20240131_Inspraakbetoog inwoner

Goedenavond Mijn naam is XX en ik ben inwoner van Gouda, die zijn eigen nageslacht en dat van anderen een goede leefomgeving gunt. En zich dus druk maakt over de verslechtering van het klimaat en de noodzaak van een energietransitie. Wat betreft de inhoud was ik het liefst kort op de meerdere aspecten van het aan de orde zijnde Omgevingsprogramma ingegaan, maar vanwege de zeer beperkte spreektijd verwoord ik alleen hetgeen mij wordt toegestaan. Het overige staat in een document dat ik u vanmiddag heb gemaild. 1.) De opgenomen ambitie en opgave In het programma is onder paragraaf 1.1. opgenomen: “De ambitie van de RES-regio MiddenHolland is om in 2030 0,435 TWh aan hernieuwbare elektriciteit op te wekken. Gouda is onderdeel van deze regio en wil hier een significante bijdrage aan leveren.” Wat de “opgave” dan is, zoals in de titel van de paragraaf staat, wordt niet duidelijk. Wel is mij duidelijk dat het jaartal 2030 nog maar 6 jaar vanaf nu verwijderd is. Dat is een korte tijd als wordt bedacht dat er plannen moeten worden gemaakt, dat die moeten worden besproken en goedgekeurd, en dat er bouw- en installatiewerkzaamheden moeten plaatsvinden. Ik heb in het programma niet aangetroffen op welke wijze de planmatige invulling van die 6-jaars-periode zal plaatsvinden.

Een complicerende factor voor maken van een toereikende planning is overigens dat kennelijk nog niet eens is bepaald welke bijdrage Gouda precies wil leveren aan de regionaal bepaalde taakstelling. Helaas heb ik moeten constateren, net als bij de ambitieuze TransitieVisie Warmte die eind 2021 door de gemeenteraad is vastgesteld, dat er geen melding wordt gemaakt hoe periodiek zal worden gemonitord in welke mate de vastgestelde ambitie resp. opgave wordt gehaald. En er dus eventueel bijsturing nodig is. Als reactie op mijn zienswijze op de concept-TVW is bepaald dat monitoring ten aanzien van de in de TVW opgenomen ambities pas gaat plaatsvinden in relatie tot de uitvoering. Dat is in mijn visie een ontoereikende vorm van beleidssturing. Hopelijk vraagt uw commissie vanavond om enigerlei aanvulling waarin de beoogde sturing uiteen wordt gezet. 2) De visie op lokaal eigendom In hoofdstuk 6 is naar mijn mening sprake van het dooreenlopen van 2 invalshoeken die niet met elkaar in samenhang zijn gebracht. In paragraaf 6.3. wordt uiteengezet wat onder lokaal eigendom wordt verstaan. Daarin gaat het uitsluitend over het (mede)eigenaarschap dat recht geeft op (mede)zeggenschap. In paragraaf 6.4.

wordt echter aangegeven dat het mogelijk is om omgevingsregelingen in te zetten in het geval het mede-dragen van financieel risico niet mogelijk of wenselijk is maar dat er dan geen sprake is van (mede)zeggenschap. Ook in paragraaf 6.5. onder 5 wordt weer (alleen) gesproken over financiële participatie door bijvoorbeeld omwonenden. Zolang het begrip ‘lokaal eigendom’ gebruikt blijft worden is een daarop aangepaste samenvoeging van de paragrafen 6.3 en 6.4 op zijn plaats. 3) De rol van de gemeente In paragraaf 7 ontbreken naar mijn mening 2 zaken die ik graag toegevoegd zie: 1) Uitwerking van een plan om bewoners te ondersteunen en/of te laten ondersteunen als die betrokken raken bij een initiatief waarbij lokaal eigendom een rol kan spelen. Het betreft immers een onderwerp waar zeer weinigen ervaring mee hebben en ten opzichte van de initiatiefnemers over het algemeen dus in een zwakke positie zullen staan. 2) Een toezegging dat er een verkennende notitie komt over wenselijkheden en mogelijkheden van een gemeenschappelijk energiebedrijf waarin gemeente en energiecoöperaties

samenwerken om de energievoorziening voor de inwoners tegen optimale condities te kunnen verzorgen. Ook dit is een wijze van invulling van lokaal eigendom die mogelijk een betere uitgangspositie voor de inwoners kan bieden dan door de vrije markt, waarin de negatieve consequenties voor de samenleving meestal éénzijdig op het bord van de overheden terecht komt. Hopelijk dringt u op die toevoegingen aan. 4) Vrijheid voor initiatiefnemers In de eerste alinea van paragraaf 6.5 is een zogeheten ‘kan-bepaling’ opgenomen. Een initiatiefnemer hoeft de daarna opgenomen stappen kennelijk niet per sé te volgen. De reden daarvoor wordt niet vermeld. Mocht de betreffende vrijheid voor initiatiefnemers niet de bedoeling zijn dan dient de ‘kanbepaling’ te worden vervangen. 5) Moment van vastlegging in omgevingsovereenkomst In paragraaf 6.5 onder 5 is beschreven dat “Vervolgens”, dat wil vanuit de context zeggen na toetsing van de aanvraag voor een omgevingsvergunning, de afspraken worden vastgelegd tussen initiatiefnemer en “omwonenden en andere betrokken partijen gemaakt zijn over financiële participatie en toegevoegde waarde van het project.” Dat komt me vreemd over want dat betekent dat de betreffende afspraken, in welke vorm ook, dus géén deel hoeven uit de maken van de aanvraag. De belangen van omwonenden en andere betrokkenen kunnen naar mijn idee op deze manier alsnog worden geschaad.

Ik hoop dat uw commissie aandringt op bijstelling. Uitspreken van intenties in een beleidsprogramma is zinnig maar zou voor politieke organen als de gemeenteraad gericht moeten zijn op het realiseerbaar maken ervan. Om de belangstelling voor onderwerpen zoals vanavond aan de orde is herhaal ik een eerder geuit voorstel: neem in de nieuwsbrieven die via MaakGoudaDuurzaam worden verstuurd op wanneer voor duurzaamheid relevante onderwerpen worden besproken in een raadscommissie en in de gemeenteraad en pas daar de frequentie van de nieuwsbrieven op aan.