Agendapunt 15. Raadsvoorstel aandeelhouderstrategie Zeeuwse Energie Houdstermaatschappij

Raadsvoorstel Datum vergadering Agendapunt Zaaknummer Onderwerp

: : : :

21 december 2023

Portefeuillehouder Programma Opgesteld door: Afdeling

: :

S. Meulblok Bestuur en financiën Mark de de Schipper Concern

:

Z23.166004 / D23.1078935 Raadsvoorstel aandeelhouderstrategie Zeeuwse Houdstermaatschappij (ZEH) NV

Gevraagd besluit In te stemmen met de aandeelhoudersstrategie Zeeuwse Houdstermaatschappij (ZEH) N.V.

Aanleiding Voor de Zeeuwse Energie Houdstermaatschappij (ZEH) N.V. is de laatste aandeelhoudersstrategie vastgesteld in 2017 (toen nog PZEM). Na de verkooptransactie van de Wholesale activiteiten resteert er de Zeeuws Houdstermaatschappij (ZEH) NV waarbij het de vraag was of de bestaande aandeelhoudersstrategie Pzem nog wel passend was voor deze houdstermaatschappij. Het doel van herijking van de aandeelhoudersstrategie is om, gezamenlijk met de andere aandeelhouders van ZEH de midden-lange en lange-termijnkoers vast te stellen. De strategie biedt een logisch basis voor de aandeelhoudersbesluiten de komende periode. Na 6 jaar is herijking van de strategie een goed natuurlijk moment. Enerzijds omdat er de afgelopen jaren de nodige bedrijfsonderdelen zijn verkocht en daarmee de huidige aandeelhoudersstrategie grotendeels is uitgevoerd (en dus niet meer actueel is) en anderzijds vanwege de ontwikkelingen in de elektriciteitsmarkt en op het gebied van kernenergie. Daarmee geeft de aandeelhoudersstrategie ook richting aan het vraagstuk rondom de bedrijfsduurverlenging van de huidige kerncentrale. Resultaat Een aandeelhouderstrategie die passend is voor de houdstermaatschappij ZEH N.V. Argumenten Proces opstellen aandeelhouderstrategie Voor het opstellen van de aandeelhoudersstrategie ZEH is gebruik gemaakt van de expertise van PwC.

Aangezien de energiemarkt de laatste jaren vele ontwikkelingen heeft doorgemaakt, van liberalisering van de energiemarkt, tot sterk stijgende energieprijzen door o.a. de oorlog in Oekraïne en subsidieregimes voor wind- en zon, is er allereerst een visiedocument opgesteld. Dit visiedocument is als bijlage toegevoegd bij de aandeelhoudersstrategie en dit collegevoorstel. In dit visiedocument wordt stilgestaan bij de recente en lange termijn ontwikkelingen binnen de internationale en de Nederlandse elektriciteitsmarkt, mede in relatie tot publiek aandeelhouderschap. Het visiedocument biedt daarmee en gefundeerde feitenbasis voor de aandeelhoudersstrategie. Op 15 november 2023 vindt er een informatiesessie plaats voor Raden- en Statenleden om hen te informeren over de aandeelhoudersstrategie. Nieuwe aandeelhouderstrategie Geconcludeerd kan worden dat deze herijkte aandeelhoudersstrategie voor de nog resterende onderdelen in ZEH grotendeels een herbevestiging betreft van de aandeelhoudersstrategie uit 2017. De belangrijkste verschillen zijn de volgende: Publieke belangen Zowel de visie als de aandeelhoudersstrategie hebben als uitgangspunt de vooraf geformuleerde publieke belangen. Deze zijn benaderd vanuit de ‘trias energetica’. Zo wordt er in de herijkte aandeelhoudersstrategie ook in gegaan op betaalbaarheid, betrouwbaarheid en inspraak en

Agendapunt Pagina 2

zeggenschap. Deze publieke belangen waren onderbelicht in de aandeelhoudersstrategie van 2017, waar het vooral ging over duurzaamheid, werkgelegenheid en veiligheid. De conclusie is dat het decentrale publieke aandeelhouderschap in ZEH over het algemeen niet het juiste instrument is om invulling te geven aan de (Zeeuwse) belangen rondom de elektriciteitsvoorziening. Deze conclusies bevestigen op hoofdlijnen de laatst vastgestelde aandeelhoudersstrategie (uit 2017). Verkoopstrategie EPZ Het aandelenbelang in de kerncentrale is nog het belangrijkste resterende aandelenbelang in ZEH. De aandeelhouders onderschrijven hier de lijn uit 2017, namelijk dat de uiteindelijke inzet blijft om de betrokkenheid van aandeelhouders bij commerciële energie gerelateerde activiteiten te beeïndigen. De voorkeur is daarom om het belang in EPZ te vervreemden aan de Rijksoverheid (gegeven het nationale belang inzake de veiligheid van de kerncentrale in Borssele), met behoud van de aandeelhouderswaarde. Als alternatieve scenario’s zijn ook een eventuele vervreemding aan een private partij of het wegnemen van de (financiële) risico’s door de Rijksoverheid als optie geformuleerd. Deze strategie is ook relevant indien wordt besloten tot bedrijfsduurverlenging van de kerncentrale.

In dit opzicht is de verkoopstrategie van het EPZ-belang ruimer geformuleerd dan in de huidige aandeelhoudersstrategie het geval was. Bij een vervreemding is behoud van aandeelhouderswaarde namelijk relevant, waarin deze strategie meer mogelijkheden biedt. Aandeelhouderswaarde is daarbij gedefinieerd als de economische waarde voor de Zeeuwse samenleving, waarbij ook mogelijke risico’s worden meegenomen. Link met dividendbeleid Er zit in de herziene aandeelhoudersstrategie een duidelijke link met het in 2021 door de aandeelhouders vastgestelde dividendbeleid. Waarbij de aandeelhouders de voorkeur hebben om de financiële middelen in ZEH te laten uitkeren in dividend. Financiën Dit raadsvoorstel heeft geen financieel effect. Communicatie & Participatie De aandeelhouderstrategie is in verschillende ambtelijke en bestuurlijke sessie met de andere aandeelhouders tot stand gekomen. Uitvoering Na de besluitvorming in de gemeenteraad, wordt het besluit door de portefeuillehouder kenbaar gemaakt in de Algemene vergadering van Aandeelhouders. Hoogachtend, Burgemeester en Wethouders van Goes,

mr. H.E. Schild Secretaris

M.A. Fränzel MSc. Burgemeester