230309 Verslag Parallelsessie I&O Taalonderwijs

Parallelsessie Informatie en Ontmoeting 9 maart 2023 Taalonderwijs Samenvattend verslag Aanwezigen Voorzitter: Griffie: Fracties: Portefeuillehouder: Ambtelijk: Gasten: Notulen:

de heer J. Oostrum mevrouw J. den Uyl Stadsbelang-Democraten Gorinchem-CDA-PvdA-VVD-D66-SPChristenUnie/SGP-Gorcum Actief mevrouw A. Mager mevrouw L. van Giessen Yin-Kwan Tang (Stichting Lezen en Schrijven), Marlous Beijer (Bibliotheek AanZet), Sandra van Maurik, (Bibliotheek AanZet) Ernie Wever (IVIO) notulistenbureau Leeuwenburgh-Vendrig

Opening De voorzitter opent de vergadering en heet iedereen hartelijk welkom. De voorzitter geeft aan dat er met hoge uitzondering een deelnemer via MS TEAMS is toegestaan. Mevrouw Wever is helaas ziek en genoodzaakt thuis te blijven. Gelukkig is zij in staat om op deze manier aanwezig te zijn. Zeker omdat naar verwachting veel vragen gericht zullen zijn aan mevrouw Wever. Taalonderwijs Tijdens de begrotingsraad in november 2022 zijn er vragen gesteld over taalonderwijs in Gorinchem. Deze vragen gingen met name over wachtlijsten bij taalaanbieders. Deze vragen zijn beantwoord met de toezegging om de raad tijdens een I&O verder te informeren over taalonderwijs in Gorinchem. De I&O is ingepland op donderdag 9 maart 2023. De gemeenteraad zal hier worden meegenomen over het taalonderwijs voor volwassenen door de gemeente, Bibliotheek AanZet en taalaanbieder IVIO. St. Lezen en Schrijven zal aanwezig zijn voor eventuele vragen over laaggeletterdheid en het lokale netwerk. Wethouder Mager leidt het onderwerp in. In Gorinchem zijn veel mogelijkheden om het Nederlands te leren. Vanavond wordt informatie gegeven over het systeem en hoe mensen erop gewezen worden wat voor hen het meest geschikte aanbod is. Zij vindt het fijn dat de partners vanavond aanwezig zijn. Mevrouw Van Giessen verzorgt een presentatie. Laaggeletterdheid is een belangrijk onderdeel van het integraal sociaal beleid.

Zij duidt het verschil tussen inburgering en volwasseneneducatie. Bij inburgering verzorgt Avres het intakegesprek. De onderwijsroute wordt ingevuld door het Da Vinci College. De reguliere route en zelfstandige route worden ingevuld door IVIO. Zij gaat vervolgens nader in op het verschil in aanbod. Het formele aanbod is aanbesteed, bij niet formele aanbod is subsidie vanuit de gemeente mogelijk. De heer Van der Meijden merkt op dat het college in de raadsinformatiebrief over de afdoening van de motie over gezinsmigranten aangeeft dat er wel behoefte is aan taalondersteuning maar dat dit niet vanuit de Wet inburgering wordt verzorgd. Uit de presentatie begrijpt hij dat de taalcursus gratis en vrijblijvend is voor niet inburgeringsplichtigen en daarom verzoekt hij het verschil te duiden.

Parallelsessie I&O Taalonderwijs, 9 maart 2023

Mevrouw Wever antwoordt dat gezinsmigranten onder de Wet inburgering vallen en dat dit wordt betaald. De heer Foppen begrijpt eveneens dat de gemeente meebetaalt. Mevrouw Van Giessen vervolgt dat bij de Wet inburgering vanuit het Rijk wordt gefaciliteerd hoe inwoners het best ondersteund kunnen worden. De heer Van der Meijden leest in de raadsinformatiebrief dat er behoefte is aan maatschappelijke begeleiding en een leerroute. Het college heeft besloten om voor de nieuwe Wet inburgering geen maatschappelijke begeleiding aan te bieden voor gezinsmigranten en overige migranten. Mevrouw Van Giessen verduidelijkt dat er een lening aangevraagd kan worden bij DUO. Mevrouw Van Maurik vervolgt de presentatie. Bibliotheek AanZet voert uit onder de Wet educatie beroepsonderwijs met een coördinerende rol binnen het taalnetwerk Gorinchem. Ongeveer 200 netwerkpartners die betrokken zijn bij de uitvoering worden maandelijks geïnformeerd via de nieuwsbrief. Iedereen die behoefte heeft aan taalaanbod kan zich melden bij de bibliotheek. Desgevraagd geeft zij aan dat het taalaanbod geldt voor NT1 en NT2. Spreken en luisteren krijgen bijzondere aandacht via groepsonderwijs, taaloefengroepen en taalkoppels.

De heer Krol begrijpt dat het kan voorkomen dat een asielmigrant een traject volgt bij IVIO en ter aanvulling ook gebruik maakt van het aanbod van de bibliotheek (twee financieringsstromen voor hetzelfde doel). Mevrouw Van Maurik antwoordt dat mensen soms meer nodig hebben dan aangeboden wordt en dan wordt uitgeweken naar de bibliotheek. Mensen die in Nederland geboren zijn, maar de Nederlandse taal slecht lezen en begrijpen (NT1) melden zich vaak niet zelf vanuit schaamte of angst en daarom wordt inzet gepleegd om deze mensen te vinden. De heer Foppen vraagt of er voldoende NT2 docenten zijn. Mevrouw Van Maurik beaamt dat het lastig is om docenten te werven, maar tot nu toe is dit steeds gelukt. Mevrouw Wever geeft aan dat IVIO de volwasseneneducatie verzorgt in Gorinchem via een opleiding met een officieel erkend diploma. Er wordt begonnen op A1 niveau (basiskennis van het Nederlands) waarbij vanuit een klein gesprek wordt gegaan naar het kunnen meedoen in de samenleving. Mensen die verder willen kunnen daarna het staatsexamen afleggen. Ook voor IVIO is het werven van docenten lastig, op dit moment komt 80% van de docenten uit Gorinchem. Zij gaat nader in op de cijfers voor 2022. Nieuwe cursisten kunnen elke maand instromen. Mevrouw Hamann vraagt of huisvesting bij Centraal Punt voldoende is.

Mevrouw Wever antwoordt dat het op dit moment voldoende is, maar er wordt wel gezocht naar nieuwe locaties binnen Gorinchem. De heer Krol vraagt of er alleen aanbod is voor inburgeringsplichtigen. Mevrouw Wever antwoordt dat het ook niet inburgeringsplichtigen betreft, bijvoorbeeld arbeidsmigranten uit Europa die hun werksituatie willen verbeteren. NT1 en NT2 worden niet gecombineerd en daarom wordt met de bibliotheek opgetrokken om deze mensen goed te bedienen.

Parallelsessie I&O Taalonderwijs, 9 maart 2023

De heer Krol verzoekt om verduidelijking met betrekking tot de startsituatie. Mevrouw Wever geeft aan dat bij inburgering de leerbaarheidstoets wordt gebruikt door DUO. De deelnemer wordt begeleid om deze toets te kunnen maken. De uitslag gaat naar Avres. IVIO heeft eigen intakemomenten om het niveau van de cursist te bepalen zodat iemand ingeschaald kan worden op het juiste niveau waardoor de motivatie het grootst is. Mevrouw Heijkoop vraagt of er een doelgroep is waarvoor geen leervormen zijn. Mevrouw Wever antwoordt dat mensen in NT1 vaak een urgentie voelen om iets aan het taalniveau te doen. Zij kan geen antwoord geven over de groep die onzichtbaar blijft. De voorzitter informeert of hier ambtelijk op gereageerd kan worden. Mevrouw Van Giessen antwoordt dat mensen vanuit de Wet inburgering bij de Z-route terecht kunnen. Voorts worden mensen begeleid vanuit het Taalpunt waardoor er eigenlijk geen doelgroepen zijn die onzichtbaar blijven. De heer Van der Meijden vraagt of de 65 cursusplaatsen normaal gesproken voldoende zijn om te voldoen aan de behoefte. Mevrouw Wever antwoordt dat er op dit moment 35 cursisten zijn. De verwachting is dat er in juli op 65 cursisten uitgekomen wordt. Zij voorziet geen enorme wachtlijsten op dit moment. Desgevraagd geeft zij aan dat de wachtlijst vorig jaar ontstond omdat er onvoldoende groepen konden draaien.

De heer Krol informeert welke knelpunten de professionals zien bij de implementatie van het taalonderwijs binnen nieuwe inburgeringswet. Wethouder Mager antwoordt dat het aanbod gedifferentieerd is, gekeken wordt wie waar terecht kan. Zij informeert of aangegeven kan worden of hier in individuele gevallen veel van gemerkt zal worden. De heer Krol heeft signalen dat de route via het Da Vinci College door omstandigheden nog niet gestart is. Wethouder Mager geeft aan dat de actuele situatie wordt opgevraagd bij Avres. Zij heeft begrepen dat de wachtlijst redelijk weggewerkt is, maar zegt nadere schriftelijke beantwoording toe. Mevrouw Wever vult aan dat er op dit moment geen achterstand is op de intakes. Mevrouw Alba vraagt of het vol krijgen van de groepen te maken had met de aanwas of met een tekort aan docenten. Mevrouw Wever antwoordt dat er begin 2022 een tekort aan docenten was, maar dit probleem is nu opgelost. De heer Roeland informeert of de verschillende instanties overleggen met elkaar. Mevrouw Van Giessen geeft aan dat er netwerkbijeenkomsten zijn waarin alle partners bij elkaar gebracht worden. De heer Foppen vraagt hoe iemand die het Nederlands niet goed machtig is weet bij welke partners hij of zij zich moet melden. Mevrouw Van Maurik antwoordt dat de bibliotheek weet welk aanbod een organisatie heeft en of er met professionals of vrijwilligers gewerkt wordt.

De intake wordt gedaan met een

Parallelsessie I&O Taalonderwijs, 9 maart 2023

goede uitvraag en opvolging. De partners worden maandelijks geïnformeerd over het programma-aanbod. De heer Krol vraagt of de deskundige van Stichting Lezen en Schrijven advies heeft voor de raad. Mevrouw Tang adviseert om focus te houden op wat het doel is dat men gezamenlijk wil bereiken. In vervolg op de actie ‘Wat begrijpt u niet’ wordt de ‘Ik wil leren’ campagne inzet om de behoeften duidelijk te krijgen. In de Regio gaat het om ongeveer 10.000 mensen die moeite hebben met lezen en schrijven. Met werkgevers wordt gekeken wat zij kunnen betekenen om de eigen werknemers beter op te leiden. Daarnaast wordt verbinding gelegd met de toegankelijkheid in de dienstverlening en communicatie. Voorts wordt gericht op integraal samenwerken, op ieder domein gaat het om het beschikken over voldoende basisvaardigheden om te kunnen meedoen in de samenleving. De heer Van der Meijden leest een stukje voor uit de raadsinformatiebrief. In de motie wordt verzocht om met de deelnemende gemeente te verkennen hoe gezinsmigranten en overige migranten maatschappelijke begeleiding en een leerdoel kan worden aangeboden. Er blijkt met name behoefte te zijn aan taalondersteuning. In de presentatie werd aangegeven dat er voor de inburgering van asielmigranten en de gezinsmigranten drie taalroutes zijn, maar dat alle groepen naar een taalschool gaan.

Dat maakt hij niet op uit de raadsinformatiebrief en daarom verzoekt hij het college om daar een schriftelijke verduidelijking over te verzorgen. Mevrouw Tang reageert dat via de Wet inburgering bij DUO een lening aangevraagd kan worden om de drie leerroutes te volgen. In de WEB is het mogelijk om via het Taalinformatiepunt te kijken naar non-formele ondersteuning. De heer Van der Meijden vraagt hoe hij dan de zinsnede moet lezen waarin het college aangeeft dat er geen taalondersteuning wordt geboden aan gezinsmigranten. Wethouder Mager zegt nadere schriftelijke beantwoording toe. De heer Krol merkt op dat de nieuwe Wet inburgering voorschrijft dat de gemeente financiert voor de asielmigranten. Inburgering is wel verplicht voor alle groepen. Gezinsmigranten en overige migranten moeten dit zelf financieren via een lening bij DUO. De voorzitter stelt voor om het antwoord van het college af te wachten. Sluiting De voorzitter bedankt de aanwezigen voor hun inbreng en het beantwoorden van de vragen en sluit de vergadering.

Parallelsessie I&O Taalonderwijs, 9 maart 2023