notitie procesvoorstel locatieonderzoek vluchtelingenopvang Goirle (1022576).pdf

versie 2.2

Procesvoorstel Locatieonderzoek vluchtelingenopvang Goirle Uitwerking motie ‘Kaders en Randvoorwaarden Vluchtelingenopvang’

Versie 2.2; augustus 2025

1

versie 2.2

planning Mei-juni 2025 10 Juni 2025

versie Vraaggesprekken met medewerkers en collegeleden Bijeenkomst College + MT Versie 1

juli 2025

Concept procesvoorstel in organisatie voor reactie Versie 2.1

12 aug. 2025

College

25 aug. 2025

Raadscommissie sociaal

16 sept. 2025

Raad

pm pm pm

2

1. Aanleiding en achtergrond Uitwerking motie De Gemeenteraad van Goirle heeft op 15 april 2025 besloten om asielopvang in het Missiehuis voor tweeëneenhalf jaar te verlengen. Daarbij is een motie aangenomen met als titel ‘Kaders en Randvoorwaarden Vluchtelingenopvang’ (zie: bijlage 1), waarin verzocht wordt om in gesprek te gaan met de raad over kaders, uitgangspunten en randvoorwaarden voor toekomstige opvang van vluchtelingen in de gemeente Goirle. Deze notitie bevat het procesvoorstel om tot uitwerking van de motie te komen. Taakstelling asielzoekers en statushouders De opvang van vluchtelingen staat onder toenemende druk. Oorzaken hiervan zijn onder andere landelijke tekorten aan opvangplekken, invoering van de Spreidingswet in 2024 (‘Wet gemeentelijke taak mogelijk maken asielopvangvoorzieningen’), en aanhoudende krapte op de woningmarkt die doorstroom belemmert ten nadele van specifieke doelgroepen zoals starters en statushouders. Doel van de Spreidingswet is te komen tot voldoende opvangplekken en een evenwichtigere verdeling van asielopvang over provincies en gemeenten. Goirle heeft op grond van de Spreidingswet de wettelijke taakstelling om 151 opvangplekken te realiseren. Tevens zijn gemeenten verantwoordelijk voor de huisvesting van statushouders.

Goirle heeft per 1 augustus 2025 een achterstand van 71 plekken voor vergunninghouders.1 De Rijksoverheid stelt elke zes maanden vast hoeveel statushouders elke gemeente moet huisvesten. Echter door de woningmarktkrapte en gebrek aan passende woningen, blijven statushouders langer in opvanglocaties voor asielzoekers. Om dit te doorbreken biedt het Rijk financiële ondersteuning aan gemeenten voor de ontwikkeling en exploitatie van zogenaamde (lokale of regionale) ‘doorstroomlocaties voor statushouders’.2 Er is door de ministerraad op 14 februari 2025 een mandaat gegeven voor maximaal 8.500 doorstroomplekken. Doorstroomlocaties moeten tijdelijke huisvesting bieden voor statushouders, zodat plekken in de opvangcentra vrijkomen. Echter de uitstroom naar definitieve huisvesting kan jaren duren. Ook omdat het kabinet de voorrangsregel voor statushouders bij sociale huurwoningen wil schrappen. Nu al is de gemiddelde wachttijd (landelijk) 7 jaar. Het wetsvoorstel om de voorrangspositie van statushouders op de sociale woningmarkt af te schaffen, is in juni 2025 ter advies naar de Raad van State gestuurd. Het doel is een eerlijker verdeling van sociale huurwoningen, waarbij statushouders niet langer automatisch voorrang krijgen. Gemeenten mogen dan geen voorrang meer geven op basis van verblijfsstatus.

Na advies van de Raad van State gaat het voorstel naar de Tweede Kamer voor verdere behandeling. Regionale samenwerking De gemeenten in de regio Hart van Brabant werken samen bij de opvang van vluchtelingen en statushouders. Daarnaast hebben de gemeenten Goirle, Hilvarenbeek en Oisterwijk een intergemeentelijke samenwerking. Het Ministerie is destijds akkoord gegaan om de taakstelling voor asielzoekers en statushouders regionaal te benaderen via regionale regie. De huidige afspraak binnen de Regionale Regietafel is dat asielzoekers/ statushouders in de eigen gemeente worden opvangen. Oisterwijk voldoet al ruimschoots aan de taakstelling (AZC). De gemeente Hilvarenbeek heeft recentelijk besloten de noodopvang voor asielzoekers langer open te houden tot in ieder geval 31 december 2025, en het aantal opvangplekken te verhogen van 50 naar 60 personen. Daarmee voldoet Hilvarenbeek niet aan de 106 plekken die nodig zijn volgens de Spreidingswet. Hilvarenbeek heeft 1

Bron: Ministerie van BZK; https://open.overheid.nl/documenten/82416a74-50d0-430c-9a85-d2e9ea6c854b/file

2

Zie voor verdere financiële toelichting: http://wetten.overheid.nl/BWBR0050928 (Bekostigingsregeling huisvesting vergunninghouders in doorstroomlocaties).

1

versie 2.2

wellicht nog ruimte voor statushouders, bijvoorbeeld bij de Beekse Bergen in relatie tot de ambitie voor realisatie van vakantiewoningen. Momenteel kan Goirle binnen de gemeentegrenzen niet voldoen aan de taakstelling voor opvang van vluchtelingen en evenmin voldoende huisvesting bieden voor de statushouders. Desalniettemin blijft het van belang om via regionale samenwerking met alle gemeenten de doelstellingen van vluchtelingenopvang na te streven. Missiehuis en alternatieve locatie(s) Sinds eind 2022 wordt het voormalige Missiehuis aan de Tilburgseweg ingezet als opvanglocatie voor vluchtelingen. Het Missiehuis kan niet volledig voldoen aan de taakstelling. Thans zijn er 70 opvangplekken en het aantal zal naar circa 100 opvangplekken gaan. Bij gebrek aan geschikte huisvesting wonen in het Missiehuis behalve asielzoekers ook statushouders. Het Missiehuis als opvanglocatie voor asielzoekers en statushouders wordt geschikt bevonden. Er is nagenoeg geen overlast, er zijn positieve ervaringen met de bewoners, en de locatie lijkt goed geaccepteerd te zijn door de samenleving van Goirle. Tegelijkertijd leven bij inwoners zorgen over de communicatie, de transparantie van besluitvorming, en de impact op de leefbaarheid in de gemeente. Daarbij heeft de gemeenteraad aangegeven dat hij in het verleden meerdere keren laat betrokken is bij besluitvorming.

Dit zet de legitimiteit van, en draagvlak voor opvanglocaties onder druk. De periode van de opvang is meerdere keren verlengd. Met het besluit van de raad op 15 april 2025 is de periode wederom verlengd. De verlenging van asielopvang in het Missiehuis geldt voor de periode van 1 mei 2025 t/m 31 december 2027. De motie is erop gericht om andere locaties dan het Missiehuis te onderzoeken op geschiktheid voor vluchtelingenopvang, die dan beschikbaar zijn per 1 januari 2028. Doel procesvoorstel Het doel van het procesvoorstel is te komen tot: • Een transparant en voorspelbaar besluitvormingsproces inzake toekomstige locaties voor vluchtelingenopvang waarin: a. Rol en beslismomenten van college en gemeenteraad helder zijn; b. Gemeenteraad en inwoners van Goirle vroegtijdig betrokken zijn. • Duidelijke kaders, uitgangspunten en randvoorwaarden voor tijdelijke en/of permanente vluchtelingenopvang in Goirle; • Breed gedragen proces met aandacht voor communicatie/ participatie, leefbaarheid, regionale afstemming en relatie tot huisvesting van andere doelgroepen.

2

versie 2.2

2. Uitgangspunten en aanbevelingen voor proces Ter voorbereiding van het procesvoorstel zijn vraaggesprekken gevoerd met een aantal bestuurders en medewerkers van de ambtelijke organisatie dat heeft geleid tot een aantal conclusies. Tevens is tijdens een bijeenkomst met het college van B&W en het managementteam de uitwerking van de motie aan de orde gesteld. Tezamen met de inhoud van de motie zijn hieruit aandachtspunten, uitgangspunten en aanbevelingen te herleiden die richtinggevend zijn voor het proces. Uitgangspunten Bij de ontwikkeling van het proces worden de volgende uitgangspunten gehanteerd: • Vluchtelingenopvang - is een wettelijke en maatschappelijke verantwoordelijkheid; • Structurele druk - De druk op opvanglocaties door woningnood zal voorlopig aanhouden. • Draagvlak en communicatie - Succesvolle opvang is alleen mogelijk bij voldoende draagvlak onder inwoners, gebaseerd op heldere en tijdige communicatie. • Regionale samenwerking - Samenwerking met omliggende gemeenten is essentieel voor een evenwichtige spreiding en opvang naar draagvermogen. • Vooraf duidelijke kaders - Transparantie en voorspelbaarheid in het besluitvormingsproces zijn nodig om vertrouwen te creëren en behouden. Aanbevelingen voor toekomstig proces Draagvlak vereist actieve sturing en communicatie.

Bij de inrichting van het proces worden de volgende aanbevelingen opgevolgd: Aanpak • Zorg voor een integrale, programmatische aanpak (met betrokkenheid van de domeinen sociaal, fysiek, financiën, communicatie). • Waarborg een goed bestuurlijk – ambtelijk samenspel en duidelijke sturing, met een heldere afbakening tussen raad (kaders, goedkeuring) en college (uitvoering), en een duidelijke rolverdeling tussen gemeente, provincie en COA. • Betrek Gemeenteraad en inwoners van Goirle vanaf de start in (criteria voor) locatiekeuze en procesinrichting. • Laat de Gemeenteraad uitgangspunten kaders en randvoorwaarden die samen met inwoners cq klankbordgroep zijn geformuleerdld, bepalen vóórdat de verkenning van locaties plaatsvindt. • Laat de Gemeenteraad duidelijkheid creëren over de relatie met huisvesting van (afbakening van) andere doelgroepen. Communicatie • Voer proactieve regie op media en sociale kanalen voor een realistische, actuele en feitelijke beeldvorming. • Zorg voor één herkenbaar aanspreekpunt richting inwoners en pers. • Maak communicatie transparant, realistisch en tijdig, en maak betrokkenheid inzichtelijk/ voorspelbaar door middel van een communicatie- en participatieplan. • Creëer een goed functionerende klankbordgroep, waarin inwoners, ondernemers en relevante organisaties/ instellingen vertegenwoordigd zijn.

• Ben als gemeentebestuur gedurende het hele proces transparant en duidelijk over doelgroepen, locaties, looptijden en kosten. Biedt een heldere verantwoording over locatiekeuze en afwegingen. • Wees helder over eventuele scenario’s, financiële en juridische risico’s en (on)mogelijkheden.

2.1 Doelgroepen In de motie is aangegeven om bij de kaders, uitgangspunten en randvoorwaarden voor (tijdelijke en/ of permanente) vluchtelingenopvang onder meer ook de relatie tot huisvesting van andere doelgroepen te betrekken.

3

versie 2.2

Er zijn diverse doelgroepen met betrekking tot huisvesting te onderscheiden. In navolgende schema zijn deze benoemd. Zowel de Woonvisie als de Woonzorgvisie benoemen specifieke doelgroepen. Deze visies overlappen elkaar gedeeltelijk. Hoewel de Woonzorgvisie als actualisatie van de Woonvisie is aangekondigd, is feitelijk de Woonvisie (incl. addendum van juli 2021) niet ingetrokken door de raad. Doelgroepen voor huisvesting Rijk: • • •

Asielzoekers Statushouders Oekraïners

Woonvisie Goirle 2019-2022 (raad juli

Woonzorgvisie 2024-2030 (raad mei 2024):

2019):

(= actualisatie Woonvisie)

• • • • •

• • • • • • • •

Starters / jongeren Doorstromers Ouderen en zorgbehoevenden Arbeidsmigranten Bijzondere doelgroepen met specifieke woningbehoeften

Mantelzorgverleners- en ontvangers (Dreigend) daklozen Uitstromers uit een intramurale setting Ex-gedetineerden Uitstappende sekswerkers Arbeidsmigranten Studenten Woonwagenbewoners

Het Missiehuis biedt momenteel huisvesting voor asielzoekers en statushouders. Als het wetsvoorstel wordt aangenomen om de voorrangspositie van statushouders op de sociale woningmarkt af te schaffen, worden statushouders reguliere woningzoekenden. Met de krapte op de woningmarkt hebben ook zij moeite om passende huisvesting te vinden. De woningbouwopgave van de gemeente gaat uit van onder andere 30% sociaal, waarvan 15% voor bijzondere doelgroepen. Hieronder vallen ook de statushouders. Woningcorporatie Leystromen is voornemens ca. 25 zgn. flexwoningen te realiseren aan de Parallelweg in Goirle voor doelgroepen die in aanmerking komen voor sociale huisvesting, met name spoedzoekers, starters en statushouders. Naar verwachting later in 2025 wordt het voorstel voorgelegd aan de raad ter besluitvorming. De eerder genoemde doorstroomlocaties dienen als verblijfplaats voor statushouders met als doel hen eerder de kans te bieden om te beginnen met integreren en deelnemen aan de samenleving in of nabij hun toekomstige woonplaats. Daarnaast verminderen doorstroomlocaties de druk op opvanglocaties door bevordering van de doorstroom. De doelgroep voor doorstroomlocaties zijn alle statushouders met een geldig verblijfsdocument en inschrijving in de BRP die door het COA gekoppeld zijn aan een gemeente.

Behalve een lokale locatie in de gemeente Goirle kan dit ook een regionale doorstroomlocatie in samenwerking met andere gemeenten zijn. Een doorstroomlocatie kan een zelfstandige en/of niet zelfstandige woonruimte zijn, evenwel met inrichtingsvereisten voor mate van privacy. Gemeenten kunnen voor maximaal drie jaar financiering ontvangen voor het realiseren van een doorstroomlocatie. Zij ontvangen daarnaast een normbedrag per geplaatste statushouder per dag gedurende maximaal één jaar. De verblijfsduur van een statushouder is niet begrensd. Gemeenten kunnen bijvoorbeeld drie keer een statushouder plaatsen voor één jaar, met drie keer een jaar financiering vanuit het Rijk. Ook kunnen statushouders langer dan een jaar gehuisvest worden; na een jaar is dit op kosten van de gemeente. Uitgangspunt is dat statushouders betalen voor de huisvesting in een doorstroomlocatie. De gemeente dient daarom een huurcontract3 of gebruiksovereenkomst af te sluiten met statushouders, om zodoende het financiële risico te beperken. Hiertoe mogen ook andere doelgroepen zoals bijvoorbeeld spoedzoekers tijdelijk ondergebracht worden in doorstroomlocaties indien er plekken vrij zijn bij afwezigheid van voldoende statushouders. In mei 2025 heeft de raad besloten tot huisvesting van maximaal 24 Oekraïense vluchtelingen in het pand Poppelseweg 1. Deze groep heeft andere rechten dan asielzoekers.

Het maatschappelijk draagvlak lijkt voor deze groep groter dan voor asielzoekers.

3

Sinds 1 juli 2024 is de Wet vaste huurcontracten van kracht, die voorschrijft dat nieuwe huurders meteen een contract voor onbepaalde tijd krijgen. Statushouders die rechtstreeks uit een COA-opvanglocatie komen, zijn binnen deze regeling uitgezonderd; zij kunnen een tijdelijk huurcontract krijgen.

4

versie 2.2

Andere doelgroepen buiten de reguliere woningmarkt zijn doelgroepen die onder de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) of zorgwetgeving vallen. De Wmo is bedoeld voor inwoners die niet volledig zelfredzaam zijn, ondanks hulp van hun directe omgeving. Dit kan komen door een beperking, chronische ziekte, psychische problemen, of door andere omstandigheden die hen belemmeren om deel te nemen aan de maatschappij. De Wmo wordt gefinancierd door de overheid en het budget wordt verdeeld onder de gemeenten, die verantwoordelijk zijn voor de uitvoering en besteding ervan. Asielzoekers en statushouders Omdat de doelgroepen op de reguliere woningmarkt en binnen met name de Wmo een beduidend andere uitgangspositie en financieringsstromen kennen dan asielzoekers en statushouders, en omdat de opvangcapaciteit van asielzoekers de komende jaren mede bepaald wordt door gebrek aan geschikte huisvesting voor statushouders, wordt voor de verkenning naar locaties voor vluchtelingenopvang uitgegaan van: • Opvanglocaties voor asielzoekers die vallen onder de Spreidingswet en Vreemdelingenwet; • Doorstroomlocaties voor tijdelijke huisvesting van statushouders met een geldig verblijfsdocument en inschrijving in de BRP, in gevallen dat zicht op eigen huisvesting op de reguliere sociale woningmarkt uitblijft.

2.2 Locatiecriteria Afhankelijkheid derden De gemeente Goirle heeft nagenoeg geen gronden of potentieel geschikte locaties of gebouwen in bezit. Ook hanteert de gemeente geen actieve grondpolitiek, wat ontwikkeling van een locatie in eigen regie mogelijk zou kunnen maken. Daartegenover staat dat de gemeente dan geen financieel risico draagt. De gemeente is derhalve in grote mate afhankelijk van derden om een opvanglocatie voor vluchtelingen of een doorstroomlocatie voor statushouders mogelijk te maken. Afwegingen Er zijn diverse afwegingen te maken bij het bepalen van een geschikte locatie. Tijdelijk gebruik van bestaande panden is vaak financieel het meest gunstig. Echter omgevingsfactoren kunnen de afweging minder gunstig maken. Ook kunnen potentiële woningbouwlocaties tijdelijk benut worden in afwachting van (permanente) woningbouwontwikkeling. Dat kan positieve of negatieve invloed hebben op de grondexploitaties of belemmerend werken voor de voortgang van realisering van het meerjarige woningbouwprogramma. Daarbij is in Riel al sprake van huisvesting van arbeidsmigranten en is wellicht een extra locatie in de buurt van het Missiehuis niet wenselijk. Spreiding binnen de gemeente kan dan een argument zijn. Ook de omvang en samenstelling van een opvang draagt bij aan het draagvlak. Zo lijkt er een voorkeur te zijn voor relatief kleinschalige opvang met gemengde samenstelling.

Echter dit heeft de gemeente niet helemaal in de hand, gelet op de taakstelling en bekostigingsbeleid van het COA. Criteria Voorgesteld wordt om te komen tot objectieve toetsing van locaties door eenzelfde quickscan voor elke locatie op basis van dezelfde afwegingscriteria. Zodoende is er een heldere en transparante afweging, op basis waarvan potentiële opvang- en doorstroomlocaties geselecteerd kunnen worden. Afhankelijk van beleidsprioriteiten of maatschappelijk belang kan er ook een weging gegeven worden aan de criteria, waardoor de score op het ene criterium zwaarder weegt in de beoordeling dan op het andere criterium. In bijlage 2 is een voorbeeld opgenomen van een beoordelingsmatrix met criteria. Om gehoor te geven aan de wens om inwoners vroegtijdig te betrekken en transparant te zijn in het proces, is het van belang dat inwoners van Goirle iinvloed hebben op het bepalen van afwegingscriteria. Dit wordt geborgd in de voorgestelde aanpak. 5

versie 2.2

Aanpak De aanpak is gericht op het bereiken van een gedragen, bestuurlijk en maatschappelijk verantwoorde keuze voor opvang- en/of doorstroomlocatie(s), met oog voor financiële en planologische haalbaarheid én maatschappelijke acceptatie.

3.1 Gefaseerde aanpak De aanpak is te verdelen in verschillende fases. Per fase wordt een beschrijving gegeven van de rol van de gemeenteraad, het college, de betrokkenheid van de inwoners (communicatie/ participatie) en het te verwachten resultaat. Er wordt uitgegaan van de volgende fasen: Fase 1: Opstart projectorganisatie. Fase 2: Participatie en communicatie. Fase 3: Locatieonderzoek (incl. selectiecriteria). Fase 4: Voorkeurslocatie(s). Fase 5: Kaders en voorwaarden voor realisering. Valt buiten scope procesvoorstel: Fase 6: Uitvoering/inrichting en Beheer (incl. nazorg).

Fase 1 Opstart projectorganisatie In deze fase wordt de interne projectorganisatie vormgegeven. a) Bepalen verantwoordelijke portefeuillehouder/bestuurlijk opdrachtgever. b) Bepalen gedelegeerd ambtelijk opdrachtgever. c) Aanstellen (externe) programma-/projectleider. d) Samenstelen integrale projectgroep, bestaande uit de projectleide en medewerkers uit de diverse relevante disciplines (sociaal, fysiek, veiligheid, juridisch, communicatie, financiën) e) Eventueel samenstellen een of meer werkgroepen, bestaande uit interne medewerkers en indien wenselijk een vertegenwoordiging van externe partijen, die zich richt op specifieke opdrachten of onderzoeken binnen het project. f) Samenstellen stuurgroep (bestuurlijk + ambtelijk opdrachtgever, domeinmanagers) Voor een succesvol verloop van het project is een duidelijke afstemming tussen deze verschillende rollen van belang, waarbij in de projectorganisatie iedere rol zijn verantwoordelijkheden en bevoegdheden goed kent. In bijlage 3 is de inrichting van de projectorganisatie nader weergegeven. Rol college: Rol raad: Participatie: Resultaat:

Bestuurlijk opdrachtgever, vertegenwoordigd via een portefeuillehouder. Geen. Niet van toepassing. • Projectorganisatie met vertegenwoordiging van alle relevante disciplines, en duidelijke rolverdeling, mandaten, samenwerkings- en escalatiestructuur.

6

versie 2.2

Fase 2 Participatie en communicatie De inhoudelijke kaders en de wijze van participatie en communicatie worden bepaald. a) Uitgangspunten, kaders en randvoorwaarden voor participatie en communicatie worden samen met alle betrokkenen (inwoners vertegenwoordigd in de klankbordgroep, projectgroep) geformuleerd. b) Opstellen communicatie- en participatieplan door de projectgroep in samenwerking met de klankbordgroep. c) Ter vaststelling communicatie-/participatieplan door het college en ter attentie aan de gemeenteraad gebracht. Rol college: Bestuurlijk opdrachtgever, voorbereiden en indienen van voorstellen aan de raad. Rol raad: Geen Participatie: Draagvlak opbouwen voor criteria en proces; a. Er wordt een klankbordgroep opgericht met vertegenwoordigers uit de hele gemeenschap. b. Het communicatie-/ participatieplan wordt voorgelegd aan het college en wordt opgesteld samen met de klankbordgroep en wordt het ter inzage gelegd voor de inwoners van Goirle. Eventuele reacties worden in het dossier meegenomen. Resultaat: • Vastgesteld communicatie- en participatieplan; wanneer en op welke wijze worden inwoners, ondernemers en andere relevante partijen betrokken bij het onderzoek naar locaties en bepaling van de voorkeurslocatie(s).

Fase 3 Locatieonderzoek; verkenning In deze fase worden de criteria bepaald op basis waarvan locatieonderzoek gedaan wordt. De analyse leidt tot duidelijke scores en motivering per locatie, op basis waarvan een voorstel aan de raad wordt voorgelegd. In deze fase is nadrukkelijke aandacht voor participatie. a) Bepalen (weging van) locatiecriteria, op basis waarvan objectieve toetsing van locaties kan plaatsvinden met dezelfde afwegingscriteria. (zie bijlage 2 voorbeeld beoordelingsmatrix) b) Quick scan van locaties voor opvang vluchtelingen/ doorstroomlocaties statushouders, op basis van locatiecriteria en door de raad vastgestelde uitgangspunten, kaders en randvoorwaarden. c) Resultaten locatieonderzoek met voor- en nadelen en stakeholderanalyse per locatie delen met de raad, op basis waarvan hij een besluit kan nemen voor een of meer nader uit te werken voorkeurslocatie(s), al dan niet met scenario’s i.v.m. risico’s en onzekerheden. Rol college: Bestuurlijk opdrachtgever, vaststellen locatiecriteria en eventuele wegingsfactor per wegingscriterium. Rol raad: Op basis van het onderzoek het vaststellen van de short-list met locatie(s) met relatief hoge score op basis van de beoordelingsmatrix, die nader onderzocht kunnen worden.

Participatie: Draagvlak voor locatiecriteria en weging ervan, door ruimte aan inwoners te geven voor aandragen ideeën voor mogelijke locaties, en verzamelen reacties/ aandachtpunten voor locatievoorkeuren. Resultaat: • Vastgestelde locatiecriteria. • Short-list met potentiële locaties voor vluchtelingenopvang en/of doorstroomlocaties. • Opdracht aan college om deze nader uit te werken tot voorstel voor een of meer voorkeurslocaties.

Fase 4 Voorkeurslocatie(s); uitwerking De locaties van de short-list worden nader verkend op haalbaarheid. Belangrijk onderdeel daarbij is draagvlak; de omvang ervan wordt bepaald tijdens het participatietraject. 7

versie 2.2

a) Uitwerking van een of meer voorkeurslocaties, samen relevante stakeholders (zoals bijv. COA, welzijnsorganisaties Contour/De Twern, woningcorporatie Leystromen, Rode Kruis, ondernemers), en in afstemming met regionale partners. b) Per voorkeurslocatie bepalen van: - de financiële consequenties en wenselijke financiële maatregelen. - noodzakelijke (privaat- of publiekrechtelijke) overeenkomsten of vergunningen, en bijbehorend tijdspad, om tot realisering van de opvanglocatie over te kunnen gaan. - de risico’s en eventuele mitigerende maatregelen. c) Eventueel opstellen scenario’s indien risico’s en (indicatieve) planning daartoe aanleiding geven. Rol college: Bestuurlijk opdrachtgever, voorbereiden en indienen van voorstellen aan de raad. Rol raad: Vaststellen definitieve voorkeurslocatie(s). Participatie: Meedenken over o.a. inrichting, verkeer, veiligheid, leefbaarheid, e.d. en resultaten uitwerking + planning bespreken met inwoners en belanghebbenden. Resultaat: • Vastgestelde voorkeurslocatie(s). • Opdracht aan college om de voorkeurslocatie(s) voor te bereiden op realisering, met aandacht voor onder meer financiële dekking, planologisch-juridische procedures, koop- of huurovereenkomsten, samenwerkingsovereenkomsten, e.d. • Commitment over en draagvlak voor definitieve voorkeurslocatie(s).

Fase 5 Kaders en voorwaarden voor realisering In deze fase worden de noodzakelijke kaders en voorwaarden op financieel, beleidsmatig, bestuurlijk en juridisch gebied geconcretiseerd, in samenspraak met de relevante stakeholders, om uiteindelijk een en ander te bekrachtigen via nader te bepalen overeenkomsten of vergunningen. Afhankelijk van wat nodig is voor de realisering van vluchtelingenopvang op de betreffende locatie: a) Afsluiten samenwerkingsovereenkomst met relevante partijen. b) Bepalen financiële kaders of vaststellen investeringen of kredieten. c) Afsluiten koop- of huurovereenkomst met betreffende partij. d) Indien in strijd met omgevingsplan start planologisch-juridische procedure, incl. participatie zoals bedoeld onder de Omgevingswet, en nader geduid in het communicatie- en participatieplan. Rol college: a. Bestuurlijk opdrachtgever. b. Voeren van onderhandelingen en sluiten van overeenkomsten binnen de inhoudelijke en financiële kaders zoals gesteld door de raad. c. Bestuurlijke afstemming met provincie, COA en regionale partners. d. Bevoegd gezag voor uitvoeren planologisch-juridische procedures (Omgevingswet). Rol raad: a. Stellen van nadere financiële kaders, investeringen of kredieten. b. Eventueel bindend advies over aanvraag omgevingsvergunning waarbij sprake is van een buitenplanse omgevingsplanactiviteit (cf.

Omgevingsbesluit) Participatie: Raad, inwoners en andere belanghebbenden worden periodiek op de hoogte gehouden van de voortgang. Resultaat: • Vastgestelde overeenkomst(en). • Verleende omgevingsvergunning(en). • Sluitende begroting voor de locatie (realisatie en beheer). • Een bestuurlijk en maatschappelijk gedragen locatie.

3.2 Samenvatting beslismomenten Onderstaand zijn de beslismomenten en de rol van de gemeenteraad en het college samengevat: Fase

Activiteit

Beslismoment gemeenteraad

Rol college van B&W

Fase 1 Opstart projectorganisatie

Inrichten projectstructuur.

Geen beslismoment.

Richt projectstructuur in.

8

versie 2.2

Beslismoment gemeenteraad

Rol college van B&W

Geen

Bereidt plan voor en voert uit.

Fase

Activiteit

Fase 2 Communicatie en participatie

Opstellen kaders en participatieplan.

Fase 3 Locatieonderzoek

Quickscan en beoordeling locaties.

Op basis van het onderzoek het vaststellen van de short-list met locatie(s

Voert quickscan uit met participatie.

Fase 4 Uitwerking voorkeurslocatie(s)

Haalbaarheidsstudies, overleg met stakeholders.

Gemeenteraad stelt voorkeurslocatie(s) vast.

Begeleidt uitwerking en participatie.

Fase 5 Voorbereiding realisatie

Vergunningen, overeenkomsten, financiën.

Gemeenteraad stelt financiële kaders en investeringen vast.

Maakt afspraken, borgt uitvoering.

3.3 Planning Het creëren en borgen van politiek en maatschappelijk draagvlak vraagt tijd, echter realisatie van vluchtelingenopvang kent de kritieke datum van 1 januari 2028. Dit vereist balans tussen snelheid en zorgvuldigheid. De uitwerking van de diverse fases wordt uitgewerkt in een tijdsplanning welke wordt samengesteld in overleg met de klankbordgroep.

3.4 Financiën Het staat buiten kijf dat er financiële dekking moet zijn voor het proces om te komen tot een locatie voor vluchtelingenopvang. Voor het project “Locatieonderzoek vluchtelingenopvang Goirle” is een externe projectleider nodig. De kosten hiervan voor in elk geval de fasen 1 t/m 4 worden geschat op € 90.000. De raad wordt voorgesteld om een projectbudget beschikbaar te stellen voor een externe projectleider en de kosten worden technisch verwerkt in de slotwijziging 2025. Voor fase 5 (uitwerking van voorkeurslocatie naar realisering) is het geheel afhankelijk van de aard en context van de voorkeurslocatie(s) of het wenselijk is om externe deskundigheid op onderdelen tijdelijk in te huren. Dit kan op het einde van fase 4 bepaald worden. Daarom worden de eventuele financiële consequenties van fase 5 later in een separaat voorstel voorgelegd aan het bestuur. De exploitatie- en beheerfase (fase 6) valt buiten de scope van dit procesvoorstel. Echter in fase 5 wordt wel rekening gehouden met de kostendekkendheid van de exploitatie en beheer van opvang van vluchtelingen. De voorwaarden hiervoor worden verwerkt in de te sluiten overeenkomsten met de relevante partijen. Anderzijds kunnen ook ‘innovatieve’ opties verkend worden om e.e.a. ook in de exploitatiefase betaalbaar te houden, zoals bijvoorbeeld toepassen van erfpacht of bovenplanse verevening (Omgevingswet).

In bijlage 4 is een overzicht opgenomen van de mogelijke effecten op de begroting van de diverse aspecten die van invloed kunnen zijn op de financiële aspecten van vluchtelingenopvang. De onzekere factor is financiering door het rijk. De bekostiging van vluchtelingenopvang in Nederland is een complexe en onzekere aangelegenheid voor gemeenten. De onvoorspelbaarheid van de asielinstroom, de complexe bekostigingssystematiek en de invloed van politieke ontwikkelingen, zoals de aanstaande Tweede kamer verkiezingen, maken de situatie onzekerder. Het is van belang dat het 9

versie 2.2

Rijk en COA duidelijke afspraken maken met gemeenten over bekostiging en verantwoordelijkheden, en dat er transparantie is over de manier waarop de middelen worden verdeeld en besteed.

10

versie 2.2

3.

Communicatie en participatie

Met de motie wordt aandacht gevraagd voor een tijdige en transparante communicatie naar zowel raad als ook inwoners van Goirle. Open communicatie, vroege participatie, serieuze omgang met zorgen, en een duidelijke onderbouwing van keuzes zijn cruciaal voor succesvol draagvlak en praktische uitvoering bij het vinden van opvang- en doorstroomlocaties. Temeer gelet op de gevoeligheid van het onderwerp en het belang van maatschappelijk draagvlak.

4.1 Draagvlak en betrokkenheid Communicatie voor draagvlak Op basis van onderzoek naar de houding van inwoners ten aanzien van toekomstige huisvesting en opvang van nieuwkomers (Citisens, nov. 2024) is geconcludeerd dat een goede communicatie een belangrijke voorwaarde is. Hoewel er zorgen leven onder inwoners, zijn er ook duidelijke aanknopingspunten om het draagvlak voor opvang van nieuwkomers te vergroten. Bij een integrale aanpak met aandacht voor veiligheid, kosten en vooral heldere communicatie is er ruimte om de publieke steun vooral te versterken bij opvang van statushouders en asielzoekers.4 Negatieve houdingen zijn voornamelijk ingegeven door gevoelens van onveiligheid, kosten voor de gemeenschap en zorgen over culturele verschillen. Positief ingestelde inwoners benadrukken vooral dat vluchtelingen recht hebben op een veilige opvang (88%) en dat Nederland daarin een verantwoordelijkheid draagt (80%). Aangegeven werd dat draagvlak kan groeien als gemeenten: • Heldere, transparante communicatie voeren; • Inwoners actief betrekken bij besluitvorming; • Duidelijk uitleg geven over motieven en maatregelen. Participatie onder de Omgevingswet De bedoeling van participatie onder de Omgevingswet is dat initiatiefnemers belanghebbenden betrekken bij de voorbereiding van een initiatief, zoals een aanvraag voor een omgevingsvergunning of wijziging van het omgevingsplan.

In de Omgevingswet is een zogenaamde motiveringsplicht opgenomen. Dit wil zeggen dat initiatiefnemers bij een aanvraag moeten aangeven óf en hoe participatie is toegepast, wat de resultaten zijn en hoe daarmee is omgegaan. Participatie is niet wettelijk verplicht, maar gemeenten kunnen in beleid vastleggen wanneer en hoe participatie moet plaatsvinden. Kortom: participatie moet zorgvuldig en transparant zijn, afgestemd op lokaal beleid, en de motivering bij de aanvraag moet dit aantonen. Voor het vinden van locaties voor vluchtelingenopvang en doorstroomlocaties kan een participatieplan bijdragen aan de doelstelling van de Omgevingswet. Doel van participatie/ communicatie In de weergegeven aanpak (hoofdstuk 3) wordt met participatie het volgende beoogd: • Bevorderen van transparantie in besluitvormingsproces en inhoud en bevorderen vertrouwen; • Tijdige informatie verstrekken, o.a. over beleidsmatige, juridische context en proces; • Zorgvuldige, tijdige betrokkenheid van inwoners, maatschappelijke partners, belanghebbenden; • Inbreng ophalen van relevante zorgen, ideeën en lokale kennis bij de verkenning en uitwerking, voor een evenwichtige en maatschappelijk gedragen locatiekeuze en inpassing; • Verhogen draagvlak voor besluitvorming en uitvoering.

4

Zie: Binnenlands Bestuur, Draagvlak Nieuwkomers, p10-11, week 20, 2025.

11

versie 2.2

4.2 Naar een communicatie- en participatieplan Uitgangspunten Belangrijke uitgangspunten bij een goede participatie zijn: • Niet overvallen: inwoners/ omwonenden tijdig betrekken voorkomt escalatie. • Transparant proces: duidelijkheid over wat wel/niet beïnvloedbaar is (wat kan gemeente zelf vooraf vaststellen, en wat wordt samen met inwoners bepaald in participatief traject?). • Nazorg: monitoring na realisering en blijvende dialoog met omgeving. Aanbevelingen Mede op basis van het vorenstaande in deze notitie zijn de volgende aanbevelingen voor communicatie en participatie te geven: 1. Betrek inwoners vanaf het begin • Participatie vooraf: Organiseer informatiebijeenkomsten, inspraakavonden of peilingen vóórdat besluiten worden genomen. • Vertrouwen opbouwen: Door bewoners vroegtijdig en open te betrekken, voelen ze zich serieus genomen. Dit vermindert weerstand. • Meedoen: Laat inwoners meedenken over locatiekeuze, invulling van de opvang (zoals leefregels, omgevingsbeheer) en eventueel beheer. 2. Communiceer transparant en proactief • Leg uit waarom opvang nodig is. Geef context over wetgeving, noodzaak en lokale impact. • Wees eerlijk over effecten. Communiceer over duur van opvang, aantal mensen, type opvang (crisis, regulier), en eventuele overlast. • Wees helder over wat wél en niet onderhandelbaar of bespreekbaar is.

Dit vergroot vertrouwen en voorkomt teleurstellingen. • Gebruik lokale media en online kanalen (gemeentesite, sociale media) om continu updates te geven ten gunste van actuele informatie en adequate beeldvorming. 3. Neem zorgen serieus en geef ruimte voor dialoog • Veiligheid, kosten en cultuur zijn veelgenoemde zorgen. o Werk samen met politie en handhaving om veiligheidsgevoel te waarborgen. o Licht toe wie welke kosten draagt (bijv. Rijksoverheid vs. gemeente). o Bied contactmomenten tussen buurt en bewoners van de opvang (zoals sport, vrijwilligerswerk). • Organiseer bewonersoverleggen of wijkgesprekken waar mensen hun zorgen kunnen uiten en beantwoord worden door experts of wethouders (zoals bijv. de omgevingstafel Missiehuis). 4. Onderbouw locatiekeuzes zorgvuldig • Toon aan dat alternatieven zijn overwogen. • Maak duidelijk waarom een bepaalde plek geschikt is (bijv. afstand tot voorzieningen, vervoer, veiligheid, sociale draagkracht). • Voer impactanalyse uit, inclusief leefbaarheid voor de buurt én de nieuwkomers. 5. Werk samen met lokale partners • Betrek woningcorporaties, scholen, welzijnsorganisaties en zorginstellingen. • Zij kunnen ondersteuning bieden bij integratie, welzijn en beheersvraagstukken. • Creëer een lokale projectgroep of coördinatieteam met bewoners, ambtenaren en maatschappelijke partners. 6.

Zet in op contact en wederkerigheid • Stimuleer ontmoetingen tussen bewoners en nieuwkomers (taalmaatjes, kookavonden, sportactiviteiten). • Wederkerigheid verhoogt draagvlak: laat zien wat de opvang bijdraagt aan de gemeenschap (zoals vrijwilligerswerk door statushouders). Communicatie en participatieplan 12

versie 2.2

De aanbevelingen worden verwerkt in het op te stellen communicatie- en participatieplan. Hierin wordt een communicatiestrategie opgenomen, met een mix van communicatiemiddelen toegespitst op de betreffende fase en doelgroep. In fase 2 wordt deze ter besluitvorming voorgelegd aan de raad, nadat inwoners -naar goed gebruik van participatie- hun inbreng hebben kunnen leveren en hebben kunnen reageren op het concept. In bijlage 5 zijn ter illustratie mogelijke bouwstenen voor een communicatie- en participatieplan opgenomen, die benut kunnen worden bij de versie die aan de raad zal worden voorgelegd.

4.3 Organisatie en verantwoordelijkheden participatie en communicatie Raad en college Het college stelt het communicatie- en participatieplan vast en legt hiertoe verantwoording af aan raad. En de gemeenteraad stelt onderhavig document vast. Projectorganisatie De projectleider zorgt op basis van het communicatie- en participatieplan voor de aansturing en borging van het participatieproces in de projectplanning, en legt hiertoe verantwoording af aan de opdrachtgever. (zie: bijlage 3)

13

versie 2.2

BIJLAGE 1 Motie ‘Kaders en randvoorwaarden vluchtelingenopvang’, aangenomen op 15 april 2025

14

versie 2.2

15

versie 2.2

BIJLAGE 2 Model voor locatiebeoordeling (Quickscan) Toepassing: Per criterium kan een score gegeven worden (1 = zeer ongeschikt, 5 = zeer geschikt). Optioneel: gewicht toekennen aan categorie of beoordelingscriterium op basis van beleidsprioriteiten of maatschappelijk belang. Beoordelingsmatrix potentiële locaties vluchtelingenopvang Locatie: ……………………………………………………………………………..…………………………………. Score (1–5)

wegings Totaal factor score

Categorie

Beoordelingscriterium

Ruimtelijke, planologische geschiktheid

Omgevingsplan & vergunningen

Past binnen omgevingsplan of is wijzigbaar (OPA/BOPA)*

Fysieke staat van locatie/ gebouw

Bouwtechnisch geschikt (bestaand: Bouwbesluit 2012, nieuw: Besluit bouwwerken leefomgeving) Past binnen en sluit aan op directe omgeving, of is passend te maken. Natura 2000 (stikstof), omgevingsveiligheid <1 km is gunstig

Ruimtelijke, stedenbouwkundige en functionele inpassing Planologische beperkingen Bereikbaarheid & voorzieningen

Sociale en maatschappelijke inpassing

Operationele haalbaarheid

Nabijheid basisvoorzieningen; OV, scholen, winkels Toegang tot zorg, onderwijs & sociaal werk Veilige routes

Huisartsen, GGZ, Wmovoorzieningen, scholen Verkeers- en sociale veiligheid Wordt ondersteund of actief betwist

Draagvlak buurt / risico op spanningen Veiligheid en toezichtmogelijkheden Beschikbaar van grond of vastgoed binnen termijn

Locatie is overzichtelijk / te beveiligen Tijdige beschikbaarheid voor realisering opvang per 1 januari 2028 ? Tijdige afronding procedures voor realisering opvang per 1 januari 2028 ? Netwerkcongestie elektriciteit Betaalbaarheid binnen begroting Flexibele inzet locatie / Kan makkelijk worden aangepast / hergebruikt

Planologische procedures

Flexibiliteit

Totale score

Toelichting

Aansluiting op nutsvoorzieningen Financiële dekking (huur/koop, verbouwing) Tijdelijk versus permanent gebruik Gemiddelde of gewogen score:

*OPA = omgevingsplanactiviteit in het omgevingsplan is aangewezen als vergunningplichtig. BOPA = buitenplanse omgevingsplanactiviteit die afwijkt van de regels van het omgevingsplan.

16

versie 2.2

Aanvulling m.b.t. potentiële doorstroomlocaties* op Beoordelingsmatrix potentiële locaties vluchtelingenopvang

Locatie: ……………………………………………………………………………..…………………………………. Categorie

Beoordelingscriterium

Beschikbaarheid doorstroomlocatie

Bestaand of te realiseren pand beschikbaar voor tenminste één tot drie jaar. Zelfstandige wooneenheden Niet-zelfstandige wooneenheden Combinatie van zelfstandige en nietzelfstandige wooneenheden Locatie in Goirle bestemd voor aan Goirle gekoppelde statushouders. Locatie in Goirle bestemd voor aan Goirle en andere gemeenten gekoppelde statushouders. Locatie buiten Goirle bestemd voor aan Goirle en andere gemeenten gekoppelde statushouders. Privacy en minimale afmetingen

Wooneenheden

Geografisch bereik

Inrichting

Score (1–5)

wegings Totaal factor score

Toelichting Gemeente kan voor max. 3 jaar financiering ontvangen voor realisering doorstroomlocatie. Ca. 80% statushouders is alleengaand, en dienen te beschikken over eigen afsluitbare slaapkamer. Advies is om uit te gaan van locatie met 75% slaapkamers geschikt voor alleengaanden. Doorstroomlocaties kunnen lokaal en regionaal gerealiseerd worden. Een regionale doorstroomlocatie kan op grotere schaal verblijf bieden aan statushouders en kan financiële voordelen hebben in realisering en exploitatie.

• Iedere alleengaande of stel heeft eigen slaapkamer. • Een slaapkamer is minimaal 5.5 m2. • Voor gezinnen is zelfstandige woonruimte beschikbaar, of gedeelde voorzieningen, mits er voldoende ruimte is voor privacy van gezin. • Sanitaire voorzieningen aanwezig. • Indien sprake is van onzelfstandige woonruimte wordt voorzien in minimaal één sanitaire voorziening per 6 kamers/8 personen. • Bij voorkeur: aparte voorzieningen voor verschillende genders • keuken aanwezig, met min. een aanrecht, kookplaat, spoelbak, koelkast/vriezer, bij voorkeur: magnetron en/of oven. • Indien sprake is van onzelfstandige woonruimte wordt voorzien in min. één afsluitbare keuken per 12 kamers/16 personen. Er zijn min. 4 kookpitten, bij meer dan 8p minimaal 1 pit per 2p. • Indien een afgesloten keuken niet mogelijk is, dan wordt per

Sanitaire voorzieningen

Keuken

17

versie 2.2

maximaal 12 kamers/16 personen voorzien in een eigen deel van een keuken met verplichte voorzieningen zoals hierboven genoemd. Indien sprake van onzelfstandige woonruimte, wordt minimaal één ruimte ingericht als gemeenschappelijke woonkamer/ontmoetingsruimte. De keuken kan zich daarin bevinden. • wasmachine aanwezig of mogelijkheid om (betaalbaar) de was te laten doen. • Aanwezigheid van wasdroger of ruimte om de was te laten drogen buiten de slaapkamer. • Voor elke bewoner minimaal 1 wandcontactdoos beschikbaar.

Gemeenschappelijke ruimte

Overig

Totale score

Gemiddelde of gewogen score:

*criteria gebaseerd op: Handreiking doorstroomlocaties ‘nieuwe stijl’ n.a.v. besluit Ministerraad 14 februari 2025 (ministeries AenM en VRO)

18

versie 2.2

BIJLAGE 3 Projectorganisatie locatieonderzoek vluchtelingenopvang Goirle; verantwoordelijkheden en bevoegdheden. Bestuurlijke Opdrachtgever Wie? Gedelegeerd bestuurlijk opdrachtgever: duo-schap wethouder Sociaal en wethouder Fysiek.

Verantwoordelijkheden & Bevoegdheden: • Strategische leiding: Zorgt voor de afstemming van het project met bestuurlijke en beleidskaders en de gemeentelijke of organisatiebrede doelstellingen. • Besluitvorming: Beslist over grote koerswijzigingen, budgetten en deadlines. • Toezicht: Houdt toezicht op de voortgang van het project en zorgt ervoor dat het project blijft voldoen aan de politieke en bestuurlijke wensen. Taken: • Goedkeuren van projectplan (procesvoorstel) en belangrijke projectdocumenten. • Afstemming met de raad, betrokken partijen en maatschappelijke stakeholders. • Begeleiden en ondersteunen van de projectleider in het realiseren van de projectdoelen Ambtelijke Opdrachtgever Wie? Domeinmanager Verantwoordelijkheden & Bevoegdheden: • Operationele leiding: Draagt verantwoordelijkheid voor de praktische uitvoering van het project en zorgt ervoor dat het binnen de kaders van tijd, kwaliteit en kosten wordt uitgevoerd. • Verantwoordelijk voor rapportage aan de bestuurlijke opdrachtgever en stuurgroep. Taken: • Zorgen voor de benodigde middelen, medewerkers en faciliteiten. • Coördineren van de verschillende afdelingen die betrokken zijn bij het project. • Risico’s in de uitvoering bewaken en problemen tijdig signaleren. Projectleider (opdrachtnemer) Wie? Nader te bepalen. Eventueel extern werven.

Verantwoordelijkheden & Bevoegdheden: • Directe uitvoering: De projectleider is verantwoordelijk voor de dagelijkse aansturing van het project met bijbehorende participatie en zorgt ervoor dat de projectdoelen worden gehaald. • Coördinatie en uitvoering: Leidt het projectteam, stuurt de participatiecoördinator aan, schakelt interne of externe adviseurs in, stemt af met stakeholders, onderhoudt het externe netwerk, bewaakt de planning en zorgt ervoor dat het project effectief en efficiënt wordt uitgevoerd. • Mandaat en rolverdeling: Projectleider opereert binnen duidelijke bestuurlijke lijnen en gestelde kaders. Geen besluitvormende bevoegdheden (valt onder mandaat college). Voorbereiden van besluitstukken voor college en raad. • Bereidt samen met ambtelijk opdrachtgever de stuurgroep voor. • Legt verantwoording af aan opdrachtgever. Taken: • Opstellen van gedetailleerde projectplan, met procesvoorstel als fundament. • Dagelijkse coördinatie van de projectgroep, bewaken van de voortgang en oplossen van knelpunten. • Communicatie met de bestuurlijke en ambtelijke opdrachtgever over de voortgang en eventuele issues. • Eerste contactpersoon voor het project.

19

versie 2.2

Projectgroep Wie? Bestaande uit projectleider en projectmedewerkers uit de diverse relevante disciplines (sociaal, fysiek, veiligheid, juridisch, communicatie, financiën). Voorzitter: projectleider. Verantwoordelijkheden & Bevoegdheden: • Uitvoerende rol: De projectgroep is verantwoordelijk voor het uitvoeren van de taken die voortkomen uit het projectplan. Leden van de projectgroep brengen hun expertise in. • Legt verantwoording af aan projectleider. Taken: • Bijdragen aan de uitvoering van de werkpakketten. • Maken van analyses, opstellen van rapportages en uitvoeren van onderzoek of activiteiten. • Aanspreekpunt voor specifieke onderdelen van het project. • Terugkoppeling van voortgang en belemmeringen/ knelpunten aan de projectleider. Werkgroep(en) Wie? Interne en/of externe deskundigen (één of meerdere projectmedewerkers, andere interne medewerkers en indien wenselijk een vertegenwoordiging van externe partijen of externe adviseur(s). Voorzitter: vanuit de groep, te bepalen door de groep. Verantwoordelijkheden & Bevoegdheden: • Uitvoering van specifieke taken: Werkgroepen richten zich op concrete of specifieke onderdelen van het project en zijn tijdelijke, specifieke teams met specifieke deskundigheid die gericht zijn op één taak. • Legt verantwoording af aan projectleider.

Taken: • Uitvoeren van specifieke opdrachten of (verdiepende) onderzoeken die in het projectplan staan beschreven. • Geven van inhoudelijke input en adviseren over keuzes en knelpunten in het project op specifieke, afgebakende onderwerpen. Stuurgroep Wie? Bestuurlijk + ambtelijk opdrachtgever, domeinmanagers Sociaal en Fysiek, projectleider. Voorzitter: ambtelijk opdrachtgever. Verantwoordelijkheden & Bevoegdheden: • Toezicht en advies: De stuurgroep heeft een toezichthoudende en adviserende rol, gericht op het bewaken van de strategische koers en de kwaliteit en voortgang van het project. • Betrokken bij besluitvorming: adviseert over beslisdocumenten voor college/raad, helpt bij nemen van beslissingen op cruciale momenten en zorgt ervoor dat het proces op koers blijft. Taken: • Verantwoordelijk voor het geven van strategische richting, stellen van kaders en afstemming van het project met bredere beleidsdoelen. • Besluiten nemen over belangrijke wijzigingen, knelpunten of inzetbare middelen. • Voorbereiding (proces) besluiten voor college/raad. • Politiek-bestuurlijke afstemming; periodieke rapportages en voortgangsbesprekingen met de bestuurlijke opdrachtgever.

20

versie 2.2

BIJLAGE 4 Mogelijke effecten op begroting van diverse aspecten vluchtelingenopvang

Financiële aandachtspunten / onzekerheden / risico’s, per aspect Aspecten

Effect op begroting

Type risico

Organisatie en (externe) inzet

Incidenteel

Vertraging bij onderbudgettering

Participatie en communicatie

Incidenteel

Draagvlakverlies

Locatieonderzoek en planvorming

Incidenteel, mogelijk fors

Budgetoverschrijding

Investerings-/exploitatiekosten Tijdelijke/permanente maatregelen)

Structureel / incidenteel

Langjarige lasten

Juridische procedures

Incidenteel

Vertraagde besluitvorming

Niet behalen taakstelling

Variabel (boetes, alternatieve opvang)

Onvoorzienbare lasten

Politiek-bestuurlijke dynamiek (verkiezing gemeenteraad en Tweede Kamer in 2026)

Wisselend, herprioritering

Strategische koerswijzigingen

Vastgoedeigendom en aankoop

Incidenteel, mogelijk zeer hoog

Verbruik reserves, begrotingsdruk

Huur en beheer van locaties

Structureel / incidenteel

Lastenstijging, afhankelijkheid derden

(lopende) grondexploitatie en functiewijziging

Incidenteel én structureel

Inkomstenderving, boekverliezen, druk op reserves

Tijdelijkheid vs. permanent gebruik

Incidenteel + afschrijvingsdruk

Dubbele kosten, langdurige frictie

Planschade en nadeelcompensatie

Onvoorzien, incidenteel

Juridische claims

Strategische verwerving (actieve grondpolitiek)

Incidenteel (verwerving) + risico exploitatie

Politiek gevoelig, lange doorlooptijden

21

versie 2.2

BIJLAGE 5 Bouwstenen communicatie- en participatieplan; een aanzet Locatieonderzoek vluchtelingenopvang Goirle; Bouwstenen communicatie- en participatieplan; een aanzet Participatie per fase Doel Betrokkenen/ doelgroep 1. Opstart projectorganisatie

2. Communicatie en participatie

3. Locatieonderzoek; verkenning

4. Voorkeurslocatie(s); uitwerking

5. Kaders en voorwaarden realisering

Bekendheid project bij interne organisatie, informeren Team start-up projectgroep -Draagvlak criteria en proces; -Inbreng op inhoudelijke uitgangspunten, kaders en randvoorwaarden; -Inbreng op communicatie- en participatieplan.

Vorm / instrumenten

Ambtelijke organisatie

Intranet

Leden projectgroep

Startbijeenkomst

Klankbordgroep

- Openbare informatie over aanleiding, opdracht en criteria (webpagina, digitale nieuwsbrief, interactieve app?/online reactieformulier). - Organisatie van één of meerdere informatieve bijeenkomsten of digitale sessies. - Mogelijkheid tot leveren inbreng op uitgangspunten en op communicatie- en participatieplan. Draagvlak voor -Klankbordgroep Digitale enquête voor inbreng op locatiecriteria en de -Organisaties en selectiecriteria locatieonderzoek weging ervan. instellingen interactieve app?/online reactieformulier). - Reageren op Klankbordgroep, - (digitale) nieuwsbrief met locatievoorkeuren en direct omwonenden/ shortlist en motivatie; online aandachtspunten betreffende buurt, reactiepagina benoemen. organisaties en -Participatie met buurt waarin -Meedenken over o.a. instellingen, locatie valt, met direct inrichting, verkeer, stakeholders en omwonenden (brieven, infoveiligheid, leefbaarheid, andere /inloopavond per locatie, e.d. belanghebbenden. individuele of buurtgesprekken). -omgevingstafel, -gesprekken met stakeholders - Omgevingstafel met belanghebbenden zoals wijkraad, woningcorporaties, scholen, zorgpartijen. -Raad, inwoners en Direct Intensieve participatie met buurt andere omwonenden/ bij inpassing (bijv. inrichting belanghebbenden betreffende buurt, terrein, verkeer, toezicht). periodiek op de hoogte organisaties en -Werksessies, co-creatie in houden van voortgang.

instellingen, inrichting -Meedenken over o.a. stakeholders en -omgevingstafel met inrichting, verkeer, andere belanghebbenden zoals wijkraad, veiligheid, leefbaarheid, belanghebbenden. woningcorporaties, scholen, e.d. zorgpartijen., -gesprekken met stakeholders - Communicatie over planning,

22

versie 2.2

1 t/m 5 – continu

Centrale actuele informatievoorziening, voortgangsupdates

Klankbordgroep, organisaties en instellingen.

Voortgangsupdates

Gemeenteraad

Dialoog in stand houden, signalen opvangen. -Beantwoording persvragen -Beïnvloeding beeldvorming

Klankbordgroep, organisaties en instellingen. Media

uitvoering en begeleiding (veiligheid, toezicht). Gemeentelijke website/ webpagina/ online Q&A; social media, huisaan-huisblad, (digitaal) inloopspreekuur. Raadsinformatiebrieven, besluitvormingsdocumenten Vaste contactpersoon, voortgangsupdates, periodieke buurtgesprekken -Via participatiecoördinator / communicatieadviseur. -online Q&A, -social media -perberichten

Doelgroep

Belang

Direct omwonenden / buurt potentiële locaties Inwoners gemeente (algemeen publiek) Omwonenden Missiehuis

Worden mogelijk geraakt door komst opvanglocatie Politiek en maatschappelijk belang; publieke opinie Voortgang andere locaties i.v.m. verwachting dat Missiehuis als opvanglocatie stopt per 1 jan. 2028. Voortgang andere locaties i.v.m. verwachting dat Missiehuis als opvanglocatie stopt per 1 jan. 2028. Financieel belang; voortgang andere locaties i.v.m. verwachting dat Missiehuis als opvanglocatie stopt per 1 jan. 2028. Voortgang andere locaties i.v.m. verwachting dat Missiehuis als opvanglocatie stopt per 1 jan. 2028. Doelen van woningcorporaties, zorgaanbieders, onderwijs, veiligheid, welzijn Afstemming huisvesting asielzoekers en statushouders, en collectief voldoen aan taakstelling opvang asielzoekers en huisvesting statushouders. Democratisch gelegitimeerde vertegenwoordiging; kaderstelling & controle Beïnvloeden beeldvorming

Bewoners (asielzoekers en statushouders) Missiehuis Glosec, eigenaar Missiehuis

COA en het Rode Kruis Lokale organisaties & instanties Regionale regietafel

Gemeenteraad Pers en media

Borging participatie in besluitvorming • Verslagen van bijeenkomsten en reacties worden inhoudelijk verwerkt in het college- en raadsvoorstel. • Raad krijgt bij ieder voorstel inzicht in: o hoe de participatie is verlopen; o welke signalen zijn opgehaald; o hoe daar wel/niet rekening mee is gehouden. • Op basis hiervan kan de raad controleren of het participatietraject zorgvuldig is verlopen.

<<<

23