Agendapunt 11. Raadsvoorstel 17-12-20 verduurzaming Omnium

Raadsvoorstel Agendapunt

15.

Vergadering d.d.

17 december 2020

Datum collegebesluit 23 november 2020 Onderwerp

Raadsvoorstel verduurzaming Omnium

Registratienummer

Z19.047257 / D20.699960

Portefeuillehouder

drs. J. de Goffau/ drs. C. Pille

Programma

Onderwijs sport en cultuur

Behandeld door

Rutger Wondergem

1. Samenvatting Op basis van uitkomsten van een analyse van diverse opties om te komen tot een verduurzaming van Omnium wordt de gemeenteraad nu voorgesteld om € 1.721.000 beschikbaar te stellen voor het plaatsen van een maximum aantal zonnepanelen op het dak van Omnium en voor de warmteopwekking warmtepompen te plaatsen, zodat de accommodatie aardgasvrij zal worden. Voorgesteld wordt om als uitgangspunt hierbij te nemen dat de kosten van deze verduurzaming voor de gemeente Goes gedekt worden door een lagere subsidie aan Omnium. Voor de verdere financiële uitwerking is de besluitvorming rondom het scheiden van vastgoed en exploitatie van belang. Na besluitvorming hieromtrent en de nadere uitwerking en offertetraject van de verduurzamingsmaatregelen zullen de definitieve investeringsbeslissing en de financiële effecten met een begrotingswijziging aan de gemeenteraad worden voorgelegd. 2. Inleiding Met het besluit over de toekomst van Omnium van 15 oktober 2020 heeft de gemeenteraad het college en de directie van Omnium opdracht gegeven om voor het einde van 2020 een concreet raadsvoorstel uit te werken voor de warmte- en elektriciteitsopwekking, op basis van de reeds uitgevoerde verkenningen, reeds toegekende subsidies en alternatieven.

De raad is toegezegd de verschillende opties op een gelijkwaardige wijze te presenteren, door te rekenen en te toetsen op consequenties voor milieu en bedrijfsvoering/exploitatie. De resultaten van deze analyse zijn aan de raad toegelicht tijdens een technisch beraad op 19 november 2020. De gemeenteraad wordt nu geadviseerd een keuze te maken uit de verschillende opties en de voor de uitvoering van de verduurzamingsoperatie benodigde kredieten beschikbaar te stellen. 3. Inhoud Overheidsbeleid is steeds meer gericht op het terugdringen van het gebruik van fossiele brandstoffen en het stimuleren van energiebesparende maatregelen en gebruik van duurzame energie. Hier wordt onder meer op gestuurd door het verhogen van de belasting op gas en diverse subsidieregelingen voor verduurzaming. Ook de gemeente Goes geeft in haar Klimaatprogramma 2019-2022 aan zoveel mogelijk energie duurzaam te willen opwekken en zonnepanelen te plaatsen op hiervoor geschikte bedrijfs- en overheidsgebouwen. De gemeente wil uiterlijk in 2045 energieneutraal zijn. Dit vraagt onder meer een forste investering in de eigen gemeentelijke gebouwen. De kosten hiervoor zijn echter vooralsnog niet opgenomen in de begroting, maar worden per project in beeld gebracht.

Omnium beschikt over twee CV-ketels, een gasgestookte WKK die elektriciteit en warmte opwekt, drie warmtepompen en een warmte/koude opslag (WKO), waarmee koud en warm water in de bodem wordt opgeslagen. De WKK functioneert goed, net als de warmtepompen in combinatie met de WKO. De WKO is echter niet in balans. Er wordt onvoldoende warmte opgeslagen in de bodem, m.a.w. er is een koude-overschot. De gasketels zijn aan vervanging toe. De afgelopen jaren zijn al diverse maatregelen getroffen om Omnium te verduurzamen; er is onder andere een integraal Gebouwen Beheer Systeem opgesteld, er zijn bewegingsmelders geïnstalleerd, LED-verlichting aangebracht, extra geïsoleerd en geïnvesteerd in warmte-/koudeopslag in bronnen (WKO). De totale energiebehoefte is ondanks deze maatregelen nog steeds fors: Circa 365.000 m3

Z02C05439B1

Agendapunt Pagina 2

gas en ruim 1,9 miljoen kWh elektriciteit per jaar. De totale energiekosten bedragen circa vier ton per jaar. Verduurzaming elektriciteitsproductie De daken van Omnium zijn uitermate geschikt voor het plaatsen van zonnepanelen. Ze zijn groot, vlak en gunstig gesitueerd. Bovendien gebruikt Omnium ook overdag (wanneer de stroom geproduceerd wordt) veel energie voor onder meer verlichting, koeling en installaties. Daarmee zijn er kansen voor zowel het realiseren van de klimaatdoelstellingen van de gemeente als ook voor het verlagen van de exploitatielasten van Omnium. Uit de analyse is gebleken dat het investeren in een maximum aantal zonnepanelen het hoogste rendement oplevert. Het plaatsen van 2644 PV-panelen, goed voor 39% van de eigen elektriciteitsbehoefte, vraag een eenmalige investering van circa 7 ton met een terugverdientijd van circa 8 jaar. Het rendement berekend over 25 jaar bedraagt hiermee 27%. Bovendien zorgt het plaatsen van de panelen voor een CO2-compensatie van ruim 540.000 kg/jaar (ruim 27.000 bomen). Verduurzaming warmteproductie Ten aanzien van de verduurzaming van de warmteproductie zijn drie opties onderzocht: De gasketels vervangen door nieuwe gasketels, vervangen door een pelletkachel en vervangen door warmtepompen. Het vervangen van de gasketels door twee nieuwe gasketels is technisch gezien de meest eenvoudige oplossing.

Deze draagt echter niet bij aan de duurzaamheidsdoelstellingen. Bovendien is er veel onzekerheid over de gasprijzen in de toekomst en zijn er geen subsidiemogelijkheden. Het plaatsen van een pelletkachel verbetert de duurzaamheid en is gasloos, maar is omstreden. Door extra te investeren in filtering is de uitstoot verwaarloosbaar. Bovendien kan de herkomst en beschikbaarheid van pellets worden gegarandeerd. Warmtepompen verbeteren ook de duurzaamheid en hebben geen emissie. Bovendien zijn er geen transportbewegingen zoals bij het aanleveren van pellets. Voor zowel de pelletkachel als de warmtepompen zijn er subsidiemogelijkheden. Beide systemen kunnen bovendien bijdragen aan het herstellen van de warmte-/koude-balans in de WKO. De investering ligt bij de warmtepompen ongeveer 1,5 ton hoger dan bij de pelletkachel, de brandstofkosten (elektriciteit) liggen echter ongeveer 0,5 ton per jaar lager. Als de totale kosten over 25 jaar, inclusief onderhoud, energie en index (2%) worden vergeleken, is het plaatsen van nieuwe gasketels het duurst. De beide andere systemen zijn vergelijkbaar en zorgen voor een jaarlijkse besparing ten opzichte van de gasketels. Hierbij moet nadrukkelijk worden vermeld dat de analyses gebaseerd zijn op aannames en begrotingen. In werkelijkheid kunnen bedragen afwijken.

Op basis van de analyses wordt uw raad voorgesteld, naast de keuze voor een maximum aantal zonnepanelen, te kiezen voor warmtepompen ten behoeve van de verwarming van Omnium. 4. Financiën Voor de verduurzaming van het Omnium is een krediet benodigd van ongeveer € 1.721.000. Dit is de totale investering van de zonnepanelen en warmtepompen samen. Voor de financiële uitwerking is de besluitvorming rondom het scheiden van vastgoed en exploitatie van belang. We gaan er vanuit dat de voorkeusoptie, vastgoed gaat over naar de gemeente, gerealiseerd gaat worden. Dit betekent dat we als gemeente Goes de investering gaan doen en de investeringen in de activa van gemeente Goes gaan opnemen. De extra onderhoudskosten die de nieuwe investering met zich meebrengt worden uit de exploitatie/MJOP gedekt. Met dit raadsvoorstel vragen we een principe-uitspraak om de investering in verduurzaming in de vorm van het installeren van zonnepanelen en warmtepompen uit te mogen voeren. De financiële effecten zijn aan u gepresenteerd in het technisch beraad van 19 november en vertrouwelijk bij dit raadsvoorstel gevoegd. Bij de definitieve investeringsbeslissing worden de financiële effecten na afronding van een offertetraject met een begrotingswijziging aan u voorgelegd.

We stellen voor om als uitgangspunt te nemen dat de kosten van de verduurzaming voor de gemeente Goes, gedekt worden door een lagere subsidie aan het Omnium. Met andere woorden het

Agendapunt Pagina 3

exploitatievoordeel op de energielasten bij Omnium wordt gebruikt om de exploitatiekosten voor gemeente Goes te dekken. Mocht de voorkeursoptie van het vastgoed overhevelen naar gemeente Goes toch niet haalbaar zijn dan zullen de benodigde middelen van ongeveer € 1.721.000 aan het Omnium beschikbaar worden gesteld. Mocht dit het geval zijn dan worden de financiële effecten/verwerking hiervan aan u voorgelegd bij de definitieve besluitvorming over de investeringsbeslissing. Effect op de schuldpositie De keuze voor warmtepompen en zonnepanelen betekent dat de benodigde middelen vrij gemaakt moeten worden om de investering te kunnen betalen. In totaal gaat dit om een investering van ongeveer € 1.721.000. Wanneer we er vanuit gaan dat dit bedrag meeloopt in onze financieringsbehoefte betekent dit dat we € 1.721.000 meer gaan lenen dan waar we in de begroting vanuit zijn gegaan. Voor de schuldpositie zou dit betekenen dat deze met ongeveer 1,3% gaat stijgen. Uitgaande van de schuldpositie van begroting 107% betekent dit dat die stijgt naar iets boven de 108% (los van andere ontwikkelingen die de schuldpositie kunnen beïnvloeden). Effect op het weerstandsvermogen Met het investeren in de verduurzaming door gemeente Goes wordt het weerstandsvermogen niet geraakt, we teren niet in op de reserves.

Wanneer de investering door Goes wordt gedaan lopen de jaarlijkse kosten (afschrijvingskosten en onderhoudskosten) mee via de exploitatie van gemeente Goes. Wanneer we daar tegenover de Omnium subsidie verlagen is dit voor gemeente Goes budgetneutraal. 5. Communicatie en vervolgstappen Na een positief besluit van de gemeenteraad, zullen gemeente en directie van Omnium gezamenlijk de technische realisatie en financiering nader uitwerken. Bovendien zal er een subsidie-aanvraag worden ingediend voor de extra zonnepanelen. Vervolgens worden er concrete offertes aangevraagd voor de gekozen opties. Bij de definitieve investeringsbeslissing worden de financiële effecten na afronding van het offertetraject met een begrotingswijziging aan u voorgelegd. Na opdrachtverlening zal worden overgegaan tot realisatie, inclusief het inregelen van de systemen en de monitoring hiervan. Bij dit raadsvoorstel mee te zenden stukken: 1. 2. Ter inzage te leggen stukken 1. Rapportage zonnepanelen (DNWG) - vertrouwelijk 2. Rapportage warmteopwekking (Boonstoppel) – vertrouwelijk 3. Presentatie verduurzaming Omnium (19 november 2020) – vertrouwelijk 4. Toekomstplan warmtepomp - vertrouwelijk 5. Toekomstplan biomassa - vertrouwelijk Hoogachtend, Burgemeester en Wethouders van Goes,

mr. H.E. Schild Secretaris

drs. M. Mulder MSc. Burgemeester