09. PvdD - spreektekst - begroting 2026

Begroting 2026-2029 Partij voor de Dieren

Terugblik Voorzitter, met deze laatste begrotingsbehandeling past het om mijn bijdrage te starten met terugblik. Het is namelijk drie jaar geleden ik hier voor het eerst stond. Nog onervaren, maar gedreven om bij te kunnen dragen. Ik sprak toen nog als jongere, met de boodschap van hoe mijn toekomst en dat van andere jongeren zich ontvouwt met klimaatverandering als décor. En hoe symbolisch is het dat vandaag, de klimaatbijeenkomst in Brazilië van start is gegaan. Voorzitter, bij de vorige jaar begroting vroegen wij aandacht voor kwetsbare waarden, zoals een schoon milieu en de biodiversiteit, maar ook cultuur, gezondheid en onze democratische rechten. Het zijn die waarden die essentieel zijn voor ons welzijn en voor de planeet, maar die vaak onder druk staan door korte-termijn financiele belangen. De afgelopen drie jaar hebben wij met oog voor het kwetsbare, constructief-kritische oppositie gevoerd. Wij hebben de ambities van het college ondersteund daar waar zij deze waarden versterkten, en geprobeerd deze verder te brengen daar waar zij tekortschoten. Maar voorzitter, zoals ik zei staan deze waarden vaak onder druk door korte termijn financiele belangen. En dat maakt een mooi bruggetje naar de begroting die nu voor ons ligt. Want het zijn juist weer deze waarden die het kind van de rekening lijken te worden.

De begroting De gemeente Gouda staat er financieel uitstekend voor. We begroten op een overschot van 2 tot 4 miljoen en houden ieder jaar extra miljoenen over, vorig jaar zelfs 12 miljoen. We blijven ruim binnen de kaders en hebben zelfs binnen diezelfde kaders ruimte voor 40 miljoen euro aan extra investeringen. Toch wordt er nu gekozen te bezuinigen op juist ook die zaken die onze inwoners direct raken: biodiversiteit, inclusie, gezondheid en jongerenwerk om er een paar te noemen. En voorzitter, dit voelt wrang. Want de noodzaak om in deze belangrijke onderwerpen te snijden lijkt nu compleet te ontbreken. Wat betekent het wanneer we bezuinigen, terwijl we op grote overschotten begroten? Verliezen we daarmee niet uit het oog wat de primaire taak van de gemeente is? Zijn wij er niet juist om te investeren in de samenleving, het welzijn van onze inwoners te verbeteren, en met oog voor het meest kwetsbare? Voorzitter, we begrijpen dat een uitstekend financieel rapport cijfer, een 8.5 of 9, voor een gemeente die ooit in financiele nood verkeerde een grote vreugde en een trots is. Maar tegelijkertijd lijkt de angst om terug te vallen in een dergelijke situatie nog altijd als een geest rond te hangen in deze zaal. Uiteraard zijn wij niet blind voor de uitdagingen die onze gemeente te wachten staat.

Het duurzaamheidsplan, behoud van museum en schouwburg, en onderhoud van onze openbare ruimte zullen forse investeringen vragen de komende periode. Dat er financieel moeilijke keuzes gemaakt moeten worden lijkt evident in de toekomst. Maar is het zuiver op voorhand te bezuinigen wanneer het perspectief dat niet van ons vraagt, en de financiele consequenties van deze uitdagingen nog niet eens in kaart zijn gebracht? Vooruitblik Voorzitter, bij een terugblik, hoort natuurlijk ook een vooruitblik. En 3 jaar na mijn eerste bijdrage is de wereld er niet bepaald rooskleuriger op geworden. Het is makkelijk te vallen in cynisme. Dat we het toch niet gaan ‘redden’. Een dergelijk scepsis is dit huis ook niet vreemd. “Politici staan op de rem, maar de vergroening gaat door” zo luidde een NOS artikel nog dit weekend. Of 2040 klimaatneutraal inderdaad haalbaar is zal moeten blijken. Maar het gevecht tegen klimaatverandering is niet iets wat we ‘winnen of verliezen’. Want elke tiende graad opwarming die we voorkomen maakt een gigantisch verschil in de leefbaarheid van onze planeet, en dus ook voor de inwoners van Gouda. Onze inzet mag niet verslappen. Dit is dan ook onze visie voor de toekomst: Wijken en straten die als groene aderen door de stad, voor schone lucht en verkoeling zorgen.

Een stad waarin een kakefonie aan insecten gezoem en vogelzang het geluid van het elektrisch deelvervoer overstemd. Een stad met duurzame bedrijvigheid en gezond voedsel uit de omgeving. Een stad waarin ruimte is voor iedereen. Waarin vrouwen, moslims, joodse en queer

personen een veilige haven hebben. Een stad die oog heeft voor het kwetsbare. Waarin inwoners betrokken worden en eigenaarschap voelen over hun straat, hun wijk en hun stad. Een stad waarin verschillen worden gevierd. Dat is het Gouda dat Partij voor de Dieren wil doorgeven. Voorzitter, ik sluit af. In 3 jaar tijd is veel veranderd, maar een ding hetzelfde gebleven. En dat is de strijdbaarheid waarmee Partij voor de Dieren blijft strijden voor alles dat leeft, dat kwetsbaar is en onze bescherming verdiend. Wij zullen ons dan ook blijven richten op de toekomst en de samenwerking zoeken met partijen die samen met ons willen bouwen aan die eerlijke, groene en sociale toekomst. Het kan, voorzitter. We moeten er simpelweg alleen wel voor durven te kiezen.

Wouter Kraidy