Bijlage 3 memo raad tbv B&A 4 december 2024

Gorinchem

841932 Raadsvoorstel: Z/20/690598 Onderwerp: Integraal Huisvestingsplan

2023

Datum:

onderwijs

2038

28 maart

2023

Poftefeuillehouderï Arrie Magef 9 februari 2023 en 9 maart 2023 Raadsvergadering: 6 en 20 april 2023 Opsteller: Hoogmoed, Erik Geeft voorstel begrotingswijziging: Nee

Onderwerp: Integraal

Huisvestingsplan

onderwijs

2023

2038

Voorstel: Wij stellen u voor:

2038 als richtinggevend Het Integraal Huisvestingsplan onderwijs 2023 beleidskader stellen, 2023 uitvoeringsprogramma In te stemmen met het hierin opgenomen 2026, De projecten waarvoor nog geen volledige dekking is, te betrekken bij de komende

vast te

Perspectiefnota's.

Aanleiding: is een middel om uiteindelijk kwalitatief goed onderwijs te geven. De gemeente wil een in Gorinchem faciliteren dat bijdraagt maximaal innovatief, duurzaam en kansrijk onderwijskiimaat aan een meer inclusieve samenleving en het verhogen van de brede welvaart van de stad en de regio. Het coalitie-akkoord luidt dan ook: `We willen komen tot een goed en haalbaar Integraal Huisvestingsplan functie van Hierin nemen we ook de maatschappelijke de openbare ruimte rondom en onze ambitie tot bredere openstelling `We zetten in op het verkrijgen schoolgebouwen van in subsidies en meer financiële (de verduurzaming van) middelen, zodat we kunnen investeren onderwijshuisvesting'. Huisvesting

De gemeente heeft een wettelijke taak voor de zorgplicht van de onderwijshuisvesting. is In Gorinchem Vanuit het gemeentefonds is er een deze taak omvangrijk en een effect van onze sterke regiofunctie. Vanuit het Rijk worden wij niet volledig gecompenseerd voor deze complexe financieringsmethodiek. diverse knelpunten kent. opgave. Het is dan ook niet verwonderlijk dat onze onderwijshuisvesting

ontwikkelingen demografische die zich vertalen in een Neem daarbij de relatief oude schoolgebouwen, steeds hogere kwaliteitseisen van de gebouwen en vooral op het lichte groei van het aantal leerlingen, en aansluiting gezondheid/binnenklimaat technologie, zorg, op de van gebied duurzaamheid, oplossingen zijn vereist om de kwaliteit van het onderwijsaanbod te behouden arbeidsmarkt. Innovatieve voor de regio en heeft de De gemeente is trots op haar functie van onderwijsstad en te versterken.

ambitie deze ondanks de grote uitdagingen

en knelpunten

te versterken.

Een HuisvestingsPlan Vanaf 2010 is in Gorinchem gekozen voor het vaststellen van een Integraal en de behorende ontwikkeling hierbij weer van de planning een meerjarige geeft IHP Om reden van de focus op de onderwijshuisvesting. en dan voornamelijk investeringsbehoeften vanaf 2010 is in Gorinchem aansturing van de onderwijshuisvesting en planmatige beheersbaarheid IHP's zijn: IHP vastgestelde gestart met het opstellen van IHP's. De laatste twee door de gemeenteraad Onderwijs uit het jaar 2020, ook wel genoemd de 1e fase Gorinchem Oost uit 2017 en het IHP Voortgezet voor de Regionale Beroepen- en InnovatieCampus van over de totstandkoming In de afgelopen periode is uw raad op verschillende momenten geinformeerd IHP zijn de door de raad hierna te noemen IHP. In het voorliggende bijgaand `IHP onderwijs 2023-2038', binnenklimaat (frisse zoals: duurzaamheid op 10 juni 2021 bepaalde uitgangspunten, 6 2022 oktober is I&O-raadsessie de van Tijdens verwerkt. onderwijs, en meer inclusief scholen

jgorinfchemhl

U

verstrekt

informatie

over de wijze en stand van zaken waarop clit IHP tot stand is gekomen.

IHP is 16 jaar, De reikwijdte van het voorliggende actualisatie te maken en het uitvoeringsprogramma

het uitgangspunt van de komende 4 jaar

waarbij

is om iedere 4 jaar een te stellen en uit te

vast

voeren. worden met ambities en voornemens en lokale landelijke afspraken, Vanuit de beschreven beleidsdoelen nagestreefd. Deze hebben betrekking op zowel het schoolgebouw als onderwijshuisvesting voor de gemeente De beleidsdoelen speelt in de wijk of samenleving. op de rol die een schoolgebouw Wijkfunctie. Duurzaamheid en Inclusief onderwijs, Veiligheid, Gorinchem zijn: Dr. zoals onder andere Gilde, i_lab, Retranchement, zijn al uitgezet, De al lopende onderwijsprojecten die zijn opgenomen in bijgaand IHP worden Hiemstralaan 24-24a en ISK. De nieuwe onderwijsprojecten, wordt verwezen naar bijgaand toelichting de komende tijd voorbereid/gestart. Voor een uitgebreidere IHP. Beoogd

effect:

het opstellen onderwijshuisvesting. Met

van

een

IHP

geeft

de

aan haar van de onderwijskwaliteit.

gemeente

Dit draagt bij aan het verbeteren

voor

zorgplicht

invulling

de

bereiken dat en schoolbesturen gezamenlijk in het IHP willen gemeente Met de te maken afspraken onderwijs kunnen leren speciaal onderwijs en voortgezet leerlingen en personeel in het primair onderwijs, en duurzaamheid. Dat vertaalt en werken in gebouwen die bijdragen aan welzijn, leer- en werkprestaties schoolgebouwen, Neutraal en functionele Energie inspirerende in zich duurzame (ambitie: Gebouw, binnen de en voor alle partijen hebben frisse scholen (ambitie: die een goed binnenklimaat beschikbare middelen te exploiteren zijn. Argumenten:

de gemeentelijke voor de onderwijshuisvesting regierol voor de zorgplicht opgepakt.' onderwijshuisvesting op grond van de verordening De jaarlijkse aanvraagprocedure is, gelet op het aantal op te pakken. Door dit schoolgebouwen en de complexiteit onvoldoende om de regierol gemeentebreed een planvorming en met draagvlak vanuit de schoolbesturen, te maken ontstaat, inzichtelijk meerjarig 1.1 Met het IHP wordt

als sturingsinstrument

daadkrachtig

sturingsinstrument. uitvoering

Hierbij

van de projecten

gemeenteraad, behandeHng.

bijvoorbeeld

wordt

wel

het

nadrukkelijk is van expliciete

afhankelijk

bij de integrale

afweging

voorbehoud

gemaakt

dat

over inhoud besluitvorming van ruimtevragers tijdens

de daadwerkelijke en financiën door de de Perspectiefnota-

1.2 Met het IHP wordt geanticipeerd

in vesteringen: op toekomstige als financieel de kaders Het IHP is een plannings- en visiedocument, waarbij de raad zowel inhoudelijk stelt, het IHP: c heeft een strategisch keuzes zijn gemaakt, karakter, waarbij vanuit visie en beleid strategische o stelt de gemeente, schoolbesturen en andere onderwijspartners in staat om op korte en lange strategische termijn keuzes te maken en proactief beleid te voeren, o biedt een meerjarenperspectief kan worden afgestemd. waarop het eigen (investerings)beleid 4

Risico's: Het

4-jarig

uitvoeringsprogramma

en

16-jarig

vergezicht

client

nog

uitgewerkt: Het uitvoeringsprogramma wordt projectmatig opgestart en alle projecten te worden uitgewerkt door middel van een op te stellen business case.

in

te

worden

dienen nog in financieel

detail

¿nancieel

detail

De normbedragen zijn niet meer toereikend.' zal voor het thema duurzaamheid/binnenklimaat aanvullende middelen nodig zijn om aan Vanuit het rijk De in de verordening onderwijshuisvesting het klimaatakkoord van Parijs een goed gevolg te geven. te realiseren. Dit leidt tot normbedragen zijn niet toereikend om een ENG-schoolgebouw opgenomen

hogere investeringskosten,

die zich niet altijd laten terugverdienen

in de exploitatie.

klimaatakkoord Parijs: Haa/baarheid verduurzamingsopgave voet met de financiële mogelijkheden en de beoogde gespannen op verduurzamingsopgave staat De Parijs. De praktijk is op basis van het klimaatakkoord van de duurzaamheidsdoelstellingen tijdsplanning dat ingezet wordt op het zoveel mogelijk benutten van de landelijke subsidiemogelijkheden 1/3 rijk en 2/3 cofinanciering schoolbestuur/gemeente. Financiën: voor de onderwijshuisvesting verwacht. Het is De komende jaren wordt een forse investeringsopgave gaat leggen. evident dat dit een substantiële claim op de schaarse financiële middelen van de gemeente of nog niet geoormerkt voor de niet voorhanden financiële ruimte is op dit moment De gevraagde taak op het gebied Om te kunnen blijven voldoen aan de wettelijke in onderwijshuisvesting. investeringen op het gebied van en stappen te zetten onderwijshuisvesting in passende van het voorzien verschillende financiële instrumenten en jaren nodig om de komende is het verduurzaming, zal hiervoor een verdere uitwerking perspectiefnota in te zetten. In de eerstvolgende dekkingsbronnen Om u nu alvast een beeld te geven bij de wijze waarop we om kunnen gaan met worden voorgelegd. richtingen beschreven.

zijn hieronder de verschillende dergelijke investerings-/financieringsvraagstukken, een bedrag voor binnen de kaders van het investeringsplafond, We reserveren jaarlijks, in onderwijshuisvesting. investeringen in de toekomstige jaren. dus voor de investeringen We “sparen” via deze investeringsruimte We bepalen de ruimte binnen de algemene reserve (na de bepaling van de benodigde voor en bestemmen een overschot boven de bandbreedte weerstandsratio) onderwijshuisvesting. worden aan de algemene reserve toegevoegd en maken dus Eventuele positieve jaarrekeningsaldi van nut en noodzaak van de al beschikbaar onderdeel uit van deze afweging. Een heroverweging voor de De totale geplande investeringsomvang gestelde of geplande investeringsbudgetten. geven aan reeds toegekende Zowel in het verder uitvoering komende jaren is aanzienlijk. als geeft tot heroverweging) nog mogelijkheden (waarvan de uitvoering investeringsbudgetten We bereiden deze bespreking voor zodat de voor het opstarten van nieuwe investeringen. Dit kan zowel wordt gesteld om deze keuzes te heroverwegen. in de gelegenheid gemeenteraad niet uitvoeren van de in de tijd betekenen, als het geheel of gedeeltelijk een verschuiving geplande investering. begrotingssaldi. (eventuele) Inzet van jaarlijkse per jaar liggen.

zullen de komende jaren boven het plafond van E 5 De investeringswensen in te zetten ter In lijn met de begroting van 2023 is het mogelijk om positieve begrotingssaldi onderwijshuisvesting te vormen om bestemmingsreserve aanvulling op de investeringsruimte/een investeringen. te sparen voor de toekomstige Optimaal gebruik maken van landelijke en provinciale subsidies in het kader van onderwijshuisvesting. zijn er diverse subsidies te verkrijgen Met name op het gebied van duurzaamheidsvoorzieningen bij het Rijk en de Provincie. Omdat de landelijke ambities op het gebied van duurzaamheid en ambities, doen wij waar mogelijk al veelvuldig een aansluiten bij de gemeentelijke binnenklimaat subsidiespecialist In overleg met de gemeentelijke beroep op de diverse subsidieregelingen. gebruik te nog optimaler de markt om, al dan niet via cofinanciering, verkennen wij voortdurend Daarnaast wordt actief ingezet op een Gorcumse lobby bij maken van de subsidiemogelijkheden. de kamerleden in Den Haag, dit vanwege de grote regionale onderwijsfunctie. onderwijslocaties. van vrijgekomen Inzet opbrengsten van de betreffende is er soms sprake van het verlaten en vrijkomen In de onderwijscarrousel van deze locatie werd in het verleden locatie. De netto opbrengst bij verkoop of ontwikkeling kan ook worden toegevoegd aan toegevoegd aan de algemene middelen.

Deze netto-opbrengst een reserve voor onderwijshuisvesting. Bijdragen van schoolbesturen. De wensen van de schoolbesturen

op het gebied van duurzaamheid

en binnenklimaat

sluiten aan

bij de gemeentelijke ambities op dit vlak. Schoolbesturen zijn daarom bereid om financieel dragen in de duurzaamheidsmaatregelen die leiden tot Energie Neutrale Gebouwen Ook omdat de exploitatievoordelen van energiebesparingen ten gunste komen van de

bij te

schoolbesturen. van bestaande reserves. In het verleden zijn verschillende bestemmingsreserves gevormd. Het is belangrijk om nut, noodzaak en toereikendheid van deze bestemmingsreserves periodiek te toetsen. Eventueel vrijkomende middelen kunnen door de raad toegevoegd worden aan een bestemmingsreserve voor onderwijshuisvesting. Overweging

Graag gaan wij ten tijde van de (voorbereiding van deze oplossingsrichtingen.

op de) Perspectiefnota

2024 met u in gesprek

over enkele

Op dit moment

zijn wij bezig met de verschillende onderzoeken en het opstellen van businessplannen in het kader van het uitvoeringsplan IHP 2023-2026. Dit vindt plaats binnen de reeds beschikbaar gestelde De uitkomsten (onderzoeks)budgetten. voor de komende periode van 5 jaar leggen wij u voor via de reguliere weg van de Perspectiefnota. Een globale eerste inschatting leidt tot een investeringsbehoefte van indicatief625 miljoen voor deze periode. Omdat exacte

Voor

het om substantiële kosten, opbrengsten

bedragen gaat, zullen wij u uiteraard ook per project en planning informeren via separate raadsvoorstellen.

projecten uit het Uitvoeringsprogramma in de huidige meerjarenbegroting.

sommige

beschikbaar

2023

2026

zijn

reeds

informeren

over

de

investeringsmiddelen

Participatie: De IHP-planvorming voor het uitvoeringsprogramma stand gekomen en heeft volledig draagvlak.

is in overleg

met de schoolbesturen/stakeholders tot

Communicatie: Communicatie rondom de uitvoering van de projecten vindt tot stand brengen van het IHP zullen belanghebbenden geïnformeerd.

plaats via de gebruikelijke kanalen. Voor het worden betrokken en zal de stad worden

Duurzaamheid: De verduurzamingsopgave ENG en frisse scholen B voor het binnenklimaat is in dit IHP verwerkt. Om aan het klimaatakkoord van Parijs te voldoen is een verregaande reductie van de C02 nodig. Het realiseren van schoolgebouwen die klimaatneutraal zijn leidt tot een C02-reductie. Volgens

klimaatakkoord van Parijs dienen alle gebouwen in 2050 klimaatneutraal diverse schoolgebouwen wordt in 2023 een C02-kompas opgesteld.

te zijn

(2030:

het Voor

Vervolgproces: De diverse projecten voortvloeiend uit het uitvoeringsprogramma worden opgestart aantal toekomstige onderwijsprojecten worden voorbereid of vindt nader onderzoek

Bijlagen:

IHP onderwijs

Burgemeester de ecretaris,

2023

en wethouders

2038

van Gorinchem,

of zijn al gestart. plaats.

Een

Raadsbesluit

De gemeenteraad

van Gorinchem,

Gelet op het raadsvoorstel Gelet op de wettelijke

van het college

28 maart

2023

bepalingen

Besluit:

Huisvestingsplan

Het Integraal

onderwijs

2023

2038

als richtinggevend

beleidskader

vast te stellen,

met het hierin opgenomen

In te stemmen De projecten

Perspectiefn

Aldus besloten

UW

waarvoor

nog geen volledige

uitvoeringsprogramma dekking

is, te betrekken

ota

in de raadsvergadering

van 20 april 2023

WCLQ

Z QXSLML/\J'WNQ/\A u

2023

2026,

bij de komende