Agendapunt 9. Lokaal uitvoeringsplan armoede Goes 2021 2022 definitief.DEF

Lokaal uitvoeringsplan Armoede & Schulden 2021-2022 gemeente Goes

www.goes.nl

1. Inleiding

www.goes.nl

1 Inleiding Armoede en schulden hebben een grote impact op iemands leven. Goes werkt, samen met de andere Bevelandse gemeenten en de afdeling Werk, Inkomen en Zorg (WIZ) van GR de Bevelanden aan de aanpak van armoede en schulden. Dit doen we met vele andere organisaties in het Sociaal Domein. Eind 2020 heeft de gemeenteraad de nota ‘Leven zonder (geld)zorgen - kadernota armoede & schulden De Bevelanden 2021-2024’ vastgesteld. De Bevelandse kadernota beschrijft de Bevelandse kaders op hoofdlijnen. Met dit lokaal uitvoeringsplan vertalen we de Bevelandse kaders en aanvullende kaders vanuit de Goese gemeenteraad naar een lokaal uitvoeringsplan. Omdat het inmiddels halverwege 2021 is kiezen we ervoor om het lokaal uitvoeringsplan voor twee jaar op te stellen.

In de Bevelandse Kadernota zijn 4 kaders genoemd: ➢ De aanpak van armoede en schulden is een gezamenlijke verantwoordelijkheid ➢ We helpen inwoners met kans op armoede en/of schulden vroegtijdig en preventief ➢ Door laagdrempelige, logische en begrijpelijke ondersteuning sluiten we aan bij de leefwereld van de mensen ➢ Kinderen moeten gelijke kansen hebben in het onderwijs en de samenleving, zij mogen niet de dupe zijn van de financiële problemen thuis Naast de 4 Bevelandse kaders uit de Kadernota, zijn vanuit de gemeenteraad 3 aanvullende kaders vastgesteld voor de lokale aanpak armoede: ➢ De armoedeval moet worden opgelost, de gemeente Goes ontwikkelt plannen zodat werken loont en leidt tot een hoger besteedbaar inkomen. ➢ Schulden moeten worden aangepakt, de gemeente Goes zet extra in op het voorkomen en het oplossen van schulden. ➢ We ondersteunen werkende armen, de gemeente Goes zorgt ervoor dat werkende armen meer in beeld komen en biedt hen passende ondersteuning Naast deze kaders, is in het uitvoeringsplan aansluiting gezocht bij Goes voor Elkaar. Zorgen voor jezelf (en gezin), ook in financieel opzicht, staat centraal, net als het nemen van de eigen verantwoordelijkheid (waar mogelijk). We proberen aan te sluiten bij wensen en behoeften van inwoners, verplaatsen ons in hun leefwereld en stellen de vragen en behoeften van de inwoner centraal.

2. Waar gaan we in 2021 en 2022 op inzetten

www.goes.nl

2. Waar gaan we in 2021 en 2022 op inzetten In december 2020 is de Bevelandse Kadernota Armoede en Schulden vastgesteld. Voorafgaand aan deze Bevelandse Kadernota is een enquête uitgezet bij alle inwoners die gebruik maken van één van de minimaregelingen en is bij de Bevelandse gemeenteraad input opgehaald om de Bevelandse kaders te bepalen. Tijdens de vaststelling van de Bevelandse kaders zijn ook 3 extra lokale kaders vastgesteld. Participatie jongeren en minimagezinnen Om inzicht te krijgen wat er leeft bij Goese jongeren en minimagezinnen is een participatiebijeenkomst met de doelgroep georganiseerd, als input voor de lokale armoede nota. Deze bijeenkomst is voorbereid en georganiseerd door minimagezinnen van het project Goes Bezig in samenwerking met het SMWO. Andere minimagezinnen (zowel kinderen als ouders) zijn gevraagd om deel te nemen aan de bijeenkomst. Tijdens deze sessie is duidelijk geworden dat: • Deelnemers een creatieve kant laten zien. Ze hebben allerlei tips en ideeën voor elkaar om van de nood een deugd te maken. Zelf cadeaus maken of veel kleine cadeaus inpakken, bonnen bewaren voor een groot cadeau en het gebruiken van fondsen zijn tips die naar voren komen. • De armoede die deelnemers ervaren zit hem in het niet kunnen creëren van een andere toekomst voor hun kinderen.

Op school krijgen de kinderen te horen “Goh, je bent al 6 jaar niet op vakantie geweest... Ga je dit jaar nou wel eens?” en “Trakteer jij alleen maar een zakje Haribo?”. • Gezond eten kunnen kopen voor het gezin een uitdaging is. “Frikandellen, zijn goedkoper dan een stuk kip!” • De vooroordelen over minima die deelnemers ervaren bevestigen het wantrouwen richting instanties. Ze ervaren veel controle op hun uitkering en voorzieningen vanuit de gemeente, in gesprek voelt dat wel eens belerend. “Je krijgt bijna het gevoel dat het allemaal je eigen schuld is, ik rijd toch niet voor de lol in een scootmobiel” • Deelnemers moeite hebben met de ‘harde eisen’ om in aanmerking te komen voor hulp vanuit de gemeente. Deelnemers beschrijven dat het niet weten bij welke organisaties ze terecht kunnen het ook niet makkelijker maakt. Ze voelen zich daarin niet gehoord en weten niet waar ze naar toe kunnen voor hulp. “Heb 20 euro te veel inkomen om in aanmerking te komen voor de voedselbank! Je zou bijna schulden maken en bewindvoering nemen zodat je meer rechten hebt!” • Deelnemers moeite hebben met de houding van de gemeente aangaande inzet van fondsen ter ondersteuning van de doelgroep. De deelnemers hebben het idee dat de gemeente dit niet wil faciliteren. Voorbeelden die ze dan noemen zijn het Volwassen Sportfonds en de Linda foundation.

• Dat deelnemers graag zouden willen dat SMWO helpt bij het aanvragen en zicht houden op regelingen die ze kunnen gebruiken Er zijn zoveel verschillende regelingen en ze merken dat de meeste medewerkers van SMWO ze niet wijzen op alle regelingen, maar alleen op de bekende regelingen. Activiteiten 2021 en 2022 In bijlage 1 is een overzicht opgenomen van alle activiteiten die al plaatsvinden (soms samen met ander gemeenten of WIZ). Hieronder is weergegeven waar we in 2021 en 2022 extra op willen inzetten. Kort samengevat willen we de komende 2 jaar inzetten op:

Thema Preventie en vroegsignalering Vroegsignalering binnen de schuldhulpverlening is het in een zo vroeg mogelijk stadium in beeld brengen van financiële problemen bij inwoners om vroegtijdig hulpverlening mogelijk te maken. Hiervoor wordt gebruik gemaakt van daadwerkelijke signalen en outreachende hulpverlening. Wat willen we bereiken? Wat gaan we daarvoor doen? Wat is het resultaat? Regionaal of Benodigde Betrokkenen lokaal middelen Via vroegsignalering willen we Concrete samenwerkingsafspraken Beveland Wonen is een Regionaal € 75.000 p.j. GR de Bevelanden, maximaal voorkomen dat maken met Beveland Wonen. volwaardige Evides, Beveland betalingsachterstanden van samenwerkingspartner binnen Wonen Onderzoeken hoe vroegsignalering vroegsignalering en heeft inwoners verder oplopen en zich ontwikkelen tot een problematische geborgd kan worden tegen lagere hiermee een belangrijke structurele kosten. schuldsituatie. signaleringsfunctie. Via het project Samenwerken over Stelsels (SOS) werken we samen met CZ om inwoners met een betalingsachterstand van > 6 maanden te helpen d.m.v. een maatwerkaanpak. De pilotfase is afgerond, we gaan de aanpak nu verder uitrollen en borgen binnen de organisatie.

Het project uitrollen naar de andere Bevelandse gemeenten.

We zijn aangesloten bij Startpunt Geldzaken. Startpunt Geldzaken ontwikkelt online geldplannen waarmee inwoners zélf (of met steun van vrijwillige of professionele hulpverleners) hun geldzaken in balans kunnen brengen en houden.

We gaan inwoners actief wijzen op de mogelijkheden van Startpunt Geldzaken, via een communicatiecampagne en via onze samenwerkingspartners.

Sturen dat de aanpak wordt vastgelegd in de werkprocessen van GR de Bevelanden.

De werkmethodiek is uitgerold naar minimaal 2 andere Bevelandse gemeenten.

Lokaal met op termijn uitrol naar regionaal

-

CZ en klantmanagers van GR de Bevelanden

Regionaal

€ 5.000

Startpunt Geldzaken en communicatie

Alle klantmanagers van Goes kennen de werkmethodiek van SOS en werken volgens de principes van deze aanpak.

20% meer inwoners maken gebruik van de online geldplannen van Startpunt Geldzaken.

Thema

Bevorderen gezonde leefstijl minima

Uit onderzoek blijkt dat mensen die in armoede leven meer kans hebben op gezondheidsproblemen. Volwassenen die leven met geldzorgen, schulden of armoede, hebben vaker te maken met chronische stress, ongezonde leefstijl, chronische ziektes zoals diabetes en hart- en vaatziekten, maar ook psychosociale problemen. Wat willen we bereiken? Wat gaan we daarvoor doen? Wat is het resultaat? Betrokkenen Regionaal of Benodigde lokaal middelen Momenteel maken 17 van de 40 We gaan samen met de GGD het Minimaal 5 extra scholen Via middelen GGD, scholen Lokaal scholen (BO, VO, SBO, VSO) in aanbod van de Gezonde School sluiten zich aan bij één van de uit het gemeente Goes gebruik van één of nog meer onder de aandacht regelingen van de Gezonde Nationaal meerdere subsidieregelingen van de brengen bij scholen en stimuleren School en minimaal 2 extra Programma Gezonde School en worden begeleid scholen om hier gebruik van te scholen behalen een Onderwijs door een Gezonde School-adviseur. maken. We maken gebruik van themacertificaat. onze communicatiekanalen.

We gaan een pilot starten met Tijdens de weekendschool van De 18 deelnemers van Petje Af Lokaal € 4.000 Scholen, Petje Af deelnemers van Petje Af (kwetsbare Petje Af wordt meerdere keren per weten hoe zij gezond kunnen kinderen uit gemeente Goes) om te jaar aan de 18 deelnemers een ontbijten en hun onderzoeken of we gezond ontbijt aangeboden i.c.m. gezondheidsvaardigheden zijn gezondheidsvaardigheden (m.b.t. voorlichting over het effect van structureel verbeterd. gezond eten) van kinderen in de gezond ontbijten. leeftijd van 10 tot en met 14 jaar structureel kunnen verbeteren. Thema Inzicht krijgen in de behoefte van de doelgroep en het effect van ons armoedebeleid Het is belangrijk om te weten wat er leeft bij de doelgroep en welke behoefte de doelgroep heeft. Wat willen we bereiken? Wat gaan we daarvoor doen? Wat is het resultaat? Betrokkenen Benodigde middelen We willen inzicht krijgen in het Een onderzoek laten uitvoeren Onderzoek is uitgevoerd en Bij voorkeur € 18.000 n.t.b. effect van ons huidige minimabeleid door een extern bureau naar de geeft inzicht in dubbelingen en regionaal, zodat we de huidige middelen beter effecten en het bereik van ons hiaten in het huidige maar kan of anders kunnen inzetten, huidige armoedebeleid. minimabeleid. ook lokaal waardoor dit beter aansluit bij de behoefte van de doelgroep.

Ook We weten of er in Goes sprake is van een armoedeval en hoe we deze kunnen voorkomen.

willen wij inzicht krijgen in het bereik van ons minimabeleid en inzicht krijgen of er sprake is van een armoedeval in Goes. We vinden het belangrijk dat minimagezinnen structureel kunnen meedenken over het armoedebeleid.

We gaan minimagezinnen Minimaal 5 minimagezinnen Lokaal Onderdeel SMWO structureel vragen om mee te denken mee over het van regulier denken over het armoedebeleid. armoedebeleid van gemeente contract Via Goes Bezig worden gezinnen Goes. SMWO en uit de doelgroep betrokken bij EU subsidie activiteiten om te achterhalen wat Ensure er bij de doelgroep leeft. Thema Kinderen in armoede In Nederland zitten per klas gemiddeld 2 kinderen die in armoede opgroeien. Scholen kunnen armoede niet oplossen maar worden er wel mee geconfronteerd en er aandacht voor hebben?. Benodigde Wat willen we bereiken? Wat gaan we daarvoor doen? Wat is het resultaat? Betrokkenen middelen We betrekken scholen en Er heeft een gesprek Minimaal 2 scholen, waarvan Lokaal n.t.b. Scholen organisaties bij de aanpak van plaatsgevonden met de tenminste 1 VO-school, en 2 Petje Af kinderarmoede en ontwikkelen Tweemaster, Petje Af en Stichting organisaties denken mee over Stichting Leergeld gezamenlijk nieuwe initiatieven om Leergeld om gezamenlijk na te initiatieven voor kinderen in kinderen in armoede te denken over initiatieven die armoede. ondersteunen. kinderen in armoede kunnen helpen. Ook bij andere scholen willen wij een inventarisatie doen.

We stimuleren scholen om aan de slag te gaan met de handreiking ‘Omgaan met armoede op scholen’ die het basis en voortgezet onderwijs kan helpen om armoede te signaleren, gezinnen in armoede te

We brengen de Handreiking onder de aandacht tijdens diverse overlegvormen, zoals het VIOS. Scholen wordt een training aangeboden om armoede te kunnen signaleren.

Iedere school heeft kennis van de Handreiking. Minimaal 40% van de scholen hebben items rondom armoede in hun schoolreglement opgenomen

Lokaal

-

Scholen

ondersteunen en kansengelijkheid in het onderwijs te bevorderen. We willen schoolgaande kinderen leren omgaan met geld, door hun financiële vaardigheden aan te leren.

We stimuleren scholen om mee te doen aan de landelijke campagne van de ‘Week van het geld’ in maart 2022.

Minimaal 5 scholen doen mee aan de landelijke campagne.

Lokaal

-

Scholen

We willen kinderen in de zomervakantie activiteiten aanbieden tijdens de kindervakantieweek.

Via het SMWO stimuleren we wijken en vrijwilligers actief om activiteiten aan te bieden tijdens de kindervakantieweek.

In elke wijk of dorp worden activiteiten in de kindervakantieweek georganiseerd.

Lokaal

-

SMWO Vrijwilligers

Betrokkenen

Bevelandse gemeenten WIZ

Thema Signaleren van armoede (Verborgen) armoede is soms moeilijk te signaleren en/ of bespreekbaar te maken. Wat willen we bereiken? Wat gaan we daarvoor doen? Wat is het resultaat? We willen netwerkpartners trainen om armoede te kunnen signaleren, zodat het signaleren van armoede een gezamenlijke taak wordt en armoede eerder gesignaleerd wordt.

We gaan trainingen/workshops organiseren voor netwerkpartners (gebiedsteams, CJG, kerken, SMWO, onderwijs enz.) om armoede en financiële problemen te signaleren, bespreekbaar te maken en de weg te wijzen naar hulp en ondersteuning.

Structureel 2-jaarlijkse training aanbieden aan partners zodat zij leren om armoede te signaleren.

Lokaal

Benodigde middelen € 500

We willen armoede en schulden bespreekbaar maken.

Samen met Bevelandse gemeenten en WIZ gaan we via diverse kanalen het campagnemateriaal ‘Kom uit je Schuld/ Kom jij eruit?’ onder de aandacht brengen.

Het taboe rondom armoede en schulden wordt verminderd.

Regionaal

-

NIBUD

3. Verwachte ontwikkelingen

www.goes.nl

3. Verwachte ontwikkelingen Vanuit WIZ worden er dit najaar diverse voorstellen verwacht die financiële consequenties hebben. Bij een aantal voorstellen is de hoogte van de financiële consequenties nog onbekend. De toekomstige voorstellen worden nog separaat aangeboden aan de Bevelandse gemeenten. Schuldhulpverlening aan ondernemers Gemeenten moeten op grond van de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening (Wgs) een aanpak hebben voor ondernemers met schulden. Met de wijziging van de Wgs per 1 januari 2021 is dit nog eens benadrukt: ook ondernemers moeten toegang hebben tot de gemeentelijke schuldhulpverlening. Dit betekent dat gemeenten verantwoordelijk zijn voor de eerste opvang. De verwachting is dat de huidige coronacrisis leidt tot een toename van het aantal ondernemers met financiële problemen. Hoewel door de Tozo-regelingen deze toename tot op heden nog niet te zien is, is de verwachting dat na afloop van die regelingen het aantal aanvragen door ondernemers wel flink gaat toenemen. Er zal vanuit WIZ een voorstel aan de gemeenten worden voorgelegd. De strekking van dit voorstel is om een pilot te starten en schuldhulpverlening aan ondernemers uit te besteden aan één of meerdere externe bureaus, omdat bij WIZ de benodigde expertise ontbreekt. Gemeenten ontvangen geen extra middelen specifiek voor schuldhulpverlening aan ondernemers.

Het is een taak die gemeenten altijd al hadden op grond van de Wgs en is daarom in principe niet nieuw. Omdat er in de Bevelandse gemeenten nog geen beleid voor deze doelgroep was en hier nu wel specifiek aandacht voor is, leidt dit tot de extra uitgaven voor de gemeenten. Ondersteuning bij life events In de Kadernota is één van de actiepunten om in te zetten op inwoners die te maken krijgen met een life event. Inwoners die te maken krijgen met een life event (met name een scheiding of verlies van een partner) hebben een aanzienlijke kans om financiële problemen te ontwikkelen. Het is belangrijk om in een vroegtijdig stadium deze inwoners te bereiken, om te voorkomen dat deze problemen zich (verder) ontwikkelen. Om de doelgroep te bereiken is het nodig om in contact te komen met organisaties die een vindplaats kunnen zijn voor deze doelgroep (zoals grote werkgevers in de regio). Door voorlichting te geven aan deze organisaties kan het bestaande aanbod van de mimimaregelingen en bestaand aanbod in het voorliggend veld van o.a. de sociaal juridisch dienstverleners van SMWO onder de aandacht worden gebracht. Daarnaast is het belangrijk om inwoners actief te informeren over veranderingen in hun situatie door middel van een flyer zodra bepaalde life events plaatsvinden, bijvoorbeeld bij het bereiken van de 18-jarige leeftijd.

Eind 2021 wordt een voorstel verwacht vanuit de werkgroep schulddienstverlening en zal duidelijk zijn welke financiële consequenties er zijn. Landelijke ontwikkelingen Er zijn diverse landelijke ontwikkelingen waarbij gemeenten kunnen aansluiten. Vanuit de gemeenteraad van Goes is er een oproep gedaan om aan te sluiten bij de Schuldhulproute. Momenteel kunnen gemeenten aansluiten bij onderstaande initiatieven: ➢ De Nederlandse Schuldhulproute (NSR) werkt aan een Nederland zonder schuldzorgen. Met deze aanpak kunnen mensen met schuldzorgen sneller worden bereikt en kan effectieve hulp worden aangeboden. In de NSR werken bedrijven, banken, gemeenten en partners uit het schuldendomein samen, met als doel om te voorkomen dat betalingsproblemen uitgroeien tot schuldzorgen.

➢ Collectief Schuldregelen versnelt en vergemakkelijkt het tot stand brengen van minnelijke schuldregelingen. Schuldeisers geven vooraf akkoord op betaalvoorstellen en handelen dossiers collectief af. Dat zorgt voor snellere doorlooptijden en minder rompslomp bij gemeenten en schuldeisers. Daardoor krijgen mensen met schulden sneller perspectief en haken ze minder vaak af (en komen daardoor minder vaak in een schulhulpverleningstraject, toch ook?). ➢ Het Schuldenknooppunt is een centrale digitale voorziening voor gestandaardiseerd berichtenverkeer tussen schuldhulpverleners en schuldeisers. Er zijn minder handmatige handelingen nodig. Dit maakt schuldregelen sneller en efficiënter en minder foutgevoelig. ➢ Saneringskredieten zijn een middel om mensen met schulden snel van schuldenstress af te helpen. Met saneringskredieten worden alle schuldeisers in een keer afgelost. Schuldeisers krijgen allemaal binnen korte tijd een deel van hun vordering uitgekeerd en hoeven daarna geen contact meer te onderhouden over de schuld. Om hen te betalen sluit de hulpvrager een krediet af met lage rente bij een Kredietbank. De hulpvrager moet het verleende krediet in 3 jaar bij elkaar sparen. Vanuit de werkgroep Schulddienstverlening wordt een voorstel uitgewerkt.

Het aansluiten bij één of meerdere van bovengenoemde landelijke initiatieven vergt in eerste instantie extra capaciteit van WIZ, omdat vanuit WIZ structureel tijd nodig is om deel te nemen aan deze initiatieven, echter is de verwachting dat door te investeren in preventie en vroegsignalering dit uiteindelijk tijd oplevert binnen schuldhulpverlening. De benodigde financiën zijn nog onbekend.

4. Financiën

www.goes.nl

4. Financiën Gemeenten ontvangen sinds 2013 structureel extra middelen van het Rijk om de aanpak van armoede en schuldenproblematiek te intensiveren. De middelen worden via het Gemeentefonds aan gemeenten beschikbaar gesteld. Het is aan de gemeenten zelf om te beslissen of zij deze middelen voor dit doel inzetten. Gemeente Goes labelt de ontvangen middelen specifiek voor het armoedebeleid, zodat de Rijksmiddelen daadwerkelijk aan de doelgroep worden besteed. In 2021 ontvangt gemeente Goes: ➢ Middelen t.b.v aanpak armoedebestrijding bij kinderen € 135.036 p.j. (structureel) ➢ Middelen t.b.v armoedebestrijding en schuldpreventie € 105.807 p.j. (structureel) ➢ Extra tijdelijke coronamiddelen t.b.v. intensivering aanpak armoede en schulden In 2021 worden de middelen als volgt ingezet: Inkomsten 2021 Inkomsten Rijk

€ 135.036

Totale inkomsten € 135.036 Verschil uitgaven € 50.478 en inkomsten

Activiteiten armoedebestrijding kinderen 2021

Uitgaven 2021

Subsidie Jeugdfonds Sport en Cultuur* Coronakosten Stichting Leergeld Subsidie 2021 Speelgoedbank t.b.v. sinterklaasviering en speelgoeduitgifte Pilot gezondheidsbevordering 1014 jarigen Totale uitgaven:

€ 75.000 (maximaal) € 1.058 € 5.000 € 3.500 € 84.558

*De subsidie aan Jeugdfonds wordt aan het einde van het jaar verrekend o.b.v. het werkelijke aantal doorverwijzingen. De subsidie bedraagt maximaal € 75.000. n.b. De subsidieaanvraag 2021 van Stichting Leergeld is afgewezen vanwege een te hoge eigen reserve.

Inkomsten 2021 Inkomsten Rijk Coronamiddelen

Activiteiten armoede en schulden 2021 € 105.807 € 75.886

Totaal inkomsten € 181.693 Verschil uitgaven € 54.268 en inkomsten

Uitgaven 2021

Voedselbank subsidie 2021 € 13.500 Subsidie Leger des Heils € 8.154 Communicatie Startpunt Geldzaken € 3.267 Jaarlijkse kosten Startpunt € 1.810 Geldzaken Restant subsidie Voedselbank 2020 € 1.160 Administratiekosten BKR € 1.148 Vroegsignalering € 75.886 Training signaleren armoede € 500 Effectonderzoek minimabeleid € 18.000 Totaal uitgaven € 127.425

n.b. De subsidie 2021 aan Humanitas is afgewezen omdat middelen uit 2020 nog niet benut waren.

Binnen de middelen voor armoedebestrijding in 2021 is sprake van een onderbesteding. Tijdens een werksessie met de raad zijn ideeën aangedragen over hoe dit geld kan worden ingezet. Het is echter lastig om extra structurele activiteiten te gaan organiseren omdat vanaf 2023 de armoedemiddelen niet meer toereikend zijn om alle kosten te dekken. Vervolg financiering in 2022 en verder De uitvoeringskosten voor project vroegsignalering bedragen vooralsnog € 75.000 per jaar. In 2021 en 2022 kunnen de uitvoeringskosten worden gedekt uit de incidentele coronamiddelen die wij vanuit het Rijk ontvangen. Als in 2023 de coronamiddelen t.b.v. armoede en schulden wegvallen, betekent dit dat vroegsignalering vanaf 2023 uit de reguliere armoedemiddelen gefinancierd moet worden. Daarnaast worden er ontwikkelingen verwacht met financiële consequenties, waarvan een aantal zaken wettelijk verplicht zijn om uit te voeren. Het is nu nog onduidelijk hoe groot de financiële consequenties zijn van deze voorstellen. Wel is duidelijk dat de middelen voor armoedebestrijding en schuldpreventie waarschijnlijk niet meer toereikend zijn vanaf 2023 en verder. Dit betekent dat er keuzes gemaakt moeten worden, of dat er extra geld beschikbaar wordt gesteld door de gemeenteraad. Hieronder is weergegeven hoe de middelen in 2022 ingezet worden.

Het te ontvangen bedrag aan Rijksmiddelen voor bestrijding kinderarmoede is in de meicirculaire vanaf 2022 bepaald op € 132.480 en wordt hiermee (iets) lager dan voorheen. Inkomsten 2022 Inkomsten Rijk

€ 132.480

Totale inkomsten € 132.480 Verschil uitgaven € 22.480 en inkomsten Inkomsten 2022 Inkomsten Rijk Coronamiddelen (tijdelijk)

€ 105.807 € 75.123

Totaal inkomsten € 180.930 Verschil uitgaven € 18.165 en inkomsten

Activiteiten armoedebestrijding kinderen 2022

Uitgaven 2022

Subsidie Jeugdfonds Sport en Cultuur* Subsidie Stichting Leergeld Activiteitenbudget Ensure/ Goes Bezig Uitrol pilot gezond ontbijt kwetsbare kinderen Totale uitgaven:

€ 75.000 (maximaal) € 10.000 € 10.000

Activiteiten armoede en schulden 2022

Uitgaven 2022

Voedselbank subsidie 2022 Subsidie Leger des Heils

€ 13.500 € 8.154

€ 15.000 € 110.000

Communicatie Startpunt Geldzaken € 3.267 Jaarlijkse kosten Startpunt € 1.810 Geldzaken Subsidie Humanitas € 3.000 Administratiekosten BKR € 1.148 Vroegsignalering € 75.886 Schuldhulpverlening aan € 50.000 ondernemers Aansluitkosten landelijke € 2.000 initiatieven (zoals NSR) Inzetten op financieel advies bij life € 4.000 events Totaal uitgaven € 162.765

Vanaf 2023 vallen de coronamiddelen van € 75.123 weg. Dit betekent dat binnen de beschikbare middelen voor armoede en schulden een tekort van € 56.958 ontstaat. Vervolg proces: Zoals in het uitvoeringsplan is genoemd, is Gemeente Goes samen met WIZ en de Bevelandse gemeenten voornemens om een onderzoek te laten uitvoeren naar de effectiviteit van het huidige minimabeleid en regelingen. Het doel is om inzicht te krijgen in eventuele dubbelingen of hiaten in het minimabeleid en advies te krijgen over hoe we de beschikbare middelen beter of anders kunnen inzetten, zodat dit beter aansluit bij de behoefte van de doelgroep en beter aansluit bij de beschikbare middelen. Met dit onderzoek kunnen we het huidige beleid en de toekomstige voorstellen beoordelen. Dit kan betekenen dat o.b.v. de uitkomsten van het onderzoek dit uitvoeringsplan moet worden aangepast (binnen de financiële mogelijkheden). De aanbevelingen zullen samen met de evaluatie van dit uitvoeringsplan meegenomen worden in het uitvoeringsplan van 2023 en verder. Daarnaast is WIZ verzocht om te onderzoeken hoe hun dienstverlening en werkwijze aangepast kan worden, zodat de structurele lasten voor de Bevelandse gemeenten lager worden en betaalbaar blijven. De gedachte is dat bewegen naar de voorkant d.m.v. preventie en vroegsignalering, (financiële) ruimte oplevert aan de achterkant .

Omdat de kosten vanaf 2023 waarschijnlijk de beschikbare middelen overschrijden zal eind 2022 een financieel voorstel aan de raad worden gedaan.

Bijlage 1. Overzicht van activiteiten, regelingen en samenwerking rondom armoede en schulden in gemeente Goes

www.goes.nl

Bijlage 1 Overzicht van activiteiten, regelingen en samenwerking rondom armoede en schulden in gemeente Goes In onderstaand overzicht zijn alle activiteiten weergegeven die we lokaal of samen met andere gemeenten of WIZ organiseren of financieren. We subsidiëren/ financieren onderstaande initiatieven die een bijdrage leveren aan het tegengaan van armoede: • Jeugdfonds Sport en Cultuur Het Jeugdfonds Sport & Cultuur betaalt de contributie/het lesgeld (tot een gemaximeerd bedrag) voor kinderen en jongeren (van 0 tot 18 jaar) uit gezinnen waar te weinig geld is voor een sportclub of creatieve club. • Stichting Leergeld De stichting stelt zich tot doel om kinderen deel te laten nemen aan activiteiten binnen (bijv. schoolreisjes, kampen) en buiten school (bijv. sport of muzische vorming) ter voorkoming van sociaal isolement om financiële redenen. Stichting Leergeld verzorgt bijvoorbeeld de aanschaf van schoolspullen, zoals een tas, agenda • Humanitas Thuisadministratie Humanitas biedt tijdelijke ondersteuning bij thuisadministratie, waardoor een beroep op schulddienstverlening kan worden voorkomen. • Startpunt Geldzaken Startpunt Geldzaken bestaat uit online geldplannen die huishoudens stap voor stap en op de door hen gewenste tijd en plaats helpen om de eigen geldzaken in balans te krijgen en te houden. Hiermee kunnen mensen financiële problemen voorkomen én oplossen.

De geldplannen zijn voor alle inwoners beschikbaar, waardoor ook mensen worden bereikt die nu niet in beeld zijn bij de gemeente of schulddienstverlening. • Voedselbank de Bevelanden Het bieden van voedselhulp aan de mensen die dat het meest nodig hebben en voorkomen dat kwalitatief goede voeding wordt verspild. • Schuldhulpvrijwilligers Zeeland (onderdeel van Leger des Heils) Biedt schuldhulpbegeleiding en administratieve ondersteuning en begeleiding. Zij bieden inwoners met financiële problemen administratieve ondersteuning met het doel om te voorkomen dat inwoners in een (duurder) schuldhulpverleningstraject terecht komen. • Kwijtschelding gemeentelijke belastingen Mensen met een minimum inkomen kunnen in aanmerking komen voor kwijtschelding van een deel van de afvalstoffenheffing, rioolheffing en hondenbelasting. • Bibliotheek Iedereen tot 18 jaar kan gratis lid worden van de Bibliotheek Oosterschelderegio. • Ruilwinkel Spullen die je kwijt wilt, breng je naar de Ruilwinkel. In ruil daarvoor krijg je punten, waarmee je weer andere goederen of diensten kunt aanschaffen.

• Vergoeding kinderopvang vanwege sociaal medische indicatie Sociaal medische indicatie (SMI) is een vangnetregeling die gemeenten de mogelijkheid geeft om gezinnen tijdelijk financieel te ondersteunen in de kosten van kinderopvang, als zij door bepaalde medische of sociale omstandigheden kinderopvang nodig hebben. Dit geldt alleen voor gezinnen die tijdelijk geen recht hebben op kinderopvangtoeslag. • Formulierenbrigade Wanneer iemand moeite heeft met het invullen van formulieren of het bijhouden van de administratie en niemand uit de omgeving kan daarmee helpen, dan helpen vrijwilligers van SMWO hierbij.

•

•

•

•

•

•

• •

Vroegsignalering Door middel van het project Vroegsignalering wordt ingezet op het voorkomen van problematische schulden bij huishoudens waar een betalingsachterstand gesignaleerd wordt. Vroegsignalering is een wettelijk verplichte taak. Ik ben het zat! In het project ‘Ik ben het zat!’ krijgen kwetsbare Zeeuwse gezinnen die het moeilijk hebben, negen tot twaalf maanden intensieve begeleiding van een persoonlijke gezinscoach. Het gaat hierbij om gezinnen met bijvoorbeeld financiële problemen of waarbij sprake is van geen of slecht betaald werk. Daarnaast spelen problemen op het gebied van alcohol, drugs, gamen of gokken. De coach helpt de gezinnen concrete stappen te zetten naar een leven met meer geluk en minder zorgen. Aanpak laaggeletterdheid Op 1 januari 2019 is het Taalakkoord Zeeland ondertekend door 5 Zeeuwse gemeenten, UWV, Leerwerkloket Zeeland, taalhuizen, taalaanbieders, werkgevers, scholen en welzijnsorganisaties. Dit akkoord heeft als doel het verminderen van het aantal laaggeletterden door het aanbieden van laagdrempelige taalbevorderende activiteiten, bijvoorbeeld via het Taalhuis. Kindervakantieweek Elk jaar wordt een kindervakantieweek georganiseerd in Goes-Noord en Goes-Zuid. In deze week worden verschillende activiteiten georganiseerd voor kinderen.

Bestrijding onderwijsachterstanden Begin 2020 is er een nieuw regionaal beleidsplan voor bestrijding van onderwijsachterstanden vastgesteld. Het doel van het beleidsplan is om tot een integrale aanpak te komen bij het bestrijden van onderwijsachterstanden, zodat kansenongelijkheid bij kinderen wordt tegengegaan. Voorkomen voortijdig schooluitval Vanuit RBL wordt schoolverzuim aangepakt en wordt geprobeerd om voortijdige schooluitval te voorkomen door kinderen/jongeren, ouders en scholen te helpen bij het oplossen van problemen die een succesvolle schoolcarrière belemmeren. Daarnaast wordt ingezet op kinderen/jongeren die langdurig thuiszitten, en wordt geprobeerd om deze thuiszitters weer naar school te herleiden. Stichting OOK Deze stichting biedt huiswerkbegeleiding en aanvullende onderwijspakketten (bijvoorbeeld tweetalig onderwijs) aan minimagezinnen Stichting Petje af Deze stichting biedt weekendschool waarbij talentontwikkeling van kinderen centraal staat en waarbij kinderen kennis maken met verschillende beroepsgroepen.

Daarnaast zijn er verschillende maatschappelijke initiatieven die gericht zijn op minima, zoals weggeefgroepen op social media, kringloopwinkels, tweedehands kledingwinkels. Financiële regelingen op basis van de Participatiewet: Bijzondere bijstand Onverwacht noodzakelijke kosten, die iemand niet zelf kan betalen. Het kan om eenmalige of structurele kosten gaan. Bijvoorbeeld kosten bewindvoering, bril of eigen bijdrage rechtsbijstand. Hoogte vergoeding afhankelijk van de kosten en individuele situatie. Individuele inkomenstoeslag De Individuele inkomenstoeslag is bedoeld voor mensen die 36 maanden of langer een laag inkomen hebben en, gelet op de persoonlijke omstandigheden, geen uitzicht hebben op inkomensverbetering. De toeslag wordt een keer per 12 maanden uitgekeerd (38% van de bijstandsnorm).

Individuele studietoeslag Iemand is vanwege arbeidshandicap niet in staat om naast een studie een bijbaan te hebben. Gemeentelijke Collectieve Zorgverzekering Minima (bijzondere bijstand) Dit is een collectieve zorgverzekering voor inwoners met een laag inkomen. Door deze polis hebben mensen toegang tot een betaalbare aanvullende zorgverzekering. Dit kan hoge eigen betalingen of ongewenste zorgmijding voorkómen. Tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten (bijzondere bijstand) Bij een (chronische) ziekte of handicap worden extra kosten, die samenhangen met deze ziekte of handicap, vergoed. Bijvoorbeeld voor het eigen risico van de zorgverzekering. Declaratiefonds Vergoedingen voor sportieve, maatschappelijke en culturele activiteiten voor volwassen en kinderen. Ook voor kosten die niet vergoed worden door Jeugdfonds sport en cultuur. Maatwerkvoorziening gezinnen met schoolgaande kinderen (bijzondere bijstand) Vergoeding voor reiskosten naar school, een fiets, een computer en voor overige indirecte schoolkosten op basis van aanvraag.

Bijlage 2. Overzicht kaders uit ‘Leven zonder (geld)zorgen

- Kadernota armoede en schulden 2021-2025 De Bevelanden’

www.goes.nl

Bijlage 2 Overzicht kaders uit ‘Leven zonder (geld)zorgen – Kadernota armoede en schulden 2021-2025 De Bevelanden’ De kaders uit ‘Leven zonder (geld)zorgen: De aanpak van armoede en schulden is een gezamenlijke verantwoordelijkheid Omdat er zoveel raakvlakken zijn met andere levensgebieden kan alleen samenwerking een structureel antwoord bieden. Dit doen we samen met de sociale wijkteams, kerken, maatschappelijk werk, vrijwilligers, scholen, GGD, ondernemersverenigingen en overige maatschappelijke partners. We helpen inwoners met kans op armoede en/of schulden vroegtijdig en preventief Voorkomen is beter dan genezen. Hoe eerder we armoede en/of schulden signaleren, hoe sneller we (grotere) problemen kunnen voorkomen. Met een vroegtijdige inzet kunnen we grotere maatschappelijke kosten achteraf bestrijden. Door laagdrempelige, logische en begrijpelijke ondersteuning sluiten we aan bij de leefwereld van de mensen We weten dat veel mensen het moeilijk vinden om de drempel van de gemeente over te gaan en dat veel wet- en regelgeving complex is. Uitgerekend de ondersteuning van de gemeente en de afdeling WIZ moet daarom laagdrempelig, logisch en begrijpelijk zijn. Professionals moeten zich bewust zijn dat armoede en schulden stress bij mensen oplevert en wat de mogelijke invloed hiervan is op het gedrag.

Kinderen moeten gelijke kansen hebben in het onderwijs en de samenleving, zij mogen niet de dupe zijn van de financiële problemen thuis We zetten extra in op kinderen die uit een thuissituatie komen met financiële problemen. De stress thuis leidt vaak tot mindere schoolprestaties en minder ontwikkelingskansen. Dat maakt het extra belangrijk dat kinderen een eerlijke kans krijgen om zich op school en in de samenleving te ontwikkelen. Verder is het belangrijk dat voorzieningen voor kinderen eenvoudig te vinden en aan te vragen zijn

www.goes.nl