Agendabundel

247

Efficiency Parkeerketen Taakstelling organisatie

88

Jaarstukken 2024 Nog te realiseren bestaande taakstellingen

2025

2026

2027

0

0

0

Jeugdzorg Hervormingsagenda

2028 0

Dekking hogere kosten sociaal team

489

Besparing MJOP Vastgoed

247

247

247

Efficiency Parkeerketen

100

100

100

100

Taakstelling organisatie

182

182

182

182

Totaal nog te realiseren bestaande taakstellingen

282

529

529

1.018

Nieuwe taakstellingen

2025

2026

2027

2028

44

143

309

309

175

200

225

178

168

687

702

Nog in te vullen taakstelling subsidies Nog in te vullen taakstelling efficiency organisatie Nog in te vullen taakstelling sociaal domein Totaal nog te realiseren nieuwe taakstellingen

44

318

Kans waarvoor geen rekening wordt gehouden met een financieel effect voor het weerstandsvermogen 9. Dividendinkomsten In de Perspectiefnota 2021-2024 is het dividend voor Stedin op nihil gesteld gezien de energietransitie en de daarvoor benodigde middelen. Het Rijk heeft inmiddels voor € 500 mln. een aandelenbelang genomen om Stedin te faciliteren bij het verwezenlijken van de energietransitie. Daarnaast lopen overleggen met provincies en gemeenten in het verzorgingsgebied van Stedin die nog geen aandeelhouder zijn om ook te participeren. De stabiliteit van Stedin is dan ook toegenomen waardoor de verwachting is dat dividenduitkeringen weer mogelijk zijn.

3.1.4

Weerstandsvermogen

Het weerstandsvermogen (ook wel weerstandsratio) is de deling van de beschikbare weerstandscapaciteit door de benodigde weerstandscapaciteit. Weerstandsvermogen

Ruim voldoende

Jaarrekening 2023

Weerstandsvermogen

1,4 < x < 2,0

1,39

Weerstandsvermogen

Jaarrekening Prognose 2024 31-12-2025 1,59

1,53

1,48

1,42

excl. Meerjarige saldi

Het weerstandsvermogen per 31-12-2024 komt uit op 1,59. Dit is binnen de gestelde bandbreedte van 1,4 tot 2. De verwachting is dat de weerstandsratio in 2025 ook binnen deze bandbreedte blijft.

3.1.5

Financiële kengetallen

Kengetallen drukken de verhouding uit tussen bepaalde onderdelen van de jaarrekening en/of de balans. Deze kengetallen kunnen behulpzaam zijn bij het beoordelen van de financiële positie van de gemeente. Elk kengetal lichten we toe en vergelijken we met signaleringswaarden van de provincie Zuid-Holland. De provincie hanteert de volgende drie categorieën: minst risicovol, neutraal en meest risicovol. Wij benadrukken dat we voorzichtig moeten omgaan met conclusies trekken uit individuele kengetallen. De kengetallen moeten altijd in samenhang bekeken worden.

89

Jaarstukken 2024 Netto schuldquote Netto schuldquote (bedragen x € 1.000)

Jaarrekening 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

A

Vaste schulden

77.534

149.445

175.159

187.370

186.793

B

Netto vlottende schuld

4.202

10.000

10.000

10.000

10.000

C

Overlopende passiva

32.128

10.287

10.180

10.357

9.030

D

Financiële vaste activa (cf. art. 36 lid d, e en f)

3.709

4.209

4.198

4.198

4.198

E

Uitzettingen < 1 jaar

14.494

7.000

7.000

7.000

7.000

F

Liquide middelen

440

0

0

0

0

G

Overlopende activa

H

Totale baten (exclusief mutaties reserves)

I

5.164

1.000

1.000

1.000

1.000

186.914

182.318

162.894

164.757

159.028

Netto schuldquote (A+B+C-D-E-FG)/H x 100%

48%

86%

112%

119%

122%

Financiële vaste activa (exclusief uitstaande leningen)

2.643

2.643

2.643

2.643

2.643

Netto schuldquote (A+B+C-E-F-GI)/H x 100%

49%

87%

113%

120%

123%

Signaleringswaarde provincie: <90% is minst risicovol, 90-130% is neutraal en >130% is meest risicovol

De netto schuldquote is het totaal van de leningenportefeuille verminderd met de eigen middelen. Hierdoor ontstaat een indicatie van de druk van de rentelasten op de exploitatie. Om inzicht te verkrijgen in hoeverre de gemeente geld doorleent, is ook de netto schuldquote exclusief doorgeleende gelden weergegeven. De lage netto schuldquote is met name veroorzaakt door de bestemming van de Eneco-gelden. De netto schuldquote neemt toe in de komende jaren, voornamelijk als gevolg van de geplande nieuwe investeringen. Deze leiden tot een toename van de schulden. De schuldquote bevindt zich met ingang van 2026 in de bandbreedte van de categorie neutraal. Deze ontwikkeling is in aanloop naar de Perspectiefnota 2021-2024 onderkend. Dit is mede de reden geweest dat er maatregelen zijn getroffen om de schuldpositie niet verder op te laten lopen. Op basis van de huidige keuzes, inzichten en prognoses zal de schuld na 2027 afnemen. Solvabiliteitsratio Solvabiliteit (in procent)

Jaarrekening 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

A

Eigen vermogen (cf. art. 42 BBV)

121.406

112.021

113.228

112.810

111.687

B

Balanstotaal

259.284

303.448

331.134

343.388

341.641

47%

37%

34%

33%

33%

Solvabiliteit (A/B) x 100%

Signaleringswaarde provincie: >50% is minst risicovol, 20-50% is neutraal en <20% is meest risicovol

De solvabiliteitsratio geeft inzicht in de verhouding van het eigen vermogen tot het balanstotaal. Dit laat zien dat we op de lange termijn aan onze financiële verplichtingen kunnen voldoen. De dalende trend wordt met name veroorzaakt door de investeringsplanning en de daarmee verwachte stijging van het balanstotaal. Op basis van de signaleringswaarde is de solvabiliteitsratio neutraal.

90

Jaarstukken 2024 Structurele exploitatieruimte Structurele exploitatieruimte (bedragen x € 1.000)

Jaarrekening 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

A

Totale structurele lasten

162.890

160.324

145.300

149.352

143.585

B

Totale structurele baten

173.831

166.357

148.347

151.063

145.781

C

Totale structurele toevoegingen aan de reserves

24

24

24

24

24

D

Totale structurele onttrekkingen aan de reserves

74

25

75

75

50

E

Totale baten (exclusief mutaties reserves)

186.914

197.278

167.967

167.183

160.711

6%

3,1%

1,8%

1,1%

1,4%

Structurele exploitatieruimte ((B-A) +(D-C))/E x 100%

Signaleringswaarde provincie: >0% is minst risicovol, = 0% is neutraal en <0% is meest risicovol

Het kengetal structurele exploitatieruimte laat zien of de structurele baten voldoende zijn om de structurele lasten te dekken. De signaleringswaarde structurele exploitatieruimte blijft positief.

Grondexploitatie Kengetal grondexploitatie (bedragen x € 1.000)

Jaarrekening 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

A

Bouwgronden in exploitatie

52.020

54.214

61.664

63.291

58.329

B

Totale baten (exclusief mutaties reserves)

186.914

182.318

162.894

164.757

159.028

28%

30%

38%

38%

37%

Grondexploitatie (A+B)/C x 100%

Signaleringswaarde provincie: <20% is minst risicovol, 20-35% is neutraal en >35% is meest risicovol

Het kengetal grondexploitaties geeft de boekwaarde van grondexploitaties weer ten opzichte van de totale baten van de gemeente. Dit kengetal geeft twee zaken weer. Allereerst is er een risico dat de gemeente bij verkoop van de gronden niet de gehele boekwaarde kan realiseren. Als tweede kan een hoge boekwaarde wel betekenen dat bij verkoop de opbrengsten (incidentele baten) gebruikt kunnen worden om bijvoorbeeld de leningenportefeuille af te bouwen. Op basis van de signaleringswaarde komt de signaalwaarde in de toekomst uit in de categorie meest risicovol. Dit wordt met name veroorzaakt door de grondexploitatie Groote Haar, waarvoor de investeringen eerst moeten worden gedaan, maar de inkomsten pas later (buiten dit meerjarenperspectief) gerealiseerd zullen worden.

91

Jaarstukken 2024 Belastingcapaciteit Belastingcapaciteit (in euro's)

Jaarstukken 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

A

OZB-lasten voor gezin bij gemiddelde WOZ-waarde

325

353

353

353

353

B

Rioolheffing voor een gezin

201

201

201

201

201

C

Afvalstoffenheffing voor een gezin

365

400

400

400

400

D

Eventuele heffingskorting

0

0

0

0

1

E

Totale woonlasten voor gezin bij gemiddelde WOZ-waarde

891

954

954

954

953

F

Woonlasten landelijke gemiddelde voor gezin (in jaar t -1)

944

994

994

994

994

Woonlasten t.o.v. landelijk gemiddelde jaar er voor (E/F) x 100%

94%

96%

96%

96%

96%

Signaleringswaarde provincie: <95% is minst risicovol, 95-105% is neutraal en >105% is meest risicovol

De belastingcapaciteit geeft inzicht hoe de belastingdruk van de gemeente zich verhoudt ten opzichte van het landelijke gemiddelde van 100%. De komende jaren ligt de belastingdruk rond het landelijk gemiddelde en is op basis van de signaleringswaarde neutraal. Financiële kengetallen in perspectief

Kengetallen die op groen staan, beoordelen we als een gezonde situatie. Kengetallen die op rood staan, geven aanleiding tot zorgen en vragen dus nadere aandacht. Vanaf 2026 neemt het aantal groene kengetallen af. Er is nog steeds een trend van oplopende schulden, daardoor afnemende solvabiliteit en een hoog geïnvesteerd vermogen in de grondexploitaties. Met de ingezette lijn bij de Perspectiefnota 2021 (op basis van gesprekken met de klankbordgroep Financiën) is ingegrepen om deze financiële trend in de hand te houden en de risico's te beperken.

92

Jaarstukken 2024

3.2

Onderhoud kapitaalgoederen

3.2.1

Inleiding

We maken voor de kapitaalgoederen onderscheid tussen vastgoed (paragraaf 3.2.3) en niet-vastgoed (paragraaf 3.2.4). Zo houden we aansluiting bij de verdeling die in de paragraaf Grondbeleid staat. We lichten de kapitaalgoederen en het bijbehorende onderhoud per categorie toe. De kosten van het geplande groot onderhoud aan onze kapitaalgoederen worden uitgesmeerd over een periode van 20 jaar en jaarlijks verrekend met de onderhoudsvoorziening. Doel hiervan is het tegengaan van fluctuaties in de (meerjaren)begroting. Voor het kleine dagelijks en jaarlijks onderhoud zijn reguliere exploitatiebudgetten in de begroting opgenomen. Eventuele verschillen hierop vormen onderdeel van het jaarrekeningresultaat.

3.2.2

Vastgoed

De gemeente Gorinchem heeft vastgoed in eigendom. Hiermee kan zij sturen op gewenste maatschappelijke ontwikkelingen en doelstellingen. Vastgoed wordt verkocht als het niet meer nodig is om voornoemde doelen of ontwikkelingen te realiseren. De verkoop vindt plaats binnen de kaders van het Didam-arrest. De gebouwen die Gorinchem bezit, zijn te verdelen in: 1. 2. 3. 4. 5. 6.

Woningen en panden Onderwijspanden Panden Stichting Gorinchemse Sportaccommodaties Panden voor kunstuitoefening Panden maatschappelijke zorg Gemeentelijk onroerend goed

Het gemeentelijke vastgoed wordt elk jaar tegen het licht gehouden en het feitelijk gebruik en het perspectief van de panden wordt geactualiseerd. In februari 2020 is de nota Vastgoedbeleid 2020-2023 door de raad vastgesteld. Hierin liggen de beleidskaders vast van het vastgoedbeleid en wordt aangegeven op welke wijze gemeentelijk vastgoed wordt ingezet als sturingsmiddel op het effectueren van maatschappelijke en publieke doelstellingen. In 2022 is het Meerjarenonderhoudsplan geactualiseerd en vastgesteld door de raad. In 2024 zijn de panden conform het MJOP onderhouden, met uitzondering van De Nieuwe Doelen. Aanvullend op het reguliere onderhoud en het in programma Duurzaamheid genoemde werkprogramma Verduurzaming gemeentelijk vastgoed zijn er een aantal zaken betreffende het vastgoed die hieronder worden toegelicht. Feitelijke gegevens van het gemeentelijk vastgoed De gemeente bezit panden per peildatum 31 december 2024.

93