03 Bijlage 1 Bestuursrapportage I 2022.pdf

Bestuursrapportage I 2022 van de gemeente Goirle

Inleiding Met deze eerste bestuursrapportage van 2022 vervolgen we de Planning & Control-cyclus van de gemeente. Voor deze rapportage is de peildatum van 1 april 2022 gehanteerd. Waar mogelijk is de gepresenteerde informatie nog verder geactualiseerd. Besturen in onzekerheid De nasleep van de corona-crisis en de economische recessie zorgen voor zeer onzekere tijden. We zien een toename van uitgestelde (complexe) zorgvragen in het Sociaal Domein. In combinatie met de werkzaamheden voor de opvang van vluchtelingen uit Oekraïne, neemt de werkdruk nog verder toe en komen we minder toe aan onze reguliere werkzaamheden. Brandstofprijzen stijgen en de inflatie is lang niet zó hoog geweest. Schaarste aan grondstoffen en personeel, in combinatie met flinke prijsstijgingen, maakt dat leveranciers de markt bepalen. Het is onzeker of beschikbare middelen voldoende zijn. We vangen dit voorlopig nog op door temporiseren en herprioriteren van werkzaamheden en projecten. Of dat uiteindelijk voldoende zal zijn, blijft onzeker. Uiteraard monitoren we dat zo goed mogelijk. Het leidt ertoe dat we in deze bestuursrapportage een groot aantal 'winstwaarschuwingen' hebben opgenomen die hun oorsprong vinden in de actuele ontwikkelingen. Fluctuerende inkomsten voor 2022..... Als gemeente zijn we voor onze inkomsten in zeer grote mate afhankelijk van het Rijk.

Geeft het Rijk meer uit, dan hebben we meer te besteden (trap op). Geeft het minder uit, dan ontvangen wij ook minder (trap af) en moeten we onze uitgaven daarop aanpassen. De geijkte, belangrijke, momenten waarop het Rijk ons informeert zijn de Mei- en Septembercirculaire. Ook in deze Burap zien we de effecten van die fluctuerende inkomsten terug. De inkt van de begroting 2022 was nog niet droog, of met de Septembercirculaire 2021 werd bekend dat we voor 2022 € 387.000 extra inkomsten tegemoet konden zien. In december jl. kwam daar met een extra circulaire voor 2022 nog eens € 267.000 bovenop. En omdat er begin dit jaar na een lang formatieproces een landelijk regeerakkoord was opgesteld, bracht het Rijk, vooruitlopend op de Meicirculaire, de maartbrief uit met daarin een eerste beeld van de financiële gevolgen van de belangrijkste maatregelen uit het coalitieakkoord. Voor 2022 een bedrag van een half miljoen euro, vooral ten behoeven van het bestrijden van energiearmoede. We informeerden uw raad hierover met de RIB van 12 april 2022. Voor meer informatie over de maartbrief verwijzen we u naar het hoofdstuk "Financiële positie". ....en teruglopende inkomsten op termijn Zijn al die positieve bijstellingen dan reden om de vlag uit te hangen in Goirle? Voor de financiën op korte termijn wel, voor de lange termijn financiële prognose is het antwoord nee.

Momenteel spelen er een aantal grote landelijke ontwikkelingen die voor onze toekomstige financiën een fors nadelig effect hebben. Denk daarbij aan de herverdeling van het gemeentefonds, herziening van het jeugdstelsel en de opschalingskorting. Daar tegenover staat dat de herziening van de normeringssystematiek (stabilisering van rijksuitkeringen) kansen biedt om tot betere voorspelbaarheid van de inkomensstromen te komen. Dat maakt het nemen van langjarige besluiten voor de raad eenvoudiger. Wel blijft zeker dat we langjarig fors minder middelen te besteden zullen hebben. Op basis van de huidige inzichten verwachten we dit effect vooral ná de huidige raadsperiode. De exacte impact in euro's en de termijn die daaraan verbonden is, blijven nog onzeker. Daarom is het belangrijk integraal afgewogen keuzes te maken, zeker als de maatschappelijke effecten en de financiële consequenties het begrotingsjaar, en zelfs de raadsperiode, overstijgen. Alleen op die manier werken we, ieder vanuit de eigen rol, samen aan het behoud van financiële veerkracht en weerbaarheid van Goirle op lange termijn. 2

Financiële positie De begroting 2022 sloot met een voordelig saldo van bijna € 795.000. De septembercirculaire 2021 verhoogde dit saldo naar € 1.182.193 omdat tegenover de extra inkomsten (nog) niet tot extra uitgaven werd besloten. In deze bestuursrapportage, in beginsel een afwijkingenrapportage, doen we uw raad een aantal voorstellen voor bijstelling van de begroting, soms ook met financiële consequenties. Per thema stellen wij u voor de ramingen voor 2022 bij te stellen. Per saldo levert het totaal van de bijstellingen een nadelig effect op. Omdat een deel daarvan wordt gedekt door onttrekkingen uit en stortingen in onze reserves, is het exploitatie-effect van deze eerste bestuursrapportage beperkt, namelijk € 38.000 nadelig. Een belangrijke kanttekening hierbij is dat in het saldo ook een onvoorziene hogere algemene uitkering (Decembercirculaire) is opgenomen van € 316.000. Door de bijstellingen van baten en lasten binnen de programma's zijn deze inkomsten nagenoeg volledig geabsorbeerd. In onderstaande tabel zetten we de cijfers op een rij: Ontwikkeling exploitatieresultaat Primaire begroting 2022 Septembercirculaire 2021 Saldo begroting voor Burap 1-2022 Bijstelling exploitatie n.a.v. Burap 1-2022 Begroot exploitatieresultaat na Burap 1-2022

2022 € 794.531 € 387.662 € 1.182.193 € 38.000 -/€ 1.144.193

Op hoofdlijnen lichten we hier de belangrijkste zaken per programma toe. De details van alle voorstellen lichten we per thema toe in dit boekwerk. Binnen Programma 1 Inwoner is er een veelheid aan voorstellen van relatief beperkte omvang, die samen een nadelig effect van € 257.000 hebben. Het gaat dan onder andere om onvoorziene overschrijdingen op onze sportaccommodaties, extra kosten die op ons afkomen vanwege tariefswijziging van verbonden partijen en begrotingscorrecties. Programma 2 Leefomgeving toont een nadelig effect van € 77.000 dat zijn oorsprong vindt in onder andere duurdere softwarelicenties voor de Omgevingswet, uitgaven voor de bommenregeling en begrotingscorrecties. Voor Programma 3 Bedrijvigheid is er slechts sprake van één voorstel van € 15.000 voor het Bels Lijntje, nadat de middelen daarvoor eerder zijn vrijgevallen in de algemene reserve vanwege restricties op budgetoverheveling. Programma 4 Bestuur en Organisatie toont een nadelig effect van € 51.000 vanwege VNGtariefswijziging, personele wijzigingen bij de griffie en meerwerk van de accountant voor de rekeningcontrole van 2021. Tot slot is het effect van Programma 5 Algemene Dekkingsmiddelen en Overhead per saldo € 411.000.

Het is een samenvoeging van voordelige effecten op onze inkomsten vanuit de Decembercirculaire en de maartbrief, een vrijval van verplichtingen uit 2021 en nadelige effecten van een aantal kleinere posten die verband houden met personele kosten (geen formatie, maar mobiliteit, werving & selectie, coaching, monitoring etc). Na dekking vanuit of toevoeging aan de reserves resteert een netto exploitatieresultaat van € 38.000 nadelig. Wij stellen uw raad voor dit nadelige saldo in mindering te brengen op het eerder vastgestelde begrotingssaldo. 3

Organisatie onder druk Net als in een groot aantal andere gemeenten in Nederland, staat de ambtelijke organisatie van onze gemeente al geruime tijd onder grote druk. Het hoge ambitieniveau waaraan we met elkaar invulling willen geven, de opgaven die op ons afkomen, de omstandigheden waaronder ook aan het einde van de corona pandemie gewerkt moet worden én op sommige functies langdurige uitval, en moeizaam in te vullen vacatures, maken dat het soms letterlijk piept en kraakt. Bij de begrotingsbehandeling van boekjaar 2020 heeft de gemeenteraad een taakstellende bezuiniging op de bedrijfsvoering/terugdringen formatie opgelegd van € 75.000 in 2020 oplopend naar € 300.000 in 2025. Deze bezuiniging is destijds ingegeven door financiële noodzaak; zonder koppeling tussen beleid en formatie en een plan op inhoud. Hetzelfde en eigenlijk meer willen doen is in de situatie van het hier en nu al erg ingewikkeld. Hetzelfde en eigenlijk meer willen doen met (nog) minder middelen en mensen is onmogelijk, en niet verantwoord. Niet verantwoord in het licht van de dienstverlening aan onze inwoners. Niet verantwoord voor onze medewerkers. Meer hierover leest u in thema 5.2. Doorontwikkeling Planning & Control Sinds 2021 hebben we de doorontwikkeling van onze P&C cyclus nieuw leven ingeblazen.

Voor de bestuursrapportages betekent dat, dat we ons niet langer uitsluitend richten op de financiële analyse op detailniveau, maar vooral ook kijken naar de voortgang van realisatie van de beleidsdoelstellingen, zoals we die in de begroting 2022 voor ogen hadden. We concentreren ons vooral op datgene wat anders loopt dan voorzien. De bestuursrapportage is daarmee vooral een afwijkingenrapportage, zowel beleidsmatig als financieel. Om daarbij een compleet beeld te schetsen van al datgene waarmee we ons bezighouden, betrokken we in deze bestuursrapportages ook de voortgang van realisatie van de vertraagde werkzaamheden en resultaten zoals vermeld in de jaarrekening 2021. Daarnaast keken we ook naar de voortgang van de werkzaamheden zoals vermeld in de budgetoverheveling van 2021 naar 2022. Met deze rapportage zetten we de ingezette lijn van verantwoording en bijsturing voort. Vorig jaar is ambtelijk een beweging in gang gezet om de raad beter in staat te stellen haar kaderstellende, sturende en controlerende rol te kunnen vervullen. In het geval van de bestuursrapportages heeft dat voornamelijk geleid tot procesmatige wijzigingen en verheldering van rollen en verwachtingen in de ambtelijke organisatie. Mede tegen de achtergrond van een organisatie die onder druk staat, is het realiseren van zichtbare effecten daarvan voor de raad een moeizame opgave.

De versterking van de koppeling tussen beleidsresultaten, de effectiviteit van ingezette maatregelen en de daaraan bestede middelen komen daar nog bij, maar vergt allereerst dat aan een aantal randvoorwaarden wordt voldaan. Het blijft daarom van belang daarbij op realistische wijze oog voor elkaars belang en ook voor elkaar, te behouden.

4

Leeswijzer Deze bestuursrapportage volgt de programma- en thema-indeling zoals de raad deze vaststelde aan het begin van de vorige raadsperiode. In de 'Financiële verordening gemeente Goirle 2019', art. 6.1 legden we vast dat het college afwijkingen op de oorspronkelijke ramingen van de baten en lasten van programma’s en investeringskredieten in de begroting, groter dan € 25.000 op programmaniveau toelicht. In deze bestuursrapportage geven we die toelichting op themaniveau. De autorisatie van baten en lasten (art. 5.1) en daardoor ook het doen van voorstellen tot het bijstellen van beleid of budgetten aan baten en lasten (art. 5.2) vindt plaats op themaniveau. Om die reden schetsen wij u in deze rapportage per thema de beleidsmatige afwijkingen onder het kopje 'Hoe staan we ervoor'. We doen voorstellen tot bijsturing ten aanzien van beleid en budgetten bij het kopje 'Welke concrete voorstellen doen we?'. Financiële nadelen presenteren we in de tabellen als een negatief bedrag, voordelen als een positief bedrag. Zien we wel een financiële afwijking, maar nog geen reden voor bijsturing, dan melden we dit onder 'Welke kansen / risico's zien we?'. Bij de beoordeling van de financiële afwijkingen is de 'Regeling budgetbeheer gemeente Goirle 2020' toegepast. Dat betekent dat we kleine over- of onderschrijdingen zoveel mogelijk binnen de thema's en taakvelden compenseren.

Tot slot rapporteren we in deze bestuursrapportage over de actuele stand van zaken van de nog te realiseren, ingeboekte bezuinigingsmaatregelen.

5

Inhoudsopgave Inleiding ................................................................................................................................................... 2 Leeswijzer ................................................................................................................................................ 5 Inhoudsopgave ........................................................................................................................................ 6 Programma 1 Inwoner............................................................................................................................. 7 Thema 1.1 Preventie ....................................................................................................................... 7 Thema 1.2 Onderwijs ...................................................................................................................... 9 Thema 1.3 Zorg en activering ........................................................................................................ 10 Financiële gevolgen ....................................................................................................................... 13 Programma 2 Leefomgeving .................................................................................................................

14 Thema 2.1 Slim omgaan met ruimtegebruik ................................................................................. 14 Thema 2.2 Verstandig omgaan met natuurlijke bronnen ............................................................. 17 Thema 2.3 Zorg voor veilige leefomgeving ................................................................................... 19 Financiële gevolgen ....................................................................................................................... 20 Programma 3 Bedrijvigheid ................................................................................................................... 21 Thema 3.1 Bedrijvigheid ................................................................................................................ 21 Financiële gevolgen ....................................................................................................................... 22 Programma 4 Bestuur en organisatie.................................................................................................... 23 Thema 4.1 Bestuur ........................................................................................................................ 23 Thema 4.2 Dienstverlening............................................................................................................

24 Financiële gevolgen ....................................................................................................................... 25 Algemene dekkingsmiddelen en Overhead .......................................................................................... 26 Thema 5.1 Algemene dekkingsmiddelen ...................................................................................... 26 Thema 5.2 Overhead ..................................................................................................................... 27 Financiële gevolgen ....................................................................................................................... 31 Financiële positie ................................................................................................................................... 32 Bezuinigingen ........................................................................................................................................ 34

6

Programma 1 Inwoner Oekraïne De eerste helft van 2022 heeft in het teken gestaan van de opvang van Oekraïense vluchtelingen. Dat heeft op veel terreinen zijn weerslag gehad. Er is een projectorganisatie opgezet en er is passende hulp geboden aan de vluchtelingen. De Oekraïense vluchtelingen krijgen tijdelijke huisvesting, inkomensondersteuning (leefgeld) en waar nodig ondersteuning van het Dorpsteam of het Sociaal Domein. Ook de samenwerking met het onderwijs is geïntensiveerd. In nauwe samenwerking met ContourdeTwern is ook het vrijwillige netwerk opgezet voor deze groep vluchtelingen Dit heeft zijn weerslag op de ambtelijke capaciteit binnen het sociaal domein. Zij komen immers minder aan reguliere werkzaamheden toe, zoals behandelen zorgvragen en begeleiden van uitkeringsgerechtigden. Tot april zijn er ongeveer 60 vluchtelingen binnen Goirle en Riel opgevangen. De verwachting is dat er nog veel meer bij komen. Tot nu toe is er vanuit Sociaal Domein al ruim 1.000 uur besteed aan de opvang. Op langere termijn heeft dit ook invloed op de instroom in Participatiewet, Wmo en Jeugdwet. Nasleep corona De druk op het Sociaal Domein blijft hoog. We zien dat de gevolgen van corona hieraan mede debet zijn. We zien dit onder andere terug in uitgestelde zorgvragen met name bij ouderen en de zorgen voor het mentale welbevinden van onze jeugd.

Hierdoor blijven de zorgvragen die binnen komen complex van aard en de werkdruk blijft hoog.

Thema 1.1 Preventie Hoe staan we er voor? Aanbesteding algemene voorzieningen De aanbesteding algemene voorzieningen is afgerond. Op dit moment treffen we voorbereidingen om op 1 juli 2022 het Dorpsteam te lanceren. Hiermee houdt ’t Loket op te bestaan en wordt het Dorpsteam dé plek waar onze inwoners met vragen over zorg en welzijn terecht kunnen. Op dit moment heeft zowel de gemeente als onze nieuwe partner te maken met een hoge werkdruk als gevolg van de opvang van vluchtelingen uit Oekraïne. Hierdoor hebben we minder dan verwacht vorm kunnen geven aan de speerpunten "tegengaan van eenzaamheid, investeren in gezond ouder worden en erkennen en ondersteunen van (jonge) mantelzorgers". Buitensportvoorzieningen Op 5 oktober 2021 heeft de raad ingestemd met vervanging van hockeyvelden voor MHC Goirle en heeft het daarvoor een krediet ter beschikking gesteld van ruim € 1,5 miljoen om 2 watervelden en een extra driekwart zandveld aan te leggen. Gedurende het bestuurlijke besluitvormingsproces werd bekend dat abusievelijk in het voorstel geen rekening gehouden was met indirecte kosten ten gevolge van de positionering van het extra zandveld en de aanleg van een benodigde wadi. Deze wadi is een verplichting om water te kunnen bergen van de kunstgrasvelden. Vanwege de wadi en het zandveld moeten bovendien de huidige parkeerplaatsen verplaatst worden binnen het plangebied.

Het benodigde extra investeringskrediet bedraagt € 366.000 en betekent een jaarlijks bedrag van extra kapitaallasten van afgerond € 18.000. Deze omissie is vervolgens opgenomen in het MJOP Sport dat sinds eind vorig jaar ambtelijk is voorbereid. Vanwege de Strategische Heroriëntatie heeft het college recentelijk besloten tot temporisering van grote uitgaven die vooruitlopen op door de nieuwe raad te maken strategische keuzes. Om die reden is het MJOP Sport nog niet in volle omvang aan de raad aangeboden, maar worden noodzakelijke elementen eruit gelicht.

7

Met dit voorstel wordt de voortgang en rechtmatigheid geborgd van werkzaamheden die onderdeel uitmaken van het later aan te bieden MJOP Sport, maar wel in 2022 moeten worden uitgevoerd. Sportpark De Krim Riel: vanwege stormschade in het najaar van 2021 en voorjaar 2022 zijn diverse hekwerken en ballenvangers met een geschatte leeftijd van meer dan 30 jaar omgewaaid. Deze waren niet meer te herstellen. Er zijn nieuwe ballenvangers, geïntegreerd in een nieuw hekwerk, geplaatst aan de zijde van bewoners van de Heisteeg. Sportpark Van den Wildenberg Goirle: hier zijn hekwerken door veroudering kapot en/of omgewaaid. Deze moeten eveneens vervangen worden. Welke concrete voorstellen doen we? Financiële mutaties (bedragen x € 1.000) Thema 1.1 Preventie 1 Cultuur - begrotingsherstel 2 Buitensportvoorzieningen - kapitaallasten 3 GGD 4 Vroegsignalering - begrotingsherstel 5 Subsidie - begrotingsherstel 8 Voorliggend veld - centraliseren budget (thema 1.3)

-47 -50 I -21 S -12 S -35 I -14 S 85 S

1. Cultuur - begrotingsherstel In 2019 besloot de raad tot een taakstellende bezuiniging van € 300.000 op cultuur. Bij verwerking van deze taakstelling in drie etappes over de jaren 2021 t/m 2023 is voor 2022 abusievelijk de bezuiniging te ver doorgevoerd. We herstellen de begroting voor het onterecht afgeraamde bedrag van € 50.000. 2. Buitensportvoorzieningen • Door de aanleg van een wadi bij MHC en het realiseren van het driekwart veld op eigen terrein moeten huidige parkeerplaatsen verplaatst worden. Om deze parkeervoorzieningen te kunnen aanleggen is er een bedrag nodig van € 366.000. • Sportpark De Krim Riel: door de investering van de ballenvanger is er een tekort van € 35.000 op het budget van sportpark De Krim. • Sportpark Van den Wildenberg Goirle: het tekort voor hekwerken bij GHV en GSBW is circa € 18.000. De kapitaallasten voor de 1e investering zijn € 18.300. De kapitaallasten voor de andere twee investeringen zijn bij elkaar € 3.180. 3. GGD De GGD stelde voor 2022 een hogere bijdrage per inwoner vast, de extra kosten zijn € 11.958. 4. Vroegsignalering - begrotingsherstel In mei 2021 startten we met de implementatie vroegsignalering schulden. Uit de evaluatie in januari 2022 blijkt dat deze aanpak werkt. Het lukt om inwoners met beginnende financiële problemen eerder te bereiken en inzicht te geven in wat ze kunnen doen.

De budgetten voor 2022 zijn voor het voortzetten van de aanpak toereikend. De dekking voor de inzet van deze budgetten komt uit thema 1.1. Preventie, 1.3 Zorg & Activering en thema 5.1 Algemene dekkingsmiddelen. Voor structurele dekking maken we een integraal voorstel voor de begroting 2023.

8

5. Subsidie - begrotingsherstel De subsidie voor Novadic en Indigo van € 13.729 is abusievelijk begroot onder thema 1.3, maar hoort onder thema 1.1. We herstellen de begroting door een verschuiving tussen de thema's, zonder effect voor het exploitatieresultaat. Welke kansen / risico's zien we? Voorliggend veld Dit jaar is het jaar van de implementatie van de opdracht voorliggend veld. De lancering van het Dorpsteam is op 1 juli 2022. De beoogde effecten en afgesproken maatschappelijke effecten zullen vanaf dan zichtbaar worden. Hiervan zal een groot deel pas op lange termijn zichtbaar zijn. Programma grip sociaal domein Uit het onderzoek dat BMC uitvoerde in 2021 het kader van de strategische heroriëntatie bleek dat de gemeente Goirle meer geld aan het sociaal domein besteed dan vergelijkbare gemeenten. Het college heeft opdracht gegeven op korte termijn inzicht te creëren in de financiële situatie van het sociaal domein. Vanuit projectmatig creëren vinden we dat niet alleen inzicht in de financiële situatie nodig is, maar ook daarna het implementeren en borgen van beheersmaatregelen die zorgen voor grip en beheersing van het sociaal domein. Samen vormen deze onderdelen het Programma grip op sociaal domein. In 2022 zal dit programma in zijn volledigheid (inclusief programmabegroting) worden voorgelegd aan de raad.

Een programma stuurt niet alleen op een concreet resultaat, maar op een of meerdere specifieke doelen. Processen, reguliere activiteiten en projecten worden ingezet om de programmadoelen te bereiken. Om aan het verzoek van het college te voldoen, is fase 1 grip op het sociaal domein gestart. In deze fase wordt inzicht gecreëerd in de financiële situatie van het sociaal domein. De raad zal na afronding van deze fase worden geïnformeerd. De kosten die hiermee gemaakt zijn tijdens deze fase worden meegenomen in de totale programmabegroting van Grip op sociaal domein. Op dit moment zijn deze al gemaakte kosten ter hoogte van € 85.000 daarmee als risico aan te merken.

Thema 1.2 Onderwijs Hoe staan we er voor? Behoud van gezonde en krachtige jeugd Steeds meer Oekraïense vluchtelingen zoeken hun heil in Nederland. Daaronder zijn ook steeds meer kinderen en jongeren die recht hebben op peuteropvang en voorschoolse educatie (VE). Tot op heden zijn er geen Oekraïense kinderen gemeld voor peuteropvang en voorschoolse educatie (VE) in Goirle. Maar uitgaande van de wetenschap dat wij geen zicht hebben op aantallen, maar wel de aanname doen dat er kinderen tussen zitten die behoren tot deze doelgroep, is er een risico dat de kosten voor VE en peuteropvangtoeslag gaan stijgen. Financiële regelingen vanuit het ministerie OCW zijn in de maak. We gaan er van uit dat gemeenten gecompenseerd worden, maar dat is nog niet bekend. Welke concrete voorstellen doen we? Financiële mutaties (bedragen x € 1.000) Thema 1.2 Onderwijs 8 Voorliggend veld - centraliseren budget (thema 1.3)

9

51 51 S

Welke kansen / risico's zien we? Ontwikkelingen regulier en voorschoolse educatie (VE) peuteropvang In Goirle hebben we ten opzichte van voorgaande jaren een hoger aantal kinderen wat zowel regulier als VE gebruik maakt van peuteropvang. Hierdoor geven we meer uit aan de subsidie peuteropvangtoeslag en voorschoolse educatie. De verklaringen daarvoor zijn: • Er is een toestroom binnen de gemeente van Syrische en Eritrese gezinnen. • Er zijn meer kinderen in Goirle door de nieuwe wijk (Surfplas). • Er is extra aandacht binnen de GGD op doorverwijzing van kinderen (die dit nodig hebben) naar VE en vervolgens de opvolging bij het volgende consult met de vraag of ouders zich hiervoor hebben aangemeld. • Ouders zien (nog vaker) het belang van het gaan naar een voorschoolse voorziening door hun kind. • We de jaarafrekening 2021 van Humankind nog niet hebben gekregen. In 2020/2021 hebben we bezuinigingen op de subsidie peuteropvangtoeslag ingevoerd, de verwachting is dat de bezuiniging met de huidige ontwikkelingen te ambitieus is geweest door een te krappe begroting. We zullen deze ontwikkeling blijven monitoren.

Thema 1.3 Zorg en activering Hoe staan we er voor? Regionale inkoop De regionale inkoop vordert. Zoals bekend is de start van de nieuwe contracten uitgesteld naar 1-12023 (met uitzondering van Hulp bij het Huishouden). Dit heeft met name voor de Wmo begeleiding financiële consequenties voor Goirle. Door dit uitstel moeten we zes maanden langer dan voorzien capaciteit leveren voor de uitvoering van deze wettelijke taak. Het gaat over een tekort van circa 3 fte die we met inzet van inhuur moeten compenseren. Dit uitstel betekent ook dat het beoogde inverdieneffect door afschaling naar het voorliggend veld pas later bereikt wordt. De verwachte besparing op uitgaven in geïndiceerde zorg kan daardoor pas later meegenomen worden. Lokale inkoop voorliggend veld Het nieuwe contract voor de uitvoering van het voorliggend veld is ingegaan op 1-1-2022. In de afrondingsfase is overeengekomen dat het eerste half jaar van 2022 benut wordt om het Dorpsteam Goirle vorm te geven zodat dit per 1-7-2022 gelanceerd wordt. In deze periode wordt stapsgeweijs vorm en invulling gegeven aan de nieuwe werkwijze van het Dorpsteam. Dit betekent dat de beoogde verschuiving naar collectieve en innovatieve inzet in het voorliggend veld pas later zichtbaar gaat worden. Uitvoeringsagenda Voor de uitvoering van de uitvoeringsagenda is budget overgeheveld naar 2022.

De uitvoering hiervan is nog niet gestart, vanwege de werkzaamheden opvang vluchtelingen uit Oekraïne. De ontwikkellijnen positieve gezondheid, preventief werken en normaliseren zijn wel in gang gezet met onze partner in het voorliggend veld. Hiervoor is een leertraject gestart. Dit is onderdeel van de opdracht. Een leerklimaat om te komen tot andere rollen is niet in gang gezet. Daarnaast hebben we minder dan verwacht in kunnen zetten op de speerpunten 'Inzetten op inclusiviteit en gelijke kansen voor inwoners, mogelijk maken van arbeidsparticipatie en verbinden wonen en zorg'.

10

Energietoeslag Gemeenten hebben in maart 2022 de bevoegdheid gekregen tot het verstrekken van een eenmalige energietoeslag aan huishoudens met een laag inkomen. De uitbetalingen vinden plaats in het kalenderjaar 2022. Deze regeling zorgt voor extra druk bij de uitvoering, omdat het proces zeer arbeidsintensief is. Voor de uitvoering van de energietoeslag schatten we in dat dit 1050 uur inzet kost. Deze uren komen dus bovenop de reguliere werkzaamheden. De verwachting is dat deze uitvoeringskosten niet volledig gedekt kunnen worden met het bedrag wat we voor de energietoeslag ontvangen. In de Meicirculaire 2022 wordt de definitieve hoogte van het bedrag bekend gemaakt. Aanpak dak- thuisloosheid Naast inzet vroegsignalering, is er in 2022 en 2023 een logeerwoning beschikbaar voor tijdelijke huisvesting van inwoner(s) in een crisissituatie. Vanuit het Maatpact principe wordt gekeken of iemand in aanmerking komt. Als dat zo is, dan wordt er een plan van aanpak opgesteld waarbij breed wordt ingezet op ondersteuning, om zo doorstroom naar een reguliere woning te bevorderen. Aanbesteding Huishoudelijk hulp Aanvankelijk koersten we op 1 januari 2022 om de nieuwe contracten in te laten gaan. Om zorgvuldigheid te kunnen borgen is de planning aangepast naar 1 juli 2022. Het proces, waarin we nauw samenwerken met Hilvarenbeek en Oisterwijk, loopt nu volgens planning.

De beoogde effecten zijn lagere kosten voor huishoudelijke hulp en normaliseren van bepaalde werkzaamheden in het kader van het huishouden. Welke concrete voorstellen doen we? Financiële mutaties (bedragen x € 1.000) Thema 1.3 Zorg en activering 4 Vroegsignalering - begrotingsherstel (thema 1.1) 5 Subsidie - begrotingsherstel (thema 1.1) 6 Uitvoeringskosten regionale inkoop 7 Jeugdbescherming Brabant 8 Voorliggend veld - begrotingsherstel 8 Voorliggend veld - centraliseren budget (thema 1.1 / 1.2)

-261 15 I 14 I -42 I -37 I -75 I -136 S

6. Uitvoeringskosten regionale inkoop Zoals bekend loopt de procedure van regionale contractering binnen het sociaal domein. De nieuwe ingangsdatum is 1 januari 2023. Om de organisatie en uitvoering te realiseren in 2022 is het noodzakelijk geweest om aanvullende expertise in te huren. Dit gaat onder andere om versterking op het gebied van programmaleiding en juridische expertise. De hogere uitvoeringskosten voor de gemeente Goirle zijn € 41.850, dit is conform de vaste methodiek die de regio hanteert op basis van inwoneraantal. 7. Jeugdbescherming Brabant De Raad is het afgelopen jaar geïnformeerd over de situatie bij de Gecertificeerde Instellingen (GI's) in de regio. Dit zijn de voorzieningen die de jeugdbeschermingsmaatregelen uitvoeren. Jeugdbescherming Brabant (JBB) is in juli 2021 onder verscherpt toezicht komen te staan van het Ministerie Justitie en Veiligheid en het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. Reden voor het verscherpt toezicht was het niet kunnen voldoen aan de kwaliteitsnormen die gehanteerd worden door de Inspectie Gezondheidszorg & Jeugd (IGJ). Ondanks meerdere interventies is het JBB niet gelukt om de verbeterslag te maken en uit de problemen te komen. Om JBB een impuls te geven is binnen alle regio's van Noord-Brabant besloten om een financiële bijdrage toe te kennen.

In de regio Hart van Brabant is hierover besluitvorming geweest in de Bestuurscommissie Jeugd. 11

De extra jeugdbeschermingskosten voor gemeente Goirle zijn € 37.221, dit is conform de vaste methodiek die de regio hanteert op basis van inwoneraantal. 8. Voorliggend veld - begrotingsherstel De budgetten waaruit de in 2021 gegunde inkoopopdracht voorliggend veld moet worden gedekt, zijn in de primaire begroting 2022 verspreid over meerdere thema's. We herstellen de begroting door deze budgetten nu te centraliseren binnen het thema 1.3 Zorg & Activering. Alle verschuivingen zijn budgettair neutraal. Daarnaast bleek dat een bedrag van € 75.000 voor de wettelijke opvang statushouders (WOS) onterecht niet is opgenomen in de primaire begroting 2022. Eerder was bepaald dat er ook in 2022 middelen beschikbaar zijn voor WOS. Dat herstellen we in deze bestuursrapportage. Welke kansen / risico's zien we? Beschermd Wonen (BW)/MO Het besluit rondom het woonplaatsbeginsel en de herverdeling van de middelen BW is uitgesteld. Het nieuwe kabinet neemt voor de zomervakantie hierover een beslissing. Het aantal cliënten BW is de afgelopen jaren toegenomen en de verwachting is dat dit nog verder zal stijgen. Door de toename van het aantal cliënten stijgen ook de kosten. Met de nieuwe inkoop BW wordt ingezet op kostenbeheersing. Het is echter nog te vroeg om een inschatting van de effecten te kunnen maken.

Voor BW is afgesproken dat de centrumgemeente tot en met 2024 dit uitvoert en daarmee ook de financiële verantwoordelijkheid draagt. Hierbij continueren we ook de afspraak voor het overhevelen van de middelen BW HvB naar de centrumgemeente. Verbinden van wonen en zorg De doorvertaling van de Woonzorganalyse naar de uitvoering en wat dit exact voor Goirle betekent, loopt door het ontbreken van de beleidsmedewerker R.O. (vacature) vertraging op. Leerlingenvervoer Sinds april 2021 voert een externe partij het leerlingenvervoer voor ons uit. We passen het beleid vrij stringent toe, waarbij we kijken hoe een kind zo snel mogelijk zelfstandig kan reizen. Dit bevordert de zelfredzaamheid van kinderen en draagt bij aan het normaliseren. Er zijn op dit moment een vijftal bezwaarschriften, die bij gegrond verklaring kunnen leiden tot extra kosten voor het leerlingenvervoer. Taakstelling statushouders De taakstelling huisvesting vergunninghouders wordt halfjaarlijks bijgesteld. De kans bestaat dat door toename van het aantal vluchtelingen dat een verblijfsvergunning krijgt, de taakstelling hoger wordt. In dat geval kan dit leiden tot hogere lasten voor (algemene en bijzondere) bijstand. Mocht hiervan sprake zijn, dan zullen we dat zo snel mogelijk in beeld brengen.

Vanwege de krapte op de woningmarkt en de hoogte van de taakstelling huisvesting vergunninghouders is de kans aanwezig dat de gemeente Goirle de taakstelling niet behaalt. Als dat gebeurt, zal de provincie reageren in haar rol als toezichthouder. Het is daarom van belang om ook een verkenning te doen naar woonvormen.

12

Financiële gevolgen We herhalen hier in tabelvorm alle financiële mutaties van dit programma. Ook ziet u hier de verschuivingen tussen programma's of dekkingen uit reserves en voorzieningen. Onderaan ziet u wat het netto-effect is van de mutaties op dit programma. 1 Inwoner

2022

Financiële mutaties (bedragen x € 1.000) Thema 1.1 Preventie

-47

1 Cultuur - begrotingsherstel

-50 I

2 Buitensportvoorzieningen - kapitaallasten 3 GGD

-21 S -12 S

4 Vroegsignalering - begrotingsherstel 5 Subsidie - begrotingsherstel

-35 I -14 S

8 Voorliggend veld - centraliseren budget (thema 1.3)

85 S

Financiële mutaties (bedragen x € 1.000) Thema 1.2 Onderwijs

51

8 Voorliggend veld - centraliseren budget (thema 1.3)

51 S

Financiële mutaties (bedragen x € 1.000) Thema 1.3 Zorg en activering

-261

4 Vroegsignalering - begrotingsherstel (thema 1.1) 5 Subsidie - begrotingsherstel (thema 1.1) 6 Uitvoeringskosten regionale inkoop 7 Jeugdbescherming Brabant 8 Voorliggend veld - begrotingsherstel

15 I 14 I -42 I -37 I -75 I

8 Voorliggend veld - centraliseren budget (thema 1.1 / 1.2)

-136 S

Totaal Programma 1 Inwoner

-257

Verschuiving tussen programma's Geen mutaties Totaal verschuivingen tussen programma's

0

Mutatie reserves Geen mutaties Totaal mutatie reserves

0

Totaal 1 Inwoner - na dekking

-257

13

Programma 2 Leefomgeving Thema 2.1 Slim omgaan met ruimtegebruik Hoe staan we er voor? Onderhoud wegen De nasleep van de coronapandemie maar ook de economische recessie ten gevolge van de Oekraïnecrisis zorgen voor stijgende brandstof- en materiaalprijzen en schaarste van grondstoffen. Dat maakt dat we de werkzaamheden uit ons uitvoeringsprogramma regelmatig moeten herijken. Bovendien bepalen de leveranciers momenteel de markt, daardoor is onze invloed op prijzen beperkt. Dat vormt een risico, omdat nog onzeker is of de beschikbare middelen voldoende zullen zijn. Vooralsnog bezien we wat temporiseren met en herprioriteren van projecten aan ruimte kan bieden. We informeren de inwoners actief, indien zij geraakt worden door uitstel van werkzaamheden in hun woon- of werkomgeving. Voor de uitvoering van het groot onderhoud aan de wijk 't Ven-noord is al opdracht verleend aan Heijmans. Het project heeft echter 7 maanden vertraging opgelopen door te weinig capaciteit bij netbeheerder Enexis, die ondergrondse werkzaamheden moet uitvoeren voor de werkzaamheden van Heijmans kunnen starten. De verwachting is dat gedurende deze 7 maanden bouwkosten zullen stijgen. Indien deze stijging fors is bestaat de kans dat Heijmans deze kostenstijging gedeeltelijk aan ons doorberekent. De omvang hiervan is momenteel nog niet bekend. De renovatie van de Pastorenbuurt is nog niet aanbesteed.

De verwachting is dat dit eind 2022 plaatsvindt. Onbekend is of het werk binnen het eerder gestelde budget gerealiseerd kan worden. Dit zal te zijner tijd in kaart worden gebracht. Mocht het beschikbare budget onvoldoende blijken dan zullen verdere stappen worden ondernomen. Ook onze leveranciers en samenwerkingspartners hebben met prijsstijgingen en grondstoffen- en personele krapte te maken. Zo heeft Enexis, die voor ons grote aansluitingen op projectbasis verzorgt, aangekondigd noodgedwongen een wachttijd van 52 weken voor grote projecten te hanteren. Verduurzamen openbare verlichting We stemmen het tempo van verduurzaming van de openbare verlichting af op de beschikbare financiële middelen. In 2022 bereiden we een nieuw OV-plan voor. Stimuleringsregeling Landschap (STILA) Binnenkort wordt de Stimuleringsregeling landschap, waarin Goirle nu ook deelneemt, geopend. Er zijn al 5 initiatiefnemers in Goirle die gebruik willen maken van deze regeling. Uitvoering binnen de kaders van de woonvisie We zijn hard aan de slag gegaan binnen de kaders die in de Woonvisie zijn vastgesteld. Het vertrek van de beleidsmedewerker Wonen en RO en het nog niet in kunnen vullen van deze vacature zorgen helaas voor vertraging in de uitvoering. In februari jl. heeft minister De Jonge nieuwe ambities geformuleerd. We hebben nog niet in beeld wat het betekent maar wel dát het wat betekent.

Doorvertaling van nationale ambities op woongebied gaan ook een lokaal effect hebben. Zo vraagt versnelling van de bouwopgave in combinatie met de betaalbaarheid van woningen door middel van bijvoorbeeld flexwonen, waarvoor ook een motie is ingediend, aandacht. Het invullen van de vacature voor beleidsmedewerker Wonen en RO heeft daarom grote aandacht.

14

Vergunningverlening Omgevingsrecht Vanwege arbeidsmobiliteit en ziekte zijn er veel vacatures. Omdat voor het verlenen van vergunningen wettelijke termijnen gelden zijn inhuur en uitbesteding onvermijdelijk, zeker in een markt waarin steeds meer vergunningen worden aangevraagd. De verwachting is dat daardoor aanvullend budget voor inhuur nodig is en uitbesteding van het werk onvermijdelijk is. Brug Nieuwkerksbaantje wordt onderdeel Proeftuin/Fokmast In de begroting 2022 namen we een krediet van € 170.000 op voor vervanging van de brug in het Nieuwkerksbaantje over de Poppelse Leij. Dit kwam voort uit een inventarisatie vanuit het onderhoudsplan civiele kunstwerken. Vervolgens bleek dat de betreffende brug geen eigendom van de gemeente is. We zijn wel verantwoordelijk voor veiligheid, toegankelijkheid en bereikbaarheid van de openbare weg ter plaatse. Het Nieuwkerksbaantje, en daarmee ook deze brug, is echter een belangrijk onderdeel van het plan proeftuin Fokmast. Om de herinrichting van het gebied te kunnen realiseren moet het recreatief verkeer naar o.a. Klooster Nieuwkerk en de golfbaan in de toekomst over het Nieuwkerksbaantje worden geleid, in plaats van via de Regte Heide (i.v.m. stikstofdepositie). Daarom moet het Nieuwkerksbaantje worden opgewaardeerd, en worden ook hogere eisen gesteld aan de toekomstige brug.

Daarom worden vervanging en verbetering van de brug in het Nieuwkerksbaantje meegenomen in het project proeftuin Fokmast. Uitvoering staat gepland voor 2023 of 2024, afhankelijk van de voortgang van de bestemmingsplanprocedure. In afwachting daarvan is het toegestane gewicht van wegverkeer op de brug verlaagd, waardoor het risico op bezwijking tot een minimum beperkt wordt. Welke concrete voorstellen doen we? Financiële mutaties (bedragen x € 1.000) Thema 2.1 Slim omgaan met ruimtegebruik 9 Glasvezel 10 Softwarelicenties 11 Bommenregeling 12 Rotonde Turnhoutsebaan - begrotingsherstel

-122 28 I -25 S -125 I 0I

9. Glasvezel Nadat in Riel glasvezel in de kern was aangelegd, bleek er budget te resteren vanwege leges en lagere toezichtskosten. Dat geeft een incidenteel voordeel van € 28.000. 10. Softwarelicenties We kochten nieuwe software voor de implementatie van de Omgevingswet. Na het opstellen van de begroting 2022 werd duidelijk dat de structurele licenties voor implementatie van de Omgevingswet aanzienlijk duurder uitvallen. Omdat in GHO-verband met dezelfde software wordt gewerkt is harmonisatie van processen eenvoudiger te realiseren. Verwachte structurele meerkosten € 25.000. 11. Bommenregeling Havep heeft voor de locaties Parallelweg en het terrein aan de Bergstraat onderzoeken uitgevoerd om Niet Gesprongen Explosieven op te sporen. 68% van de totale kosten van deze onderzoeken worden aan de ontwikkelaar vergoed door het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. Het ministerie stelt dit bedrag in de meicirculaire 2022 beschikbaar aan de gemeente. In juni zullen wij dit bedrag overmaken aan de projectontwikkelaar. Het gaat om een totaalbedrag van ongeveer € 125.000. In programma 5 verwerken we de inkomsten van de algemene uitkering, in programma 2 begroten we de doorbetaling aan de ontwikkelaar. Dit is een budgetneutrale mutatie.

15

12. Rotonde Turnhoutsebaan / Tijvoortsebaan - begrotingsherstel Voor 2022 is een investering van € 1.800.000 voor de rotonde Turnhoutsebaan / Tijvoortsebaan beschikbaar gesteld door de raad. De jaarlijkse lasten van deze investering aan rente en afschrijving zijn € 90.000. Deze jaarlijkse lasten verwerkten we in de begroting 2022. Voor een deel van deze kapitaallasten was al dekking aanwezig binnen de begroting. Om deze dekking goed te verwerken, verplaatsen we € 440.000 vanuit de jaarschijf infraplan wegen 2022. Daarnaast storten we het saldo van de reserve Turnhoutsebaan van € 764.000 in de reserve dekking kapitaallasten. De reserve Turnhoutsebaan heffen we daarna op. Dit is een bevoegdheid van de raad. Welke kansen / risico's zien we? Prijsstijgingen Binnen dit thema is een groot deel van ons directe uitvoeringswerk ondergebracht. Daardoor verwachten we binnen dit thema een fors nadelige impact van prijsstijgingen ten gevolge van de huidige inflatie. De omvang daarvan is nog niet duidelijk. Vanzelfsprekend hebben de gemeenten hiermee te maken. Daarom volgen we de berichtgeving van de VNG, hoe hiermee in de begroting om te gaan, op de voet. Recente prijsstijging van bestekken, transport- en materiaalkosten hebben ertoe geleid dat de Diamantgroep, die voor ons het regulier groenonderhoud verzorgt, ons een nieuwe begroting heeft toegestuurd.

De huidige contractprijs was gebaseerd op een bestekberekening uit 2016. Momenteel richten we ons op actualisatie van de areaalgegevens, waarna een nieuwe bestekberekening door de Diamantgroep kan worden doorgerekend. Vanwege prijsstijgingen, maar ook vergroting van het areaal, moet een forse structurele kostenverhoging worden verwacht. Stijgende bouwkosten maken het moeilijker om te bouwen voor specifieke doelgroepen: jongeren, statushouders, sociaal, etc. Er is zowel impact op doelgroepen, als op planning en realiseerbaarheid. Aannames in de grexen behoeven mogelijk herijking. Fietspad Riel-Gilze Door de grote prijsstijgingen van de afgelopen tijd zullen de kosten voor het aanleggen van het fietspad Gilze-Riel aanzienlijk hoger zijn dan eerder gedacht. Daarnaast is het nog niet duidelijk of alle grondeigenaren de benodigde gronden willen verkopen waardoor de kans aanwezig is dat het project niet doorgaat. Sturing op wonen en bouwen Uitvoering van de Woonvisie 2019-2022 en de voorbereiding van de nieuwe Woonvisie 2023 en verder vertraagt vanwege een actuele vacature beleidsmedewerker Wonen en RO. Met de doorvertaling en uitvoering van de Woonvisie proberen we onze sturing en invloed op woningbouw voor specifieke doelgroepen te borgen. We onderzoeken de mogelijkheid om dit jaar toch prioriteit aan de Woonvisie 2023 en verder en het thema flexwonen te kunnen geven.

HUB De Baars Voor de Gebiedsvisie De Baars is de inhuur van een projectleider/voorbereiding Gebiedsvisie tot nu toe gefinancierd door de betrokken gebiedspartijen, waaronder ook de gemeente Goirle. Vanaf 2022 neemt Tilburg als voortrekker van het Regionaal Publiek Ontwikkelbedrijf deze kosten voor haar rekening. Abusievelijk is geen rekening gehouden met de afspraak die in regionaal verband is gemaakt over de kosten tot 2021. Voor Goirle is dat een bedrag van 12.500. Te zijner tijd zal worden bezien of kosten (gedeeltelijk) bij het Regionaal Publiek Ontwikkelbedrijf terug gevorderd kunnen worden.

16

OMWB De uren die de OMWB besteed aan de externe VTH-taken zijn hoger dan geraamd. Er worden meer overtredingen geconstateerd. We zien een trend van vaker handhavend optreden waardoor de door de OMWB te besteden uren toenemen. Het positieve resultaat is dat we daarmee mogelijke milieuproblemen voorkomen. Dit draagt bij aan een schone, gezonde en veilige leefomgeving. We verwachten hierdoor een toename van de kosten van de OMWB.

Thema 2.2 Verstandig omgaan met natuurlijke bronnen Hoe staan we er voor? Terugdringen hoeveelheid restafval Sinds 2016 maken we minder restafval door betere afvalscheiding aan huis. Vanaf dat jaar maken we echter meer grof restafval (grofvuil). De service voor afvalscheiding en het restafval aan huis en de service op de milieustraat beïnvloeden elkaar. Om het doel van maximaal 60 kilogram restafval per inwoner te halen, zijn daarom maatregelen aan huis en op de milieustraat noodzakelijk. In ons restafval komen nog altijd veel GFT, PMD, papier, glas en andere recyclebare stromen voor. Ook in het grof restafval bevindt zich nog altijd veel recyclebaar materiaal. Doorontwikkeling milieustraat naar circulair ambachtscentrum Voor maximaal hergebruik en minimaal grof restafval startte de gemeente met La Poubelle de pilot drive-thru in 2021. Tijdens de pilotfase werd een duidelijke afname van de hoeveelheid grof restafval geconstateerd. Samen met La Poubelle zijn wij overtuigd van de nieuwe aanpak en willen we de volgende fase starten. Daarvoor is extra ruimte nodig op de reeds te kleine milieustraat. Voor puin & tuin zijn goede alternatieven in de buurt en regio. Voor de overige stromen is dat niet het geval. Daarom stopt de inname van puin & tuin per 1 juni 2022.

Hierdoor kan de milieustraat worden heringericht voor meer waardecreatie uit het grof restafval en alle spullen van autoband tot en met zaklamp. Bestrijden risico op wateroverlast Enkele civiel technische klussen, zoals wijkreconstructie 't Ven, zijn vertraagd. Dit komt onder andere door personeelstekort bij (stroom)netbeheerder Enexis (door de energietransitie). Deze vertraging in de klus, waarbij de riolering grootschalig wordt aangepakt, zorgt ook voor vertraging in de bestrijding van 'het risico dat wateroverlast optreedt'. De verwachting is echter niet dat de kans op wateroverlast, of meldingen hierover, zal toenemen. Energietransitie Sinds de in december 2021 vastgestelde transitievisie warmte zijn de energietarieven fors toegenomen. Daarmee waarschijnlijk ook de energiearmoede. Vanuit het Rijk zijn er aanvullende middelen voor energiearmoede beschikbaar gekomen. We hebben in 2022 € 153.534 ontvangen van het Rijk voor de aanpak van energiearmoede. Wat we van dit bedrag niet gebruiken, moeten we in 2024 terugbetalen. Daarom krijgt dit onderwerp nu voorrang bij de inzet van de beschikbare ambtelijke capaciteit. We verwachten dat we hiervoor het budget Energietransitie (bijna € 200.000) waarschijnlijk niet volgens planning kunnen inzetten dit jaar. Dit budget schuift dan door naar 2023.

17

Welke concrete voorstellen doen we? Financiële mutaties (bedragen x € 1.000) Thema 2.2 Verstandig omgaan met natuurlijke bronnen 13 Afval - begrotingsherstel 14 Riolering - begrotingsherstel 14 Egalisatievoorziening tarieven rioolheffing 15 Subdisie - begrotingsherstel 15 Egalisatievoorziening tarieven rioolheffing - subsidie

0 0S -25 S 25 S -8 I 8I

13. Afval - begrotingsherstel De werkzaamheden voor het grondstoffenbeleidsplan waren eind 2021 nog niet afgerond. Wel liep op dat moment de tijdelijke formatie voor 3 jaar af. Voor de afronding van de werkzaamheden is tijdelijke inhuur noodzakelijk. Omdat de eerder genoemde formatie abusievelijk niet tijdelijk was verwerkt, kan de aanvullende inhuur uit dit budget worden gedekt. We verplaatsen het formatiebudget naar inhuur, dit is een budgettair neutrale mutatie. 14. Riolering - begrotingsherstel De raad stelde in december 2021 het programma Water en Riolering vast. Dit besluit is genomen, nadat de begroting 2022 werd vastgesteld. Bij dit raadsbesluit was geen begrotingswijziging gemaakt. Daardoor is de begroting en meerjarenraming niet aangepast. De kosten dekken we uit de egalisatievoorziening tarieven rioolheffing. 15. Subsidie - begrotingsherstel In 2021 is € 8.365 subsidie voor het hergebruik van regenwater verleend. Abusievelijk is dat niet in de jaarstukken 2021 verwerkt. Omdat declaratie van de verstrekte subsidies in 2022 plaats vindt, dreigt het subsidiebudget voor 2022 nu benut te worden door aanvragen uit voorgaand jaar. Daarom stellen we voor de ramingen te corrigeren met het bedrag van de in 2021 verleende subsidies. Op die manier blijft er ook budget beschikbaar voor subsidie-aanvragen in 2022.

De aanpassing wordt gedekt uit de voorziening egalisatie tarieven rioolheffing. Welke kansen / risico's zien we? Riolering Het aanbestedingstraject voor het onderhoud aan rioolgemalen is vertraagd. Een risico hierbij zijn hogere prijsstijgingen voor zowel ad hoc reparaties, als voor het toekomstige onderhoudscontract. Indexatie en inflatie zijn een mogelijk risico voor de toekomstige rioleringskosten. Het effect van toenemende kosten op de tarieven rioolheffing is momenteel nog erg onzeker. Energietransitie De hogere energietarieven bieden een extra aanleiding, om de energietransitie een impuls te geven. Voor deze impuls is ook personele capaciteit benodigd. Deze capaciteit is niet structureel begroot en lastig te vinden (ook voor inhuur en uitbesteding).

18

Thema 2.3 Zorg voor veilige leefomgeving Hoe staan we er voor? Veilige woon- en leefomgeving Overlast De Hovel en De Haspel Jongerenoverlast en vernieling komen in golfbewegingen; groepjes jongeren verschillen qua samenstelling en overlastlocatie. We brengen dit doorlopend in beeld en passen daar de aanpak op aan. Dat doen we in samenwerking met boa’s, politie en het jongerenwerk zowel preventief als repressief. Veiligheidsbeleving Eén keer per twee jaar wordt in de gemeente onderzoek gedaan naar het gevoel van veiligheid onder inwoners. De resultaten van dit onderzoek worden opgenomen in de veiligheidsmonitor. In 2017, 2019 en 2021 is er onderzoek gedaan. De resultaten worden in de loop van 2022 bekend en worden met een RIB aan de raad gecommuniceerd. Weerbaarheid tegen ondermijning Weerbaarheid van ondernemers, inwoners, verenigingen en de eigen organisatie We controleren op frequente basis locaties in samenwerking met de politie en organiseren gezamenlijk actiedagen. We blijven via onze mediakanalen aandacht vragen voor het (anoniem) melden van signalen van ondermijning. Zo besteden we elke maand aandacht aan het meldpunt Meld Misdaad Anoniem. Voor professionals van het Mill Hill en de Keyzer zijn in februari en maart voorlichtingssessies georganiseerd over (kwetsbare) jongeren in de georganiseerde criminaliteit.

In 2021 lichtten we diverse teams in de organisatie voor over de verschijningsvormen van ondermijning. Hier blijven we periodiek aandacht aan besteden. Zo bieden we in 2022 (via de Taskforce RIEC Brabant-Zeeland) een training aan over integraal afpakken (financiën/belastingen). We geven uitvoering aan het Bibob-beleid om te voorkomen dat we onbedoeld criminele activiteiten faciliteren. We voeren de Bibob-toets uit op aanvragen waar dit op basis van het Bibob-beleid verplicht is. Alle activiteiten vinden plaats binnen de bestaande formatie en structurele exploitatiebudgetten. Welke concrete voorstellen doen we? Financiële mutaties (bedragen x € 1.000) Thema 2.3 Zorg voor veilige leefomgeving 16 Veiligheidsregio 2021

45 45 I

16. Veiligheidsregio 2021 Op basis van de voorlopige jaarstukken 2021 van de VRMWB verwachten we voor 2021 een teruggaaf van € 44.591. Het positief resultaat is voornamelijk behaald door het minder uitvoeren van opleiden en oefenen vanwege de corona-crisis. Welke kansen / risico's zien we? Voor dit thema zijn er geen kansen of risico's te melden. 19

Financiële gevolgen We herhalen hier in tabelvorm alle financiële mutaties van dit programma. Ook ziet u hier de verschuivingen tussen programma's of dekkingen uit reserves en voorzieningen. Onderaan ziet u wat het netto-effect is van de mutaties op dit programma. 2 Leefomgeving

2022

Financiële mutaties (bedragen x € 1.000) Thema 2.1 Slim omgaan met ruimtegebruik

-122

9 Glasvezel 10 Softwarelicenties

28 I -25 S

11 Bommenregeling 12 Rotonde Turnhoutsebaan - begrotingsherstel

-125 I 0I

Financiële mutaties (bedragen x € 1.000) Thema 2.2 Verstandig omgaan met natuurlijke bronnen 13 Afval - begrotingsherstel

0 0S

14 Riolering - begrotingsherstel 14 Egalisatievoorziening tarieven rioolheffing 15 Subdisie - begrotingsherstel 15 Egalisatievoorziening tarieven rioolheffing - subsidie

-25 S 25 S -8 I 8I

Financiële mutaties (bedragen x € 1.000) Thema 2.3 Zorg voor veilige leefomgeving 16 Veiligheidsregio 2021

45 45 I

Totaal Programma 2 Leefomgeving

-77

Verschuiving tussen programma's 11 Bommenregeling (prog 5) Totaal verschuivingen tussen programma's

125 125

Mutatie reserves 12 Reserve Turnhoutsebaan 12 Reserve dekking kapitaallasten Totaal mutatie reserves

-764 764 0

Totaal 2 Leefomgeving - na dekking

48

20

Programma 3 Bedrijvigheid Thema 3.1 Bedrijvigheid Hoe staan we er voor? Levendig centrum en florerende detailhandel Aan het einde van dit jaar moet een draagvlakmeting gehouden worden van de BIZ-Centrum Goirle. Dit is een verplichting op basis van de Wet bedrijfsinvesteringszones. Uit het landelijke koopstromenonderzoek blijkt dat de winkelcentra van Goirle en Riel goed scoren, met uitzondering van bereikbaarheid met openbaar vervoer. Vitale, innovatieve, duurzame bedrijven-terreinen Ons Tijvoort heeft in 2021 een subsidie voor de aanleg van groene lunch-hubs op bedrijventerrein Tijvoort ontvangen. Dit project moet dit jaar uitgevoerd en verantwoord worden. Dit zal door Tijvoort nog afgewikkeld worden. In 2020 is de Green Deal Tijvoort 2020-2022 aangegaan. Hierdoor heeft de gemeente in 2020 een verplichting van € 30.000 voor de uitvoering van diverse projecten. Over de jaren 2020-2022 investeert de gemeente in totaal € 60.000. Hierin hebben, naast de gemeente, ook Ons Tijvoort en individuele ondernemers een financiële verplichting. De gezamenlijke investering van deze 3 partijen over deze 3 jaar was € 150.000. De Bedrijveninvesteringszone Tijvoort is per 1 januari 2022 opgehouden te bestaan. Daardoor is de geclusterde overlegstructuur met de gevestigde ondernemingen vervallen. Een eventueel alternatief en de rol van de gemeente daarin is een bestuurlijke keuze.

Daarnaast is het ook mogelijk dat de bedrijven zelf een alternatief initiëren. Er is nog een terugbetalingsverplichting van BIZ Tijvoort aan de gemeente. Op dit moment wordt doorgerekend wat er nog afgehandeld moet worden tussen de stichting Ons Tijvoort en de gemeente. Welke concrete voorstellen doen we? Financiële mutaties (bedragen x € 1.000) Thema 3.1 Bedrijvigheid 17 Bels Lijntje

-15 -15 I

17. Bels Lijntje Vanaf 2017 maakt Goirle deel uit van een samenwerkingsverband tussen de aan het Bels Lijntje gelegen gemeenten in Nederland en België en Toerisme Provincie Antwerpen. Doel van deze samenwerking is om de fietsbeleving te waarborgen. Hiervoor is een plan gemaakt (visie- en inspiratieboek). Dit plan is uitgerold in een huisstijl voor het Bels Lijntje. De kosten hiervoor worden gedragen door de gemeente Tilburg en Stad Turnhout. Goirle zal zelf wel de basisinfrastructuur moeten aanpassen. Hiervoor is in 2020 een budget van € 15.000 beschikbaar gesteld. Dit is overgeheveld naar 2021 en kon niet nogmaals overgeheveld worden naar 2022. De verwachting is dat de aanpassingen in dit jaar (2022) kunnen worden uitgevoerd. Voorstel is daarom opnieuw incidenteel € 15.000 ter beschikking te stellen.

21

Welke kansen / risico's zien we? Kermissen Door corona is de kermis in 2020 en 2021 niet doorgegaan. De gunningen voor 2020 en 2021 zijn doorgezet naar 2022. In de overeenkomst met de kermisondernemers is een energieprijs op basis van de tarieven 2020 opgenomen. Deze tarieven zijn één- op één doorgeschoven. Door de gestegen brandstofprijzen is de verwachting dat de kosten voor brandstof (dieselaggregaten) hoger zullen zijn. Gevolgen coronapandemie en oorlog in Oekraïne Op dit moment is nog onduidelijk wat de precieze gevolgen zijn van de coronacrisis. Daarbij kan ook de oorlog in Oekraïne de situatie verstoren. De Kamer van Koophandel verwacht in de loop van 2022 dat landelijk 10% van de bedrijven in acute financiële problemen komt. Met name in de sectoren horeca, cultuur en evenementen. Wat dit exact voor Goirle en Riel betekent kunnen we thans niet inzichtelijk maken.

Financiële gevolgen We herhalen hier in tabelvorm alle financiële mutaties van dit programma. Ook ziet u hier de verschuivingen tussen programma's of dekkingen uit reserves en voorzieningen. Onderaan ziet u wat het netto-effect is van de mutaties op dit programma. 3 Bedrijvigheid

2022

Financiële mutaties (bedragen x € 1.000) Thema 3.1 Bedrijvigheid 17 Bels Lijntje Totaal Programma 3 Bedrijvigheid

-15 -15 I -15

Verschuiving tussen programma's Geen mutaties Totaal verschuivingen tussen programma's

0

Mutatie reserves Geen mutaties Totaal mutatie reserves

0

Totaal 3 Bedrijvigheid - na dekking

-15

22

Programma 4 Bestuur en organisatie Thema 4.1 Bestuur Hoe staan we er voor? Opkomstbevordering verkiezingen We maakten samen met de griffie een plan om de opkomst voor de gemeenteraadsverkiezing te bevorderen. We gebruikten hiervoor (sociale) media, organiseerden activiteiten en boden een stemwijzer aan. Speciale aandacht besteedden we aan jongeren die voor het eerst stemden voor de gemeenteraad. Het opkomstpercentage was 51,8%, tegenover 54,9% in 2018. Dit lag hoger ten opzichte van het landelijk gemiddelde (50,4%). Regionale samenwerking De maatschappelijke opgaven waar we als gemeente voor staan beperken zich niet tot de gemeentegrenzen en vragen om regionale samenwerking. De rijksoverheid en de provincie kijken steeds meer naar het regionale schaalniveau om opgaven aan te pakken. In de regio Hart van Brabant werken we de komende tijd gezamenlijk met de nieuwe raden en colleges aan een nieuwe kernagenda voor onze regionale samenwerking. De kernagenda is het document met daarin de opgaven, ambities en taken die wij de komende vier jaar gezamenlijk via Regio Hart van Brabant invulling willen geven. Op basis van die kernagenda geven we de regiobegroting vorm. Vergaderinstallatie We gebruiken een extern adviesbureau dat ons begeleidt bij de aanbesteding voor de nieuwe vergaderinstallatie in de raadszaal. Hiervoor zetten we € 8.000 extra in.

We streven er naar dit binnen de bestaande budgetten op te vangen. Welke concrete voorstellen doen we? Financiële mutaties (bedragen x € 1.000) Thema 4.1 Bestuur 18 Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG) 19 Griffie 20 Accountantscontrole

-51 -13 S -25 I -13 S

18. Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG) Gemeenten hebben grote maatschappelijke en organisatorische opgaven. Een aantal daarvan is beter te realiseren door gezamenlijk op te trekken. Daarom startten gemeenten in 2018 met de Gezamenlijke Gemeentelijke Uitvoering (GGU), waarvoor er jaarlijks een fonds bij VNG beschikbaar wordt gesteld voor de financiering van collectieve activiteiten om de uitvoering in alle gemeenten te versterken. In 2022 is de bijdrage van de GGU met € 13.000 verhoogd om nieuwe structurele diensten te ontwikkelen en uitvoering te geven aan drie nieuwe ontwikkelingen: kwaliteit & rechtmatige zorg, publieke gezondheid en fysieke leefomgeving. 19. Griffie Voor de inzet van de interim-griffier en tijdelijke ondersteuning maken we extra kosten, die niet waren voorzien. Daarnaast zet de werkgeverscommissie de eerste stappen in de zoektocht naar een nieuwe griffier. Hierbij is een extern bureau betrokken. De totale kosten van dit alles schatten we in op € 25.000 incidenteel.