Agendapunt 12. Raadsvoorstel Participatie aanpak verduurzaming gemeentelijk vastgoed

Raadsvoorstel Agendapunt

12.

Vergadering d.d.

11 november 2021

Datum collegebesluit 1 juni 2021

Registratienummer

Participatieaanpak en heroverweging doelstelling verduurzaming gemeentelijk vastgoed Z20.059782 / D21.738270

Portefeuillehouder

drs. C. Pille

Programma

Ruimte en economie

Behandeld door

Victor de Vries

Onderwerp

1. Samenvatting Het verduurzamen van het gemeentelijk vastgoed is een grote technische- en financiële opgave die daardoor naar verwachting veel maatschappelijke impact veroorzaakt. Met het participatietraject willen we inwoners, huurders en schoolbesturen informeren en betrekken bij de opgave en inzicht verkrijgen hoe zij tegen de opgave aankijken. Op het gebied van scholen willen we met de schoolbesturen samenwerken. 2. Inleiding Het college heeft in het collegeprogramma 2018-2022 haar verantwoordelijkheid voor een duurzame en toekomstbestendige woon-, leef-, en werkomgeving genomen. De gemeenteraad heeft op 2 oktober 2018 het klimaatprogramma 2019-2022 vastgesteld. Hierbij stellen we voor het gemeentelijk vastgoed als hoofddoel: In 2035 zijn al onze gemeentelijke gebouwen energieneutraal. Al het nieuw te bouwen gemeentelijk vastgoed wordt energieneutraal gebouwd. Wanneer het technisch niet haalbaar is om een gebouw in 2035 energieneutraal te maken, compenseren we de benodigde energie voor dat gebouw door het opwekken van duurzame energie op een andere locatie. Daarnaast geven we dan het goede voorbeeld. Op 17 december 2020 heeft de gemeenteraad voor het opstellen van een visie in de vorm van een routekaart en een uitvoeringsprogramma voor de verduurzaming gemeentelijk vastgoed en het opstellen van energie labels kredieten beschikbaar gesteld.

Op 7 oktober 2021is uw gemeenteraad mondeling geïnformeerd over de huidige stand van zaken van de inventarisatie van het gemeentelijk vastgoed, de doorberekening van de doelstelling en mogelijke alternatieve doelstellingen en de concept routekaart. 3. Inhoud Financiële doorrekening vastgestelde doelstelling De vastgestelde gemeentelijk doelstelling is doorberekend met het rekenmodel van de VNG. De verwachte investeringskosten voor de drie scopegroep bedragen over de gehele looptijd: 1. Eigendom, geen onderwijs €35,9 miljoen 2. Geen eigendom, geen onderwijs €14,9 miljoen 3. Onderwijs €48,9 miljoen De verwachte kapitaalskosten (maximale piek) voor de drie scopegroep bedragen: 1. Eigendom, geen onderwijs €1,8 miljoen 2. Geen eigendom, geen onderwijs €0,8 miljoen 3. Onderwijs €2,6 miljoen

Z036A166FBE

Agendapunt Pagina 2

Het college ziet geen mogelijk om bovengenoemde kosten te dekken binnen de gestelde looptijd van 2035 en stellen daarom uw gemeenteraad voor: - Om vooraf aan het participatietraject af te zien van de vastgestelde doelstelling en de output van het participatietraject mede te gebruiken voor het vaststellen van een nieuwe passende doelstelling in het eerste kwartaal van 2022; - De landelijke lobby van de VNG naar het rijk af te wachten voor het dekken van de kosten van de onderwijsgebouwen. Participatie Het is een grote technische- en financiële opgave die daardoor naar verwachting veel maatschappelijke impact veroorzaakt. Met het participatietraject willen we inwoners, huurders en schoolbesturen informeren en betrekken bij de opgave van het verduurzamen van het gemeentelijk vastgoed en inzicht verkrijgen hoe zij tegen de opgave aankijken. Op het gebied van scholen willen we met de schoolbesturen samenwerken. Het is hierbij niet alleen belangrijk dat de routekaart wordt gedragen door inwoners, huurders en schoolbesturen, maar in veel gevallen is het ook nodig om samen te werken om te komen tot het eindresultaat. Omdat het een ingewikkeld vraagstuk is en we door gesprekken te voeren, ideeën en kennis kunnen uitwisselen, willen we voor de (betrokken) inwoners graag een klankbordgroep vormen en voor de huurders een klankbordgroep.

Met de schoolbesturen PO en SO stellen we voor om een werkgroep te vormen. De inzichten en adviezen die uit de klankbord- en de werkgroepen komen, worden aan uw gemeenteraad en de schoolbesturen aangeboden. Hierbij wordt met onderbouwing aangegeven welke adviezen zijn overgenomen in de routekaart en welke niet. Als uw gemeenteraad, de klankborden de werkgroep dat wensen zullen zij na afloop bij elkaar worden gebracht om in gesprek te gaan. Ontwikkelingen voorgezet onderwijs Bij de vaststelling van de bestuursrapportage 2020 is besloten het opstellen van een Integraal Huisvestingsplan (IHP) uit te stellen tot duidelijk is wat de nieuwe wetgeving gaat inhouden. De schoolbesturen van het voorgezet onderwijs (VO) hebben in een overleg met ons gevraagd het opstellen van een IHP naar voren te halen vanwege een aantal ontwikkelingen die op dit moment voordoen: - Aanvraag huisvestingsprogramma 2022: vervangende nieuwbouw Ostrea Lyceum (locatie Fruitlaan). Hierover moeten wij als college nog een standpunt innemen; - Toekomstige nieuwbouw van het Calvijncollege. Met het Calvijncollege hebben hierover al een aantal gesprekken plaatsgevonden, dit vraagt nog verdere uitwerking. - Verder zijn er nog ontwikkelingen gaande die betrekking hebben op het instandhouden van een kwalitatief goed onderwijsaanbod en het verbreden van het onderwijsaanbod in Goes. Dit wordt nog verder uitgewerkt.

Aan het verzoek van de VO-besturen willen wij gehoor geven. De huisvesting van het VO beslaat circa 1/3 (63.388 m2) van het totaal bruto vloeroppervlak van het gemeentelijk vastgoed. De aanvraag van het Ostrea en de verwachte aanvragen van de andere schoolbesturen maken het noodzakelijk dat we het ontwikkelen van een IHP naar voren halen. De doelstelling en de visie die in de routekaart wordt ontwikkeld zal als uitgangspunt worden meegenomen bij de ontwikkeling van het IHP. Daarom spreken we van een duurzaam integraal huisvestingplan. Uw gemeenteraad zal binnenkort over dit onderwerp nader worden geïnformeerd. Het IHP zal in nauwe samenwerking met de schoolbesturen VO worden ontwikkeld.

Agendapunt Pagina 3

Inwoners en Huurders In de eerste fase van deze opgave hebben we het over de routekaart: de doelstelling, scope, visie en wijze van financiering. Deze gespreken vinden op hoog abstractieniveau plaats. Naar verwachting zal met name voor inwoners en huurders dit proces aantrekkelijk zijn, die betrokken zijn, interesse hebben of kennis hebben in/over dit verduurzamingsonderwerp. Zij zijn zich waarschijnlijk bewust van de mondiale klimaatopgave of juist een ontkenner zijn dat er een klimaatprobleem aanwezig is. Het kunnen betrokken inwoners zijn maar ook inwoners die kennis bezitten vanwege hun werk of hobby die zij uitvoeren. De inwoners en huurders krijgen de rol van adviseur. Schoolbesturen De schoolbesturen zullen naar verwachting hun inbreng geven op het belang van goede onderwijshuisvesting in relatie met de verduurzamingsopgave, maar ook andere opgaven zoals frisse scholen en de algehele kwaliteit van schoolgebouwen. We stellen de schoolbesturen voor om samen met ons de routekaart te ontwikkelen. De werkgroep besprekingen zijn al gestart.

Participatievraag De vragen die wij graag willen voorleggen zijn: • Welke doelstelling voor het energie neutraal maken van de gemeentelijk gebouwen past bij Goes? • Vindt u dat de gemeente (mede) verantwoordelijk is voor het verduurzamen van scope groep 2: Gebouwen binnen de invloedsfeer van de gemeente niet in bezit van de gemeente? Waarom vindt u dat? (Vraag voor klankbordgroep inwoners) • Wat vindt u van de concept visie uitgangspunten om de gebouwen te verduurzamen? Waarom vindt u dat? • Hoe wilt u dat we de kosten voor het verduurzamen van de gemeentelijke gebouwen betalen? o Hoe wilt u dat de onrendabele kosten worden betaald die onder ander niet kunnen worden terugverdiend met een lagere energierekening en onderhoudsbudgetten? Eindresultaat participatietraject Het eindresultaat van het participatietraject is: 1. Geïnformeerde en betrokken stakeholders; 2. Een advies c.q. inzicht voor het college en de gemeenteraad over: - De heroverweging van de doelstelling; - Scopegroep 2 (geen eigendom, geen onderwijs); - Visie uitgangspunten; - Financieringswijze. 4. Financiën De kosten van het participatietraject worden gedekt uit het beschikbaar gestelde krediet van 17 december 2020. 5.

Communicatie

Communicatiewijze - Inwoners: De oproep naar inwoners communiceren we breed via gemeentelijke kanalen. Denk aan een oproep op de gemeentelijke pagina in de Bevelandse Bode, de website en social media. Daarnaast worden belangenorganisaties e.d. benaderd die een relatie hebben met dit onderwerp. - Huurders: Via e-mails zal een oproep worden gedaan naar de huurders. - Schoolbesturen: De schoolbesturen van primair onderwijs (PO), het speciaal onderwijs (SO) en het voorgezet onderwijs (VO) zijn gevraagd om in gesprek te gaan over dit onderwerp. De eerste gesprekken hebben al plaatsgevonden.

Agendapunt Pagina 4

Bij dit raadsvoorstel mee te zenden stukken: 1. Concept raadsbesluit Hoogachtend, Burgemeester en Wethouders van Goes,

mr. H.E. Schild Secretaris

drs. M. Mulder MSc. Burgemeester