorwaarts. We kijken moet uit de huidige depotruimten. De verbouwing zorgt naar de toekomst toe daarbij naast de onderzochte objecten ook nog gericht naar inzet van mogelijk vrijkomende voor extra investeringen die nog niet (volledig) zijn voorzien in de gemeentelijke panden. Zodra hier meer duidelijkheid over is, zal de raad worden betrokken. programmabegroting. Zijn er al ideeen omtrent het to stand komen van een Ambitie is om de raad dit najaar sowieso verder mee te nemen in de brede opgave, zoals "nieuw"depot voorafgaand aan een eventuele verbouwing van MuseumGouda? eerder gepresenteerd tijdens het werkbezoek met de raad.

20 VVD Gouda

7 Voorgesteld wordt om bij de begroting van de opbrengst OZB ook de in dat jaar verwachte areaalontwikkeling mee te nemen. In hoeverre is de verwachte areaalontwikkeling vooraf betrouwbaar in te schatten?

Voor de berekening van de areaaluitbreiding wordt uitgegaan van de woningvoorraad en de ontwikkeling woningvoorraad in de gemeente Gouda zoals jaarlijks door het CBS berekend. Waarbij voor de ontwikkeling van de woningvoorraad wordt uitgegaan van T-2. Voor begrotingsjaar 2025 wordt uitgegaan van de ontwikkeling van woningen over 2023.

21 VVD Gouda

7 Uitgangspunt is "gedegen meerjaren investeringsprogramma". In 2023 is 35 miljoen geinvesteerd, waar in de begroting 90 miljoen verwacht werd. In de 1e Berap 2024 wordt het CIP voor 2024 ook met 20 miljoen aangepast. Welke maatregelen neemt het college om tot een gedegen meerjaren investeringsprogramma te komen?

In de kadernota wordt de raad gevraagd met een kader in te stemmen om het CIP te herijken. Realistische uitvoeringsprognoses is daarbij een aandachtspunt. Tegelijkertijd blijft door vele factoren (extern en intern) kans op uitloop van projecten.

ANTWOORDEN KADERNOTA 2025 Nr

Partij

Blz.

6 Vraag

22 VVD Gouda

13 Hoe verhoud de provinciale ''ruimtelijk-economische visie'' zich tot de provinciale en lokale omgevingsvisie?

23 VVD Gouda

13 Klopt het dat inzake ''Nader te onderzoeken & af te wegen richting de begroting 2025'' geen aspecten met betrekking tot economische ontwikkeling en vestigignsklimaat zijn opgenomen? Op welke objectiveerbare gronden is dit gebaseerd?

24 VVD Gouda

25 VVD Gouda

26 VVD Gouda

27 VVD Gouda 28 VVD Gouda

29 VVD Gouda

Antwoord

We werken aan het slimmer benutten van de beschikbare ruimte door het mogelijk maken van intensiveringen en optoppen van bedrijfspanden. Daarnaast werken wij aan de zogenoemde schuifpuzzel om ruimte te creeren voor het juiste bedrijf op de juiste plaats. We lobbyen bij de provincie voor een herstructureringsfonds voor bedrijventerreinen (naar voorbeeld Ontwikkelmaatschappij Utrecht, OMU). De provincie kijkt ook naar nieuwe planologische instrumenten, die we ook zullen onderzoeken. Bijvoorbeeld het stellen van een minimale milieucategorie of meer functiemenging in wijken.

De regionale intensiveringen voor Midden-Holland omvatten een extra uitvoeringscapaciteit om juist ook op het vlak van economie extra stappen te zetten, in de vorm van -als het aan Gouda ligt- o.a. regionaal accountmanagement bedrijventerreinen en inzet op innovatieprojectenmanagement, waarmee ook nieuwe kansen staan voor bijv. mkb/regiodeals. 18 Welke acties worden ondernomen voor het verlagen van de te hoge werkdruk Deze vraag is lastig kort te beantwoorden. Een poging: er worden gesprekken gevoerd, op binnen het domein Energie en Klimaat? diverse niveaus, om te helpen prioriteren. Best practices worden benut. Als nodig vindt tijdeljke inhuur plaats. Aan de andere kant blijft er veel dynamiek in de wet- en regelgeving en cofinanciering die de gemeente niet kan negeren. 22 'De uitvoering van de eerste tranche van het verkeerscirculatieplan vraagt meer Deel 2 van tranche 1 VCP is al in de begroting opgenomen, het betreft een bedrag van € 7 mln. middelen'' tegelijk zien we onder ''Nader te onderzoeken & af te wegen richting voor de periode 2025-2028. de begroting 2025'' geen verkeersbeleid. Wat betekent dit voor de uitvoering van Nu een start is gemaakt met de uitvoering van het VCP, is duidelijk geworden dat de kosten het VCP en onderliggende WMP's en no-regret-veiligheidsmaatregelen? hoger zijn dan begroot. Dit heeft o.a. te maken met de inflatie en gestegen bouwkosten.

Maar ook door projecten die in de eerste tranche zijn gekomen, vanwege subsidiemogelijkheden of wensen raad. 22 Het toekomstbestendig houden van de Goudse parkeervoorzieningen worden De Kadernota is gericht op nieuwe ontwikkelingen, en daarom is het toekomstbestendig niet verder genoemd. Op welke wijze is deze uitdaging betrokken in de houden van de Goudse parkeervoorzieningen daar niet in betrokken. kadernota? 22 Het openbaar vervoer wordt niet genoemd. Op welke wijze is deze vervoersvorm De Kadernota is gericht op nieuwe ontwikkelingen, en daarom is openbaar vervoer daar niet in betrokken bij de kadernota? betrokken. 22 'Deze netcongestie is van invloed op het tempo van de energietransitie. Zo Direct na het afkondigen van de netcongestie in Gouda-Noord heeft bestuurlijk overleg plaats kunnen bedrijven op dit moment dus niet overstappen op elektrisch verwarmen gevonden met Stedin en vertegenwoordigers van Gouda Onderneemt. Nu het of rijden omdat daar een uitbreiding van de aansluiting voor nodig is.'' Op welke congestiemanagement-onderzoek voltooid is en er geen extra ruimte op het net gevonden is, wijze wordt hier in het Goudse ambitie-niveau en de afspraken/dialoog met wil het college opnieuw in gesprek met Goudse ondernemers. ondernemers mee omgegaan? 27 Jongerenperspectief fonds.

In de raadsmemo hierover uit november 2022 staat Door de lange looptijd van de trajecten (minimaal twee jaar), geeft de effectmonitor op dit "De resultaten worden gemeten met behulp van de effectmonitoringsinstrument moment nog geen juist beeld van de resultaten. De eerste jongeren zijn in mei 2023 gestart, van Stichting JPF en zichtbaar gemaakt in een dashboard. Op basis van deze naar verwachting lopen de eerste trajecten dus in juni 2025 af, waarna nog een jaar nazorg resultaten volgt een evaluatie en wordt besloten of de aanpak voortgezet verleend wordt. Dit najaar wordt de tussenevaluatie van de pilot gedeeld met de raad. wordt." Graag ontvangen wij een kopie van dit dashboard en de evaluatie.

ANTWOORDEN KADERNOTA 2025 Nr

Partij

Blz.

7 Vraag

Antwoord

30 VVD Gouda

27 Net als in de rest van Nederland wonen er ook steeds meer ouderen in Gouda, dit is al een lange tijd bekend. Vanaf welk jaartal zijn we begonnen met anticiperen?

In Gouda wordt al jarenlang expliciete aandacht besteed aan de zorg en ondersteuning van ouderen. Deze aandacht is vanaf 2015 door de decentralisatie vanuit het rijk naar de Wmo verstevigd. De aandacht en zorg voor ouderen wordt door verschillende organisaties en aanbieders uitgevoerd. Denk hierbij aan het Sociaal Team, de vrijwillige ouderenvoorlichters bij de gemeente zelf, huisartsen en ouderenspecialisten bij het Groene Hart Ziekenhuis. Sinds 2022 is de Gemeente Gouda lid van Gedeelde Zorg. Gedeelde Zorg richt zich op het verkomen van (acute) zorg en netwerkzorg dichtbij de burger zoals casemanagement bij dementie.

31 VVD Gouda

27 Welke maatregelen worden er nu genomen om te anticiperen op een hoger percentage ouderen in onze samenleving?

Gouda laat jaarlijks een scan uitvoeren naar de dementievriendelijkheid van onze stad en is recent gecertificeerd als dementievriendelijke gemeente. Er is een campagne opgezet om mensen te wijzen op trainingen die leren hoe om te gaan met mensen die dementie hebben. De Buurvrouw is geopend, een voorziening voor ontmoeting van mensen met dementie en hun mantelzorgers. Verder zetten we in lijn met de Woonzorgvisie ook in op passende huisvesting voor ouderen zoals een Oudenhuis en een tweede Knarrenhof in Westergouwe. Ook vanuit het Gezond en Actief Leven Akkoord is aandacht voor deze specifieke doelgroep.

32 VVD Gouda

27 Op dit moment strijden twee tachtig plussers om president te worden van de De gemeente Gouda stelt geen speciale voorwaarden aan vrijwilligers en sluit niemand uit van Verenigde Staten. Op voorhand iemand uitsluiten vanwege leeftijd sluit niet aan vrijwilligerswerk. De bedoeling van de door u genoemde zin was dat, gezien de bij onze inclusieve en diverse stad en in de nota sociaal domein “Iedereen doet bevolkingsopbouw, de groep ouderen groeit en de leeftijdsgroep daaronder kleiner is, mee”. Op basis van welke criteria acht de gemeente ouderen niet geschikt om te waardoor er minder mensen beschikbaar zijn om te zorgen voor de oudere doelgroep bij het werken en/of vrijwilliger te zijn (wat wij opmaken uit: ''Tegelijkertijd betekent ouder worden. deze ontwikkeling dat er minder mensen inzetbaar zijn als werknemer of vrijwilliger.'')? 27 De pilot “Jongerenperspectief in Gouda” is gestart in 2023, tot wanneer konden Het maximale aantal jongeren voor de pilot is nog niet bereikt. Jongeren kunnen zich dus nog jongeren zich aanmelden? steeds melden bij schuldhulpverlening van de gemeente. Daar wordt onderzocht of het jongerenperspectief passend is. 27 De pilot “Jongerenperspectief in Gouda” is gestart in 2023 en heeft een De eerste jongeren zijn in mei 2023 gestart en de instroom is hierna geleidelijk doorgegaan, financiële dekking tot eind 2025.

Als er een pilot wordt gestart met een een traject duurt minimaal twee jaar. Naar verwachting lopen dus de eerste trajecten in juni einddatum, hoe kan het dan dat de trajecten die twee jaar zouden duren nog 2025 af. Hierna wordt nog een jaar nazorg verleend. De financiële dekking is opgeschoven niet zijn afgerond? omdat de pilot later is gestart en nog niet de maximale capaciteit van de trajecten is bereikt.

33 VVD Gouda

34 VVD Gouda

35 VVD Gouda

27 In de Lokale Inclusie en Diversiteit Agenda staan meerdere onderwerpen die niet Er is extra budget nodig omdat digitale toegankelijkheid meer capaciteit vraagt door alleen voor 2024-2025 moeten gelden maar ook daarna. Er komt natuurlijk een ontwikkelingen binnen de wetgeving. De Wet Digitale Overheid en de Europese Web Content nieuwe agenda met nieuw budget. Op welke objectieve gronden moet er extra Accessibility Guideline (WCAG) worden regelmatig verscherpt en raken steeds omvangrijker. budget worden vastgesteld voor structurele medewerker digitale Door deze ontwikkelingen is het structureel extra capaciteit nodig om te kunnen blijven toegankelijkheid (redactie) als dit volgt uit een Nederlandse wet terwijl voldoen aan de Nederlandse en Europese wetgeving en om digitale toegankelijke structurele afspraken uit het VN-Verdrag Handicap geen extra budget nodig dienstverlening te realiseren. Voor het project Direct Duidelijk geldt dat tijdelijk een extra hebben? Bijvoorbeeld de fulltime communicatie- adviseur en projectleider die impuls is gewenst. De inzet wordt vooralsnog gerealiseerd vanuit bestaande formatie met een zich bezighoudt met duidelijke communicatie (pagina 20 van de LIDA). kleine aanvulling vanuit het Inclusiebudget.

ANTWOORDEN KADERNOTA 2025 Nr

Partij

36 VVD Gouda

37 VVD Gouda

38 VVD Gouda

Blz.

8 Vraag

Antwoord

28 In de programmabegroting 2024 is bijna 30 miljoen opgenomen voor Het bedrag in de begroting betreft de bouw van een wooncomplex gecombineerd met Maatschappelijke Voorzieningen Wester-Gouwe (pagina 88). Waarom staat hier kindcentrum (school met opvang, buitensport en spelvoorzieningen inclusief dat er geen geld voor dit doel in de begroting is opgenomen? parkeergelegenheid). Afhankelijk van de ontwikkeling van de wijk staat vanaf 2028 een welzijnsvoorziening gepland. Daarnaast is een investering nodig in de sociale basis, om het voorzieningenniveau op gelijke hoogte te brengen met de rest van de stad. Daarbij is budgettair wel voorzien in de locaties maar is de personele inzet daarbij niet voorzien. 28 Stichting Barka zie ik niet in de bijlage met subsidies. Kunt u hier een overzicht In 2023 en 2024 is stichting Barka ingezet middels een directe opdracht en niet met een van geven? En daarbij ook graag een overzicht met daarin het verloop, dus 2020- subsidie. Vanaf 2025 is nog geen besluit genomen over de bekostiging van de inzet van 2025? stichting Barka. Mogelijk wordt dit regionaal/door de MH-gemeenten gezamenlijk gefinancierd. 28 We weten al een tijd dat juist kinderen die betrokken zijn bij complexe De reden om een plan te ontwikkelen, is dat uit informatie van andere gemeenten met een scheidingen in de jeugdzorg belanden. Hier is al vele malen over gesproken.

Op dergelijke aanpak kan worden geconcludeerd dat hiermee de inzet van duurdere jeugdhulp op welke objectieve gronden is besloten een plan te ontwikkelen zonder termijn mogelijk kan worden teruggedrongen. Op dit moment is het onderzoek naar een financiering? aanpak complexe scheidingen in een vergevorderd stadium en wordt er gekeken naar de financiële dekking om de aanpak complexe scheidingen te bewerkstelligen.

39 VVD Gouda

29 Een van de indicatoren is: “Passende zorg en ondersteuning betaalbaar en De gemeente Gouda biedt hulp aan de clienten die volgens de kaders van Wmo en jeugdwet beschikbaar houden voor Gouwenaars die dit het meest nodig hebben.”. Helaas zorgbehoevend zijn. Het kan zijn dat de best passende vorm van zorg ook direct de meest dure is deze mooie combinatie niet altijd beschikbaar. Passende zorg is niet altijd vorm van zorg is. Daarnaast zien we dat de druk op sommige vormen van zorg toeneemt en betaalbaar, betaalbare zorg is niet altijd beschikbaar, en hoe bepaal je wie dit het dat daardoor die vormen van zorg niet altijd meer op korte termijn beschikbaar is. Er zal altijd meeste nodig hebben. Kunt u voor mij deze ‘tegenstellingen’ uitleggen en per hulpvraag gekeken wat de best passende vorm van zorg is, conform verordening en verklaren wat hier nu precies mee wordt bedoeld? beleidsregels.

40 VVD Gouda

30 In de tabel zie je dat de bedragen voor het sociaal domein al in de GR worden geplaats, die GR is er nog niet. Daar moet het hoogste orgaan van de stad nog over beslissen. Waarom is dit bij voorbaat al zo neergezet? 30 In de tabel zie je de kosten voor WMO en Jeugd naar beneden gaan terwijl we met een vergrijzing te maken krijgen, jeugdzorg wordt ook nog niet minder. Hoe zijn deze bedragen berekend en hoe realistisch is deze toekomst?

41 VVD Gouda

42 VVD Gouda

Momenteel loopt het voorbereidingstraject voor de GR en de bedragen reflecteren de werkzaamheden en taken voor de nieuwe GR.

Het gaat in de tabel niet over de kosten voor jeugdhulp en Wmo. De bedragen in de tabel op pagina 30 gaan over de bijdrage voor de gemeenschappelijke regeling Jeugd en Wmo Midden Holland. In 2025 en 2026 wordt de bijdrage verhoogd om de organisatie robuust te maken en aantal bestuurlijke prioriteiten te realiseren, zoals verbinding met gemeenten, efficiënter samenwerken, basis op orde en het verkrijgen van meer grip op grote geldstromen (zorgkosten). Voor 2026 staat het 'oude' bedrag geraamd. Het is de bedoeling dat bij de doorlichting van de organisatie in 2026 de structureel benodigde formatie voor de GR bepaald wordt passend bij de taakopgave. 30 Inkoopplan en GR sociaal domein: het is logisch dat dit geld kost, maar is het niet De bedragen van het inkoopplan staan los van het oprichten van een GR. Het inkoopplan ook logisch dat de activiteiten, die eerst decentraal werden uitgevoerd dan betreft de nieuwe aanbesteding voor Jeugd(hulp) en Wmo waarin we verplicht zijn om reële wegvallen? Kortom: waarom is regionaal werken duurder dan lokaal? inkooptarieven te hanteren. De stijging van de kosten voor de GR wordt voor een belangrijk deel veroorzaakt doordat de afgelopen jaren een groot deel incidenteel gedekt is, deze worden nu structureel gemaakt. Ook wanneer er geen nieuwe GR zou worden opgericht zouden deze kosten stijgen.

Een klein deel wordt veroorzaakt door het inrichten van de nieuwe organisatie in de overgangsfase, deze extra kosten zijn tijdelijk voor 2 jaar.

ANTWOORDEN KADERNOTA 2025 Nr

Partij

Blz.

9 Vraag

43 VVD Gouda

36 Wordt antisemitisme nog op enigerlijwijze meegenomen in de fenomeenanalyse?

44 VVD Gouda

36 Wordt klimaatextremisme nog op enigerlijwijze meegenomen in de fenomeenanalyse? 36 Op welke wijze wordt beleid voor het tegengaan van straatintimidatie vormgegeven, daar dit niet is opgenomen in de kadernota?

45 VVD Gouda

Antwoord

Ja. Het college heeft in 2024 een uitgebreide fenomeenanalyse laten uitvoeren om nog beter te weten wat er in Gouda op dit vlak speelt. De reikwijdte hiervan is met de raad gedeeld in een memo d.d. 5 maart 2024. De uitkomsten van deze analyse zullen in september bekend worden en aan de raad worden gepresenteerd. Ja. Milieu-extremisme maakt deel uit van de fenomeenanalyse. Zie verder antwoord op vraag 43 Het college heeft uitvoering gegeven aan de motie over een tijdelijk meldpunt straatintimidatie en de Slim Melden app is hiervoor uitgebreid. Op gouda.nl is een pagina gemaakt over intimidatie op straat en bij welke organisaties intimidatie en discriminatie gemeld kan worden. Ook wordt verwezen naar o.a. Slachtofferhulp. Met het vaststellen van de Kadernota Integraal Veiligheidsbeleid 2024-2027 heeft de raad de strategische veiligheidsthema’s voor de komende 4 jaar bepaald. De Kadernota 2025 sluit hierbij aan. Zoals aangegeven in het raadsmemo van 22 augustus 2023 is het aantonen c.q. optreden tegen straatintimidatie (juridisch) moeilijk en vraagt het opschalen van de aanpak om extra capaciteit en middelen. De areaaluitbreiding was onderdeel van de begrote opbrengst OZB woningen. Door de areaaluitbreiding jaarlijks apart te begroten, wordt rekening gehouden met de meeropbrengst.

Wanneer de areaaluitbreiding niet afzonderlijk wordt meegenomen, haal je met meer objecten het begrote bedrag aan OZB op, maar met de extra kosten wordt geen rekening gehouden. Gevolg hiervan is dat je jaarlijks iets inteert op het begrote bedrag OZB. Voor 2025 is de areaaluitbreiding begroot op € 100.000 voor 2024 zou het ca. € 75.000 zijn geweest.

46 Van der Mije

7 Bij punt 2 wordt uitbreiding areaal genoemd. Betekent dit dat in 2024 geen rekening is gehouden met deze uitbreiding? Hoeveel bedraagt dit voor 2025 en 2024

47 Van der Mije

8 In de periode 2016 - 2022 is de omvang van de vaste activa nauwelijks gestegen. In het onderstaande overzicht zijn de werkelijke investeringen 2014- 2023 opgenomen: In die periode vallen ook schulden vrij. Hoeveel miljoen euro is in deze periode werkelijk geïnvesteerd? 2014 = 17 miljoen 2015 = 13 miljoen 2016 = 14 miljoen 2017 = 20 miljoen 2018 = 19 miljoen 2019 = 14 miljoen 2020 = 11 miljoen 2021 = 26 miljoen 2022 = 31 miljoen 2023 = 32 miljoen

ANTWOORDEN KADERNOTA 2025 Nr

Partij

48 Van der Mije

Blz.

10 Vraag

10 Wat gaat Gouda doen om de risico's van AI in kaart te brengen? En gaat deze risico analyse vooraf aan de inzet van AI? Wanneer kan de raad deze analyse verwachten?

Antwoord

AI omvat vele verschijningsvormen, van een slimme Chatbot tot aan beslissingsondersteunende algoritmen. Het wegen van deze risico’s is dan ook geen eenmalige afweging maar een continu proces. Iedere inzet van AI kent dan ook zijn eigen afwegingskader. Het college wil de risico's minimaliseren door een samenhangende benadering op verschillende niveaus: technisch, ethisch, sociaal en beleidsmatig: •Transparan e en verantwoording: Transparan e in AI-systemen/ toegepaste algoritmen, vooral in besluitvormingsprocessen die impact hebben op inwoners en ondernemers. Dit omvat het begrijpen van hoe AI-algoritmen werken en hoe ze beslissingen nemen. •Ethiek en naleving van normen: Opstellen ethische richtlijnen op voor het ontwerp, de ontwikkeling en het gebruik van AI-systemen. AI-toepassingen moeten rekening houden met waarden zoals privacy, eerlijkheid, non-discriminatie, menselijke autonomie en betrouwbaarheid gebruikte informatie. Conformeren aan normen op gebied van Privacy (AVG) en Informatieveiligheid (BIO), NIS2, en de Europese AI-act. De organisatie wordt aangesloten op het landelijk algoritmeregister. •Veiligheid en beveiliging: Veiligheid en beveiliging van AI-systemen zijn belangrijk om te voorkomen dat ze worden gemanipuleerd of misbruikt voor schadelijke doeleinden.

Hiervoor moeten risicoanalyses worden uitgevoerd op het gebied van informatiebeveiliging, privacy en ethiek alvorens AI bewust in te zetten. •Diversiteit en inclusie: Diversiteit en inclusie zijn belangrijk bij het (laten) ontwikkelen van AI om de representativiteit en generaliseerbaarheid van AI-modellen te verbeteren. Dit om vooringenomenheid en discriminatie in AI-systemen te verminderen. •Onderzoek en ontwikkeling: Investeren in onderzoek naar de ethische, sociale en technische implicaties van AI om beter te begrijpen hoe deze systemen kunnen worden toegepast op een manier die de menselijke waarden en belangen bevordert. •Opleiding en bewustwording: Vergroten van de bewustwording bij medewerkers over AIrisico’s waarmee een meer verantwoorde en ethische benadering van AI wordt gestimuleerd. Door deze benaderingen te combineren en voortdurend te blijven evalueren en aanpassen, kunnen de risico's op het gebied van AI zoveel mogelijk worden beperkt en tegelijkertijd de voordelen gemaximaliseerd. De opgerichte ambtelijke AI-expertgroep is belast met het uitwerken van deze benadering. Het toezicht op AI en algoritmen maakt onderdeel uit van het jaarlijks rapport van de Functionaris Gegevensbescherming. Ook wordt het gebruik van AI opgenomen in het nieuw op te stellen privacybeleid. De Raad wordt via deze wegen geïnformeerd over het gebruik van AI in de organisatie.

Bij het invoeren van de AI-act wordt de organisatie, conform de AI-act, ingericht. Het instellen van een ethische commissie behoort dan tot een van de mogelijkheden. (zie ook de beantwoording van de schriftelijke vragen dd. 14 mei 2024, dossiernummer 8230)

ANTWOORDEN KADERNOTA 2025 Nr

Partij

Blz.

11 Vraag

49 Van der Mije

12 De jeugdwerkloosheid neemt toe ipv af. Wat is hier de reden voor?

50 Van der Mije

13 Waarom zou de gemeente kiezen voor Transport, Logistiek & Distributie? Waarom niet bijvoorbeeld ICT of een andere bedrijfstak die minder beslag legt op kostbare ruimte?

51 Van der Mije

52 Van der Mije 53 Van der Mije

54 Van der Mije

55 Van der Mije

Antwoord

Landelijk is er een toename van jeugdwerkloosheid, voor een aanzienlijk deel heeft dit met de economische conjunctuur te maken. De cijfers in Gouda liggen onder het landelijk gemiddelde, maar laten ook een kleine stijging zien. Die stijging heeft meerdere oorzaken. Als eerste heeft Gouda zich ingezet om er voor te zorgen dat jongeren die hulp nodig hebben, de hulp beter weten te vinden. Dat doet de gemeente samen met diverse organisaties en die samenwerking werpt zijn vruchten af. Dat zie je ook terug in de cijfers. Daarnaast is landelijk en ook in Gouda een toename te zien in complexe problematiek. Bijvoorbeeld lichamelijke of psychische aandoeningen of een combinatie hiervan. Dit is toegenomen sinds de coronacrisis. Deze jongeren kunnen niet direct aan het werk en vragen daarom, als tijdelijke oplossing, bijstand aan. Wat ook meespeelt is de wetswijziging in 2015 waardoor de WSW in zijn geheel en deels de Wajong werden afgesloten. Als gevolg daarvan zijn meer jongeren met een arbeidsbeperking op de bijstand aangewezen.

Vanuit het Goudse en regionale bedrijfsleven leeft een sterkte behoefte om het thema Transport, Logistiek & Distributie te koppelen aan de Human Capital Agenda. Daarnaast zijn er rondom dit thema maatschappelijke vraagstukken, zoals stadslogistiek, die vragen om innovatieve oplossingen. Door middel van innovatieve oplossingen beogen we juist slimmer om te gaan met de beperkte ruimte die er is. Technologie is overigens in algemene termen al een speerpunt, gekoppeld aan zorg en bodemvraagstukken, evenals rond de Sterk Techniekonderwijs-coalitie. 14 Wordt bij de subsidie van de Techniekwerkplaats vooral de nadruk gelegd op de Met de Techniekwerkplaats willen we kinderen al vroeg enthousiasmeren voor techniek en energietransitie? technologie. In de lessen komen onder andere verschillende natuurkundige principes, technische inzichten en gebruik van materialen en gereedschappen aan bod. Het gaat dus om techniek en technologie in de brede zin van het woord. Energie is een prioritair thema in het Centrum voor Innovatief Vakmanschap Smart Technologie. 18 Wanneer kan de raad het duurzaamheidsplan verwachten? Naar verwachting zal het duurzaamheidsplan eind Q4 gereed zijn. Wanneer gereed, zal deze naar de raad worden verzonden.

18 Met welke bijdrage (in euro's) van het Rijk wordt in 2025 en 2026 rekening De tegemoetkoming in de uitvoeringskosten voor klimaat en energie (CDOKE-regeling) gehouden op gebied van energie en klimaat? bedraagt voor 2025 € 1.293.357. Voor de jaren t/m 2030 is toegezegd dat de gemeenten een vergoeding krijgen. De hoogte hiervan is nog niet bekend. 19 Kan uitgelegd worden hoe de kwetsbaarheid van de stad door In de stadspeiling worden vragen gesteld over wateroverlast, hittestress, de genomen klimaatverandering gemeten wordt door een stadspeiling. klimaatadaptieve maatregelen en of inwoners maatregelen zouden willen uitvoeren. De beantwoording geeft een beeld van de kwetsbaarheid van de stad. Uiteraard is de stadspeiling niet de enige informatiebron om de kwetsbaarheid van de stad voor klimaatverandering in kaart te brengen. 30 In de jaarstukken over 2023 wordt bijna 1,4 miljoen extra aan overhead geboekt. Uitgangspunt is dat € 1.400 K het verschil is tussen begroting en realisatie. De kosten van de Waarom zou 880 Keuro voldoende zijn? RWO die in de jaarrekening en analyse verwerkt zijn hebbben niet alleen betrekkking op Gouda maar ook op Zuidplas, Krimpenerwaard etc. Hier staat natuurlijk wel een bijdrage en een onttrekking reserve tegenover. Het bedrag ad € 880K dat hier gevraagd wordt heeft alleen betrekking op de bijdrage die Gouda moet leveren.

ANTWOORDEN KADERNOTA 2025 Nr

Partij

Blz.

12 Vraag

56 Van der Mije

39 Wat zijn de concrete doelen die de Regio Midden Holland gaat realiseren?

57 D66

6 Startnotitie burgerparticipatie zorgt in 2026 voor een daling van het resultaat onder de afgesproken 500K. Was dat ten tijde van de besluitvorming bekend?

58 D66

59 D66

60 D66

62 D66

63 D66

Antwoord

Zie (het gesprek over) het amendement d.d.12 juni 2024, waarin de raad aan de regio vraagt om uiterlijk eind 2024 inzage te krijgen in de prioriteiten en de beoogde inzet. Dit vergt nog regionale afstemming. Vooruitlopend daarop: de regio is hard aan het groeien, van 250.000 naar 300.000 inwoners. Dat vraagt voldoende woningen, goede bereikbaarheid en voldoende banen. Zonder de regio is dat niet te realiseren.

Het meerjarig begrotingsperspectief wordt bij de P&C documenten kadernota en begroting integraal opgesteld en beoordeeld. Dit is onderhevig aan veel factoren, waaronder de circulaires van het rijk. Om die reden kan niet bij een specifiek besluit één op één gesteld worden dat er sprake is van een daling onder bepaalde bedragen. 7 Voor de begroting van 2025 worden een aantal uitgangspunten voorgesteld. Op Het meerjarig begrotingsperspectief wordt bij de P&C documenten kadernota en begroting welke manier is men hiertoe gekomen? integraal opgesteld en beoordeeld. Dit is onderhevig aan veel factoren, waaronder de circulaires van het rijk. Om die reden kan niet bij een specifiek besluit één op één gesteld worden dat er sprake is van een daling onder bepaalde bedragen. 9 Zijn er scenario-analyses uitgevoerd voor verschillende mogelijkheden van de Nee. We houden rekening met de voor ons bekende bedragen. In 2024 is bij de begroting wel Rijksbijdragen? (Zie ook jaarrekening p. 43) een stelpost schommelingen Rijksuitkeringen opgenomen vanwege de risico's die we toen zagen. Deze zetten we nu in gezien de uitkomsten van de Meicirculaire 2024. 13 Onderwijshuisvesting als wettelijke taak. Betekent dit altijd financiering en Financiering door schoolbesturen met een garantstelling van de gemeente is wettelijk investering door de gemeente, of is financiering door schoolbesturen en toegestaan.

Daarbij blijven de kapitaallasten voor de gemeente. De effecten van deze vorm garantstelling door gemeente een wettelijk toegestane optie? van financieren voor de financiële situatie voor de stad Gouda dient nader onderzocht te worden. Zo zou een situatie kunnen ontstaan dat kapitaalkrachtigere schoolbesturen sterker in positie komen dan minder kapitaalkrachtige besturen - een risico vanuit gelijke kansenperspectief. 27 Jongerenperspectief Fonds: Naar verwachting is DAN wel voldoende informatie Eind 2025 loopt de tijdelijke financiering voor de pilot af. Op dat moment is voldoende beschikbaar om het resultaat van de aanpak zichtbaar te maken. Wat wordt er informatie over de resultaten van de aanpak, ook al zijn dan nog niet alle trajecten afgerond. bedoeld met ‘dan’, kan dat gespecificeerd worden? De gemeenteraad wordt in het najaar 2024 geïnformeerd over de eerste resultaten van de pilot. 27 en 28 Binnen het sociaal domein, maar ook bij andere programma's zijn er nog Voor het sociaal domein geldt dat de raad ieder kwartaal via de raadsmemo sociaal domein op behoorlijk wat onderwerpen die danwel onderzocht moeten worden danwel de hoogte wordt gehouden. Daarnaast volgt in het najaar de rapportage sociaal domein moeten worden afgewogen. Hoe wordt de raad hierin meegenomen? (jaarlijks op hetzelfde moment als de tweede bestuursrapportage).

Tot slot zijn er nog de reguliere P&C documenten waarin de raad wordt geinformeerd over de voortgang en afwegingen.

ANTWOORDEN KADERNOTA 2025 Nr

Partij

Blz.

13 Vraag

Antwoord

64 D66

32 Verdrag van Faro, wat moeten hier concreet nog voor doen? En wat is de verhouding tussen dit verdrag en art. 150 van de Gemeentewet?

65 D66

36 Wordt bij preventie gebruik gemaakt van de bewezen succesvolle methodes die Ja. Vanuit het ministerie Justitie en Veiligheid is een aantal effectief bewezen interventies zijn opgenomen in de database van het Nederlands Jeugdinstituut? Zo nee, aangedragen. Een aantal van deze interventies is opgenomen in de database van het waarom niet? Nederlands Jeugdinstituut. Bij inzet van preventieve interventies maken we hier gebruik van, bijvoorbeeld het programma ‘Alleen jij bepaalt wie je bent’. 39 De op diverse onderdelen gebruikte term: "nader af te wegen" betreft een Zoals in de kadernota aangekondigd worden deze zaken nader afgewogen richting de opsomming van ambities. Daar tegenover staan geen "nader af te wegen" begroting. Bij RMH is aangegeven dat dekking wordt gezocht binnen de begroting . Dit is mogelijkheden van bezuiniging, die (vooral gezien het perspectief in 2026) conform het raadsvoorstel dat recent behandeld is. noodzakelijk zal zijn voor de bekostiging van deze ambities. op welke termijn kunnen we die afweging door het college verwachten? Uitzondering is de op deze pagina gebruikte terminologie, waarbij reeds gehint wordt op dekking zoeken binnen de begroting.

Klopt het dat er een verschil is in dekkingsmogelijkheden tussen de verschillende programma's, of is alleen de terminologie verschillend? 48 en 49 Op p.6 wordt aangegeven dat de wijzigingen t/m 10/4/24 zijn opgenomen. Dit raadsvoorstel (22/05/2024) staat niet in het financieel perspectief, omdat de afschrijvingWaarom is de € 960K voor afvalcontainers (22/5/24) in het overzicht opgenomen en rentelasten worden gedekt uit de afvalstoffenheffing. Derhalve wordt op pagina 6 en ingeboekt? gesproken dat de wijzigingen t/m raadsbesluiten van 10/04/2024 zijn verwerkt. De investering is wel opgenomen in het CIP, omdat het onderdeel uitmaakt van het concerninvesteringsplan. 50 Waarom is in de tabel de weerstandsratio van het jaar 2028 n.v.t? De jaarschijf 2028 was ten tijde van de begroting 2024 met meerjarenraming + 3 jaar (20252027) nog niet beschikbaar. De jaarschijf komt in de begroting 2025 wel beschikbaar, met de meerjarenraming 2026 - 2028. 10 Onder 'Kunstmatige intelligentie': kan alvast een doorkijk worden gegeven op de In de organisatie is er een AI – expertgroep opgericht. Deze groep volgt de ontwikkelingen manier waarop voor Gouda zowel de innovatieve kansen van AI als de ethische binnen AI én dient als klankbord voor afdelingen en teams die aan de slag willen met AI.

Op en juridische vragen kunnen worden geborgd? die manier houden we zicht op initiatieven en kunnen we ook een goede risico afweging maken. Het college wil de risico’s minimaliseren door een samenhangende benadering op

66 D66

67 D66

68 D66

69 CDA

Nederland heeft in 2024 het Verdrag van Faro ondertekend, waarna het ratificatieproces is gestart. Het Uitvoeringsprogramma Faro wordt door de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed vertaald naar een landelijk uitvoeringsrogramma. Voor de periode 2023-2025 is € 6 miljoen beschikbaar. De gemeentelijke beleidsvorming van de gemeente Gouda van het Verdrag van Faro is echter nog niet opgepakt, maar het is zeer zeker de bedoeling dat wel te gaan doen, zodat ook meer invulling kan worden gegeven aan de sociale betekenis van en participatie rond erfgoed. Verder, de provincie Zuid-Holland is in kader van Verdrag van Faro een provinciaal Faro-kastelenproject gestart met archeologische verenigingen/vrijwilligers. Hier zijn na een aantal bijeenkomsten de gemeentelijk archeoloog en de Archeologische Vereniging Golda bij betrokken. De bedoeling is om binnen dit project de twee bekende kasteelterreinen in Gouda (de motte Molenwerf, het kasteel aan De Punt-Houtmanplantsoen) als projecten op te gaan pakken. De Archeologische Vereniging Golda gaat in samenwerking met de gemeente Gouda oud-onderzoek door hen uitgevoerd uitwerken. Hierover hebben gesprekken plaatsgevonden en zullen de eerste werkzaamheden in 2024 gaan starten. Tevens is een interessant onderzoek verricht naar erfgoedgemeenschappen in Gouda.

verschillende niveaus: technisch, ethisch, sociaal en beleidsmatig. Zie voor een verdere detailuitwerking de beantwoording van vraag 48.

ANTWOORDEN KADERNOTA 2025 Nr

Partij

70 CDA

61 D66

71 CDA

72 CDA

73 CDA

74 CDA

Blz.

14 Vraag

Antwoord

12 Nav het blijvend inzetten op het terugdringen van laaggeletterdheid: hoe wordt In onze communicatie zetten we (waar mogelijk) film, foto, infographics en animaties centraal, hierbij omgegaan met en rekening gehouden met een steeds grotere groep waarbij taal het beeld ondersteunt. Helder taalgebruik op B1-niveau geldt voor alle inwoners die primair gericht zijn op visuele communicatie en niet op schriftelijke communicatie-uitingen die door of namens de gemeente Gouda voor inwoners en bedrijven communicatie? naar buiten gaan. De gemeente garandeert een moderne, toegankelijke en begrijpelijke website met een voorlees-tool voor blinden en slechtzienden. Op dit moment loopt een pilot met een eigen videograaf en een expert Duidelijke Taal. Deze laatste helpt medewerkers van de gemeente Gouda, gevraagd en ongevraagd, om direct duidelijk te communiceren, zodat de ontvanger onze boodschap begrijpt. 13 Vastgoedmanagement sportgebouwen: wordt hierbij ook het advies van de In dit kader gaat het alleen om het bij de gemeente in eigendom zijnde sportvastgoed. Voor Goudse Sportraad mbt gebouwen en terreinen die eigendom van verenigingen gebouwen en terreinen die in eigendom zijn van verenigingen zetten we ons op een andere zelf zijn meegenomen? manier in, bijvoorbeeld met de subsidieregeling Investering Sportgebouwen.

13 Onder 'Onderwijshuisvesting': in hoeverre wordt er in de planvorming rekening Op basis van de leerlingprognoses is de verwachting dat er op langere termijn (15 jaar) slechts gehouden met waarschijnlijke toekomstige clustering van onderwijsgebouwen, beperkte krimp zal plaatsvinden. In de wijken waar dit speelt, wordt er bij de clustering van bijvoorbeeld door demografische krimp? Kan hier een nadere toelichting op scholen hiermee al rekening gehouden in de planvorming voor de uitvoeringsplannen IHP. worden gegeven voor de toekomstige tranches? Iedere twee jaar worden de leerlingprognoses herijkt. Op dit moment loopt een actualisatieronde ten behoeve van de planvorming IHP2. In de uitgangspunten IHP2, zoals vastgesteld in de raad, is inzet op clustering een belangrijk aspect. 13 Onder 'Versterken vastgoedmanagement sport- en onderwijshuisvesting': aangegeven wordt dat versterking nodig is. Kan hier nadere toelichting bij gegeven worden, welke versterking is er precies nodig en voor hoe lang? Hetzelfde geldt voor de aangeven behoefte aan versterking voor het onderdeel onderwijshuisvesting.

Bij diverse sportgebouwen moet renovatie of groot onderhoud uitgevoerd worden. Dit is deels een verantwoordelijkheid van Sport.Gouda en deels van de gemeente. Een nauwere samenwerking en afstemming over de inzet van middelen is daarom nodig. In de scholenscan (Hevo 2017) is naar voren gekomen dat veel schoolgebouwen zijn verouderd en komende 10 tot 20 jaar moeten worden vervangen, gerenoveerd en verduurzaamd. Dit vraagt veel overleg en afstemming met schoolbesturen over prioritering, wensen en mogelijkheden. Daarnaast is de verwachting dat in toenemende mate aanspraak gemaakt zal worden op (vergoeding van) incidentele onderhoudsmaateregelen. Hiervoor is naar verwachting extra capaciteit nodig.

17 en 18 Onder ambitie: de ambitie in het bestuursakkoord is 2040 CO2-neutraal. De Raad voor het Openbaar Bestuur (ROB) heeft becijferd dat de uitvoeringskosten voor a) In hoeverre is die ambitie nog realiseerbaar gelet op de toekomstige financiële lokaal klimaat- en energiebeleid bijna 40% hoger uitvallen dan in 2020 verwacht. Op dit uitdagingen? Ook gelet op wat op pagina 18 staat: 'De energiestransitie vormt moment wordt gewerkt aan het duurzaamheidsplan. Waar bekend, zullen financiële effecten eveneens een uitdaging voor de arbeidsmarkt. Ook in Gouda, mede door de daarbij in kaart worden gebracht. Het doel Gouda CO2-neutraal in 2040 vraagt om extra ambitie om in 2040 CO2-neutraal te zijn'. inspanningen en het eerder beschikbaar hebben van financiële (rijks)middelen. De komende b) Is dat probleem minder wanneer de ambitie zou opschuiven naar 2045 of jaren zal met de ter handneming van het duurzaamheidsplan duidelijk worden wat de 2050? bestaande inzet oplevert en wat er nodig is om de doelstellingen wel te halen. 22 Onder mobiliteit en verkeer: 'De uitvoering van de eerste tranche van het verkeerscirculatieplan vraagt meer middelen, waarbij de extra toegekende subsidies niet alle kosten kunnen dragen'. Kan een nadere toelichting gegeven worden hoe dit tegengegaan kan worden, bijvoorbeeld door het VCP te temporiseren of door de ambities naar beneden bij te stellen?

Het is mogelijk om een deel van de projecten uit te stellen naar de tweede tranche, maar aan een groot deel van de projecten zit een subsidie gekoppeld of projecten zijn randvoorwaardelijk voor de uitvoering van andere projecten. De effecten van de uitgevoerde projecten worden pas in de loop van de jaren zichtbaar. Dan is te bepalen of er minder of meer maatregelen nodig zijn om de ambities te bereiken.

ANTWOORDEN KADERNOTA 2025 Nr

Partij

75 CDA

76 CDA

77 CDA

78 CDA

79 CDA

80 CDA

Blz.

15 Vraag

Antwoord

28 Nav het budget jeugdzorg: in hoeverre wordt er voor beheersing van de kosten De gemeente Gouda werkt nauw samen met de regio Midden-Holland en Hollands-Midden. ook gekeken naar ervaringen vanuit andere regio's, zoals die van de regio Daarnaast wordt er binnen diverse bovenregionale netwerkgroepen informatie uitgewisseld Rijnmond, waar begin dit jaar een participatief traject is geweest tussen per thema, bijvoorbeeld op het onderwerp complexe scheidingen (naar voorbeeld van de gemeenten, gemeenschappelijke regeling jeugdhulp en diverse gemeente Zwolle). Er is dus veel aandacht voor het leren van andere gemeenten en het jeugdzorgaanbieders; waarbij een groot aantal maatregelen naar voren is verkennen van de best-practices van andere gemeenten. gekomen om de kosten te beheersen? 28 Met welke concrete plannen wordt bewustwording bij ouderen gestimuleerd om Deze actie is nog in ontwikkeling in samenwerking met de Goudse Cliëntenraad, SPORT.Gouda, langer prettig en veilig thuis te wonen? woningcorporaties en anderen. Vanuit het GALA is veel aandacht voor onder andere valpreventie. 32 Onder 'Relatie sport en Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA): kan nader Behalve dat sport deel uitmaakt van het GALA programmateam (met ook gezondheid-, toegelicht worden met concrete voorbeelden hoe sport steeds meer verbinding ouderen- en jongerenbeleid) zijn er ook andere voorbeelden.

Sport werkt nauw samen met krijgt met andere gemeentelijke beleidsthema's. Beheer Openbare Ruimte: als er speelplekken gerenoveerd worden, wordt tegenwoordig standaard gekeken welke sportieve upgrades daar kunnen worden gedaan. Er is onder andere ook samenwerking met cultuur (omdat beide beleidsvelden deel uitmaken van het Leefstijlakkoord, vanwege urban sports en bij de cultuurinnovatieregeling) en met veiligheid (bijvoorbeeld bij de totstandkoming van het Cruyff Court in Oosterwei). 32 Onder 'Sportverenigingen en andere vrijwilligersorganisaties onder druk': kan Hulpvragen liggen vooral op beleidsniveau, het versterken van de bestuurlijke kracht, het nader ingegaan worden op de hulpvragen van verenigingen, bijvoorbeeld aan de structureel werven en behouden van voldoende vrijwilligers & kader en het optimaliseren van hand van concrete voorbeelden? de accommodatie. ook is er een toenmende behoefte aan ondersteuning bij verduurzamingsmogelijkheden, het creëren van een veilig sportklimaat en het begeleiden van trainers en ander kader.Veel verenigingen hebben last van de toegenomen energiekosten, maar daar is tot nu toe voldoende ondersteuning op geweest. In de Rapportage Vitaliteitsscan op de site van SPORT•GOUDA is uitgebreidere informatie te vinden over de uitdagingen die bij verenigingen spelen.

35 Idem als bij de jaarrekening 2023 (pagina 9 en 50): De daling van het aantal Van januari tot en met mei 2024 zijn er in Gouda 43 inbraken gepleegd. Dit zijn er negen meer woninginbraken is in 2023 doorgezet. 'Dit resultaat moet structureel dan in dezelfde periode in 2023. Dit komt door de toename van het aantal inbraken in januari. vastgehouden worden'. Begin dit jaar waren er in de media meldingen van een Na de maand januari is het aantal inbraken per maand vergelijkbaar met vorig jaar. De aanpak toename van het aantal woninginbraken. Hoe zijn de cijfers voor de eerste van de woninginbraken is nog altijd een prioriteit in ons veiligheidsbeleid. Het aantal inbraken maanden van 2024, klopt het dat het aantal woninginbraken dit jaar weer is de afgelopen jaren sterk gedaald, maar elke inbraak is er één te veel. Onze inzet wordt toeneemt? Zo ja, kan dan nader worden ingegaan welke maatregelen er omschreven in het IVB Actieplan 2024. getroffen worden om de daling van voorgaande jaren toch door te zetten? 36 (Zie ook de vraag bij de jaarrekening op pagina 51, onder doelstelling 5) Onder fenomeenanalyse: welke concrete fenomenen worden hierbij geanalyseerd en wordt hierbij ook gekeken naar opkomend linksextremisme, zoals Extinction Rebellion (XR Gouda)?