5. Advies GASD IVB Kadernota 2024-2027.pdf

Aan: het College van Burgemeester en Wethouders van de Gemeente Gouda. Betreft: Adviezen van de GASD betreffende de concept Kadernota Integraal Veiligheidsbeleid 2023-2026

Gouda, 23 maart 2023 Geacht college, De gemeente Gouda heeft de GASD om advies gevraagd over de Kadernota Integraal Veiligheidbeleid 2023 -2026. De GASD heeft zich gericht op de raakvlakken met het sociaal domein en hiertoe, naast de GCR, organisaties uit het netwerk van de GASD geraadpleegd. De diverse invalshoeken van de geraadpleegde organisaties zijn in dit advies meegenomen. Daarnaast heeft de GASD kennis genomen van het evaluatierapport dat in opdracht van de gemeente is uitgevoerd door bureau DSP-groep en waarin een aantal behartenswaardige opmerkingen is gemaakt. De GASD ziet als grote uitdaging voor de veiligheid van burgers in Gouda wat er vanuit het sociaal domein kan worden bijgedragen aan: - het voorkómen van crimineel gedrag van met name van jeugd en jongeren. - het beschermen tegen crimineel gedrag, met name tegen criminele en seksuele uitbuiting van kwetsbare groepen. Opmerkingen In de Nota wordt benadrukt dat het zwaartepunt voor de aanpak van een deel van de veiligheidsproblemen bij het sociaal domein ligt. Hoewel de GASD dit onderstreept, roept het ook vragen op. Want niet is uitgewerkt hoe het veiligheidsdomein en het sociaal domein met elkaar zijn of worden verbonden.

Is de samenwerking tussen de gemeentelijke afdelingen (integraal werken) goed georganiseerd? Hoe verloopt de afstemming? Wat is er nodig qua kwaliteit en capaciteit in het sociaal domein om de doelen op het gebied van veiligheid te bereiken? Zijn de huidige middelen, formaties en positionering voldoende om het zwaartepunt waar te maken? De GASD vindt het jammer dat in de nota niet is onderbouwd waarom de gemeente de lijn van het evaluatierapport niet volgt om jeugd en jongvolwassenen niet als veiligheidsthema te benaderen, maar te beschouwen als doelgroep voor al de thema’s. De GASD hoopt dat deze keuze niet verhindert dat bij de aanpak van álle vormen van criminaliteit jeugd en jongeren maar ook andere kwetsbare groepen centraal staan. De GASD verwijst naar een belangrijke opmerking van DSP (pag. 64): als een thema prioriteit krijgt, is het van belang dat de doelen GEZAMENLIJK met de relevante partners gesteld worden.

Het is de ambitie van Gouda om te komen tot een sluitende aanpak op jeugdoverlast en jeugdcriminaliteit door (1e) te voorkómen, door (2e) het bieden van een uitweg en, waar nodig, door (3e) preventieve en repressieve interventies. De GASD mist hier de link met de recent herziene kaderafspraken voor het sociaal domein en met name over de buurtaanpak. Bij de buurtaanpak vraagt de GASD aandacht voor de volgende vormen van preventie: - Gerichte voorlichting aan en inloopspreekuren voor de sociale omgeving over het herkennen van signalen van uitbuiting (minderjarige meisjes in de prostitutie) of criminele handelingen ( kwetsbare jongeren die worden ingezet als ‘pakezel’). - Inloopplekken voor jongeren kunnen behulpzaam zijn. - Luisteren naar en het gesprek aangaan met jongeren: WAAROM doe je het? ‘Losbreken’ is een vereiste en biedt een uitweg zodat jongeren ook kúnnen losbreken. Biedt hierbij praktische hulp aan dakloze jongeren en aan verslaafden. Advies 1 Door de organisaties in het netwerk van de GASD wordt aangegeven dat hier in Gouda een goede samenwerking aanwezig is voor overleg over casuïstiek. Dit is echter niet voldoende en daarom dient als volgende stap de samenwerking te worden dóórontwikkeld naar het ‘samen optrekken’.

De GASD adviseert om dit als ambitie in de Nota op te nemen zodat: - professionals van elkaars expertise kunnen leren en dit kunnen inzetten bij andere personen of gezinnen om te voorkómen dat er crimineel handelen ontstaat. - organisaties met één visie naar de samenleving kijken: welke normen hanteren we voor (niet) normaal gedrag? - goed kan worden doorverwezen. Advies 2 Voor met name jeugd en jongeren heeft Gouda veel maatregelpaketten (méér dan in referentiegemeenten), maar de effectiviteit van veel programma’s is niet duidelijk. Om te borgen dat beleid doeltreffend is moeten oplossingen aansluiten bij de Goudse problematiek. In het DSP-rapport wordt uitgewerkt hoe dit mogelijk is door een vorm van plan- en procesevaluatie te hanteren die zij omschrijven als ‘rijker verantwoorden’. Bij een veiligheidsthema worden samen met de ketenpartners en mogelijke maatregelen de vragen ‘Wat Waarom en Hoe’ gesteld en beantwoord. In de Kadernota wordt naar de mening van de GASD dit concept jammer genoeg smal opgevat en nietconcreet ingevuld en daarmee lijkt de essentie gemist. De GASD adviseert daarom om, te starten bij de vraagstukken met prioriteit, de essentiële ingrediënten van ‘rijker verantwoorden’ als werkwijze toe te passen. De tijdsinvestering die dit kost zal zich naar de mening van de GASD terugverdienen in een toename van de doeltreffendheid van de maatregel.

Advies 3 De benadering in de Kadernota van asielzoekers is naar de mening van de GASD eenzijdig gericht op overlast en niet gericht op samenleven. Wat ontbreekt in Gouda is een visie op samenleven met nieuwkomers, terwijl het van groot belang is om de opvang van asielzoekers in de gemeente te laten landen bij ALLE burgers. De meeste nieuwkomers belanden in de kwetsbare wijken van Gouda! De GASD adviseert om samen met toekomstige buurtbewoners te onderzoeken wat nodig is voor de nieuwkomers én voor de buurtbewoners.

Advies 4 In het evaluatierapport worden aandachtspunten genoemd bij de werkwijze van het multidisciplinaire Risicojongeren Overleg (RJO). Ook in het netwerk van de GASD zijn kritische kanttekeningen geplaatst. De werkwijze is niet zorgvuldig en niet effectief en kan schadelijk zijn voor de benadering van personen of gezinnen omdat er aan tafel een eenzijdig beeld kan ontstaan. De GASD adviseert om te zoeken naar een vorm van overleg waarin per casus alleen de relevante partijen, vooraf geïnformeerd, aan tafel zitten. Wij hopen u met deze adviezen verder te helpen met het werken aan een Veilig Gouda voor al haar burgers en zien uw reactie graag tegemoet.

Ton de Korte Voorzitter GASD