Nota Vastgoedbeleid Gorinchem 2026-2032, maatschappelijke impact met gemeentelijk vastgoed

Het college concretiseert dit via Maatregelenpakketten binnen het programma Vastgoed. Een overzicht van deze pakketten is in hoofdstuk 7 van deze nota opgenomen. De raad ziet vervolgens toe op de uitvoering en toetst periodiek aan de hand van de documenten van de P&C cyclus of het college binnen de vastgestelde kaders blijft.

32

3

Handreiking begroten en verantwoorden by Bouwstenen voor Sociaal - Issuu

33

7 Van beleid naar uitvoering: Maatregelenpakketten binnen programma Vastgoed Aan het begin van deze nota zijn de uitgangspunten voor ons vastgoed benoemd: • Maatschappelijke impact als leidraad • Sober, doelmatig en toekomstgericht • Openbaar, transparant en juridisch legitiem In de voorgaande hoofdstukken is uitgewerkt hoe de gemeente hier richting aan wil geven. Alleen beleid vastleggen is niet voldoende, dit dient ook uitgevoerd te worden. Hiervoor zijn enkele maatregelenpakketten benoemd in de nota. Een maatregelenpakket is een samenhangende set van afspraken en acties waarmee de gemeente uitvoering geeft aan de ambities uit deze nota. Veel pakketten hebben invloed op meer dan één uitgangspunt. Na vaststelling van deze nota werkt het college de maatregelenpakketten verder uit. Samen met deze nota vormen zij het Programma Vastgoed binnen het Gorcumse Beleidshuis.

7.1 De maatregelpakketten De maatregelenpakketten zijn: • Optimalisering vastgoedportefeuille: gericht op een betere afstemming van de gemeentelijke vastgoedportefeuille op de doelstellingen van de gemeente. • Transparante verantwoording: moderniseert de manier waarop de gemeente verantwoording aflegt over de vastgoedportefeuille, in lijn met landelijke ontwikkelingen. • Portefeuilleplan: maakt naast het MJOP ook investeringen inzichtelijk en biedt een strategie voor de middellange en lange termijn. • Eenduidige vastgoed-informatie: zorgt voor actuele en betrouwbare gegevens over gemeentelijk vastgoed. • Standaardisering huurovereenkomsten: het standaardiseren van huurcontracten om gelijke voorwaarden te waarborgen. • Actualisering huurprijzensystematiek: een actualisatie door het college, met duidelijke uitgangspunten voor het bepalen van kostprijsdekkende huren.

34

35

7.2 Looptijd en uitvoering Een aantal maatregelenpakketten heeft gevolgen voor meerdere beleidsteams. Optimalisering van de portefeuille kan niet zonder inzet van de inhoudelijke beleidsteams. Het aanpassen van de wijze van verantwoorden, kan niet zonder de expertise van het team Financiën. Dit vraagt om afstemming en aanvullend onderzoek. Daarom is gekozen voor een langere looptijd: niet 4 maar 6 jaar. Zo is er voldoende ruimte om de maatregelenpakketten goed uit te werken, eventuele financiële consequenties mee te nemen in de begrotingen voor komende jaren en ze uit te voeren.

7.3 Koppeling maatregelen en uitgangspunten In onderstaand schema worden de maatregelpakketten geordend naar het beleidsuitgangspunt waar aan zij bijdraagt. Zoals duidelijk wordt, dragen de maatregelenpakketten allemaal bij aan twee of drie uitgangspunten. Ook is benoemd welke pakketten expliciet bijdragen aan overige beleidsdoelen van de gemeente.

Maatregelpakket

Optimalisering Vastgoed­portefeuille

Maatschap­pelijke impact als leidraad

Sober, doelmatig en toekomst­gericht

Openbaar, transparant en juridisch legitiem

Overige beleidsdoelen Cultuur Welzijn Sport Onderwijs

Eenduidige vastgoedinformatie Actualisering Huurprijzen­ systematiek Standaardisering Huurovereen­komsten

Portefeuilleplan

Duurzaamheid/ klimaatadaptatie Erfgoed Toegankelijkheid

Transparante Verantwoording

36

37

8 Bijlagen In de nota wordt op verschillende plekken verwezen naar bijlagen als achtergrondinformatie of een nadere uitwerking. Deze worden hierna weergegeven.

8.1 Bijlage Leegstandsprocedure Leegstand is kostbaar en moet daarom zoveel mogelijk worden voorkomen. Daarom wordt bij vrijkomende gemeentelijke panden de leegstandsprocedure toegepast. Hiermee wordt op een gestructureerde en transparante manier gekeken of maatschappelijke invulling mogelijk is, voordat commerciële verhuur, tijdelijke bruikleen of verkoop plaatsvindt. Door deze procedure vast te leggen in de nota, is voor iedereen helder wat de te nemen stappen zijn en wordt de transparantie verhoogd.

8.1.1 Stappenplan inzet leegstaand vastgoed Stap 1: Mogelijkheden voor maatschappelijke invulling

1. Verkenning De vastgoedafdeling brengt het pand onder de aandacht bij andere beleidsafdelingen en relevante partijen, eventueel wordt een ruimte aangeboden via (gemeentelijke) websites of een andere openbare oproep.

2. Beoordeling initiatieven Ingekomen voorstellen worden beoordeeld op aansluiting bij beleidsdoelen, haalbaarheid en tijdsduur.

3. Selectie en overeenkomst Bij selectie wordt een standaard huurovereenkomst opgesteld met afspraken over gebruik, opzegtermijn, eventuele investeringen en verantwoordelijkheden.

4. Geen overeenkomst Indien er geen maatschappelijke partij gebruik wil of kan maken van het pand, volgt een vervolgscenario: handhaven voor toekomstig gebruik met toepassing van leegstandbeheer, verkoop binnen huidige kaders omgevingsplan of verkoop met kaders voor herontwikkeling.

Stap 2: Voorkeursvolgorde bij leegstandsbeheer Wanneer maatschappelijke invulling niet haalbaar blijkt en verkoop of sloop (nog) niet wenselijk is, wordt gekozen voor een vorm van leegstandsbeheer. Hierbij weegt de gemeente onder meer: de verwachte duur van leegstand, de vervolgstrategie voor het pand en de risico’s voor gebouw en omgeving. Het doel is steeds het waarborgen van veiligheid en leefbaarheid, het beperken van vastgoedlasten en, waar mogelijk, het creëren van maatschappelijke meerwaarde. Ook bij leegstand bepalen de beleidsteams het strategisch doel om een pand aan te houden/niet te slopen en de benodigde leegstandsperiode. Vastgoedbeheer zorgt voor tijdelijke invulling, oplevering, onderhoud en monitoring van afspraken. Indien nodig kan de gemeente een professionele leegstandsbeheerder inschakelen om veiligheid te borgen en kosten te beperken. Afhankelijk van de situatie wordt onderscheid gemaakt tussen: • Vastgoedbescherming (≤ 2 jaar): gericht op minimale bezetting en het voorkomen van kraak, vandalisme en verloedering. Maatschappelijke benutting is wenselijk, maar ondergeschikt aan veiligheid. • Vastgoedexploitatie (2–10 jaar): gericht op maximale bezetting en opbrengst, met behoud van maatschappelijke waarde. Tijdelijke verhuur is hierbij het uitgangspunt. De volgorde van voorkeur is bij vastgoedbescherming is: 1. (Semi-)maatschappelijke bruikleen, 2.

Leegstandsbeheer via een leegstandsbeheerder of antikraakconstructie. De volgorde van voorkeur bij vastgoedexploitatie is: 1. Reguliere verhuur (kostprijsdekkend of marktconform) 2. (Semi-)maatschappelijke bruikleen 3. Leegstandsbeheer met een langere duur, bijvoorbeeld via een antikraakconstructie 8.1.2 Kostenverantwoordelijkheid Leegstandsbeheer Leegstand brengt altijd kosten met zich mee, zoals onderhoud, energie, verzekeringen en belastingen. Omdat er in die periode geen maatschappelijke of commerciële opbrengsten zijn, is het belangrijk dat duidelijk is welke beleidsprogramma verantwoordelijk is voor deze lasten. • Leegstand tot maximaal twee jaar De kosten worden toegerekend aan het beleidsveld van de laatste gebruiker. Deze periode wordt gebruikt om een nieuwe bestemming te vinden of een verkoopproces voor te bereiden. De betreffende beleidsafdeling vraagt het benodigde leegstandsbudget aan. • Handhaven voor toekomstig gebruik Wanneer wordt besloten een pand te behouden voor toekomstig gebruik, komen de kosten (eventueel verminderd met opbrengsten uit verhuur of ingebruikgeving) voor rekening van het beleidsveld dat deze keuze maakt. Deze beleidsafdeling vraagt het benodigde leegstandsbudget aan, verminderd met eventuele opbrengsten.

• Handhaven voor herontwikkeling Indien het pand strategisch aangehouden wordt voor herontwikkeling komen de kosten voor leegstandbeheer ten laste van de desbetreffende grondexploitatie (GREX) of indien deze nog niet is gevormd ten laste van de reserve Stedelijke Ontwikkeling

38

39

8.2 Bijlage beknopte toelichting onderhoudsniveau NEN 2767 is de norm voor conditiemeting van gebouwen, infrastructuur en andere beheerobjecten. Deze norm biedt een objectieve en eenduidige methode om de conditie van bouw- en installatiedelen vast te leggen. Het doel is om eigenaren en beheerders inzicht te geven in de aanwezige gebreken en de risico’s die zij lopen als deze gebreken niet worden opgelost 1. De conditiemeting volgens NEN 2767 wordt uitgevoerd door inspecteurs die hiervoor een opleiding/ training hebben gevolgd. De informatie uit de meting kan worden gebruikt om meerjarenprogramma’s te ontwikkelen en prioriteiten te stellen voor het herstel van gebreken. Hierdoor krijgt de eigenaar of beheerder grip op de technische toestand, de risico’s en de kosten op korte en lange termijn. De scores in de NEN 2767 conditiemeting worden ingedeeld in verschillende gradaties, die de ernst van de gebreken aangeven. Deze gradaties variëren van 1 tot 6, waarbij 1 staat voor uitstekende conditie en 6 voor zeer slechte conditie. Elke score geeft aan in hoeverre een onderdeel afwijkt van de nieuwstaat en welke maatregelen nodig zijn om het onderdeel weer in goede staat te brengen Samengevat geldt per conditie de volgende omschrijving: 1. Uitstekend: nieuwbouwkwaliteit en gelijkwaardig. Geen functionele gebreken, behalve door een eenmalige calamiteit. 2.

Goed: nieuwbouwkwaliteit met de eerste tekenen van feitelijke veroudering. Functionele gebreken treden incidenteel op onder ongunstige omstandigheden, maar niet door materiaalof constructieveroudering. 3. Matig: duidelijke eerste echte gebreken door gebruik en weersinvloeden zoals houtrot en corrosie. Het verouderingsproces is merkbaar op gang gekomen. 4. Zeer matig: sterke veroudering van bouwdelen of elementen. Storingen in de functie komen plaatselijk of herhaald voor. 5. Slecht: het verouderingsproces is onomkeerbaar. Bouwdelen functioneren niet meer naar behoren. 6. Zeer slecht: de staat is zodanig slecht dat classificatie onder conditie 5 niet meer passend is.

40

41

Gemeente Gorinchem Stadhuisplein 1 Postbus 108 / 4200 AC Gorinchem Telefoon: 14 0183 gemeente@gorinchem.nl Uitgave Oktober 2025 gorinchem.nl