Document · PDF

Uitwerking taakstellingen begroting 2025

Raadsvergadering 7 november 2024, gemeente GorinchemBij agendapunt: Vanaf 22.30 h Afronding en besluitvorming Begroting 20253.096 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Uitwerking taakstellingen begroting 2025 Inleiding Op 11 juli 2024 is de perspectiefnota (PPN) 2025-2028 vastgesteld door de gemeenteraad. In deze PPN is een aantal ruimtegevers opgenomen. Deze begrotingsmaatregelen zijn nodig om tot een financieel sluitende begroting te komen. De PPN bevat zowel maatregelen die de gemeentelijke inkomsten verhogen als maatregelen die de uitgaven verlagen. Een deel van deze maatregelen is concreet. Deze zijn opgenomen in de begroting en worden daarmee geëffectueerd. Een aantal maatregelen had de vorm van een taakstelling. Deze vroegen nog om nadere uitwerking na de PPN, om deze te kunnen effectueren in de begroting. Een totaaloverzicht van de ruimtegevers uit de PPN is opgenomen in de tabel hieronder:

De PPN bevatte een drietal taakstellingen die met één bedrag per taakstelling in de begroting zijn verwerkt. De uitwerking van deze taakstellingen zal in de 1e begrotingswijziging worden opgenomen. Dit zijn de taakstellingen sociaal domein, subsidies en efficiency organisatie. Op 19 september heeft het college in een I&O een eerste toelichting aan de gemeenteraad gegeven op de uitwerking van deze drie taakstellingen. Tijdens deze bijeenkomst zijn verschillende vragen gesteld en suggesties meegegeven. In deze bijlage bij de begroting geeft het college een toelichting op de uitwerking van de drie taakstellingen. Bij iedere taakstelling laten we eerst zien wat in de PPN was opgenomen, zowel in cijfers als in tekst. Vervolgens wordt een toelichting gegeven welke maatregelen worden voorgesteld om de taakstelling in te vullen. De maatregelen en de effecten daarvan worden daarna nader toegelicht. 1

In onderstaande tabel is het totaaloverzicht te zien van de uitwerking van de drie taakstellingen. In de tabel is zichtbaar dat de taakstellingen voor 2025 grotendeels zijn ingevuld. Uitzondering hierop is de taakstelling op subsidies. Deze is voor 2025 nog niet volledig ingevuld, door het niet opnemen van een besparing op subsidies voor culturele evenementen en podiumkunsten. Een nadere toelichting hierop vindt u in het onderdeel van deze notitie over de taakstelling op subsidies. Het zoveel mogelijk invullen van de taakstellingen voor 2025 is van belang, omdat dit het jaar is dat de provincie als financieel toezichthouder toetst. Als de begroting voor 2025 reëel en structureel sluitend is, is het voor het financieel toezicht toegestaan dat de taakstellingen voor de jaren daarna nog niet compleet uitgewerkt zijn. De taakstellingen voor 2026 en verder worden na vaststelling van de begroting 2025 verder uitgewerkt en zullen in de PPN en begroting 2026 en verder aan de raad worden voorgelegd.

Taakstelling sociaal domein Wat staat er in de PPN? Ruimtegevers

2025

2026

2027

2028

10. Sociaal domein

700.000

We kijken naar de mogelijkheden om binnen het Sociaal Domein besparingen te realiseren. We verwachten een besparing van € 700.000 te kunnen realiseren. Dit is ongeveer 1% van het totale budget voor het sociaal domein in onze begroting. Invulling taakstelling

In bovenstaande tabel is te zien met welke maatregelen de taakstelling op het sociaal domein wordt ingevuld. Bij het invullen van de taakstelling hebben we gekeken naar maatregelen die minima zo min mogelijk raken. Maatregelen die een groot effect hebben op minima worden daarom niet voorgesteld. Met de maatregelen die we voorstellen zetten we zoveel mogelijk in op efficiëntie. Daarnaast zijn de voorgestelde maatregelen in lijn met de zogeheten beweging naar voren. Dat betekent dat we inzetten op een overgang van zware zorg naar lichtere zorg en welzijnswerk. Tot slot hebben we bij het invullen van de taakstelling gekeken of we financiële middelen van het Rijk slim in kunnen zetten voor zaken die we al doen. Na de I&O over de invulling van de taakstellingen hebben we de voorgenomen uitwerking van de taakstelling sociaal domein ook gedeeld met de WMO-adviesraad en het Gehandicaptenplatform en hen gevraagd te adviseren over de voorgenomen besluiten. Hieronder geven we een nadere toelichting per maatregel: 1. Scootmobielgebruik en scootmobielpool: We stellen een aantal maatregelen rondom scootmobielen voor. We gaan onderzoeken of uitstaande scootmobielen daadwerkelijk worden gebruikt. In het geval dat een inwoner niet langer gebruik kan of wil maken van deze voorziening willen we de voorziening innemen. Verder gaan we de haalbaarheid van een scootmobielpool onderzoeken.

Dat wil zeggen dat inwoners gebruik kunnen van een deelscootmobiel als voorliggende voorziening. Mogelijk dat deze voorliggende voorziening voorkomt dat een duurdere individuele maatwerkvoorziening nodig is. Verder

is het optie om bij de nieuwe aanbesteding voor hulpmiddelen (medio 2026) het aanbod te versoberen. Deze maatregelen leveren een financiële besparing op. Bijkomend gunstig effect is dat de maatregelen kunnen leiden tot beperking van de stallingsproblematiek, met name bij appartementencomplexen waar veel scootmobielgebruikers wonen. Vanuit het inwonerperspectief kunnen de maatregelen leiden tot versobering van het Wmo aanbod en deels tot minder flexibiliteit in het gebruik. Verhogen eigen bijdrage Molenhopper: De eigen bijdrage voor de Molenhopper wordt verhoogd. Op dit moment is de (eigen) ritbijdrage aan het Molenhopper-vervoer € 0,80 per zone. Voorstel is de ritbijdrage geleidelijk te verhogen richting 2029 tot €1,25 per zone. Het is niet toegestaan om in de eigen bijdrage voor de Molenhopper onderscheid te maken tussen verschillende gebruikers. De eigen bijdrage wordt daarom voor iedereen verhoogd. De betaalbaarheid voor kwetsbare inwoners is een aandachtspunt. Overigens kent Avres een Regeling meerkosten voor inwoners met een beperking of een chronische ziekte waarmee de negatieve gevolgen (deels) kunnen worden gecompenseerd. Deze maatregel kan leiden tot een toename van het gebruik van Automaatje of de vervoersdienst van de Klussendienst. We zullen dan ook inzetten op het beter profileren van Automaatje.

Minder inhuur welzijn op recept: Door een interne herverdeling van taken tussen het vrijwilligerssteunpunt en welzijn op recept, is er minder inhuur nodig voor Welzijn op recept. Dit levert een besparing op en heeft geen inhoudelijke effecten. Efficiency Avres: Deze besparing bestaat uit maatregelen die gericht zijn op de efficiëntie van de Avres-organisatie. Het betreft het optimaliseren van werkprocessen, opnieuw aanbestede ICT middelen in 2024 en op termijn de huisvesting (2029). Avres heeft aangegeven te verwachten deze besparing te kunnen realiseren en de begroting aan te passen waardoor de bijdrage van Gorinchem wordt verlaagd met het door ons in de invulling van de taakstelling opgenomen bedrag. Efficiëntie DG&J: Met DG&J worden gesprekken gevoerd over efficiënter werken, om daarmee een besparing voor onze gemeente te realiseren. Hierover vindt op dit moment overleg plaats met andere gemeenten, om te bepalen of we hierin gezamenlijk op kunnen trekken als opdracht richting de DG&J. Slim aanwenden Rijksgelden voor gemeentelijke inzet: We zetten in op het beter benutten van gelden die we van het Rijk krijgen voor inzet in het sociaal domein. In 2025 en 2026 doen we dit met een deel van de Oekraïne-gelden. Voor Oekraïense vluchtelingen wordt met name inzet geleverd vanuit het brede sociaal domein.

Door hiervoor Oekraïne-gelden in te zetten, kan een deel van het normale budget voor het sociaal domein vrijvallen. In 2025 en 2026 wordt hiermee het laatste deel van de taakstelling ingevuld. Diversen: Deze post bevat diverse financieel kleinere posten, zoals het versoberen van bijeenkomsten in het sociaal domein, het bijstellen van het budget voor het vrijwilligerspunt en meer voorzieningen algemeen gebruikelijk verklaren, waardoor deze niet meer vanuit de Wmo betaald worden (bijvoorbeeld kleine woonvoorzieningen zoals douchestoelen/krukken en drempelhulpen).

Met bovenstaande maatregel is de taakstelling voor 2025 en 2026 ingevuld. Voor een groot deel doen we dit met structurele maatregelen. De enige uitzondering daarop is de inzet van de Oekraïne-gelden in 2025 en 2026. Omdat we op dit moment verwachten deze vanaf 2027 niet

meer in te kunnen zetten, moet in 2027 en verder nog een deel van de taakstelling worden ingevuld.

Taakstelling subsidies Wat staat er in de PPN? Ruimtegevers

2025

2026

2027

2028

7. Subsidies (niet-indexeren en herschikking)

252.000

419.000

610.000

Waarvan nog te herschikken subsidies

167.000

334.000

500.000

Subsidies zullen in 2025 niet worden geïndexeerd voor gestegen prijzen waardoor een besparing wordt gerealiseerd van € 80.000. Daarnaast herijken we het gemeentelijk subsidiebeleid waarbij we kritisch kijken naar de inzet van alle subsidiegelden in relatie tot de gemeentelijke doelen en effectiviteit. We verwachten dat we hiermee een besparing op het totaal uitgekeerde subsidies kunnen realiseren. Invulling taakstelling Niet indexeren van subsidies in 2025 De taakstelling op subsidie valt uiteen in twee onderdelen. Allereerst is in de PPN besloten om geen prijsindexering toe te passen op de subsidies in 2025. Dit is in lijn met het niet indexeren van de budgetten voor prijsontwikkeling van alle budgetten in de gemeentelijke begroting. Subsidies aan partners die personeel in dienst hebben worden wel geïndexeerd voor loonontwikkelingen. Het niet indexeren van de subsidies is niet gebruikelijk. In de afgelopen jaren zijn subsidies in de meeste gevallen wel geïndexeerd. Incidenteel is het voorgekomen dat een subsidie niet is geïndexeerd omdat dan een drempelbedrag voor bijvoorbeeld een accountantscontrole werd gepasseerd. In dat geval zou de indexering niet opwegen tegen de extra kosten. Herschikking subsidies Na het voor 2025 niet indexeren van de subsidies blijft een bedrag aan taakstelling over dat nog gerealiseerd moet worden.

Het realiseren van dit bedrag vraagt om het maken van keuzes in en het herschikken van subsidies. Alle subsidiepartners hebben na vaststelling van de PPN een brief gekregen waarin is aangegeven dat de subsidie in 2025 niet zal worden geïndexeerd voor prijsontwikkeling. Daarin is ook aangekondigd dat een nadere herschikking van de subsidies zal plaatsvinden. Daarbij hebben we ons voor 2025 gefocust op subsidies die door ontwikkelingen konden worden afgebouwd, of waar in de afgelopen jaren sprake was van onderbenutting. De taakstelling op subsidies is op dit moment nog niet volledig ingevuld voor 2025. Tijdens de I&O van 19 september werden nog cijfers gepresenteerd waarmee de taakstelling wel volledig werd ingevuld. Vanuit de gemeenteraad zijn toen verschillende vragen gesteld over de mogelijke 5

besparing op cultuursubsidies. Vanwege de opmerkingen die toen naar voren zijn gebracht en het feit dat deze middelen mogelijk nodig zijn om steun aan Theater Peeriscoop te verlenen, is het voorstel nu om het beschikbare subsidiebedrag voor culturele evenementen en podiumkunsten niet naar beneden bij te stellen. Dat betekent wel dat een deel van de taakstelling ook voor 2025 nog ingevuld moet worden. Dit zal in de komende tijd verder worden uitgewerkt. De effecten van de eerste herschikking zijn zichtbaar in onderstaande tabel. NR. Subsidie omschrijving

1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14. 15.

Oorspronkelijk subsidiebedrag 2025

Besparing 2025

Besparing 2026

Besparing 2027

Besparing 2028

55+ en gehandicapten* € 16.687 Sportgala Gorinchem € 10.223 Huurcompensatie wedstrijdbad SGS € 27.340 Cultuureducatie* € 58.839 Spreekkamer Gorinchem € 51.810 Cultuur Carrousel € 16.000 Amateurkunst* € 74.268 Hamelhuis € 38.270 Slachtofferhulp € 14.000 Ondersteuning gehandicaptenplatform € 9.925 Vrijwilligerssteunpunt* € 11.785 Buurthuizen € 110.000 Wmo centra jeugd en gezin, regiobijdrage € 154.386 Wmo algemeen € 65.179 Wmo adviesgroep € 7.970 Totaal *= subsidie gebaseerd op nadere regels.

€ 6.000 € 10.223

€ € € € € € €

16.440 15.000 8.000 10.000 1.000

16.440 15.000 21.810 16.000 10.000 38.270 1.000

€ 2.000 € 3.000 € 22.000

€ 10.000 € 17.000 € 2.000 € 122.663

€ 10.000 € 17.000 € 2.000 € 190.743

In het komende jaar zal een verdere heroverweging van de subsidies voor 2026 en verder plaatsvinden. We zullen daarbij toetsen op welke manier subsidies bijdragen aan de gemeentelijke doelen. Daarnaast kijken we in dit herschikkingstraject of het mogelijk is om subsidies te dekken uit Rijksgelden die we ontvangen, zodat we kunnen besparen op gemeentelijke budgetten. In dit traject zullen we onze subsidiepartners betrekken. Deze herschikking zal vervolgens effecten hebben vanaf 2026. Reeds gemaakte afspraken worden daarbij gerespecteerd. Bij een herschikking van langjarige subsidies worden deze niet ineens stopgezet, maar zorgvuldig gefaseerd herzien. Hieronder geven we een nadere toelichting per maatregel. 1. 55+ en gehandicapten: Dit is een subsidie voor verenigingen die specifieke activiteiten aanbieden voor deze doelgroepen. Op dit budget hebben we jaarlijks een overschot. Daarom wordt dit budget naar beneden bijgesteld. 2. Sportgala Gorinchem: In het verleden vond jaarlijks het Sportgala Gorinchem plaats. In 2024 heeft dit voor het eerst niet plaatsgevonden en is in plaats daarvan een sportcafé georganiseerd. We zien dat er weinig animo is voor deze activiteiten. Daarom wordt dit budget afgeraamd. 6

16.440 15.000 21.810 16.000 10.000 38.270 1.000

3. Huurcompensatie wedstrijdbad SGS: De huurcompensatie voor de verenigingen blijft bestaan. Het is de verwachting dat deze korting op de compensatie kan worden opvangen binnen de begroting van SGS. 4. Cultuureducatie en –participatie: Dit betreft een nadere regel voor subsidie voor projecten voor cultuureducatie en –participatie. Op dit budget hebben we jaarlijks een overschot. Daarom wordt dit naar beneden bijgesteld. 5. Spreekkamer Gorinchem: De subsidie voor de Spreekkamer wordt omgevormd naar een activiteitenbudget voor het ontwikkelen van content voor Nieuw Erfgoed vanaf 2026. Volgend jaar is nog het hele budget voor de Spreekkamer beschikbaar. 6. Cultuur carrousel: Dit betreft een subsidie aan de Stichting Kindcentra Gorinchem (SKG). Er is gekozen voor de SKG vanwege hun contacten met het basisonderwijs en spreiding van locaties. De SKG biedt maandelijks in iedere wijk naschoolse kunst- en cultuuractiviteiten aan (met uitzondering van de zomervakantie). Het doel is gelijke kansen voor kinderen. Door middel van de cultuur carrousel kunnen alle kinderen gratis kennismaken met kunst- en cultuuronderwijs door lokale cultuuraanbieders, zoals Theaterhuis, Jeugdatelier en dansscholen. Naar aanleiding van de kennismaking kunnen kinderen doorstromen naar het reguliere aanbod. De Carrousel wordt betaald vanuit beleid onderwijs en cultuur.

Dit budget wordt structureel bijgesteld omdat het doel 'gelijke kansen voor kinderen’ ook kan worden bereikt via Stichting Leergeld. In 2025 wordt de subsidie met € 8.000 bijgesteld, omdat al afspraken zijn gemaakt over de verstrekking van de subsidie voor het schooljaar 2024-2025. 7. Amateurkunst: Betreft een nadere regel voor subsidie aan amateurkunstverenigingen. Op dit budget hebben we jaarlijks een overschot. Daarom wordt dit budget naar beneden bijgesteld. 8. Hendrick Hamelmuseum: In de komende periode vindt een evaluatie van het Hamelhuis plaats. Het college wil vooruitlopend op deze evaluatie nog geen structureel bedrag vanaf 2026 in de begroting opnemen. Het in de tabel opgenomen bedrag is dus nog onder voorbehoud van de evaluatie. 9. Slachtofferhulp: De subsidie aan Slachtofferhulp blijft grotendeels in stand en wordt met een klein bedrag bijgesteld. 10. Ondersteuning Gehandicaptenplatform: Op dit budget hebben we jaarlijks een overschot. Daarom wordt dit budget naar beneden bijgesteld. 11. Vrijwilligerssteunpunt: Het activiteitenbudget van het vrijwilligerssteunpunt wordt naar beneden bijgesteld. Dit kan leiden tot een versobering van de activiteiten. Zo kijken we naar mogelijkheden om een van de twee netwerkbijeenkomsten voor vrijwilligersorganisaties te combineren met de nieuwkomersdag of een bijeenkomst in het kader van het ISB.

De waarderingsactiviteiten voor vrijwilligers blijven in stand. 12. Buurthuizen: Deze post betreft een integrale herschikking van de budgetten voor buurthuizen en het naar beneden bijstellen van het integrale activiteitenbudget. Alle ontmoetingsplekken kunnen hiermee blijven functioneren. Alle buurthuizen houden een eigen budget. In de afgelopen jaren hadden we regelmatig een overschot op het activiteitenbudget van de opbouwwerker. Het bijstellen van het budget zal daarom naar verwachting een minimaal effect hebben. Bij de verdere herschikking van de subsidies kijken we naar de mogelijkheden om de betere inzet van de brede scholen te combineren met de inzet van de buurthuizen. 13. Wmo centra jeugd en gezin, regiobijdrage: Dit budget gaat over het project Kamers met kansen. Vanwege een veranderende zorgvraag wordt Kamers met kansen getransformeerd naar een nieuw zorgaanbod om jongeren naar zelfstandigheid te 7

begeleiden. Bekostiging hiervan zal deels via de Beschermd Wonen-regio plaats gaan vinden waardoor dit budget naar beneden kan worden bijgesteld. 14. Wmo algemeen: Op dit budget hebben we in de afgelopen jaren meerdere malen een overschot gehad. Daarom wordt dit budget naar beneden bijgesteld. Dit heeft geen inhoudelijke consequenties. 15. Wmo adviesgroep: Op dit budget hebben we in de afgelopen jaren meerdere malen een overschot gehad. Daarom wordt dit budget naar beneden bijgesteld. Dit heeft geen inhoudelijke consequenties.

Taakstelling Efficiency organisatie Wat staat er in de PPN? Ruimtegevers

2025

2026

2027

2028

21. Efficiency organisatie

400.000

Door de ambities is de organisatie de afgelopen jaren snel gegroeid o.a. door middel van inhuur. Door consolidatie en effectievere benutting van mensen en middelen wordt verwacht een besparing te realiseren. Invulling taakstelling

Bij de taakstelling op de ambtelijke organisatie hebben we het uitgangspunt gehanteerd dat we de maatregelen zo min mogelijk ten laste laten komen van de formatie. Maatregelen rondom de formatie hebben namelijk rechtstreeks invloed op de mogelijkheid om te werken aan de gemeentelijke ambities. Daarbij is het van belang om aan te tekenen dat ook de ambtelijke organisatie wordt geraakt door het niet indexeren van de exploitatiebudgetten in 2025. De taakstelling op de ambtelijke organisatie wordt voor een deel ingevuld met structurele maatregelen. In 2025 wordt daarnaast het incidentele voordeel van de uitbesteding van de belastingwerkzaamheden ingezet voor deze taakstelling. Dat betekent dat de taakstelling voor 2025 compleet is ingevuld. Voor 2026 en verder moet nog een deel van de taakstelling worden uitgewerkt. Hiervoor verkennen we onder andere hoe we efficiënter kunnen omgaan met inhuurbudgetten. 8

Hieronder geven we een nadere toelichting per maatregel: 1. BSR: In 2024 heeft het college, nadat de gemeenteraad daar toestemming voor had gegeven, besloten de belastingwerkzaamheden uit te besteden aan de GR BSR. Dit levert een incidenteel voordeel op. Omdat dit een vorm is van efficiënter werken, wordt dit voordeel in 2025 ingezet voor de uitvoering van deze taakstelling. 2. Organisatieontwikkeling: In de afgelopen jaren is het budget voor organisatieontwikkeling gedeeltelijk niet gebruikt. Een deel van dit budget kan daarom worden gebruikt voor de invulling van deze taakstelling. Tegelijkertijd vinden we het van belang om voldoende financiële ruimte te houden voor organisatieontwikkeling. Dat draagt bij aan een krachtige organisatie en daarnaast aan het blijven van een aantrekkelijke werkgever. Het bedrag dat kan worden ingezet voor de taakstelling neemt dan ook jaarlijks af, zodat in latere jaren een groter bedrag voor organisatieontwikkeling beschikbaar blijft. 3. Ruimte salarisbudget: In 2023 en 2024 zagen we ruimte binnen het totale salarisbudget door openstaande vacatures. Een deel van deze ruimte kan worden ingezet voor de invulling van de taakstelling. Op het totaal van de personeelsbegroting is dit een beperkt bedrag. Dit heeft dan ook geen effect op de formatieruimte in de organisatie.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Gorinchem&id=5dda2ebb-b536-4e81-96a8-fd8187bd1242