230112 Parallelsessie I&O B&A Integraal Veiligheidsplan 2023-2026.

Parallelsessie Informatie en Ontmoeting, Beraad en Advies 12 januari 2023 Integraal Veiligheidsplan 2023-2026 Samenvattend verslag Aanwezigen Voorzitter: Griffie: Fracties: Portefeuillehouder: Ambtelijk: Notulen:

de heer N. van Santen de heer S. Vink Stadsbelang-Democraten Gorinchem-CDA-PvdA-VVD-D66-SPChristenUnie/SGP-Gorcum Actief mevrouw R. Melissant-Briene R. de Ron – Teammanager Veiligheid en Toezicht I. Meijer – Adviseur Openbare Orde en Veiligheid M. Donker – Adviseur Openbare Orde en Veiligheid notulistenbureau Leeuwenburgh-Vendrig

Opening De voorzitter opent de vergadering en heet iedereen hartelijk welkom. Integraal Veiligheidsplan 2023-2026 Gemeenten stellen elke 4 jaar een nieuw meerjarig beleidsplan op voor de veiligheidsthema’s. Het vorige plan had een looptijd tot en met 2022 en dus ligt er voor u het nieuwe Integraal veiligheidsplan voor de jaren 2023-2026. Eerder kwamen we voor een I&O sessie bij elkaar, op 17 november 2022 op het politiebureau in Gorinchem. De opbrengsten van die avond zijn meegenomen in de teksten van het IVP (en hopelijk herkennen de gemeenteraadsleden dat ook). De gemeenteraadsleden hebben de mogelijkheid gekregen om schriftelijke vragen voorafgaand aan de I&O toe te zenden. (Een aantal van) die vragen zijn reeds beantwoord door de ambtenaren van Veiligheid om zo voldoende tijd en voorbereiding voor het B&Aonderdeel te bieden. Burgemeester Melissant leidt de bespreking in en verwijst naar het vaststellen van de startnotitie waarbij veel partners betrokken zijn geweest. Ook noemt zij de I&O-sessie in het politiebureau. Op basis hiervan is het voorliggende stuk tot stand gekomen. Jaarlijks zal er ook een jaarplanning gemaakt worden. Er zijn vijf prioriteiten gesteld: ondermijning, zorg en veiligheid, digitale veiligheid, veilige woon- en leefomgeving en het beheersen van veiligheidsrisico’s. De heer De Ron geeft een presentatie (beschikbaar op iBabs).

Hij schetst het proces van totstandkoming in vogelvlucht. Hij licht toe welke zaken meegenomen zijn uit de I&O-sessie van 17 november in relatie tot het advies van de rekenkamercommissie om scherper te prioriteren. Aangegeven is dat de jeugd erg belangrijk is en dat de rol van de ouders de aandacht moet krijgen. De titel van het IVP is Samen maken we Gorinchem veiliger. Hij licht de thema’s die door de burgemeester genoemd zijn kort toe. De randvoorwaarden flexibiliteit en voldoende financiële middelen worden genoemd. Na vaststelling van het IVP wordt er intern en extern gecommuniceerd. Vervolgens wordt een jaarplan opgesteld, wordt de communicatiestrategie uitgevoerd en vindt verantwoording plaats via de P&C-cyclus. Ook zal er een themabijeenkomst voor de raad georganiseerd worden over veiligheid. In 2024 worden ook themabijeenkomsten georganiseerd. De voorzitter bedankt voor de presentatie en geeft gelegenheid voor het stellen van vragen.

Parallelsessie I&O B&A Integraal Veiligheidsplan 2023-2026, 12 januari 2023

De heer Foppen vraagt naar een evaluatie en merkt op dat die niet is vermeld in het tijdpad. Toegelicht wordt door mevrouw Meijer dat de P&C-cyclus hiervoor ruimte kan bieden. De heer Van Willigen informeert welke cyclus bedoeld wordt. Burgemeester Melissant noemt de cyclus van de Burap tot en met de jaarstukken. Zij licht toe dat nu het basisplan voor de komende jaren wordt vastgesteld een jaarlijks wordt een jaarplan opgesteld dat ook geëvalueerd wordt. De heer Van Willigen vraagt of dit wel handige momenten zijn voor de behandeling van een zo belangrijk onderwerp. Hij zou er liever een I&O-sessie voor plannen. Burgemeester Melissant antwoordt dat het de raad te allen tijde vrij staat om dit te agenderen voor een I&O-sessie. Overigens is het ook de bedoeling om elk jaar een paar themabijeenkomsten te organiseren. De heer De Jong verwijst naar de vragen die vooraf zijn gesteld en beantwoord; die roepen ook wat vervolgvragen op. De regisseur over de veiligheid en zorg wordt genoemd; heeft deze ook zaken aangedragen die in het IVP opgenomen zijn? De heer De Ron licht de rol van de regisseur toe. Het is een uitvoerende taak voor zorg en veiligheid die op casuïstiek de regie voert op de aanpak en soms ook doorbraken weet te bereiken. Zaken worden teruggekoppeld en komen ook terug bij de ambities in de paragraaf zorg en veiligheid.

De heer De Jong merkt op dat in een lerende organisatie het ook meer is dan een uitvoerende taak. De heer De Ron licht toe dat de lerende organisatie ervoor gezorgd heeft dat er nu een regisseur is aangesteld. De heer Koçak noemt de aandacht voor de jeugd en de rol van de ouders en merkt op dat de raad ook wil bijdragen aan de uitvoering. Is hier ruimte voor? Burgemeester Melissant merkt op dat de raad in de kader stellende rol het IVP vaststelt. Het college voert het vervolgens uit volgens een jaarlijks uitvoeringsplan dat er kennis gebracht wordt aan de raad. Het jaarplan wordt ook weer geëvalueerd. De raad bepaalt wat er gaat gebeuren en het college voert dit uit. De heer Koçak merkt op dat de raad misschien wel goede ideeën heeft. Burgemeester Melissant zegt dit zeer te waarderen; tijdens verschillende themabijeenkomsten kan de raad ook inbreng leveren. De heer Bahlmann merkt op dat bij het thema zorg en veiligheid wordt gesproken over onbegrepen gedrag en over verward gedrag. Hij vraagt of dit een bewuste keuze is. Mevrouw Meijer merkt op dat uiteindelijk alleen over onbegrepen gedrag gesproken zal worden. De heer Van Willigen complimenteert de ambtenaren met de goede leesbaarheid van het stuk. Hij leest ook ontwikkelen en uitvoeren met de partners. Hij mist waar de beslisbevoegdheid ligt en vraagt zich af wie er uiteindelijk over de stad gaat.

De heer De Ron geeft aan dat uiteindelijk de raad het IVP vaststelt als bevoegd bestuursorgaan. Het Riec is wel genoemd op pagina 13, het Riec is een ondersteunende partij aan gemeenten. De burgemeester is ook voorzitter van de stuurgroep Riec. De heer Van Willigen zegt dat dit document ook gebruikt kan worden om uitleg te geven aan inwoners. Burgemeester Melissant zegt dat de gemeente met veel partners samenwerkt in dit kader; sommige zijn in het IVP genoemd. Het IVP wordt door de raad vastgesteld als kader waarbinnen het college aan de slag gaat met partners. Ieder heeft dan zijn eigen verantwoordelijkheden en bevoegdheden. De burgemeester is verantwoordelijk voor de openbare orde en veiligheid, maar bijvoorbeeld niet voor strafrechtelijke zaken waar het OM verantwoordelijk is. Er zijn talloze organisaties waarmee wordt samengewerkt. Het plan zou erg uitgebreid zijn als dat allemaal beschreven zou worden.

Parallelsessie I&O B&A Integraal Veiligheidsplan 2023-2026, 12 januari 2023

Mevrouw Metz ziet dat er geen extra boa capaciteit wordt vrijgemaakt. Zij vraagt of de basis nu ook voldoende is. De heer De Ron noemt het VTH-beleid dat opnieuw tegen het licht gehouden wordt. Op basis daarvan zal de capaciteit beoordeeld worden. Er zijn nu tien boa’s in dienst. De doorontwikkeling vanuit toezicht en handhaving is tot stand gekomen door de medewerkers van de CUR ook boa-bevoegdheden te geven. Op dit moment is de capaciteit passend voor de huidige taken. Als er andere prioriteiten komen kan dit aangepast worden. Burgemeester Melissant licht toe dat nieuwe ontwikkelingen aanleiding kunnen zijn voor het aanpassen van de capaciteit. De heer Foppen vraagt wanneer de raad weer in positie is om het VTH-beleid opnieuw vast te stellen. Burgemeester Melissant zegt dat het VTH-beleid in de loop van dit jaar herzien zal worden en de raad wordt daar nadrukkelijk bij betrokken. De heer Koçak merkt op dat de burgemeester niet moet aarzelen om een beroep te doen op de raad om meer middelen voor veiligheid in te zetten. De voorzitter stelt vast dat er geen vragen meer zijn en stelt het B&A-deel van de sessie aan de orde. De heer Van der Geest geeft complimenten voor het leesbare stuk en de voorbereidende sessies. Van de bijeenkomst met de heer Tops is hem bijgebleven dat de gemeente niet naïef moet zijn. Hij noemt ook de situatie van oud minister Grapperhaus.

Hij merkt op dat de begroting wel weer aangepast moet worden met twee ton. Hij is daar wel wat kritisch over. Hij denkt dat tien boa’s een goede capaciteit is. Hij noemt de jeugd en jongeren als aandachtspunt en zegt dat daarvoor het budget wel verhoogd zou kunnen worden. Hij verwijst naar de Taghi-podcast waarin verwezen wordt naar makelaars en notarissen en waar ook gezegd wordt dat de overheid ook naar zichzelf moet kijken. Voor zijn fractie hoeft er niet een extra I&O ingepland hoeft te worden. Als er iets aan de hand is neemt hij aan dat de portefeuillehouder de raad zal informeren. De heer Koçak vraagt hoe het komt dat de heer Van der Geest kritisch is over het budget. De heer Van der Geest antwoordt dat de begroting nog maar kortgeleden is vastgesteld en dat er nu al een aanpassing nodig is. De heer Van Willigen merkt op dat de heer Van der Geest geïnformeerd wil worden als er iets aan de hand is, maar het is toch belangrijk dat er een goede vorm van controle is op een belangrijk stuk als het IVP. De heer Van der Geest merkt op dat de raad veel belangrijk stukken behandelt. Als overal een I&O-sessie voor belegd moet worden kan de P&C-cyclus wel afgeschaft worden. De heer Foppen sluit zich aan bij de woorden van de heer Van der Geest. De raad wordt goed geïnformeerd via de P&C-cyclus. De heer Van Willigen geeft nogmaals complimenten voor de leesbaarheid van het stuk.

Hij herkent zich ook in de prioriteiten die gekozen zijn. Ten aanzien van het budget verbaast het hem ook dat zo kort na het vaststellen van de begroting er weer meer geld gevraagd wordt. Overigens vraagt hij zich af of het wel toereikend is gezien de ontwikkelingen in de maatschappij. De heer Van der Meijden merkt op dat hij wel voorstander is van een I&O over het jaarplan naast de verantwoording via de P&C-cyclus. Ten aanzien van de nieuwe prioriteiten en de financiële middelen valt het op dat er bijgeplust moet worden, maar de raad heeft ook

Parallelsessie I&O B&A Integraal Veiligheidsplan 2023-2026, 12 januari 2023

nieuwe prioriteiten gesteld. Als de raad niet wil bijplussen, wat moet er dan geschrapt worden in het IVP? Veiligheid is de basis. Een randvoorwaarde voor een vrij Gorinchem. Veiligheid vraagt om constante aandacht en D66 heeft hier steeds aandacht voor gevraagd in de afgelopen jaren. De onderwerpen die door D66 genoemd zijn, vindt hij ook terug in het IVP, waardoor het voelt als een co-creatie. De burgemeester kiest ook voor een goede balans tussen preventie en repressie; dat is voor D66 belangrijk. Hij hoopt dit de komende tijd ook terug te zien. Het IVP kan meebewegen met de tijd. Hij noemt de ambities om de digitale weerbaarheid te vergroten en om ordeverstoringen die hun basis online hebben te voorkomen. Hij is tevreden over het proces dat tot het IVP heeft geleid en de keuzes die gemaakt zijn. De burgemeester zet weer een stap naar verdere professionalisering van het veiligheidsbeleid, een opgave waar ze sinds haar aantreden mee aan het werk is gegaan. Complimenten voor de burgemeester en de ambtenaren. D66 ziet de toekomst met vertrouwen tegemoet. De heer Bahlmann zegt dat bij zijn fractie veiligheid hoog in het vaandel staat en geeft complimenten voor het nieuwe IVP. Prioriteiten moeten ook echt prioriteiten zijn en er moet snel geschakeld kunnen worden. Periodiek evalueren spreekt hem aan.

Het verbeteren van de aanspreekbaarheid van de medewerkers van toezicht en handhaving is een wens van zijn fractie. Het kost wel meer geld dus het moet ook duidelijk zijn wat de stad hiervoor krijgt. Er is een roep om meer blauw op straat en handhaving. Hij wenst het college en de ambtelijke organisatie veel succes met het implementeren van het IVP. De heer Van Willigen vraagt wat Gorkum Actief overheeft voor meer blauw op straat. De heer Bahlmann zegt dat in het verleden al vaker is gevraagd om handhaving. Zijn fractie wil hier graag nader over spreken. Mevrouw Metz is blij met het nieuwe IVP; veiligheid staat hoog in het vaandel. De prioriteiten moeten ook echt prioriteiten zijn. Het is ook goed om voorlichting te geven op scholen en om meer inzicht te krijgen in wat er speelt onder de jeugd. Zij kan zich vinden in het voorstel. De heer Koçak merkt op dat er al veel is gezegd en hij is het eens met de voorgaande sprekers. Hij hoopt dat het IVP bijdraagt aan het vergroten van het veiligheidsgevoel van de inwoners. Hij hoopt ook dat er in de komende jaren ook ervaren zal worden dat de stad veiliger is geworden. Hij vraagt ook niet te twijfelen maar met lef en daagkracht dit plan uit te voeren. De heer De Jong zegt blij te zijn met het nieuwe IVP en de aangescherpte ambities. Dat er meer geld voor nodig is, is duidelijk.

Op zich heeft hij geen bezwaar tegen een extra I&O als er belangrijke zaken zijn waarover de raad bijgepraat moet worden. Zijn fractie zou meer aandacht willen zien voor ondermijning in relatie tot mensenhandel. Hier zou meer aandacht voor moeten komen. De heer Van der Meijden vraagt de heer De Jong meer concreet aan te geven wat hij zou willen zien want zijn fractie was aangenaam verrast met deze prioriteit. De heer De Jong noemt de landelijke actualiteit inzake twijfelachtige detacheringsbedrijven, huisvesting van arbeidsmigranten, erg lange werkdagen en dergelijke en vraagt zich af of de gemeente hier voldoende zicht op heeft. De heer Van der Meijden zegt dat er meer vormen van mensenhandel zijn zoals seksuele en criminele uitbuiting. Wil hij die ook meer terugzien? De heer De Jong vindt die ook belangrijk maar die zijn al aardig benoemd in het IVP.

Parallelsessie I&O B&A Integraal Veiligheidsplan 2023-2026, 12 januari 2023

De heer Foppen sluit zich aan bij voorgaande sprekers. Het is goed dat er echt geprioriteerd is. Hij is het ook eens met de gekozen thema’s. De extra financiële middelen zijn nodig voor een slagvaardig beleid. De SP is enthousiast over het nieuwe beleid en ziet de uitwerking tegemoet. De heer Houtepen zegt dat veiligheid heel belangrijk is. Er ligt nu een mooi IVP, goed leesbaar. Hij zegt dat het niet per definitie duidelijk is of er nu om € 200.000 gevraagd wordt of om vier keer dit bedrag. Hij vermoedt dat het een jaarlijkse bijdrage moet zijn. Hij verwijst naar de inbreng van de heer Van der Geest in dit kader. Prioriteren is ook het verdelen van de schaarste van middelen. Dit had beter bij de begroting kunnen gebeuren. De heer Van der Meijden zegt dat als een fractie het bedrag niet wil vrijmaken, er ook zaken geschrapt kunnen worden. Waarom is het bijzonder dat het afwijkt van de begroting? De heer Houtepen zegt dat er al langer gewerkt is aan het IVP, waardoor het ook bij de begroting meegenomen had kunnen worden. Hij noemt het aantal prioriteiten dat is teruggebracht voor de focus. Hij vindt het niet evident dat een nieuw veiligheidsplan meer budget behoeft maar als het nodig is, zal het moeten gebeuren. De heer Koçak vraagt hoe dit zich verhoudt tot het dynamische plan en het feit dat er altijd middelen nodig zijn.

De heer Houtepen zegt dat hij niet zegt dat er in de komende vier jaar geen extra middelen nodig kunnen zijn maar men had in het afgelopen jaar wat vooruit kunnen kijken zodat het bij de begroting meegenomen had kunnen worden. Hij zal ook geen amendement indienen om het geld niet beschikbaar te stellen maar wilde de opmerking van de heer Van der Geest onderschrijven. De heer Koçak zegt benieuwd te zijn naar de reactie van het college. De voorzitter geeft de burgemeester gelegenheid om te reageren. Burgemeester Melissant herinnert zich dat in de profielschets voor haar functie stond dat Gorinchem een kleine stad is met grote steden problematiek. Dat is ook zeer waar zo heeft zij ervaren. Er speelt veel aan veiligheidsproblematiek. Zij bedankt voor de complimenten voor het proces en de inhoud en leesbaarheid van het stuk en geleidt die door naar de ambtenaren en samenwerkingspartners. In de organisatie werken gedreven professionals. Het is fijn dat dit ook gezien wordt. Zij heeft goed gehoord dat als er meer geld nodig is, zij terug kan komen naar de raad. Anderzijds is geld een schaars goed en de raad moet hier steeds afwegingen voor maken. Het bedrag van € 200.000 is inderdaad per jaar bedoeld. Dit zal verduidelijkt worden in het voorstel. Dit is niet bij de begrotingsbehandeling aan de orde geweest omdat afgesproken was dat er geen nieuw beleid in zou worden opgenomen.

Het was ook belangrijk eerst te spreken over de inhoud en vervolgens pas over de middelen. De heer Van Willigen vraagt of de raad nu ook steeds geconfronteerd zal worden met nieuw beleid en nieuwe middelen die nodig zijn. Burgemeester Melissant zegt dat nieuw beleid niet per definitie extra benodigde middelen betekent. Desgevraagd zegt zij dat er destijds financiële afspraken zijn gemaakt. De heer Van der Meijden merkt op dat het ook raar geweest zou zijn als het college geld gereserveerd had voor beleid dat er nog niet was. Burgemeester Melissant vervolgt haar reactie op de inbreng van de fracties. De vraag inzake een extra I&O laat zij aan de raad. Zij is altijd bereid om informatie te verschaffen. Voldoende blauw op straat is ook een wens van het college en op dit moment

Parallelsessie I&O B&A Integraal Veiligheidsplan 2023-2026, 12 januari 2023

is er voldoende capaciteit beschikbaar. Door het treffen van een aantal maatregelen, zoals camera’s, wordt het veiligheidsgevoel wel bevorderd. Daadkracht in de uitvoering is zeker aan de orde. Mensenhandel is zeker opgenomen in het IVP; er is sprake van schrijnende problematiek. Er wordt al enige tijd gewacht op regionaal beleid en dat wordt op 3 juli in het regionaal veiligheidsoverleg vastgesteld. Dat geeft een belangrijk beleidskader. Overigens noemt zij het feit dat zij in de afgelopen tijd panden heeft gesloten in het kader van onvergunde prostitutie. Zij krijgt regelmatig signalen op basis waarvan geacteerd wordt. Hierbij wordt niet alleen naar de strafrechtelijke kant gekeken maar nadrukkelijk ook naar de zorg-kant. Er is soms sprake van zeer schrijnende gevallen. De voorzitter bedankt voor de reactie van de burgemeester en geeft gelegenheid voor reacties vanuit de raad. De heer De Jong bedankt voor de reactie van de burgemeester op zijn vraag inzake mensenhandel. Hij vraagt hierop ook voor het vaststellen van het regionale beleid alert op te zijn. De heer Van der Meijden merkt op dat de burgemeester terecht aangeeft dat er op het gebied van mensenhandel veel inspanningen worden geleverd. Hij noemt het interbestuurlijk programma samen tegen mensenhandel dat voorschrijft dat er ook een lokaal beleid gevoerd moet worden. Daar is de raad een paar keer over geïnformeerd.

Hij vraagt of het regionaal beleid op termijn ook in lokaal termijn gevat zal worden. De heer Van Willigen zegt dat hij nog over een extra I&O had willen spreken maar gezien de verdeeldheid op dit punt houdt hij dat nog in beraad. De voorzitter merkt op dat er altijd een verzoek kan worden ingediend als daaraan behoefte bestaat. Burgemeester Melissant reageert naar aanleiding van de vragen over mensenhandel en zegt dat er een regionaal strategisch beleidskader komt. Dat wordt op 3 juli vastgesteld en op basis van het huidige kader wordt al gekeken naar de vraag of er nog een lokaal beleid nodig is. De voorzitter peilt de opvattingen onder de raadsleden en concludeert dat het voorstel geagendeerd kan worden als hamerstuk. Het raadsvoorstel zal nog wel aangepast worden zodat het duidelijk is dat er jaarlijks € 200.000 budget nodig is. Sluiting De voorzitter bedankt de aanwezigen voor hun inbreng en sluit de vergadering.

Parallelsessie I&O B&A Integraal Veiligheidsplan 2023-2026, 12 januari 2023