PPT I&O 5 mrt 2026 programma Erfgoed & Ruimtelijke Kwaliteit

I&O raad Programma Erfgoed & Ruimtelijke Kwaliteit 5 maart 2026

Wat willen we bereiken met het programma?

•

De kwaliteiten van de fysieke leefomgeving van de stad inzichtelijk maken.

•

Per wijk in beeld brengen hoe deze kwaliteiten behouden en versterkt kunnen worden.

•

Aanbevelingen doen die bij ontwikkelingen de ruimtelijke kwaliteit kunnen versterken

Inventarisatie – stadsgenese Gorinchem Voorbeeld van landschapsgenese door de eeuwen heen. De huidige stad t.a.v. de bodem en haar natuurlijk systeem

Inventarisatie – historische tijdlijn Voorbeeld: tijdslijn met cultuur historische informatie over uitbreiding van de stad vanaf de vroege middeleeuwen tot heden.

Inventarisatie – ruimtelijk

Kaart 1: Mobiliteit

Kaart 2: Voorzieningen

Analyse – deelgebieden

Analyse – criteria Gebruikskwaliteit

• Functionaliteit (Bereikbaarheid, ruimte, diversiteit, veiligheid, toegankelijkheid, nabijheid van voorzieningen) • Interactie (Ontmoeting, eenzaamheid, gemeenschapsgevoel, sociale cohesie) Belevingskwaliteit

• Identiteit (Herkenbaarheid van erfgoed, landschap en archeologie, inspirerend) • Esthetische kwaliteit (Presentatie, schoon, mooi/ aantrekkelijk, verrommeling) • Beschermen (Bescherming van archeologie, erfgoed, voorzieningen, structuren) • Groen water beleving (Groen, water) Toekomstwaarde

• Duurzaamheid (Klimaatadaptie, circulariteit, toekomstbestendig bouwen) • Aanpasbaarheid (technologie, functies, mens/natuur, watersystemen) • Houdbaarheid

Analyse – kaart

Participatie •

Verschillende groepen zijn uitgenodigd om aan te geven wat in hun wijk fijn is, beter kan of anders moet.

•

Deze informatie is meegenomen in de analyse van de wijken en in de aanbevelingen.

•

De vragen aan inwoners zijn op verschillende manieren opgehaald: Ø Intern (alle afdelingen) Ø Digitale enquête inwoners (via krant en social media) Ø Digitale enquête zakelijke markt (via LinkedIn) Ø Zomerprogramma boekje scholen Ø Op bezoek bij buurthuizen (Haarwijk Noord, Gildewijk, Lingewijk, Dalem)

Interne participatie – wijkniveau

Digitale enquête inwoners – Hoe is er gereageerd?

Diagram 1. Wat vindt u belangrijk in uw wijk?

Diagram 2. Waar ben u trots op in uw wijk?

Diagram 3. Wat zijn verbeterpunten in uw wijk?

Zomerprogramma boekje scholen

Op bezoek bij buurthuizen – aan tafel

Aanbevelingen Gebruikskwaliteit

• Functionaliteit (Bereikbaarheid, ruimte, diversiteit, veiligheid, toegankelijkheid, nabijheid van voorzieningen) • Interactie (Ontmoeting, eenzaamheid, gemeenschapsgevoel, sociale cohesie) Belevingskwaliteit

• Identiteit (Herkenbaarheid van erfgoed, landschap en archeologie, inspirerend) • Esthetische kwaliteit (Presentatie, schoon, mooi/ aantrekkelijk, verrommeling) • Beschermen (Bescherming van archeologie, erfgoed, voorzieningen, structuren) • Groen water beleving (Groen, water) Toekomstwaarde

• Duurzaamheid (Klimaatadaptie, circulariteit, toekomstbestendig bouwen) • Aanpasbaarheid (technologie, functies, mens/natuur, watersystemen) • Houdbaarheid

Aanbevelingen – wijkniveau Voorbeeld: pagina inventarisatie en analyse Laag Dalem.

Aanbevelingen – wijkniveau

Voorbeeld: pagina aanbevelingen Laag Dalem.

Aanbevelingen – Gorinchem breed - Monumentenbiotoop §

We kiezen voor de methodiek van generieke en specifieke werkingsgebieden.

§

We gebruiken generieke werkingsgebieden, bij een gesloten straatwand, bij een (half-) vrijstaande woning, bij objecten in het buitengebied.

•

We gebruiken een specifiek werkingsgebied vanwege de bijzondere situering, gebouwtypologie, monumentale waarde of landmarkfunctie.

Generiek werkingsgebied

Specifiek werkingsgebied, voorbeeld Brug van Ceelen.

Aanbevelingen – Gorinchem breed 1. STOMP: van auto naar mens De inrichting van de openbare ruimte volgt de mens, niet de auto 1.

6.

2. Openbare ruimte als systeem Elke ingreep vervult meerdere functies 2.

4. Inclusief ontwerp = goed ontwerp Wat werkt voor kwetsbaren, werkt voor iedereen

7.

5.

3.

4.

3. Van object naar plek Niet het object is leidend, maar de plek en het gebruik

5. Groen dat oud mag worden We planten geen bomen, we maken groeiplaats 6. Van verplaatsen naar ontmoeten Openbare ruimte nodigt uit tot verblijf 7. Identiteit & erfgoed als ontwerpkader Nieuwe kwaliteit versterkt bestaande identiteit 8.

….

Vervolg & aan de slag

Dank voor jullie aandacht!