2023- 837773 Integraal Veiligheidsplan 2023-2026 definitief

Samen

maken we Gorinchem veiliger Integraal Veiligheidsplan

2023 – 2026

Veel mensen kennen ‘m: de piramide van Maslow. Abraham Maslow heeft in 1943 zijn theorie van de rangschikking van de universele behoeften van de mens gepresenteerd. De behoeften onder in de piramide dienen eerst bevredigd te worden voordat de behoeften bovenin de piramide bevredigd kunnen worden. Basisbehoeften zijn: ademhalen, eten, drinken, slapen, kleden, onderdak, lichamelijke veiligheid, werkzekerheid, goede gezondheid en beschermd eigendom.

de jaren de trends en actuele thema’s scherp in de gaten. Als het nodig is, stellen we onze prioriteiten als gemeente tussentijds bij. Zorgen voor een veiliger Gorinchem doen we als gemeente niet alleen. Veiligheid creëren we met elkaar. Ik zie veel resultaat van onze samenwerkingen met de verschillende partners binnen en buiten het veiligheidsdomein. Deze samenwerking wil ik dan ook graag voortzetten en versterken.

Veiligheid is dus één van de pijlers waarop we bouwen aan onze allermooiste vestingstad van Neder-

Veiligheid maken we samen. Daarom hebben we

land, onze stad van tolerantie en onze bruisende,

inwoners, bedrijven, raadsleden, deskundigen en

creatieve en leefbare stad.

partners gevraagd met ons mee te denken over het prioriteren. Want – om het met de rekenkamercom-

Veiligheid zou eigenlijk een vanzelfsprekendheid

missie te zeggen – als alles prioriteit heeft, heeft

moeten zijn. Maar helaas is het dat niet. Als burge-

niets prioriteit. We vinden het belangrijk om niet

meester ben en voel ik mij verantwoordelijk voor de

alleen bij de totstandkoming van een Integraal Vei-

openbare orde en veiligheid. Elke dag werk ik samen

ligheidsplan, maar ook daarna ideeën en wensen op

met het college, de gemeenteraad, de ambtenaren

te halen. Veiligheid is een dynamisch begrip en vergt

en vele partners aan de veiligheid van de stad.

een voortdurende actualisatie. Daarom de oproep aan iedereen: denk en doe mee. Samen maken we

Door schaarste in menskracht en middelen kunnen

Gorinchem veiliger!

we niet alles beetpakken. We moeten keuzes maken. Over die keuzes willen we helder zijn. Daarom heb-

Namens het college van Burgemeester & Wethouders,

ben we een Integraal Veiligheidsplan (IVP) 2023-2026 opgesteld. Met het opstellen van dit nieuwe Integraal Veiligheidsplan hebben we prioriteiten benoemd om de veiligheid in onze stad te vergroten. We maken keuzes en richten ons op wat wij belangrijk vinden

REINIE MELISSANT-BRIENE

en op wat er leeft in de stad. We houden ook komen-

Burgemeester gemeente Gorinchem 2

Terugblik Integraal Veiligheidsplan

2019 – 2022

Terugblik 2019 – 2022

Terugblik

Veilige wijken

Coronacrisis

Op 23 mei 2019 is het Integraal Veiligheidsplan

 In 2019 is een verkenning gestart met o.a.

De uitbraak van corona eind februari 2020 had enor-

2019-2022 vastgesteld. Het plan bestond uit

de politie en is de nut en noodzaak van

me impact op ons allemaal. De pandemie leidt tot

8 prioriteiten:

cameratoezicht voor de handhaving van de

ongekende omstandigheden. Sinds de uitbraak zijn

 veilige wijken

openbare orde in beeld gebracht. Resultaat

veel maatregelen getroffen landelijk, regionaal en

 zorg & veiligheid

was het Camerabeleid van de gemeente

ook vanuit de gemeente. Zo was de inzet van de boa’s

 vermogens- en geweldscriminaliteit

Gorinchem (juli 2021). In 2021 kwamen er tij-

bijna volledig gericht op toezicht en handhaving rond

 ondermijning

delijke camera’s bij Buiten de Waterpoort.

corona en werden evenementen vaak stilgelegd.

 sociale stabiliteit

 In het Gorcums Akkoord 2018 – 2022 lag de

 fysieke veiligheid

prioriteit bij meer wijkgericht werken.

 cybercrime/informatieveiligheid

Voor wijkveiligheid werkten we gebieds-

 veilig uitgaan en evenementen.

gericht: de wijkboa’s samen met politie, jongerenwerk en Poort6.

Om de veiligheid in de stad te waarborgen

 In september 2021 organiseerden we het

Waar het kon deden we het reguliere werk.

Zorg en Veiligheid

werkten we samen met onze partners (waar-

project Politiekids voor leerlingen van de

onder de politie Lek en Merwede) en bewo-

basisschool. In april 2022 behaalden 27

ners. We namen verschillende maatregelen

leerlingen met succes hun diploma!

geschaald naar de jeugdtafel of volwas-

en zetten interventies in. Dit zien we terug in

 In oktober 2022 organiseerden we een

sentafel bij het Zorg- en Veiligheidshuis

het veiligheidsgevoel in de Burgerpeiling 2021: 86% van de inwoners van Gorinchem voelt zich veilig.

succesvolle editie van Boef in de Wijk in de binnenstad van Gorinchem.

Zuid-Holland Zuid.  In 2022 werkten we aan evaluatie, dooront-

 In 2021 stelden we de beleidsregels vast

wikkeling en actualisatie van de regionale

voor Wet aanpak woonoverlast en ge-

aanpak van actieve veelplegers en plegers

biedsontzeggingen. Hiermee kunnen we

van High Impact Crimes (HIT-aanpak).

overlastgevende personen een aanwijzing

 We gaven vorm aan een lokaal casusover-

geven van de burgemeester of een gebieds-

leg: het Lokaal Zorg Netwerk. Daar bespre-

ontzegging opleggen.

ken we casuïstiek op het gebied van zorg

 Sinds 2020 werken we aan jeugdoverlast met de stoplichtmethodiek en bespreken we lokaal individuele risico-jongeren.

Integraal Veiligheidsplan 2023 – 2026

 Complexe casuïstiek is doorlopend op-

en veiligheid.  In mei 2022 startte de nieuwe regisseur Zorg en Veiligheid.

4

Terugblik 2019 – 2022

Vermogens- en geweldscriminaliteit  De afgelopen jaren werkte de gemeente

Ondermijning

Sociale stabiliteit

 Vanaf 2019 is de drugsaanpak versterkt

 We onderhouden onze netwerken en

door de invoering van Damocles-beleid (de

nemen deel aan bestaande netwerken.

Gorinchem aan het tegengaan van vermo-

beleidsregels toepassing 13b Opiumwet).

Tijdens corona kwam duidelijk naar voren

gens- en geweldscriminaliteit. Inwoners

In 2021 zijn die regels geactualiseerd door

hoe belangrijk deze netwerken zijn en hoe

de burgemeester.

belangrijk het is dat de samenleving ons

kregen voorlichting over het Politiekeurmerk Veilig Wonen. Tijdens het Donkere

 Sinds 2020 leggen we ook een last onder

kan bereiken.

Dagen Offensief (DDO) in de winter wezen

dwangsom op voor drugshandel op straat.

 Sinds 2019 werken we nauw samen met de

we de inwoners op maatregelen om wo-

Dit is een relatief nieuw instrument bij het

nieuwe vervoerder (Qbuzz) en de partners

tegengaan van drugsoverlast.

van het platform Sociale Veiligheid. De

ninginbraak te voorkomen.  Lokaal gaven we aandacht aan de lande-

 We voerden de Beleidslijn Wet Bibob in

lijke campagne Senioren en veiligheid.

(2019) en maakten de Algemeen Plaatse-

 Samen met de politie organiseerden we in

lijke Verordening (APV) van Gorinchem

de Week van de Veiligheid (oktober) onder

ondermijnings-proof (2022).

andere een succesvolle wapeninleverin-

 Het adresfraude-onderzoek is standaard

actie (2021) en een steekwapeninleveractie

ingebed in het werk van de ambtelijke

(2022).

organisatie.

 Sinds 2020 zetten we ons in op het

mijning vastgesteld. De nadruk ligt op

Mogelijke inbrekers krijgen naast de

actualiseren en opstellen van relevante

strafrechtelijke sanctie ook een bestuur-

beleidsstukken, interne en externe be-

lijke last onder dwangsom.

wustwording en vormgeven van een lokale

handelaren in ongeregelde en tweedehands artikelen (2019) door toezicht te houden op hun in- en verkoopregisters.

goede en veilige treinverbinding.  In Gorinchem werd een aantal keer gedemonstreerd (Wet openbare manifestaaties). Door goed overleg met de organisatoren verliepen deze veilig.

 In 2021 is het Plan van aanpak Onder-

voorkomen van herhaling van inbraken.

 We geven uitvoering aan het beleid voor

MerwedeLingelijn wordt hierdoor een

(repressieve) aanpak.

“

Politie en handhaving schouder aan schouder in toezicht en handhaving."

Mirjam van Woerkom, Teamchef Politie basisteam Lek en Merwede Integraal Veiligheidsplan 2023 – 2026

5

“

Gorinchem moet een veilige stad zijn, waar het fijn wonen en werken is. Drugshandel op straat past hier absoluut niet bij. De politie en gemeente werken nauw samen om criminaliteit te bestrijden. De inzet van de ‘last onder dwangsom’ geeft ons als gemeente meer mogelijkheden bij te dragen aan een veilige stad. Reinie Melissant-Briene, Burgemeester gemeente Gorinchem

”

Terugblik 2019 – 2022

Fysieke veiligheid

Veilig uitgaan en evenementen

 De gemeente heeft een up-to-date havenbeveiligingsplan. De Port Security Officer

 In 2019 stelden we het (nieuwe)

van het Havenbedrijf Rotterdam houdt

evenementenbeleid vast met actuele

namens de gemeente Gorinchem toezicht

locatieprofielen. Sinds 2019 is er een

op naleving van de wet in de havens en

evenementencoördinator bij de gemeente

analyseert de veiligheid op de binnenkomende zeeschepen.  We leverden een actieve bijdrage bij het opstellen van het Beleidsplan 2022 – 2025

voor grotere evenementen.  Eind 2019 stelden we het Preventie- en Handhavingsplan Alcohol vast.  Sinds 2020 is er een regulier overleg met

en het regionaal risicoprofiel van de

Koninklijke Horeca Nederland afdeling

Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid.

Gorinchem.

 Met de input van de veiligheidsregio

 Veel evenementen gingen niet door van-

hadden we aandacht voor voorlichting op

wege corona. Bij evenementen die wel

de brandveiligheid en brandpreventie.

doorgingen was er bijzondere aandacht nodig voor de naleving van maatregelen. Vanwege de complexiteit van die maat-

Cybercrime en informatieveiligheid

regelen was er veel (extra) overleg met organisatoren en keken we met hen naar mogelijkheden binnen wettelijke kaders.

 Bij de aanpak van cybercrime hebben we ingezet op versterking van de rol van inwoners en ondernemers. Ondernemers konden gebruik maken van een gratis cyberbuddy. We boden Hackshield aan basisschoolkinderen aan.

Integraal Veiligheidsplan 2023 – 2026

7

Uitgangspunten en randvoorwaarden

Uitgangspunten en randvoorwaarden

Uitgangspunten EEN GOEDE BALANS TUSSEN

De gemeente Gorinchem participeert

JONGEREN ZIJN DE TOEKOMST

PREVENTIE EN REPRESSIE

daarnaast actief in regionale samenwerkings-

VAN ONZE STAD

Belangrijk voor effectief veiligheidsbeleid

vormen die dit IVP raken.

Er is komende jaren specifieke aandacht voor jeugd. Onze jeugd kan namelijk zowel slacht-

zijn keuze van prioriteiten en een passend en volledig pakket maatregelen. Er moet een

WE WILLEN SAMENLEVINGSGERICHT

logische opbouw en samenhang zitten in de

WERKEN

combinatie van maatregelen. Eén van de be-

We vergroten de weerbaarheid en zelf-

langrijke elementen waar we naar kijken is de

redzaamheid van inwoners. Onze inwoners

verhouding tussen preventieve en repressieve

mogen verwachten dat we ons inzetten voor

maatregelen. Bij elk vraagstuk zorgen we

veiligheid. Maar de gemeente kan niet overal

voor een passende combinatie van preventie

voor zorgen. Inwoners zijn zelf ook verant-

en repressie. Daarnaast zetten we in op het

woordelijk als het om veiligheid gaat.

offer als dader zijn van onveiligheid.

vergroten van de (maatschappelijke) weerINFORMATIE EN CONTEXT

baarheid.

GESTUURD WERKEN AAN VEILIGHEID WERKEN WE SAMEN

Een goede informatiepositie is belangrijk.

Bij complexe maatschappelijke (veiligheids-)

Kwantitatief vanuit cijfers en kwalitatief

problemen heeft niet één partij de oplos-

vanuit signalen van partners en wijken. Door

sing in handen. Een veilige gemeente is een

te investeren in een goede informatiepositie

gedeelde verantwoordelijkheid van gemeen-

kunnen we eerder problemen signaleren,

te, netwerkpartners en inwoners. Integrale

maatregelen gerichter inzetten, scherpe

samenwerking is hier extra belangrijk. Daar

keuzes maken en tijdig bijsturen. De gemeen-

werken we de komende jaren verder aan.

te Gorinchem weegt niet alleen beschikbare

Afstemming met partners is nodig voor een

informatie. We maken keuzes in nauwe

totaalaanpak. Als we gezamenlijke bevoegd-

verbinding met en geïnspireerd door onze

heden bundelen en optreden als één overheid

maatschappelijke context.

werken we efficiënter en slagvaardiger.

Integraal Veiligheidsplan 2023 – 2026

9

Uitgangspunten en randvoorwaarden

Randvoorwaarden FLEXIBILITEIT IS BELANGRIJK

WE VERANTWOORDEN ZO VEEL

De actualiteit van veiligheid verschilt van

MOGELIJK VIA DE P&C-CYCLUS

dag tot dag. Veiligheidsproblematiek is

De gemeenteraad stuurt op basis van voort-

onvoorspelbaar. We spelen in op actuele

gang in de planning- en controlcyclus. Tussen-

ontwikkelingen, lokaal, regionaal of landelijk.

tijds verzorgen we eventueel andere, rijkere

We benutten kansrijke initiatieven. Bij een

vormen van verantwoording zoals factsheets

veranderende situatie schakelen we snel met

of informatiebijeenkomsten.

onze samenwerkingspartners. Voor een slagvaardige veiligheidsaanpak zijn WE KIJKEN NAAR HET VERHAAL

voldoende financiële middelen onmisbaar.

ACHTER DE CIJFERS

Integraal Veiligheidsplan 2023 – 2026

Veiligheid laat zich moeilijk in cijfers uitdruk-

Een belangrijke randvoorwaarde voor uit-

ken. We kijken daarom verder dan de cijfers

voering van dit veiligheidsplan is de be-

uit registraties en onderzoeken. We luisteren

schikbaarheid van voldoende politiesterkte.

naar signalen van stadsgenoten en samen-

De gemeenteraad is al geconsulteerd in de

werkingspartners en kijken naar de vertaling

Strategische Agenda van de politie-eenheid

van de cijfers.

Rotterdam over de politiesterkte.

10

Veiligheidsthema’s De komende jaren ligt onze prioriteit bij vijf belangrijke thema’s. Daar besteden we extra aandacht aan in beleid en uitvoering. De overige thema’s vragen geen extra aandacht de komende jaren. Voor die onderwerpen behouden we het basisniveau. De komende vier jaar focussen we ons op de onderstaande veiligheidsthema’s. Per thema geven we een korte inleiding: wat verstaan we onder dit thema? Daarna komen per (sub)-thema de trends, ambities en doelstellingen.

@ Ondermijning

Zorg & veiligheid

Digitale veiligheid

Veilige woon& leefomgeving

Beheersen veiligheidsrisico’s

VEILIGHEIDSTHEMA

Ondermijning

Ondermijning

Wat doen we al?

Ondermijnende criminaliteit vormt een serieuze bedreiging voor de veiligheid en integriteit van onze stad. Ondermijnende criminaliteit of ondermijning is georganiseerde misdaad met schadelijke lokale maatschappelijke effecten.



De politie en gemeente werken nauw samen om (georganiseerde) criminaliteit te bestrijden en tegen te gaan.



De werknemers van de gemeente Gorinchem hebben diverse awareness-bijeenkomsten bijgewoond.

De aanpak van georganiseerde misdaad zelf

zijn groot. Het is een industrie die werkt met

is primair een taak voor de politie en het

intimidatie, omkoping en excessief geweld.

Openbaar Ministerie, maar het terugdringen

Nederland is één van de belangrijkste spelers

en voorkomen van maatschappelijke effecten

in de internationale drugsindustrie. De handel

is een primaire verantwoordelijkheid van de

in drugs wordt niet voor niets de motor van

gemeente. Beide zijn twee kanten van dezelf-

ondermijnende criminaliteit genoemd.

de medaille, en er is een breed terrein waarin bestuur en strafrechtketen intensief moeten

Gorinchem heeft lokale, regionale en lande-

samenwerken.

lijke criminele netwerken. Drugs spelen in deze netwerken een grote rol. Door de goede

De georganiseerde criminaliteit ontwricht

logistieke ontsluiting, aanwezige infra-

de samenleving door misbruik van lega-

structuur en centrale geografische ligging

le structuren van de overheid. Kwetsbare

is het vestigingsklimaat voor (drugs)-

inwoners zijn vaak slachtoffer van georga-

criminelen in Gorinchem aantrekkelijk.

niseerde criminaliteit. Het is de taak van de gemeente om het criminele verdienmodel te

We werken in de aanpak van ondermijning

dwarsbomen en inwoners, bedrijven en onze

gebiedsgericht, fenomeengericht en sig-

organisatie weerbaar te maken. Zo kiezen we

naalgericht. De komende jaren is er dan

voor een goede balans tussen voorkomen en

ook aandacht voor de gemeentelijke rol bij

bestrijden.

eventuele nieuwe verschijningsvormen van



We organiseren diverse voorlichtingsactiviteiten voor onze medewerkers, inwoners en ondernemers.



Er is een gemeentebreed Bibob-beleid.



We zetten in op (drugs)overlast en tegengaan van

“

drugscriminaliteit. De burgemeester past in voorkomende gevallen de passende bevoegdheden toe.

Belangen in de ondermijning hebben al vaker  Concrete signalen van ondermijning pakken we geleid tot verbaal of fysiek geweld. Slachtofintegraal op, binnen RIEC-verband. fers moeten hiertegen beschermd worden.”  We doen actief mee aan de lokale, disctrictelijke en Ino Haasbroek regionale samenwerkingen. We denken mee over Gebiedsadviseur Zuid-Holland-Zuid, Openbaarde Ministerie aanpak en delen onze kennis met onze partner.

ondermijnende criminaliteit zoals binnen de In de drugsproductie en drugshandel worden

zorgfraude en de milieucriminaliteit.

Integraal Veiligheidsplan 2023 – 2026

maakt dat inwoners en ondernemers op de overheid vertrouwen. Mensen die bij en met

enorme bedragen verdiend. De belangen De gemeente heeft ook voortdurend aan-

de gemeente werken, zijn door een weerbare

dacht voor integriteit van haar eigen hande-

overheid gesterkt in hun strijd tegen intimi-

len. Een weerbare gemeentelijke organisatie

datie en ondermijnende invloeden. 13

“

Gelijke kansen, een eerlijke samenleving, daar hoort ook eerlijke concurrentie bij. Illegale geldstromen zorgen voor oneerlijke concurrentie wat een gezond ondernemersklimaat ondermijnt.” Michelle van der Helm, Gebiedsofficier Zuid-Holland Zuid – Openbaar Ministerie

Ondermijning

Veilig ondernemen

WAT WE GAAN DOEN We onderzoeken de mogelijkheden om

Gorinchem moet als ‘allermooiste vesting-

bestuurlijke barrières op te werpen om

stad van Nederland’ ook een stad zijn waarin

het verdienmodel van criminele organisa-

iedereen veilig kan ondernemen. Gorinchem

ties te dwarsbomen. Daarbij overwegen

heeft een levendig (kern)winkelgebied. Meer

we (zorgvuldig) de mogelijkheden voor

toerisme geeft ook meer mogelijkheid om

het toepassen van een (aanvullende) ver-

kansrijk te ondernemen. Dat maakt Gorin-

gunningplicht.

chem ook aantrekkelijk voor eventuele malafide exploitanten. Door de komst van onder-

We zijn zichtbaar aanwezig als overheid

nemers met kwade bedoelingen ontstaat er

in de stad, zowel regulier als op risicolo-

een risico op verschraling van het winkel- en

caties. We zetten in op normaliseren van

bedrijfsaanbod door (te) hoge concentraties

controles bij ondernemers.

van bepaalde branches en oneerlijke concurrentie ten opzichte van de bonafide onderne-

De bestuurlijke instrumenten - beleid,

mers. Ze bedreigen niet alleen de legale lokale

regelgeving en vergunningen, toezicht

economie, maar zorgen ook voor een onveilig,

en handhaving – zijn actueel en worden

niet leefbaar woon- en ondernemersklimaat.

consequent ingezet in samenwerking met partners om de speelruimte van ondermijnende criminaliteit verder verkleinen. We stimuleren lokale initiatieven voor criminaliteitspreventie en onderzoeken mogelijke publiek-private samenwerkin-

Integraal Veiligheidsplan 2023 – 2026

AMBITIE

gen om ondermijning te voorkomen.

We zetten in op het tegengaan van

We informeren ondernemers, inwoners

oneerlijke concurrentie door malafide

en instellingen over hun risico’s en hoe ze

bedrijvigheid en streven naar een

moeten handelen. We zetten in op bereid-

gezond ondernemersklimaat.

heid tot melding- en aangifte.

15

Ondermijning

Voorkomen van jonge aanwas Georganiseerde misdaad heeft in diverse wijken een giftige uitwerking en een aantrek-

AMBITIES

WAT WE GAAN DOEN

kingskracht op jongeren en jongvolwassenen.

In de strijd tegen ondermijning zien we

We monitoren komende jaren de trends

Drugscriminelen rekruteren jongeren soms al

ook kansen liggen bij het terugdringen

in Gorinchem en investeren we in meer

op de basisschool. Ze worden de criminaliteit

van jonge aanwas, maar dit is makke-

kennis bij professionals. We willen zicht

in gezogen en raken hun toekomst kwijt.

lijker gezegd dan gedaan. Er is (nog) geen

krijgen op het proces. Hoe raken jonge-

We streven er naar om te voorkomen dat

omvattend beeld welke jongeren precies

ren betrokken bij georganiseerde

jonge jongens en meisjes, grote criminelen

een risico lopen. Het is (nog) onvoldoen-

criminaliteit? Welke voedingsbodem

worden in een nieuwe generatie in de crimi-

de duidelijk hoe en waarom zij ‘ineens’

is er? Welke drijfveren spelen een rol?

naliteit. Helaas lijken de inwoners de produc-

de overstap maken naar een wereld van

tie, de handel en het gebruik van drugs – en

veel geld, maar ook van veel geweld en

We leren van persoonsgerichte en sys-

zelfs het buitensporige geweld – normaler te

bedreigingen.

teemgerichte interventies die elders in Nederland effectief bleken. Eventueel

gaan vinden. We streven naar een breed scala aan

passen we deze lokaal toe.

Jonge aanwas zijn jongeren (globaal tot 18

preventieve maatregelen. Die preventieve

jaar) die door professionals worden gezien

aanpak gaan we verbinden aan de gebrui-

We verbreden het gemeentelijk risico-

als risicogroep en zich veelal schuldig maken

kelijke repressieve bestuurlijke middelen.

jongeren-overleg of richten een aparte

aan ernstige delicten. Het zijn jongeren die

We willen jongeren weerbaar maken

overlegvorm in. We verbinden partijen

volgens politieregistraties aantoonbaar be-

tegen verleidingen van (ondermijnende)

uit zorg, veiligheid en onderwijs. Zo

trokken zijn bij georganiseerde criminaliteit

criminaliteit.

kunnen we in een vroegtijdig stadium de

of waarvan professionals vermoeden dat zij

eerste signalen met elkaar delen. Als dat

betrokken raken.

mogelijk is acteren we op early warnings. We intensiveren de samenwerking met de scholen in Gorinchem en buitenschoolse activiteiten.

Integraal Veiligheidsplan 2023 – 2026

16

“

Kwetsbare personen kunnen een gemakkelijke prooi zijn voor criminelen die hen willen ronselen voor illegale praktijken, en het is onze gezamenlijke verantwoordelijkheid hen hiervoor te beschermen. Michelle van der Helm, Gebiedsofficier Zuid-Holland Zuid – Openbaar Ministerie

Ondermijning

Aanpak mensenhandel Mensenhandel is het werven, vervoeren, overbrengen, opnemen of huisvesten van een

WAT WE GAAN DOEN

persoon, met gebruik van dwang (in brede

Om mensenhandel en uitbuiting aan

zin) en met het doel die persoon uit te bui-

te pakken en tegen te gaan, participe-

ten. Slachtoffers van mensenhandel hebben

ren we actief in de bestaande regionale

te ­maken met dwang, geweld en misleiding.

samenwerking. Waarbij aandacht is voor

Vaak zijn ze te bang of niet in staat om zelf

preventie, voorlichting, creëren van

aangifte te doen. Mensenhandel is lastig te

awareness bij professionals en de zorg

herkennen. Gemeenten zijn een belangrijke

voor slachtoffers.

samen­werkingspartner bij de aanpak van mensenhandel. We dragen bij aan de aanpak

Lokaal hebben we eveneens doorlopend

van mensenhandel door regels te stellen,

aandacht voor de problematiek en komen-

locaties te controleren, aanvragen voor ver-

de jaren meer nadrukkelijk voor (potentië-

gunningen te beoordelen en te voorzien

le) uitbuiting van minderjarigen.

in voorlichting en educatie. Daarnaast beschikken gemeenten over belangrijke

We zetten in op actieve signalering van

informatie.

mogelijke slachtoffers van mensenhandel en voeren gerichte controles uit. Slachtoffers van mensenhandel kunnen terecht bij regionaal-dekkende zorgcoördinatie.

AMBITIE

We spelen in op nieuwe ontwikkelingen,

We zetten in op tegengaan en

bijvoorbeeld in de eventuele nieuwe pros-

verminderen van mensenhandel.

titutiewetgeving.

“

Georganiseerde overheid tegen georganiseerde criminaliteit."

Cas Brand, plaatsvervangend Teamchef Politie basisteam Lek en Merwede Integraal Veiligheidsplan 2023 – 2026

18

Ondermijning

Trends & ontwikkelingen Ondermijning  De aanpak van ondermijning vraagt om een lange adem. Ondermijning is aan verandering onderhevig.  De georganiseerde criminaliteit verhardt en is vaker

 Jongeren in Gorinchem lopen een reëel risico om verstrikt te raken in de drugscriminaliteit.  Uit landelijk onderzoek blijkt dat de daders van

digitaal en internationaal vertakt. Vooral de illegale

mensenhandel steeds jonger worden – een derde van

handel in drugs. De handel in cocaïne levert crimine-

hen is jonger dan 23 jaar op het moment van plegen.

len grote financiële winsten op en fungeert als motor

Ook de jonge leeftijd van slachtoffers valt op.

achter tal van ondermijnende activiteiten.  Privacywetgeving bemoeilijkt informatie-uitwisseling tussen partners, vooral rond ondermijning en

 Ook de online wereld is van invloed op ondermijning. Daardoor lijkt het zicht op ondermijning af te nemen.

overlast.  Landelijk gezien nam het totaal aantal (gestarte of lopende) opsporingsonderzoeken naar georganiseerde drugscriminaliteit toe.  Personen in een kwetsbare positie komen in aanraking met kwaadwillende personen die hen van illegaal inkomen kunnen voorzien. Inflatie en minder hulp voor kwetsbare mensen vergroot dat risico.

19

VEILIGHEIDSTHEMA

Zorg & Veiligheid

20

Zorg & Veiligheid

Veel vraagstukken vereisen een effectieve verbinding van zorg en veiligheid: via combinaties van interventies kan een daadwerkelijk integrale, probleemgerichte aanpak gerealiseerd worden. Daarmee kan herhaling (recidive) voorkomen worden.

Wat doen we al?

De afstemming tussen zorg en veiligheid

hun omgeving. Het is een zeer diverse groep

vraagt coördinatie. De gemeente Gorinchem

van mensen waarbij vaak sprake is van een

naar de jeugdtafel of volwassentafel bij het

borgt ambtelijk en bestuurlijk, in beleid en

combinatie van problemen.

Zorg- en Veiligheidshuis Zuid-Holland Zuid.



Complexe casuïstiek is doorlopend opgeschaald

uitvoering een stevige verbinding van deze domeinen. Dat doen we onder andere samen



We ondersteunen (ex-)gedetineerden bij een

met het Zorg- en Veiligheidshuis Zuid-Hol-

AMBITIES

veilige terugkeer naar de samenleving. We hebben

land Zuid, de GGD Zuid-Holland Zuid en in het

We dragen bij aan een sluitende, duur-

bijzondere aandacht voor meldingen via de in-

lokale netwerk. We verwachten de komende

zame, regionale aanpak voor mensen

formatievoorziening Bestuurlijke Informatie

jaren een intensievere samenwerking tussen

met onbegrepen gedrag. We zetten

Justitiabelen (BIJ). We beoordelen bij iedere

veiligheid en zorg.

gericht(er) in op langdurige en complexe

BIJ-melding de mogelijk risico’s voor de openbare

casuïstiek. We willen zo de overlast

orde en veiligheid. Daar handelen we naar als er

verminderen door personen met

risico ontstaat op maatschappelijke onrust.

Personen met onbegrepen gedrag

onbegrepen gedrag.

Omgaan met mensen met onbegrepen



Door bezuinigingen in de zorg en de omslag naar een participatie-samenleving, wonen mensen steeds langer zelfstandig met ambulante hulp. De samenleving is hier nog niet op ingesteld. De laatste jaren leidt dat tot een grote toename van meldingen over personen met onbegrepen gedrag. De meldingen raken aan onbegrepen gedrag, overlast en mensen zijn soms een gevaar voor zichzelf of

crisismaatregelen.

WAT WE GAAN DOEN We zetten in op domein overstijgend (samen)werken, in lokaal en bovenlokaal



Gorinchem.

binnen de) casuïstiek en voeren lokaal regie uit op complexe casuïstiek. We gebruiken de crisismaatregelen uit de Wet verplichte ggz en Wet zorg

We nemen deel aan het Lokaal Zorg Netwerk en aan diverse (netwerk-)overleggen binnen

verband. We monitoren de (trends

en dwang adequaat. Integraal Veiligheidsplan 2023 – 2026

De burgemeester past in voorkomende gevallen haar bevoegdheden toe, zoals huisverboden en

gedrag is een thema van de laatste jaren.



We zorgen voor een veilig verloop van demonstraties.

” 21

Zorg & Veiligheid

Huiselijk geweld en kindermishandeling Geweld hoort nergens thuis, zeker niet in je eigen huis, waar je veilig moet zijn en je je veilig moet voelen. De aanpak van huiselijk geweld en kindermishandeling is er nadrukkelijk één van de lange adem en krijgt komende jaren onze aandacht. Het aantal geweldsmisdrijven dat

WAT WE GAAN DOEN

daadwerkelijk in Nederland voorkomt, is ech-

We leveren een bijdrage aan de uitwer-

ter slechts deels bekend. Slachtoffers maken

king van het Toekomstscenario Jeugd en

er, bijvoorbeeld door angst of schaamte, niet

Gezin en passen huisverboden zorgvul-

altijd (direct) melding van. Dat onderstreept

dig en doeltreffend toe.

de noodzaak om dit onderwerp aandacht te blijven geven.

We zetten in op de meldingsbereidheid van (mogelijke) slachtoffers en de directe (sociale) omgeving. Vanuit onze exper-

AMBITIES

tise en netwerk dragen we bij aan de

We dragen bij aan een sluitende, duur-

(vroeg-)signalering van dit probleem.

zame, regionale ketenaanpak voor het

We monitoren komende jaren de trends

tegengaan huiselijk geweld en kinder-

in Gorinchem en investeren waar nodig

mishandeling.

in kennis bij professionals.

Integraal Veiligheidsplan 2023 – 2026

22

Zorg & Veiligheid

Maatschappelijk ongenoegen (sociale stabiliteit en polarisatie) Een sociale en stabiele samenleving is bestand tegen conflicten van binnenuit en buitenaf. Het is de basis voor een leefbare en veilige stad. Onvrede en angst zijn een voedingsbodem voor scherpere tegenstellingen. Dat leidt niet alleen leidt tot scherpere (politieke) debatten, maar ook tot meer demonstraties en tegendemonstraties, intimidaties en bedreigingen. De publieke opinie is verdeeld. Dit draagt bij aan een toenemende polarisatie in

WAT WE GAAN DOEN

de Nederlandse samenleving. Polarisatie be-

We hebben aandacht voor deskundig-

vordert wantrouwen. Terwijl vertrouwen juist

heidsbevordering van (eerstelijns) profes-

belangrijk is voor het gevoel van veiligheid en

sionals en investeren in onze netwerken.

voor het werken aan een gemeenschappelijke

Dit netwerk speelt een cruciale rol bij

toekomst. Polarisatie kan een voedingsbodem

oplopende spanningen en signalen van

zijn voor radicalisering.

radicalisering. We verbreden de aanpak van radicalisering. Dit betekent aandacht voor

AMBITIES

verschillende vormen van extremisme,

We vergroten de signalerings- en inter-

radicalisering en verdergaande polari-

ventiepositie in onze stad waar het gaat

sering. Elke melding onderzoeken we

om polarisatie en radicalisering.

zorgvuldig.

Integraal Veiligheidsplan 2023 – 2026

23

Zorg & Veiligheid

Trends & ontwikkelingen Zorg & Veiligheid  Het snijvlak van zorg en veiligheid is continue in beweging, landelijk, regionaal en lokaal.  5,5 procent van de volwassenen zegt de afgelopen vijf jaar minstens één keer slachtoffer te zijn geweest van huiselijk geweld.  Het aantal meldingen van personen met onbegrepen gedrag stijgt en mensen in deze doelgroep veroorzaken bovengemiddeld vaak overlast en veiligheidsproblemen of zijn zelf het slachtoffer van misbruik en criminaliteit.  Problemen rondom huiselijk geweld en verward gedrag nemen de komende jaren toe.  De inzet van een ketensamenwerking door een

 Er zijn op dit moment geen concrete aanwijzingen dat geradicaliseerde personen een aanslag voorbereiden. Wel zijn er in Nederland personen en groepen die radicaliseren of geradicaliseerd zijn. Een terroristische aanslag in Nederland blijft voorstelbaar.  In voorgaande jaren was er aandacht voor islamitische radicalisering en jihadisme. Nieuwe vormen van extremisme zoals links-extremisme, rechtsextremisme en milieu-extremisme zijn in opkomst. Daarnaast kan geloof in complottheorieën binnen het radicale antioverheidsprotest aanleiding geven tot extremistisch handelen.

meer persoonsgerichte aanpak.

24

VEILIGHEIDSTHEMA

Digitale Veiligheid

@

Digitale Veiligheid

De toenemende digitalisering en gebruik van internet beïnvloeden de openbare orde en veiligheid. Steeds meer onderwerpen op het gebied van veiligheid hebben een digitale component. De digitale en fysieke wereld zijn onlosmakelijk en voortdurend met elkaar verbonden.

Er is een verschuiving van offline criminali-

diefstal van persoonsgegevens, afpersing,

teit naar online criminaliteit. Iedereen heeft

phishing en sextortion. Bij cybercriminaliteit

WAT WE GAAN DOEN

invloed op digitale veiligheid. Iedereen die

zijn de ICT-structuren middel en doelwit. Bij-

We spreken regelmatig met onze part-

internet gebruikt kan slachtoffer worden van

voorbeeld: virussen en malware verspreiden,

ners over de aard, omvang en trends van

cybercriminelen.

data vernielen, DDos-aanvallen.

digitale criminaliteit. Door middel doelgroepgerichte preven-

Onze aandacht gaat naar digitale veiligheid van inwoners en ondernemers. We proberen in te spelen op de razendsnelle innovaties binnen dit thema.

AMBITIES We hebben zicht op de aard, omvang en trends binnen de digitale criminaliteit. We zetten in op het vergroten digitale

Gedigitaliseerde criminaliteit en cybercriminaliteit Digitale criminaliteit kent twee vormen, cybercriminaliteit en gedigitaliseerde criminaliteit. Gedigitaliseerde criminaliteit is via de digitale weg strafbare feiten plegen.

weerbaarheid van inwoners en ondernemers. We zetten in op het bevorderen van de meldingsbereidheid en aangiftebereidheid.

tiecampagnes vergroten wij de digitale weerbaarheid op de digitale criminaliteit. We investeren in kennis (ambtelijk en bestuurlijk, intern en extern), blijvende awareness, bewustwording en hande-

“

lingsperspectief. We versterken de samenwerking met regionale en lokale partners en gebruiken van de expertise van de partners.

De ICT-structuur zelf is hier niet het doelwit. Voorbeelden hiervan zijn: internetoplichting,

Integraal Veiligheidsplan 2023 – 2026

” 26

We hebben (ook) aandacht voor het ontwikkelen (repressieve) interventies Er is veel aandacht voor online aangejaagde ordeverstoringen. Bij een beperkte informatiepositie over sociale onrust onder burgers kunnen gemeenten en politie worden geconfronteerd met ordeverstoringen die online beginnen of online versterkt worden. We zorgen in voorkomende gevallen voor een juiste uitwisseling van online signalen met partners en maken duidelijke afspraken over procedures en rolverdeling, offline én online. We sluiten aan bij kansrijke initiatieven elders in het land die gericht zijn op een mogelijke daderinterventie.

Integraal Veiligheidsplan 2023 – 2026

“

Gemeenten hebben een belangrijke rol om te voorkomen dat inwoners, bedrijven, voorzieningen én de gemeente zelf, slachtoffer worden van cybercriminaliteit. Astrid de Jong, Hoofd Veiligheidsalliantie Rotterdam

” 27

Digitale Veiligheid

Trends & ontwikkelingen Digitale Veiligheid  De digitalisering neemt in snel tempo toe. Burgers, ondernemers en de overheid worden afhankelijker van digitale systemen. Dat zal zowel de criminaliteit als de veiligheidsaanpak qua vorm en inhoud doen veranderen.  Het aantal aangiften van cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit is enorm toegenomen.  Het is een zoektocht naar de bevoegdheden van de burgemeester of het college, denk daarbij bijvoorbeeld aan het eerste online gebiedsverbod.  Online grensoverschrijdend gedrag neemt toe en sociale media verlagen de drempel voor crimineel gedrag. Daarbij komt dat er slechts beperkt zicht op digitale criminaliteit door jongeren.

@

VEILIGHEIDSTHEMA

Veilige woonen leefomgeving

Veilige woon- en leefomgeving

De veiligheid en de leefbaarheid van de alledaagse woonomgeving wordt aangetast door verschillende factoren. De gemeente is zichtbaar en met de juiste expertise aanwezig in de wijken.

Wat doen we al?

Zo geven we invulling aan wijkgericht werken. Vaak gaat het om de meer reguliere

AMBITIES

taakstelling. Ook deze items, zoals de preven-

We dragen samen met onze partners bij

wijkgericht aan een veiligere woon- en leefomge-

tie van high impact crimes, krijgen onvermin-

aan het veiligheidsgevoel van inwoners

ving.

derd aandacht. Ze werken sterk door in de

van Gorinchem. Zo voelen zij zich vei-

veiligheidsbeleving van inwoners. Vaak gaat

lig(er) in hun woon- en leefomgeving.

het om onze reguliere taakstelling.

We zetten in op terugdringen van (jeugd)





We werken met onze samenwerkingspartners

We zetten in op het tegengaan van vermogens- en geweldscriminaliteit.

overlast. 

Hotspots overlast

We passen de beleidsregels woonoverlast toe of leggen tijdelijke gebiedsontzeggingen op aan over-

Overlast tegengaan werd de afgelopen

lastgevende personen.

jaren een steeds belangrijkere taak voor de gemeente. Overlast in diverse verschijnings-

WAT WE GAAN DOEN

vormen heeft negatieve gevolgen voor het

We brengen de hotspots in kaart. We in-

woon- en leefklimaat. Zeker aanhoudende

vesteren in vraagstukken rondom overlast

overlast is een ernstige bedreiging voor het

door jeugd om zo ongewenst, overlast

woongenot en gevoel van veiligheid van

gevend, problematisch gedrag ‘duurzaam’

bewoners.

te verminderen. De nadruk ligt op vroegtijdig signaleren en ingrijpen.



Onze boa’s hebben extra aandacht voor hotspots (overlast) in Gorinchem.



We zetten mobiel cameratoezicht op locaties waar de openbare orde veelvuldig wordt verstoord.



Gorinchem heeft een aantal alcoholverbodsgebieden om overlastgebruik terug te dringen.

De bestuurlijke instrumenten – beleid, regelgeving en vergunningen, toezicht en handhaving – zijn actueel. We zetten ze consequent in om overlast te verminderen, samen met partners. We versterken de samenwerking tussen gemeenten, woningIntegraal Veiligheidsplan 2023 – 2026

corporaties, politie en buurtbewoners.

” 30

Veilige woon- en leefomgeving

Doorontwikkeling toezicht

AMBITIES We zetten in op het verder professionali-

De inzet van toezichthouders en boa’s is zeer

seren van onze toezichthouders en boa’s.

divers. Zij zorgen voor naleving van wetten en

Onze toezichthouders en boa’s zijn goed

regels. Vanuit gastheerschap maken ze con-

getraind en uitgerust met voldoende

tact met bewoners en bezoekers van Gorin-

bevoegdheden en de juiste middelen.

chem. Het boa-bestel is continu in ontwikke-

Met mobiele veiligheidscamera’s spelen

ling en sterk beïnvloed door maatschappelijke

we snel(ler) en flexibel(er) in op actuele

en landelijke ontwikkelingen.

problematiek.

De gemeente Gorinchem zet daarnaast cameratoezicht in om de veiligheid in de openbare ruimte te handhaven. We maken een afweging over effectiviteit, noodzakelijkheid en evenredigheid. Veiligheidscamera’s zijn een sluitstuk om de balans in wijken te waarborgen.

WAT WE GAAN DOEN We versterken en borgen de samenwerking met de politie op lokaal niveau. We geven de wijkgerichte inzet verder vorm door actieve en (zichtbare) inzet van wijkboa’s in de buitenruimte. Wij versterken de rol van de handhavers door te investeren in (awareness-)trainingen op de diverse veiligheidsthema’s. We wegen voortdurend af waar veiligheidscamera’s nodig zijn, met oog voor de privacy van inwoners. We onderzoeken indien nodig een verdere uitbreiding van (mobiel) cameratoezicht bij actuele problemen in de

Integraal Veiligheidsplan 2023 – 2026

openbare orde en veiligheid. 31

Veilige woon- en leefomgeving

Trends & ontwikkelingen Veilige woon- en leefomgeving  Verharding van de samenleving.  Er is een toename van protesten tegen de overheid en conflicten tussen groepen inwoners.  Een overspannen woningmarkt en de hoge inflatie kunnen als trigger fungeren voor een toenemende maatschappelijke onrust.  Boa’s professionaliseren en worden ook voor de preventie steeds belangrijker.  Het aantal gevallen van vermogenscriminaliteit in Gorinchem daalt.

32

VEILIGHEIDSTHEMA

Beheersen van veiligheidsrisico’s

Beheersen van veiligheidsrisico’s

Wat doen we al? De toerisme- en evenementensector draagt veel bij aan de levendigheid en vitaliteit van Gorinchem. Dit heeft grote betekenis voor de gemeenten en hun inwoners, zowel sociaal als economisch, maar deze kwaliteiten brengen ook veiligheidsrisico’s met zich mee voor de openbare orde, fysieke veiligheid zoals brandveiligheid en overlast door middelengebruik.



We maken bij (vergunningsaanvragen) gedegen afwegingen en overleggen met de aanvrager(s).



We dragen vanuit onze rol bij aan het Beleidsplan 2022 – 2025 van de Veiligheidsregio.



De gemeentelijke crisisorganisatie houden we up-to-date. Bij een incident treden we adequaat

Horeca, evenementen en veilig uitgaan

AMBITIES

Horeca en evenementen hebben een meer-

Afgestemd met (horeca-)ondernemers

waarde voor de uitstraling en aantrekkelijk-

zorgen we voor een veilig uitgaanskli-

heid van Gorinchem. De huidige positieve

maat. Afgestemd met organisatoren

ontwikkelingen als allermooiste vestingstad,

zorgen we voor een veilig verloop van

juichen we als stad toe en tegelijkertijd bren-

evenementen in Gorinchem.

op, samen met regionale partners en hulpdiensten. 

We hebben goed contact met de risico-bedrijven BRZO en zetten in op de samenwerking met het Havenbedrijf Rotterdam bij toezicht in de zeehavens van Gorinchem.

gen ze ook nieuwe uitdagingen met zich mee. De horeca draagt bij een levendige binnenstad en gedurende het gehele jaar vinden er evenementen plaats. Beide bieden de gelegenheid elkaar te ontmoeten, maar leggen tegelijkertijd extra druk op het woon- en leefklimaat. Dit vraagt om heldere keuzes bij het beoordelen van aanvragen voor nieuwe horecagelegenheden en evenementen. Daarbij is veiligheid uiteraard een belangrijke voorwaarde voor een succesvol verloop. Uitgangspunt voor de gemeente Gorinchem is het vertrouwen in de ondernemer en organisator, mits alle wetten, regels, voorwaarden en noodzakelijke veiligheidsvoorzorgsmaatregelen zijn geborgd.

WAT WE GAAN DOEN De gemeente zorgt dat beleid, regelgeving, toezicht en handhaving op peil zijn en blijven. De kern staat in actueel integraal horeca- en evenementenbeleid. Daarin staan veel van de vereiste randvoorwaarden, onder meer op het vlak van capaciteit. Er is regulier overleg tussen de gemeente, de politie en Koninklijke Horeca Nederland afdeling Gorinchem. We evalueren jaarlijkse en grote terugkerende evenementen. Organisatoren van evenementen ervaren dat er steeds meer van hen gevraagd wordt door toegenomen regelgeving en verhoogde veiligheidseisen. Organisatoren en ondernemers zijn zelf verantwoordelijkheid voor de veiligheid van voorzieningen en aanbod. We ondersteunen (toekomstige) organisatoren van evenementen bij de toepassing van de regelgeving door voorlichting en een heldere aanvraagprocedure.

Integraal Veiligheidsplan 2023 – 2026

34

“

Crisisbeheersing is van ons allemaal. Belangrijk dat de hulpdiensten en gemeenten zich hier verder in bekwamen, zeker met het oog op de nieuwe, langdurige crisistypen. Daarbij is de inzet van inwoners en bedrijven van onschatbare waarde, die we nog veel beter kunnen benutten. Job Kramer, Afdelingshoofd Risico- en Crisisbeheersing, Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid

” 35

Beheersen van veiligheidsrisico’s

Crisisbeheersing Samen met de Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid voeren we taken uit op het gebied van

WAT WE GAAN DOEN

rampen- en incidentbestrijding, crisisbeheer-

We haken aan bij initiatieven van de

sing en risicobeheersing. We werken samen

Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid, die

aan een veilig en gezonde woonomgeving

investeren in bewustwording en zelfred-

voor inwoners, ondernemers en bezoekers.

zaamheid van de (eigen) veiligheid van inwoners. We blijven investeren in de gemeentelij-

AMBITIES We stimuleren risicobewustzijn (aware-

ke crisisorganisatie om deze op orde te houden.

ness), naleefgedrag en zelfredzaamheid van inwoners en ondernemers. We zijn en blijven in lokaal en regionaal verband voorbereid op nieuwe ontwikkelingen, rampen, crisissituaties en incidenten.

Integraal Veiligheidsplan 2023 – 2026

36

Beheersen van veiligheidsrisico’s

Trends & ontwikkelingen Beheersen van veiligheidsrisico's  In 2021 werd Gorinchem de allermooiste vestingstad van Nederland. Dit kan leiden tot meer toerisme en bedrijvigheid in Gorinchem.  Er komt komende jaren meer focus op (het vergroten van) de zelfredzaamheid van burgers.  De afgelopen jaren kreeg de overheid niet alleen te maken met zogenaamde ‘flitsrampen’, maar ook crises van lange duur zoals tijdens Corona.  Gorinchem wil groeien. Groei en verdichting van de stad vergroten de risico’s op fysieke rampen en crises.  Meer digitalisering van de samenleving is van invloed op de (risico’s op en verloop van) rampen en crises.

37

“

Met onze partners werken we samen voor Gorinchem: een stad waar je veilig kunt opgroeien, leren, recreëren, werken en ondernemen.” Puck Fillekes, directeur gemeente Gorinchem

Colofon Integraal Veiligheidsplan

2023 – 2026

Gemeente Gorinchem – Team Veiligheid en Toezicht Stadhuisplein 1

TEKST: Team Veiligheid & Toezicht gemeente Gorinchem

4205 AZ Gorinchem REDACTIE:

www.gorinchem.nl/veiligheid oov@gorinchem.nl

Team Veiligheid en Toezicht gemeente Gorinchem, BREIS Consultancy, FemfaTAAL VORMGEVING:

Uitgave januari 2023

Buro Bont, Ministerie van Beeld