Agendapunt 05. Raadsvoorstel aankoop panden opvang Oekraïnse vluchtelingen

Raadsvoorstel Datum vergadering Agendapunt Zaaknummer Onderwerp

: : : :

Portefeuillehouder Programma Opgesteld door: Afdeling

: : :

Z23.151558 / D23.1020124 Raadsvoorstel Aankoop Pyntorenstraat 10-12, Bocht van Guinea 7 en Zonnebloemstraat 45-47 J. Veldhuizen Ruimte en economie Emiel de Vis Openbare Ruimte

Gevraagd besluit •

•

•

•

Ten behoeve van de aankoop van de panden Bocht van Guinea 7 en Pyntorenstraat 10-12 een krediet beschikbaar te stellen van € 1,45 mln en de hiermee gemoeide structurele kapitaalslasten van € 105.100 vanaf 2024 te dekken uit de beschikbaar gestelde rijksmiddelen (Normbedrag); Ten behoeve van de aankoop van de panden Zonnebloemstraat 45-47 een krediet beschikbaar te stellen van € 850.000,- en de hiermee gemoeide structurele kapitaalslasten van € 61.600,vanaf 2024 te dekken uit de beschikbaar gestelde rijksmiddelen (Normbedrag); De structurele kapitaalslasten vanaf 2024 van € 166.700 vooralsnog neutraal in de begroting op te nemen in afwachting van nadere berichtgeving omtrent verlenging van de rijksbijdragen voor opvang van ontheemden. De 34e begrotingswijziging 2023 vast te stellen.

Aanleiding Voor de opvang van Oekraïnse vluchtelingen huurt de gemeente sinds juli 2022 de locaties Pyntorenstraat 10-12/Bocht van Guinea 7 en Zonnebloemstraat 45-47. Half juli van dit jaar loopt de gebruikersovereenkomst af. Het college van B&W heeft besloten om de opvang van ontheemden op deze locaties voort te zetten en deze panden te kopen onder voorbehoud van het beschikbaar stellen van de koopsom door de gemeenteraad. SITUATIE Op dit moment ligt de gemeentelijke opgave voor het realiseren van opvangplekken voor ontheemden op koers: we hebben per 1 juli ongeveer 350 plekken beschikbaar. Want rond die tijd krijgt de gemeente beschikking over 140 extra opvangplekken in de omgebouwde kantoorgebouwen aan de Nassaulaan en het Stationspark en voldoen we op dat moment aan onze taakstelling. Het is echter de verwachting dat die opgave verder gaat groeien. Wat hierbij speelt is dat vorig jaar na het uitbreken van de oorlog er snel opvang geregeld moest worden. Dit is waar mogelijk gedaan, maar een grote onzekere factor daarbij was de duur van de opvang. Zo hebben we verschillende locaties in gebruik waarbij sprake is van een erg korte huurperiode (6 maanden). Deze zijn tot op heden wel telkens met zes maanden verlengd kunnen worden, maar dit levert veel onzekerheid op en brengt risico’s met zich mee.

Indien op enig moment verlenging niet meer mogelijk zou zijn, dan zullen we geconfronteerd worden met een bijzonder korte termijn om elders alternatieve opvang te organiseren. AFWEGING In de afweging om te kopen in plaats van (voor langere periode) te huren, spelen drie hoofdvragen: • wat is financieel het meest aantrekkelijk? • Is er een strategische meerwaarde met betrekking tot het verkrijgen van een grondpositie in dit gebied? • Is er een strategische meerwaarde vanuit sociaal-maatschappelijk oogpunt? Deze worden voor dit specifieke geval hierna toegelicht.

Agendapunt Pagina 2

FINANCIEN Dekking Zowel de huurlasten als de kapitaalslasten ten gevolge van een aankoop mogen worden gedekt vanuit het normbedrag dat het Ministerie van Justitie & Veiligheid vergoed. Er zijn echter wel verschillen in de hoogte van de jaarlijkse lasten. In de vertrouwelijke bijlage treft u de financiële vergelijking tussen kopen en huren. Schuldquote Door de aankoop van deze panden is het effect op het weerstandvermogen een verslechtering van circa 1%. Tevens loopt de gemeentelijke schuldquote op. Dit is weergegeven in onderstaand overzicht. Op het moment dat de locaties zouden worden verkocht, nemen deze percentages weer in gelijke mate af. Kengetallen begroting 2023 Begroting Kengetal

Begroting

Begroting

Begroting

2023

2024

2025

2026

Netto schuldqoute (exclusief verstrekte leningen)

113%

123%

130%

133%

Netto schuldquote (inclusief verstrekte leningen)

108%

117%

124%

127%

Solvabiliteitsratio

22%

21%

21%

21%

Netto schuldqoute (exclusief verstrekte leningen)

120%

129%

135%

139%

Netto schuldquote (inclusief verstrekte leningen)

113%

122%

128%

132%

Solvabiliteitsratio

22%

21%

21%

20%

WAS

WORDT

Taxatie In de gebruikersovereenkomst die met de eigenaar van de panden is aangegaan is benoemd dat een overname van de panden tot de mogelijkheden behoort en indien dit het geval is, dat de overname prijs wordt bepaald door een taxatie. Die taxatie is vorig jaar voorafgaand aan de ingebruikname al uitgevoerd. Dat betekent dus ook dat herstel- en aanpassingskosten die door de gemeente zijn gemaakt en de waardevermeerdering die hier uit voort komt, buiten deze taxatie zijn gelaten. In de vertrouwelijke bijlagen treft u de taxaties van beide complexen. Voor de goede orde: in de gebruikersovereenkomst is geen kooprecht opgenomen, alleen de voorwaarden waaronder een eventuele overname tot stand komt. Een verkoop behoeft dus instemming van de eigenaar. Die heeft daarmee ingestemd. Strategische ruimtelijke en sociaal-maatschappelijke meerwaarde Het gemeentelijk grondbedrijf had deze locatie al een tijdje in het vizier voor eventuele herontwikkeling, het vinden van een passend (woon)programma ná de vluchtelingen opvang zal naar verwachting weinig problemen opleveren. Te denken aan: ouderen, starters, flexwonen, enz. Vanuit het eigendom kan dan maximale regie op het gebied worden verkregen, de gemeente is immers niet meer afhankelijk van derden. Het afgelopen jaar heeft de opvang van de vluchtelingen niet tot overlast geleid.

Dat is wel eens anders geweest in de periode daarvóór, toen beide complexen werden ingezet voor de huisvesting van arbeidsmigranten. Wat dat betreft is de nieuwe functie een verbetering voor de omgeving. Met het eigendom van beide complexen krijgt de bedrijfsvoering achter de ontheemden opvang meer stabiliteit. Doordat er meer zekerheid is over de locaties, kan er beter worden gestuurd in de opvang. Want het eventueel wegvallen van een opvangplek levert niet alleen een nieuwe (financiële) inspanning, ook genereert het onrust en een verhuizing van de opgevangen ontheemden.

Agendapunt Pagina 3

RISICO’S Uiteraard zijn er ook nadelen. Het Ministerie van Justitie & Veiligheid garandeert op dit moment betaling van het normbedrag voor een periode van twee jaar. Wanneer die garantie wegvalt, is de gemeente wel eigenaar van de complexen. Echter, vanwege de courantheid van de panden wordt het risico dat de gemeente deze met verlies van de hand zou moeten doen als laag ingeschat. Sterker nog, het grootste risico zit eigenlijk meer in het niet-kopen. De eigenaar kijkt uit naar een andere locatie en heeft aangegeven dat deze panden overbodig worden en te koop komen. Het is dan de vraag in wiens handen deze panden komen en wat diegene ermee wil gaan doen. VOORSTEL Zowel vanuit financieel oogpunt als ten opzichte van strategische ruimtelijke en sociaalmaatschappelijke meerwaarde is kopen aantrekkelijk. Het is in directe zin op jaarbasis goedkoper en kent weinig risico’s omdat het courante panden in de binnenstad zijn. Daarnaast is er in indirecte zin ook voordeel: de afschrijvingslasten komen naar jezelf terug (boekwaarde wordt lager) terwijl huurgelden naar de verhuurder vloeien. Het doen van strategische aankopen kan niet oneindig, maar de voordelen die het eigenaarschap oplevert wegen zwaar door. Daarom wordt geadviseerd om beide complexen aan te kopen. PARTICIPATIE/COMMUNICATIE Het betreft een bestaande situatie.

Er verandert door de overgang van het eigendom van de panden naar de gemeente niets in de wijze van opvangen. Er zijn derhalve geen aspecten waarop participatie toegepast zou moeten/kunnen worden of aanleiding om hierover actief te communiceren naar de omgeving. DUURZAAMHEID Duurzaamheidsaspecten zijn in deze overweging niet aan de orde VERVOLG/UITVOERING

-

Overdracht panden per datum dat de gebruiksovereenkomsten aflopen (19 juli)

Hoogachtend, Burgemeester en Wethouders van Goes,

mr. H.E. Schild Secretaris

drs. M. Mulder MSc. Burgemeester