Concept verslag extra raadsvergadering 18 juli 2023.pdf
Tekst van het document
BESLUITENLIJST
Extra raadsvergadering dinsdag 18 juli 2023 (19.30 uur)
Aanwezig
Gemeenteraad: Mark Verhoeven (Lijst Riel Goirle), Joep van Iersel (Lijst Riel Goirle), Roy van Gorkom (Lijst Riel Goirle), Erik Schellekens (Lijst Riel Goirle), Isabelle Visser-Seijkens (Lijst Riel Goirle), Corné de Rooij (Gezond Verstand Goirle Riel), Joris Duijsters (Gezond Verstand Goirle Riel), Bert van der Velden (Pro Actief Goirle), Ad van Elsacker (Pro Actief Goirle), Pernell Criens (PvdA), Antoon van Baal (PvdA), Ad van Beurden (VVD), Piet Verheijen (D66), Ineke Wolswijk (CDA) en Arno de Laat (Arbeiderspartij Goirle-Riel) College van burgemeester en wethouders: Peter van Dijk (wethouder), Janneke van den Hout (wethouder) en Ruud Lathouwers (gemeentesecretaris) Formateur: Noud Derks
Afwezig
Gemeenteraad: Teun van den Brand (Gezond Verstand Goirle Riel), Nancy Jansen (Gezond Verstand Goirle Riel), Niels Verschuuren (VVD), Michael Meijers (D66) College van burgemeester en wethouders: Liselotte Franssen (wethouder)
Voorzitter Raadsgriffier
burgemeester Mark van Stappershoef Frits Harteveld
Opmerking
De extra raadsvergadering van dinsdag 18 juli 2023 kunt u hier terugkijken.
Pagina 1 van 11
Raadsvergadering Nr.
Onderwerp
Besluit
1
Opening
De voorzitter opent om 19.30 uur de vergadering.
2
Vaststelling van de agenda
Op verzoek van de burgemeester, als voorzitter van de gemeenteraad, wordt deze extra raadsvergadering gehouden (zie artikel 17, lid 2 Gemeentewet). De burgemeester is op vrijdag 14 juli 2023 door formateur Noud Derks geïnformeerd over de ontstane situatie met betrekking tot het formatieproces van een nieuwe coalitie. Dit geeft voor de burgemeester aanleiding om deze extra raadsvergadering te houden, waarin de formateur de gelegenheid wordt geboden een toelichting te geven over deze ontstane situatie. De agenda wordt ongewijzigd vastgesteld.
3
Formatieproces
Toelichting voorzitter De voorzitter licht toe waarom hij deze extra raadsvergadering heeft uitgeschreven. Hij blikt terug op de aanleiding voor deze coalitieonderhandelingen, namelijk het feit dat op 26 januari 2023, Christel van Neerven is gestopt als wethouder vanwege gezondheidsredenen. De discussie over haar opvolging leidde op 4 april 2023 tot de val van de negen maanden jonge coalitie. In diezelfde maand startte Noud Derks als informateur. Hij kwam begin mei 2023 met een advies voor een nieuwe coalitie. En voor het geval dat niet mocht lukken, noemde hij ook alvast een alternatieve variant voor een nieuwe coalitie.
Pagina 2 van 11
Raadsvergadering Nr.
Onderwerp
Besluit Zijn advies werd opgevolgd en de onderhandelingen gestart. Het leek erop dat er op 28 juni 2023 een akkoord zou liggen. Maar op 16 juni 2023 strandde de formatie. In een extra raadsvergadering op 20 juni 2023 besloot de gemeenteraad om de alternatieve variant voor een nieuwe coalitie te onderzoeken. Vorige week nog werden vorderingen gemeld en was de verwachting om eind augustus 2023 een nieuw bestuursakkoord te kunnen presenteren. Maar vrijdag 14 juli 2023 informeerde de formateur, de burgemeester over het feit dat ook die poging op niets was uitgelopen. De burgemeester benadrukt dat we een half jaar verder zijn sinds het vertrek van wethouder Christel van Neerven en deze vacature is nog steeds niet ingevuld. Hij constateert dat er géén coalitie is en géén nieuw bestuursakkoord. Ondertussen werkt het college onafgebroken door. Terwijl de wethouders, naast hun eigen taken, ook die van de vertrokken wethouder erbij hebben. Met name voor wethouder Janneke van den Hout is dat een forse extra belasting. Het college heeft nu al maanden géén politiek mandaat meer, terwijl er grote opgaven liggen. Controversiële beslissingen met grote gevolgen en vaak langjarige financiële doorwerking worden niet genomen. Daarnaast ontbreekt het op dit moment aan een heldere koers. Onze inwoners verdienen een stevig bestuur en een voortvarende aanpak, benadrukt de burgemeester.
Hij geeft aan dat dit toch echt begint met een coalitie en een bestuursakkoord. De burgemeester weet dat een aantal van de raadsleden er al vele uren aan hebben gespendeerd, maar dit kan niet wachten tot ná het zomerreces.
Pagina 3 van 11
Raadsvergadering Nr.
Onderwerp
Besluit Het is niet in het belang van onze inwoners om pas over zes weken weer eens verder te gaan met het formeren van een nieuwe coalitie. De burgemeester heeft vele belangen te dienen, maar die van onze inwoners stelt hij nu toch echt voorop. En dát is de reden waarom de burgemeester het nodig vond om nog vóór het zomerreces bij elkaar te komen. Dát is de reden waarom hij deze extra vergadering heeft belegd. En wat hem betreft gaan wij zonder perspectief vanavond niet uit elkaar. De burgemeester geeft tot slot aan dat er ook vanuit Den Bosch wordt meegekeken. Hij doet een oproep om te voorkomen dat de gemeenteraad straks tekst en uitleg moet komen geven bij de Commissaris van de Koning. Toelichting formateur De formateur krijgt de gelegenheid om een toelichting te geven op de ontstane situatie met betrekking tot de coalitievorming. Allereerst geeft hij aan teleurgesteld te zijn, omdat twee pogingen om te komen tot een werkbare coalitie zijn mislukt. Hij is ook teleurgesteld, omdat de vertrouwelijkheid, die was afgesproken, is geschonden. In chronologische volgorde beschrijft hij wat er vanaf de extra raadsvergadering van 20 juni 2023 is gebeurd, toen de gemeenteraad hem opdracht gaf een coalitie van Lijst Riel Goirle, PvdA, VVD en D66 te smeden. De VVD heeft toen meteen aangegeven nog niet te weten of ze in die combinatie wilden meepraten.
Daarvoor was overleg met de achterban nodig.
Pagina 4 van 11
Raadsvergadering Nr.
Onderwerp
Besluit Op maandag 26 juni 2023 heeft de VVD-fractievoorzitter in een gesprek met de formateur laten weten te willen praten met D66, maar alleen onder strikte voorwaarden. Kort gezegd en in algemene termen waren die voorwaarden dat er één op één uitgegaan moest worden van het concept-bestuursakkoord uit de eerdere onderhandelingen tussen Lijst Riel Goirle, Gezond Verstand Goirle Riel, PvdA en VVD. Met uitzondering van een aantal zaken die nog niet uit-onderhandeld waren. Op woensdag 28 juni 2023 heeft de formateur individuele gesprekken gevoerd met de fractievoorzitters en/of hun secondanten van de overige drie partijen. Lijst Riel Goirle en PvdA hebben in wisselende bewoordingen aangegeven dat ze niet de behoefte hebben om het hele proces opnieuw te willen beginnen. Voor deze partijen was het uitgangspunt van onderhandeling dus ook het conceptbestuursakkoord, alhoewel zij het iets minder stellig formuleerden dan de VVD. In het gesprek met de fractievoorzitter van D66 heeft de formateur duidelijk gemaakt wat de standpunten van Lijst Riel Goirle, PvdA en VVD waren. Op vrijdag 30 juni 2023 vond een oriënterend gesprek plaats met de vier partijen. Lijst Riel Goirle, PvdA en VVD herhaalden hun standpunt dat het concept bestuursakkoord uitgangspunt is en dat dit op onderdelen niet onderhandelbaar is.
De D66-fractievoorzitter zegt dat zijn partij niet van plan is om bij het kruisje te tekenen en dat hij zijn fractie hierover wil raadplegen. Op zaterdag 1 juli 2023 stelde D66 per e-mail een aantal vragen aan de formateur. In de beantwoording gaf de formateur aan dat naar zijn inschatting de ruimte voor het doorvoeren van wijzigingen op het concept-bestuursakkoord zeer beperkt is en dat die ruimte met name kan worden gevonden in de onderdelen die nog niet zijn uit-onderhandeld. Pagina 5 van 11
Raadsvergadering Nr.
Onderwerp
Besluit Op maandag 3 juli 2023 deelt de D66-fractievoorzitter per e-mail mee, nadat die partij vertrouwelijk inzage heeft gekregen in het concept-bestuursakkoord, dat ze verder willen praten en verwachten er in één á twee gesprekrondes uit te kunnen zijn. Er worden ook een aantal inhoudelijke opmerkingen in die e-mail gemaakt die naar mijn mening verduidelijking behoeven. Die verduidelijking ontvang de formateur op dinsdag 4 juli 2023. Op diezelfde dag komen Lijst Riel Goirle, PvdA en VVD bij elkaar om de reactie van D66 naar aanleiding van het concept-bestuursakkoord te bespreken. Lijst Riel Goirle en de PvdA zien in die reactie geen onoverkomelijke punten. De VVD is kritischer en wil meer helderheid over de opstelling van D66. Op verzoek van de formateur praten op donderdag 6 juli 2023 de vier partijen over de reactie van D66 op het concept-bestuursakkoord. Nadat D66 de vergadering verlaat, evalueren de drie overige partijen het gesprek. Deze partijen vinden de antwoorden van D66 nog steeds aan duidelijkheid te wensen overlaten maar begrijpen ook het ongemak van D66 dat zich overhoord voelt en weinig ruimte krijgt. De conclusie is dat aan D66 wordt gevraagd om in de tekst van het conceptbestuursakkoord de wijzigingen door te voeren.
De gedachte daarbij is enerzijds dat D66 daarmee een gelijkwaardigere positie in het onderhandelingstraject krijgt doordat die partij dan niet steeds op teksten van anderen hoeft te reageren en anderzijds dat zo volstrekt helder wordt wat er in de ogen van D66 dient te worden gewijzigd. In een gesprek op vrijdag 7 juli 2023 brengt de formateur dit voorstel over aan de D66-fractievoorzitter. Hij stemt hiermee in. Op zaterdag 8 juli 2023 verschijnt het persbericht over de voortgang van de onderhandelingen. Pagina 6 van 11
Raadsvergadering Nr.
Onderwerp
Besluit Op woensdag 12 juli 2023 ontvangt de formateur volgens afspraak de door D66 geamendeerde tekst. Deze tekst is direct gedeeld met de drie overige partijen. Uit de geamendeerde tekst blijkt dat de standpunten van Lijst Riel Goirle, PvdA en VVD over de bezuinigingen op het sociaal domein en het maximeren van de kosten voor Mill Hill niet worden gedeeld. Ook schuurt de tekst met de opvatting van in ieder geval de VVD over de geluidswerende voorziening aan de A58. Op vrijdag 14 juli 2023 deelt de VVD aan de formateur mee, dat zij in de geamendeerde tekst van D66 géén basis ziet om verder te onderhandelen. De VVD zal niet aanwezig zijn bij de onderhandelingsronde die voor de volgende dag gepland staat. Daaruit heeft de formateur de conclusie moeten trekken dat een meerderheidscoalitie van Lijst Riel Goirle, PvdA, VVD en D66 niet meer mogelijk is. Diezelfde avond heeft de formateur de burgemeester hierover geïnformeerd. De formateur licht vervolgens zijn advies toe over de volgende stappen om te komen tot een meerderheidscoalitie. Hij adviseert dat Lijst Riel Goirle, PvdA en VVD van zo’n combinatie deel uitmaakt. Zij zijn in beide formatiepogingen betrokken geweest en hebben op vrijwel alle belangrijke punten overeenstemming. Zij vormen samen de grootst mogelijke minderheid.
Bovendien is dan de continuïteit in het college redelijk gewaarborgd omdat er twee ervaren en ingewerkte wethouders aan kunnen blijven. Hij adviseert om te onderzoeken of dit ‘motorblok’ nog kan worden uitgebreid met een andere partij, bijvoorbeeld het CDA. Of wil het CDA of de Arbeiderspartij Goirle-Riel mogelijk gedoogsteun geven? Dan behoort een minderheidscoalitie tot de mogelijkheden.
Pagina 7 van 11
Raadsvergadering Nr.
Onderwerp
Besluit Hij stelt dat eerst gepoogd dient te worden om te onderzoeken of een meerderheidscoalitie mogelijk is, waar in ieder geval de Lijst Riel Goirle, PvdA en VVD deel van uitmaken. Het is volgens de informateur, naar goed gebruik, aan de grootste partij om de koers te kiezen. De formateur begon zijn verhaal met het uitspreken van zijn teleurstelling, maar hij geeft tot slot ook aan, dat hij hoopvol is dat de gemeenteraad deze situatie tot een goed einde brengt. Beraadslaging Na de toelichting door de burgemeester en de formateur vindt de beraadslaging plaats. Eerste termijn Piet Verheijen (D66), Bert van der Velden (Pro Actief Goirle), Joris Duijsters (Gezond Verstand Goirle Riel), Corné de Rooij (Gezond Verstand Goirle Riel), Ineke Wolswijk (CDA) en Arno de Laat (Arbeiderspartij Goirle-Riel) voeren het woord in eerste termijn. Tweede termijn Antoon van Baal (PvdA), Piet Verheijen (D66), Ad van Beurden (VVD), Bert van der Velden (Pro Actief Goirle), Joris Duijsters (Gezond Verstand Goirle Riel), Corné de Rooij (Gezond Verstand Goirle Riel), Mark Verhoeven (Lijst Riel Goirle), Ineke Wolswijk (CDA), Pernell Criens (PvdA) en Arno de Laat (Arbeiderspartij Goirle-Riel) voeren het woord in tweede termijn.
Pagina 8 van 11
Raadsvergadering Nr.
Onderwerp
Besluit Derde termijn Mark Verhoeven (Lijst Riel Goirle), Ineke Wolswijk (CDA), Antoon van Baal (PvdA), Piet Verheijen (D66), Bert van der Velden (Pro Actief Goirle), Joris Duijsters (Gezond Verstand Goirle Riel), Corné de Rooij (Gezond Verstand Goirle Riel) en Arno de Laat (Arbeiderspartij Goirle-Riel) voren het woord in derde termijn. Vierde termijn Antoon van Baal (PvdA), Joris Duijsters (Gezond Verstand Goirle Riel), Ad van Beurden (VVD), Ineke Wolswijk (CDA), Arno de Laat (Arbeiderspartij Goirle-Riel), Mark Verhoeven (Lijst Riel Goirle), Corné de Rooij (Gezond Verstand Goirle Riel) en Bert van der Velden (Pro Actief Goirle) voeren het woord in vierde termijn. Vijfde termijn Piet Verheijen (D66), Bert van der Velden (Pro Actief Goirle) en Joris Duijsters (Gezond Verstand Goirle Riel) voeren het woord in vijfde termijn. Afspraken en toezeggingen Na de beraadslaging wordt door Mark Verhoeven, als voorzitter van de grootste fractie in de gemeenteraad, concluderend vastgesteld, dat de Lijst Riel Goirle, het advies van de formateur om een meerderheidscoalitie te onderzoeken, die bestaat uit de Lijst Riel Goirle, PvdA, VVD en CDA, overneemt. Benadrukt wordt dat de Lijst Riel Goirle in eerste instantie streeft naar een meerderheidscoalitie.
Mocht dit om moverende redenen niet haalbaar zijn, dan is de Lijst Riel Goirle bereid om over een minderheidscoalitie te praten, waarbij meerdere varianten denkbaar zijn. Vervolgens geeft Ineke Wolswijk namens de CDA-fractie aan dat zij, in het belang van de inwoners van onze gemeente, graag tot medio volgende week (woensdag 26 juli 2023) de tijd wil nemen om ook hun achterban te kunnen raadplegen over hun mogelijke deelname aan een coalitie die bestaat uit Lijst Riel Goirle, PvdA, VVD en CDA. Pagina 9 van 11
Raadsvergadering Nr.
Onderwerp
Besluit De voorzitters van de fracties van de Lijst Riel Goirle, PvdA en VVD geven aan bereid te zijn de CDA-fractie hiervoor tot medio volgende week (woensdag 26 juli 2023) de tijd te geven. Mocht onverhoopt de coalitie van de Lijst Riel Goirle, PvdA, VVD en CDA niet haalbaar of mogelijk zijn, dan wordt het volgende afgesproken. Mark Verhoeven (Lijst Riel Goirle) stemt dan met de fractievoorzitters af, wat mogelijke vervolgstappen kunnen zijn. Hij zegt toe in dit geval, vanwege de komende vakantieperiode, hierover achteraf verantwoording af te leggen en verslag te doen aan de gemeenteraad. Op een vraag van Mark Verhoeven (Lijst Riel Goirle), geeft de formateur aan tijd nodig te hebben om te onderzoeken of een coalitie die bestaat uit de Lijst Riel Goirle, PvdA, VVD en CDA kansrijk en haalbaar is, voordat de onderhandelingen tussen deze vier partijen kunnen worden gestart. De formateur benadrukt dat hij hiervoor tijd nodig heeft, omdat hij namelijk niet voor de derde keer naar de gemeenteraad komt met de mededeling dat de formatiepoging is mislukt.
4
Sluiting
De voorzitter sluit om 22.18 uur de vergadering en bedankt iedereen voor zijn komst en inbreng. Hij doet een oproep aan de formerende partijen om hun verantwoordelijkheid te nemen in het belang van onze inwoners. Hij wenst partijen veel wijsheid. Tot slot wenst hij iedereen een fijne vakantie.
Pagina 10 van 11
Aldus vastgesteld door de raad van de gemeente Goirle in zijn vergadering van dinsdag 10 oktober 2023, de raadsgriffier,
voorzitter,
Frits Harteveld
Mark van Stappershoef
Pagina 11 van 11