20230831 Concept Verslag Parallelsessie B&A Toekomstvisie Caribabad

Parallelsessie Beraad en Advies 31 augustus 2023 Toekomstvisie Caribabad Samenvattend verslag Aanwezigen Voorzitter: Griffie: Fracties: Portefeuillehouder: Ambtelijk: Notulen:

de heer M. de Pagter mevrouw J. den Uyl Stadsbelang-Democraten Gorinchem-CDA-PvdA-VVD-D66-SPChristenUnie/SGP-Gorcum Actief mevrouw M. Molengraaf de heer N. den Dekker, mevrouw Witvoet, de heer Matla de heer S. Onder (Straman), de heer F. van Beers (Drijver & Partner) notulistenbureau Leeuwenburgh-Vendrig

Opening De voorzitter opent de vergadering en heet iedereen hartelijk welkom. Toekomstvisie Caribabad Eind oktober 2022 heeft u als gemeenteraad opdracht gegeven om een toekomstvisie te ontwikkelen voor het zwembad Caribabad. In samenwerking met Straman Adviesbureau en het Adviesbureau Drijver & Partner bent u afgelopen periode meegenomen in de verschillende tussenrapportages omtrent de toekomstvisie. Gezien het verloop van de twee eerdere I&O’s, het duidelijke beeld vanuit het participatietraject, het behoefte onderzoek en de financiële mogelijkheden, wordt voorgesteld om scenario 3 (nieuwbouw) verder uit te werken en uiteindelijk te realiseren. Wethouder Molengraaf refereert aan het collegevoorstel dat is voorgelegd en is benieuwd naar de uitkomst van de beraadslagingen omdat het gaat om een belangrijke voorziening voor de stad. Mevrouw Van Oversteeg beaamt dat er inderdaad niet wekelijks over een dergelijke belangrijke voorziening besloten moet worden. Haar fractie waardeert de voorgestelde scenariokeuze die in lijn is met de motie ‘geen geld in het water gooien’ die het niet heeft gehaald, maar nu toch lijkt te zijn uitgevoerd. Het zwembad heeft een belangrijke maatschappelijke betekenis en dat mag gemeenschapsgeld kosten. Zij spreekt haar waardering uit voor het doorlopen proces en de wijze waarop de raad is meegenomen in de tussenstappen.

Uit de tijdlijn blijkt dat er vrij snel is gekomen van een voorstel om enkele gebreken aan te pakken naar een voorstel van bijna € 20 mln. Zij hoort graag van de wethouder hoe dit in de toekomst bij dergelijke grote voorzieningen beter geborgd wordt. De toegangsprijzen en de huur voor verenigingen worden verhoogd, dit is niet in lijn met de motie ‘houdt het zwembad betaalbaar voor Blieken’. Zij verzoekt om nadere verduidelijking gezien het draagvlak om één en ander zo laag mogelijk te houden. Zij vermoedt dat de financiën voor elke fractie het grootste struikelblok vormen en daarom stelt zij voor om de besluitvorming over dit onderwerp in twee delen te knippen. Eind september een principebesluit over het scenario met een voorbereidingskrediet zodat daarin de belangrijkste stappen genomen kunnen worden (aanvraag aansluiting op het net, voorbereiding aanbesteding) om vervolgens de wijze waarop de investering gedekt wordt (oprekking investeringsplafond) integraal af te wegen in lijn met de motie die bij de perspectiefnota unaniem is aangenomen in aanloop naar de begroting. Haar fractie komt

Parallelsessie B&A Toekomstvisie Caribabad, 31 augustus 2023

bewust aan het begin van de vergadering met dit voorstel om bij de andere fracties te kunnen peilen hoe zij hier tegenover staan. Zij benadrukt dat haar fractie positief tegenover het scenario staat, maar zich zorgen maakt over de financiële uitwerking die in samenhang met andere investeringen bezien moeten worden en hoopt dat de handreiking die wordt gedaan wordt omarmd. De heer Krol spreekt zijn dank uit aan het college, de ambtelijke organisatie en de experts voor het complete beeld dat is geschetst; de noodzaak is helder (betonrot, bewapening, constructie, chemicaliënopslag, energieverbruik). Hij denkt dat er draagvlak is om tot nieuwbouw over te gaan, maar de vraag is met welke variant. In het voorstel wordt voorgesorteerd op variant 3. Zijn fractie kan zich daar in de basis in vinden, maar het is een beetje jammer dat de recreatieve functies die aan de orde zijn geweest in de vorige I&O worden gehalveerd. Hij zou graag de architect wat meer ruimte willen bieden voor een constructie waardoor wellicht mogelijkheden ontstaan om later uit te breiden. Voor het overige kan zijn fractie zich vinden in de keuzes (8-banen, beweegbare bodem, sluiten uitbad). Voor het recreatiedeel is vooral behoudend gekeken naar wat er nu is, maar wellicht zijn er met innovaties ook andere opties denkbaar.

Met het voorstel wordt wel een beetje een bommetje gelegd onder de financiële spelregels, deels technisch van aard en deels beheersmatig. Het schuldenplafond dat in het coalitieakkoord is vastgelegd wordt doorbroken. De vraag is of het doel de middelen heiligt. Ook het college is verrast door de enorme urgentie. Raad en college beseffen dat zij probleemeigenaar zijn. In de basis is een prima businesscase te bouwen rondom het zwembad, maar er zijn wat uitdagingen. Mevrouw Veldheer geeft aan dat haar fractie het fijn vindt dat er een duidelijk plan ligt voor een belangrijke voorziening voor de stad en de regio. Met het bouwen van een nieuw zwembad naast het oude zwembad worden de continuïteit en de inkomsten gewaarborgd. Haar fractie ziet het meest in een combinatie van scenario 2 en 3; de huidige voorzieningen handhaven in combinatie met nieuwe ontwikkelingen. De vraag is of een whirlpool en een stoomcabine echt noodzakelijk zijn. Haar fractie opteert eerder voor een groter recreatiedeel met een extra voorziening die past bij deze tijd (golfslag) waar veel mensen op af zullen komen. Wellicht zijn er mogelijkheden om met andere gemeenten samen te werken. Het gaat om veel geld, maar zij veronderstelt dat iedereen wil dat het zwembad voor de stad en de regio behouden blijven. De heer Tekir informeert voor welk scenario wordt gekozen.

Mevrouw Veldheer antwoordt dat haar fractie het jammer vindt dat in scenario 3 een kleiner recreatiebad is opgenomen. De stoomcabine en dergelijke van scenario 2 zorgen voor enorme kostenposten waardoor haar fractie kiest voor een wat groter recreatiebad. Desgevraagd geeft zij aan dat beseft wordt dat daarmee de totale investering toeneemt, maar dit gaat om een verschil van € 2 mln. Het zwembad kan zichzelf gezien de verwachte bezetting grotendeels terugverdienen. De heer Tekir vervolgt dat bij scenario 3 het investeringsplafond al met € 10 mln. wordt doorbroken, scenario 2 kost nog eens € 2 mln. meer. Hij vraagt hoe de VVD dit rijmt met het recente besluit om het investeringsplafond te handhaven. Mevrouw Veldheer hoort graag of er in scenario 3 nog zaken aan te passen zijn om meer meters te kunnen toevoegen omdat met een groter bad meer mensen bediend kunnen worden. Het investeringsplafond is iets waar zeker over nagedacht wordt. Haar fractie kiest niet voor scenario 2 vanwege enkele zaken die duur in aanschaf en energieverbruik zijn. De heer Van Houwelingen complimenteert het college voor het doorpakken op dit dossier en het voorleggen van de scenario’s. Hij bedankt voor alle informatie en rapportages. Tijdens de I&O sessie en bij het burgerpanel ging het om scenario 3, persoonlijk had hij het gevoel dat scenario 2 meer naar voren kwam als verstandige keuze.

Hij kan zich vinden in de suggestie van de ChristenUnie om een creatieve architect te vragen of hierin nog

Parallelsessie B&A Toekomstvisie Caribabad, 31 augustus 2023

mogelijkheden zijn. Zijn fractie was een beetje verbaasd over de stand van zaken gezien de investeringen gedaan in 2015 en 2018 en daarom wordt het wijs geacht om bij grote investeringen in gemeentelijk vastgoed restlevensduur of statusonderzoek te doen. Hij wijst op hergebruik en zou het mooi vinden als nog waardevolle zaken (lockers, lichtbalken) hergebruikt of elders ingezet zouden kunnen worden. Hij begrijpt de gedachte van het CDA, maar wil vertraging waardoor een situatie zoals bij de Nieuwe Doelen is ontstaan voorkomen. Een toekomstbestendig pand waar later uitbreidingen mogelijk zijn vindt hij een goed idee. De heer Van Gammeren merkt op dat er een mooie toekomstvisie voor het Caribabad voorligt. Een aanzienlijk deel van het benodigde budget wordt gedekt uit het meerjarig investeringsplafond en het begrotingssaldo 2025. Zijn fractie waardeert de voorgestelde tariefverhoging (een aangepast tarief voor inwoners van Gorinchem en een wat hogere prijs voor regionale bezoekers). Voorgesteld wordt om te bekijken of er met verduurzaming wat verder gekomen kan worden zodat het zwembad zo veel mogelijk energiearm wordt. Mevrouw De Groot somt op dat onderwijs, woningbouw, duurzaamheid en het Caribabad nu en in de toekomst om hoognodige investeringen vragen die veel geld kosten. Er moeten keuzes gemaakt worden.

Haar fractie is niet tegen het zwembad, maar feit is wel dat dit de gemeente in een moeilijke financiële positie brengt. In deze raadperiode zijn grote ambities aan de orde die niet tegenover elkaar afgewogen kunnen worden. Als de raad met dit voorstel instemt, is er geen ruimte meer in het investeringsplafond en zelfs sprake van een overschrijding van € 9 mln. De schulden van de gemeente lopen hierdoor op. Haar fractie is benieuwd naar de aanpak van het college in het geval er door omstandigheden andere grote investeringen gedaan moeten worden. Zij informeert of geconcludeerd moet worden dat het investeringsplafond niet toereikend is voor de komende jaren. Het verhogen van het schuldenplafond met € 20 mln. biedt meer ruimte in het investeringsplafond in plaats van nu al een beroep moeten doen op het begrotingssaldo 2025 en zoeken naar financiële ruimte. Haar fractie verzoekt inzichtelijk te maken wat het verhogen van het schuldenplafond betekent voor het verloop van het investeringsplafond. Haar fractie plaatst vraagtekens bij het annuïtair afschrijven omdat dit in toekomstige jaren meer geld vraagt. Het college verplaatst hiermee het probleem naar toekomstige colleges. Omdat de uitdaging in deze periode valt, moet daar nu de verantwoordelijkheid voor gedragen worden. Zij hoort graag of de wethouder het eens is dat dit probleem niet naar de toekomst verplaatst moet worden.

De heer Tekir geeft aan dat zijn fractie voorstander is van een zwembad in de stad en daarom dient het gemeentebestuur het behoud van het zwembad te regelen. Vanwege de waterrijke omgeving heeft zwemmen naast een recreatief aspect ook een veiligheidsaspect. Hij bedankt de onderzoekers voor de uitwerking van de verschillende scenario’s die inzicht hebben gegeven en een goede basis hebben gelegd om een afweging te maken. Het voorliggende voorstel gaat ook over de vraag of deze investering van € 19,4 mln. op een verantwoorde wijze gedaan kan worden. Dit houdt in zonder dat alle andere ambities (onderwijsgebouwen, klimaat, cultuur) in de verdrukking komen. Het college houdt zich niet aan de spelregels uit de financiële verordening. Het investeringsplafond wordt doorbroken en wordt zelfs overschreden. Het meerjarig saldo wordt opgeslokt, terwijl de meicirculaire tekorten vertoont. Zijn fractie is een beetje geschrokken van het gemak waarmee deze afwijkingen worden voorgesteld, zeker in het licht van de recente bespreking van de perspectiefnota en het coalitieakkoord. Met de overschrijding van € 9 mln. wordt € 250 schuld per inwoner toegevoegd en een flink beslag gelegd op de toekomstige ruimte in de begroting. Vorig jaar is afgesproken dat college en raad in gesprek zouden gaan over de ingezette investeringen, welk onderwerp eerst, welk tempo.

De gevolgen van de inflatie- en rentestijging zouden daarbij in beeld gebracht worden. Tot op heden is dit niet gebeurd en daarmee is de raad niet in positie gebracht om een afweging over deze ingrijpende keuzes te maken. Hij wijst op de motie in dit kader van voor het zomerreces en vraagt of het zin heeft om afspraken te maken als het college haar eigen koers vaart. Het stapelen van ambitie op ambitie en het niet maken van keuzes en financieel beslag leggen op

Parallelsessie B&A Toekomstvisie Caribabad, 31 augustus 2023

toekomstige middelen zet de stad uiteindelijk op slot. Zijn fractie werkt daar niet aan mee. Voorgesteld wordt dat het college enkele financiële scenario’s uitwerkt binnen de huidige kaders waarmee de investeringen in het zwembad ook mogelijk worden gemaakt op een verantwoorde manier. Dit vraagt om pijnlijke keuzes, maar dat is beter dan achteraf ingrijpen. Als dit niet mogelijk is, denkt hij aan een motie ‘Gorinchem voorbereid’ die zijn fractie in 2020 met mevrouw Molengraaf (toen nog raadslid) heeft voorbereid. Het dictum van deze motie behoeft drie jaar verder weinig aanpassing. Het college wordt opgeroepen om een actieplan voor te bereiden om 2% begrotingskrimp het hoofd te bieden voor het geval de gemeente met tegenvallers te maken krijgt om zodoende enige ruimte te creëren voor toekomstige investeringen. Zijn fractie wil actief meedenken om het zwembad op een verantwoorde manier te realiseren, maar het kan niet zo zijn dat na deze investering de ambities op onderwijs, klimaat, cultuur, woningbouw, et cetera een stille dood sterven. Mevrouw Hamann bevestigt dat het om een groot en belangrijk dossier gaat. Zij bedankt voor de goede stukken en het snelle handelen.

Haar fractie heeft de toekomstvisie van het Caribabad er nog eens bij genomen en somt op: ernstige corrosie die al vele jaren gaande is, de benodigde reparaties zijn niet te overzien, maar technisch is één en ander dusdanig gecompliceerd dat de lekken niet te dichten zijn waardoor dag en nacht van een pomp gebruik wordt gemaakt. Haar fractie is van mening dat een dergelijk grote schade in het fundament niet opeens kan ontstaan en daarom vraagt zij hoe het kan dat de raad dit de afgelopen tien jaar niet wist. Zij vraagt voorts waarom er nieuwe tegels zijn geplaatst als bekend was dat het fundament op instorten staat en wiens verantwoordelijkheid dit is. Haar fractie is blij met de stappen die het college onderneemt en de mening van de raad dat een voorziening als een zwembad aanwezig moet zijn in Gorinchem aangezien veel gemeenten hun zwembaden juist sluiten. Voor haar fractie is het niet vanzelfsprekend, maar zij gaat er wel voor vanwege het belang voor recreatie, sport en zwemonderwijs. Haar fractie heeft altijd gepleit voor gezonde gemeentelijke financiën. Met deze investering wordt door het investerings- en schuldenplafond gegaan. Als dit wordt gedaan zal de raad daarover moeten besluiten en moet daarbij duidelijk zijn dat het om een unieke en eenmalige situatie gaat.

Zij sluit zich aan bij de vraag waarom voor een annuïteitenlening wordt gekozen met 40 jaar dezelfde last aangezien de toekomst onzeker is (het Rijk bezuinigt, kosten stijgen, onzekerheid met betrekking tot energie). Haar fractie kan zich vinden in all-electric, maar het is wel goed om iets achter de hand te hebben als de aansluiting op het net voor problemen zorgt (warmtenet). Haar fractie wil zich nog niet vastleggen op de prijzen voor tickets, maar het kan niet zo zijn dat alleen de inwoners van Gorinchem voor het zwembad betalen, veel bezoekers komen vanuit de regio. Zij stelt voor te kijken wat het kost om een uur gebruik te maken van het zwembad. Een reductie hierop voor mensen met de Gorinchempas en wat haar betreft kinderen voor half geld. Het kan niet zo zijn dat kosten altijd met subsidies opgebracht moeten worden. De heer Schefferlie zegt dat een zwembad topprioriteit heeft voor zijn fractie. Dit is een belangrijke voorziening voor de stad. Zijn fractie is ook tevreden over de manier waarop de raad inhoudelijk is meegenomen op dit thema. De leden van Democraten Gorinchem opteren voor volledige recreatie, maar hier komt de fractie nog op terug gezien het geheel aan financiële uitdagingen en gesprekken met deskundigen over de praktijk. Het bad moet passen bij Gorinchem en de regio, gunstig zijn in exploitatie en handhaving. Geen amusement dat overlast creëert.

De keuze voor het voorgelegde scenario wordt gesnapt. Aangezien het nieuwe zwembad 40 jaar meegaat, is het fijn als er op een later moment met een niet al te grote ingreep nog wat toegevoegd kan worden. Aan het einde van het bestaan zullen kwellingen en beperkingen vragen om nieuwbouw waardoor er sprake is van gebreken. Als zijn fractie deel zou uit maken van het college zou waarschijnlijk dezelfde creativiteit aangewend worden om dit mogelijk te maken, maar kortgeleden is bij de perspectiefnota ook het zwembad besproken. Nu blijkt dat ook de meest goedkope variant niet mogelijk is omdat ook hiervoor een verhoging van het investeringsplafond en een beroep op de middelen van 2025 nodig zijn. Het was al bekend dat er een grote investering aanstaande was, maar de raad is niet in de gelegenheid gesteld om een integrale afweging te maken. De raad heeft daar op die avond voor niets gezeten, maar moet zich beraden hoe

Parallelsessie B&A Toekomstvisie Caribabad, 31 augustus 2023

nu verder. Zijn fractie wil constructief meedenken. Hij wijst in dit kader op de motie ‘besturen zonder blinddoek’. Het CDA maakte hiervan ‘besturen met open vizier’ waarna raadsbreed met de motie werd ingestemd. Of het college heeft het niet gesnapt, of het college vindt het niet erg dat er zo met de raad wordt omgegaan, in beide gevallen is dat heel erg bedenkelijk. Zijn fractie vindt deze voorziening zo belangrijk dat dit voor lief wordt genomen, maar als er wel een integrale afweging gemaakt had kunnen worden, zou het zo zijn dat zijn fractie voor een zwembad in Gorinchem is, maar financieel gezien nog wel een appeltje zou willen schillen over de manier waarop hiermee omgegaan is. Wethouder Molengraaf spreekt haar dank uit voor de complimenten, er is snel en kundig gewerkt. De inhoudelijke informatie is duidelijk en volledig. Het college wil snel handelen gezien de staat van het huidige bad. Er is een onderzoek naar de duurzaamheid van de opstallen geweest. Vanwege de enorme stijging van de gasprijzen is bekeken of het zwembad de moeite van het oplappen waard is. Een aantal gebreken was al langer bekend (corrosie, betonrot) en inmiddels gerepareerd. Het wedstrijdbad is gefundeerd op het oude buitenbad. Het lekwater en waarschijnlijk ook het grondwater zorgen voor betonrot en een risico.

Het college heeft gekozen voor scenario 3 met een aansprekend recreatiegedeelte, ook vanwege handhaving. De sauna en het bubbelbad in scenario 2 kosten extra energie. De exploitatie in scenario 3 is optimaal. Er volgt nog een voorlopig ontwerp. De wens om scenario 3 zo veel mogelijk te verrijken binnen de financiën is gehoord. De stijging van ticketprijzen en verhuurprijzen voor verenigingen is noodzakelijk. Sommige zwembaden verdwijnen en dat is wellicht gunstig voor het toekomstige Caribabad, maar dit betekent wel meer bezoekers vanuit de regio. Uit het burgerpanel komt dat er begrip is voor een prijsstijging. Met de Gorinchempas kan korting gegeven worden. Verenigingen hebben aangegeven dat zij meer ruimte willen huren wat meer kost. Zij verwacht geen problemen, maar acht het goed om hierover in gesprek te blijven. Aan een fikse prijsstijging zoals in Giessenburg wordt op dit moment niet gedacht. Vanzelfsprekend wordt gekeken of spullen in het nieuwe zwembad of in andere gebouwen hergebruikt kunnen worden. Het chloor- en zuurvat is nog niet vervangen omdat in het nieuwe zwembad met zoutelektrolyse gewerkt wordt. Verdere verduurzaming en zelfvoorzienendheid maximaliseren worden zeker meegenomen. Het feit dat het zwembad uniek is en hard nodig is was reden voor het college om zo snel te acteren (40.000 zwemlessen per jaar).

De bezoekersaantallen en de exploitatiecijfers zijn positief en daarom is een uiterste inspanning gedaan om een manier te vinden om deze uitgaven te doen. Voorgesteld wordt om eenmalig over het investeringsplafond te gaan, niet voor het volledige bedrag. Zij begrijpt de aarzeling van de raad. Het is niet zo dat de investeringen in onderwijs en duurzaamheid niet gedaan kunnen worden. Het college geeft invulling aan de motie die is aangenomen bij de perspectiefnota. De heer Tekir merkt op dat vijf schoolgebouwen om een urgente verbouwing en verduurzaming vragen. Het budget daarvoor is nog niet geregeld. Met deze investering wordt alle ruimte opgeslokt. Hij informeert hoe er dan in de schoolgebouwen geïnvesteerd kan worden. Wethouder Molengraaf beaamt dat dit een uitdaging is. Omdat er voor deze manier van financiering van het zwembad gekozen wordt, blijven de geplande investeringen staan. Voor de schoolgebouwen wordt naar oplossingen gezocht. Het is de vraag of voor alle schoolgebouwen nieuwbouw wordt gepleegd of dat er naar alternatieven gekeken wordt. Geprobeerd wordt om zo slim mogelijk met het geld om te gaan en de noodzaak af te wegen. Er is een sessie over de bestaande investeringen in voorbereiding. Daarnaast zijn sommige investeringen al jaren opgenomen waarvan de uitvoering nog steeds niet in zicht is en het bedrag inmiddels niet meer toereikend is.

Deze afwegingen moeten gezamenlijk gemaakt worden. Het zwembad is urgent en van groot maatschappelijk belang en daarom wordt het op deze manier voorgesteld. De exploitatie drukt niet op de begroting, vanaf 2028 komt er een bedrag terug, waardoor dit financieel vlot getrokken kan worden.

Parallelsessie B&A Toekomstvisie Caribabad, 31 augustus 2023

De heer Tekir begrijpt dat er voor de onderwijsgebouwen naar creatieve oplossingen gezocht wordt. Leegstaande schoolgebouwen leveren geld op bij herontwikkeling. Hij informeert of de wethouder kan uitsluiten dat bij de onderwijshuisvesting het investeringsplafond wederom doorbroken moet worden. Wethouder Molengraaf reageert dat dit niet de bedoeling is. Desgevraagd geeft zij aan dat voorafgaand aan dit voorstel geen lijst met investeringen is doorgenomen binnen het college. Omdat het om een uniek geval gaat dat niet op de begroting drukt is er een kans om het op deze manier te doen, alle andere investeringen blijven (voorlopig) staan. Het heeft alleen effect op de ruimte voor nieuwe investeringen. Ook het college ziet dat ambitie op ambitie gestapeld wordt. Als voor het zwembad gekozen wordt betekent dit dat er geen nieuwe ambities gestapeld kunnen worden. In de afgelopen jaren zijn veel ambities gestapeld waarbij het de vraag is of dit allemaal gedaan kan en moet worden. Dit vraagt om een raadsbreed afwegingskader. Mevrouw Van Oversteeg geeft aan dat de wethouder een punt aansnijdt dat binnen haar fractie het meeste gesprek opleverde. Het college kiest ervoor om het zwembad koste wat kost mogelijk te maken en daardoor wordt alvast voorgesteld om eenmalig af te wijken van een aantal belangrijke financiële spelregels.

Haar fractie kwam met een motie bij de perspectiefnota om het stapelen van ambities ook een afweging te maken. De financiële impact is enorm. Bij sommige investeringen is het budget niet meer toereikend waardoor er soms pijnlijke keuzes gemaakt moeten worden. Zij hoort dat er breed draagvlak is voor het zwembad, maar voor de financiële systematiek is het prettig om dit in lijn met andere financieringen te bezien en integraal af te wegen of het investeringsplafond inderdaad eenmalig wordt opgerekt of dat andere investeringen worden getemporiseerd, uitgesteld of geschrapt. Zij krijgt het gevoel dat wanneer nu wordt besloten inclusief de financiële systematiek een groot deel van de afweging al plaatsvindt waarbij zij het integrale beeld mist waardoor zij met een compromis kwam. Zij informeert of de globale planning geschetst kan worden. Wethouder Molengraaf antwoordt dat het geen probleem is om dit te duiden. De heer Tekir begrijpt dat er geen gemakkelijke afweging is gemaakt in het college. De raad is op zoek welke keuzes raadsbreed gemaakt kunnen worden, sturing op de investeringsplanning, waarmee ruimte wordt gecreëerd in de begroting (temporiseren, uitstellen, schrappen) waardoor het zwembad gerealiseerd wordt maar ook investeringsruimte wordt behouden voor de toekomst. Wethouder Molengraaf vervolgt dat het zwembad ook een investering is.

Er kan gekozen worden om alle investeringen bij elkaar te nemen en vervolgens te gaan schrappen zodat het zwembad mogelijk gemaakt kan worden en er mogelijk nog wat ruimte overblijft. Het kan dan gebeuren dat er allerlei dingen worden geschrapt die later worden betreurd. Het college heeft goed geluisterd in de I&O sessies. Het zwembad wordt gewenst. Op deze manier kan het financieel mogelijk gemaakt worden en daarna worden de financieringen met de afdeling financiën doorgenomen op de aangegeven punten (hoe lang is het al opgenomen, kan het gerealiseerd worden, is het bedrag nog juist, wordt het nog nodig geacht). Zij noemt bewust geen voorbeelden, maar er zijn investeringen waarvan zij denkt dat deze er nu uitgehaald kunnen worden om deze vervolgens op een andere manier te realiseren (aansluiten bij de regiodeal, subsidies, zelf financieren of op een andere manier). Hiermee worden de investeringen omlaag gebracht waardoor ruimte ontstaat. De belangrijkste reden waarom het college voor deze financieringssystematiek heeft gekozen is omdat dit in de begroting op nul en zelfs op een plus gekregen kan worden. Bij een investering die al tien jaar is opgenomen waarvan bekend is dat deze in de komende vier jaar niet gerealiseerd wordt moet de vraag gesteld worden of deze moet blijven staan.

De keuze is aan de raad; kan het financiële plaatje gebillijkt worden, of wordt dit te riskant geacht.

Parallelsessie B&A Toekomstvisie Caribabad, 31 augustus 2023

De heer Schefferlie heeft nog niet gehoord wat het college bij de perspectiefnota heeft belemmerd om gewoon eerlijk te zijn en aan te geven als het zwembad gerealiseerd wordt kan het huidige investeringsplafond niet gehandhaafd worden. In de perspectiefnota staat dat het mogelijk is om het zwembad te realiseren en het investeringsplafond te handhaven. Het was toen al bekend, maar het is niet gedeeld met de raad. Wethouder Molengraaf kijkt daar anders tegenaan. Het zwembad is eenmalig, de geschetste perspectieven blijven overeind. De heer Schefferlie benadrukt dat aangegeven is dat het investeringsplafond gehandhaafd kan worden en daarmee is de raad op het verkeerde been gezet. Het college wist al dat het niet meer paste, maar de raad heeft deze belangrijke feiten niet kunnen meenemen. Met de perspectiefnota wordt vooruitgelopen op de begroting. Een motie van Gorcum Actief bij het IHP om het schuldenplafond heilig te verklaren werd door het college gesteund. Hij vindt het treurig dat het zo is gegaan, het is belangrijk dat de wethouder daarop reflecteert gezien de wens voor betere verhoudingen in Gorinchem. Wethouder Molengraaf vindt het vervelend dat dit zo wordt ervaren. Aangegeven is dat er een onderzoek naar het zwembad gedaan zou worden. Daar is een andere manier van financieren uit voortgekomen juist omdat de andere investeringen overeind dienen te blijven.

Met de cijfers van de perspectiefnota was het mogelijk om het investeringsplafond te handhaven. Voor het zwembad wordt een uitzondering voorgesteld. De perspectiefnota wordt vertaald in de begroting. De heer Schefferlie vindt het prima om scherp aan de wind te varen want het zwembad is een belangrijke voorziening voor de stad. Hij citeert uit de perspectiefnota onder het kopje zwembad: “Wij creëren met deze perspectiefnota financiële ruimte voor deze investering”. Dit heeft effect op de manier waarop de raad heeft mogen beschouwen in tegenstelling tot de feiten die toen al bekend waren. De heer Krol begrijpt dat voorgesteld wordt om nu het zwembad mogelijk te maken en in een vervolgfase alle investeringen gezamenlijk door te nemen en op te schonen. Hij informeert wanneer deze exercitie wordt gedaan. Wethouder Molengraaf reageert dat het niet zo ingewikkeld is om een lijstje te maken. Voor de begrotingsbehandeling wordt een sessie ingepland met een model dat door de afdeling financiën is ontwikkeld dat aantoont wat er gebeurt met een investering als er aan een knop wordt gedraaid. De heer Van Gammeren begrijpt dat de wethouder van mening is dat de verhoging van het ticketprijs van het zwembad in Giessenburg fors is. Wethouder Molengraaf verduidelijkt dat dit een buitenbad is. Het Caribabad biedt meer.

De heer Van Gammeren vervolgt dat hij het logisch acht om voor het Caribabad een verhoging van meer dan € 1,10 te kiezen omdat het inderdaad om meer dan een buitenbad gaat. De heer Schefferlie snapt de wens om de regio te laten meebetalen, maar hierbij moet wel voor de exploitatie gewaakt worden. Mevrouw Hamann voelt er niets voor om nu al een prijs voor de tickets vast te stellen en herhaalt haar oproep om te kijken naar wat het kost. Als het te duur wordt komen mensen niet meer. Vanuit de buurgemeenten is ook belangstelling voor de Gorinchempas. Het verschil zou door deze gemeenten bijgelegd moeten worden.

Parallelsessie B&A Toekomstvisie Caribabad, 31 augustus 2023

De heer Van Gammeren vervolgt dat het zwembad in Giessenburg niet het hele jaar open is. Hij begrijpt niet waarom een faciliteit die meer te bieden heeft en bovendien het hele jaar open is geen prijsverhoging zou kunnen doorvoeren. Inwoners van Gorinchem krijgen korting met de Gorinchempas en daarom is het prima om een reële ticketprijs te betalen. De heer Schefferlie verduidelijkt dat de pijn bij zijn fractie ligt bij het op het verkeerde been gezet zijn. Hij citeert nogmaals uit de perspectiefnota: “Zowel vanuit de begrotingssaldi als binnen het investeringsplafond resteert hiervoor ruimte die wij in het raadsvoorstel zullen betrekken”. De inkt is nog maar net droog en daarom vindt hij het erg dat met verkeerde informatie een nutteloze vergadering heeft plaatsgevonden. Mevrouw Van Oversteeg benadrukt dat de raad het investeringsplafond wellicht niet hoeft op te rekken, maar gezamenlijk een andere afweging kan maken als alle investeringen integraal afgewogen worden. Dit is wat anders dan hoe de wethouder het daarnet uitlegde.

Zij vraagt of de wethouder kansen ziet om met een bepaald budget bepaalde voorbereidingen door te laten gaan conform de scenariokeuze waarover een principebesluit genomen zou kunnen worden om vervolgens in de sessies van oktober/november het gesprek te voeren met daarbij alle ingrediënten en alle knoppen waaraan gedraaid kan worden (investeringsplafond, schuldenplafond). Zij hoopt dat de raad in staat wordt gesteld om deze beslissing integraal te nemen. Wethouder Molengraaf denkt dat dit compromis kansen biedt, maar laat dit aan de raad. Voor het college is belangrijk dat zij door kan met het zwembad en daarom moet de raad het debat voeren of dat wordt gewenst en of daarvoor een krediet beschikbaar wordt gesteld. Mevrouw Van Oversteeg vervolgt dat zij denkt dat de raad zich unaniem in het compromis kan vinden en stelt het zo voor dat het voorstel vervolgens wordt geamendeerd. Hiervoor is ambtelijke bijstand nodig over wat in voorbereiding is en hoeveel geld daarvoor nodig is. Er wordt een budget gereserveerd en over de rest wordt onder voorbehoud van financiële systematiek besloten bij de begroting. Hiermee wordt ook gehoor gegeven aan het behoud van de SP dat de raad zichzelf een bepaalde discipline oplegt. Mevrouw Hamann is blij dat er een sessie volgt over investeringen en plafonds waarna de raad een besluit neemt.

Wat haar fractie betreft kan dit parallel lopen met de ontwikkelingen rondom het zwembad gezien de urgentie. De heer Tekir ziet een gezonde zoektocht om op een verantwoorde wijze vooruit te gaan en is blij met het compromis. Zijn fractie denkt graag mee om te kijken hoe er vanuit een principebesluit voor het zwembad afwegingen gemaakt kunnen worden tussen alle investeringen. Hij citeert uit de begroting 2023: “Het nu loslaten van het plafond binnen afzienbare tijd kan leiden tot het moeten ingrijpen in de begroting omdat het rentebudget dan niet meer toereikend is voor de rentekosten. Er wordt gekeken naar alternatieven om noodzakelijke investeringen in de komende jaren te kunnen doen. Een belangrijke stap daarin is de meerjarenbegroting. In de voorbereiding op de perspectiefnota gaan wij hierover met de gemeenteraad in gesprek”. Dit gesprek vindt nu mogelijk alsnog plaats zodat de raad grip kan houden op de investeringsplanning en kan doorgaan met de voorbereidingen voor het zwembad. Dit is hoopgevend voor zijn fractie. De heer Krol veronderstelt dat de sessie ook veel vragen zal oproepen en wellicht extra huiswerk zal opleveren met het risico dat dit alles niet rond gekregen wordt voor de begrotingsbehandeling. Hij markeert dat er bij de begroting wel echt een klap op het dossier zwembad gegeven dient te worden.

Hij hoorde ophogen van het schuldenplafond en denkt dat er wellicht een tijdelijke route kan zijn vanwege de uitzonderlijkheid van de situatie. Zijn fractie is van mening dat € 200 mln. de bovengrens is (€ 5.000 per inwoner). Het investeringsplafond moet sowieso heroverwogen worden als er miljoenen terugvloeien

Parallelsessie B&A Toekomstvisie Caribabad, 31 augustus 2023

uit de verkoop van gronden in Gorinchem Noord waardoor wellicht ruimte ontstaat voor nieuwe investeringen, maar deze discussie hoeft nu niet gevoerd te worden. De voorzitter constateert dat het CDA voorstelt om een go te geven voor het zwembad met een voorbereidingskrediet waarop vervolgens het raadsvoorstel geamendeerd wordt. Mevrouw Van Oversteeg denkt dat dit de meest praktische oplossing is en kijkt even in de richting van de griffie. De voorzitter vervolgt dat er binnenkort een sessie volgt om de investeringen integraal door te spreken met de vraag of dit lukt voor de begrotingsbehandeling. Hij begrijpt dat de raad akkoord gaat met scenario 3. De heer Tekir corrigeert dat zijn fractie zich nog niet over het scenario wil uitspreken. Het voorstel voor het zwembad moet doorgaan met één van de scenario’s, maar er zijn nog vragen in aanloop naar de definitieve besluitvorming. Het voorstel is sowieso een bespreekstuk vanwege het principebesluit en het geamendeerde voorstel dat straks voorligt. Mevrouw De Groot heeft nog geen antwoord gekregen op haar vraag over annuïtair afschrijven en of de wethouder ook van mening is dat dit naar de toekomst doorschuiven is. Wethouder Molengraaf antwoordt dat lineair afschrijven niet te betalen is. Met annuïtair afschrijven wordt het bedrag over 40 jaar verdeeld met steeds een gelijk bedrag in de begroting.

Zij beaamt dat hiermee lasten voor de toekomst worden bepaald, maar het gaat ook om een zwembadvoorziening voor de toekomst. De heer Van Gammeren vraagt of de wethouder kan toezeggen dat er nog nader naar energiewinning c.q. energiebesparing gekeken wordt om het zwembad energiearmer of energieneutraal te maken. Wethouder Molengraaf reageert dat zij al aangaf dat hier scherp naar gekeken zal worden. Er wordt nu voor all-electric gekozen omdat het warmtenet minder kostenbesparing oplevert omdat dit is gekoppeld aan de gasprijs. Het blijft mogelijk om op het warmtenet aan te sluiten. In dat geval ontstaan er wel kosten voor het aanleggen van de pijpleiding. De heer Van Houwelingen wijst op de tijdlijn, de kolom reparaties 2015 en 2018, de technische staat in 2020 en 2021. Op dat moment was al bekend dat het zwembad op de oude fundering was gebouwd. Hij informeert of de staat van het gebouw eerder naar boven had kunnen komen. Vanwege de stijging van de energiekosten vorig jaar is een onderzoek aangevraagd, maar misschien had dit vier jaar geleden al op het investeringsstaatje geplaatst moeten worden. Wethouder Molengraaf reageert dat er onderzoeken zijn gedaan en keuzes zijn gemaakt om dingen wel of niet op te volgen. Besloten is om de meest acute reparaties te doen. Het is met name de stijging van de gasprijs die dwingend was om hier heel goed naar te kijken.

Zij kan geen nadere uitspraken doen omdat zij daar niet bij betrokken was. De heer Schefferlie merkt op dat de indruk wordt gewekt dat dit alles eerder opgepakt had moeten worden. Het zwembad is gewoon afgeschreven als het straks gesloopt wordt, maar helaas niet in de beste staat. De heer Van Houwelingen verduidelijkt dat het nu als een verrassing komt. Dergelijke verrassingen moeten voorkomen worden en daarom wijst hij op vroeger signaleren.

Parallelsessie B&A Toekomstvisie Caribabad, 31 augustus 2023

De heer Schefferlie vervolgt dat de onderhoudsproblemen verrassend naar voren zijn gekomen, maar het kan niet zo zijn dat het verrassend was dat er een nieuw zwembad moet komen want het zwembad is gewoon afgeschreven. De voorzitter concludeert dat het voorstel unaniem als bespreekstuk wordt aangemerkt voor de raadsvergadering van 28 september a.s. Daarbij is aangegeven dat er een amendement zal worden ingediend. Sluiting De voorzitter bedankt de aanwezigen voor hun inbreng en het goede gesprek dat is gevoerd en sluit de vergadering.

Parallelsessie B&A Toekomstvisie Caribabad, 31 augustus 2023