2026-041 Raadsmemo startnotitie Kadernota 2027 - collegebesluit 10 febr 2026
Tekst van het document
RAADSMEMO
Inleiding De startnotitie Kadernota 2027 vormt het begin van het proces om te komen tot de Kadernota 2027. In deze notitie worden de uitgangspunten geschetst voor de inhoudelijke en financiële voorbereiding van de kadernota en wordt het proces van totstandkoming toegelicht. De Kadernota 2027 wordt voorbereid in de periode voor én na de gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart 2026. De verkiezingen leiden tot een nieuwe gemeenteraad en een nieuw college. Dit betekent dat de kadernota tot stand komt in een bestuurlijke overgangsperiode. Tegen deze achtergrond worden in deze startnotitie de procesafspraken vastgelegd, de contouren geschetst waarbinnen de Kadernota 2027 wordt uitgewerkt en de financieel-technische uitgangspunten benoemd die worden gehanteerd bij het opstellen van de concept Kadernota 2027. Deze startnotitie biedt daarmee richting en houvast voor het vervolgproces richting de Kadernota 2027. Contouren Kadernota 2027
Van College Afdeling Afdeling Aan Gemeenteraad Goes Datum 10 februari 2026 Onderwerp Startnotitie Kadernota 2027 Registratienummer Pagina 1
Nieuwe coalitie De gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart 2026 leiden tot de vorming van een nieuwe gemeenteraad en een nieuw college. De Kadernota 2027 dient ruimte te bieden voor beleidsmatige keuzes van de nieuwe coalitie. Daarom wordt de kadernota in opzet en inhoud beperkt tot hoofdlijnen en financiële kaders, zonder vooruit te lopen op politieke accenten die voortvloeien uit het coalitieakkoord. Hiermee wordt geborgd dat de Kadernota 2027 als een passend en werkbaar vertrekpunt kan dienen voor het nieuwe bestuur. Inhoudelijk richtinggevend kader De Kadernota 2027 wordt opgesteld binnen het raamwerk van de al vastgestelde langetermijnambities en strategische uitgangspunten van de gemeente. Hierbij kan gedacht worden aan de Omgevingsvisie 2040, Samen voor een gezond Goes en Goes 2050. Bestaande visies, programma’s en beleidskaders – zoals eerder door de raad vastgesteld – fungeren daarbij als mogelijke inhoudelijke ankerpunten. Deze kaders bieden richting aan beleidsmatige en financiële keuzes en dragen bij aan samenhang en continuïteit in het gemeentelijk handelen. Tegelijkertijd laat dit uitgangspunt ruimte voor bestuurlijke weging en herijking, zodat de nieuwe coalitie eigen prioriteiten kan aanbrengen binnen het bestaande strategische raamwerk.
Bestaand beleid De Kadernota 2027 gaat uit van voortzetting van vastgesteld beleid, inclusief reeds genomen besluiten met structurele financiële gevolgen. Beleidswijzigingen of nieuw beleid worden in deze fase niet inhoudelijk uitgewerkt, tenzij sprake is van onontkoombare of reeds besloten ontwikkelingen. Hiermee wordt een realistisch en beheersbaar financieel uitgangspunt gecreëerd, dat transparant inzicht biedt in de financiële positie bij ongewijzigd beleid.
RAADSMEMO Investeringsplanning De investeringsplanning in de Kadernota 2027 beperkt zich tot lopende en reeds vastgestelde investeringen, inclusief investeringen die voortvloeien uit wettelijke verplichtingen of eerder gemaakte afspraken. Nieuwe investeringsvoorstellen worden niet inhoudelijk toegevoegd, maar kunnen door het nieuwe college en de nieuwe raad worden betrokken bij de verdere uitwerking van de programmabegroting. Dit voorkomt dat vooruitgelopen wordt op politieke keuzes en houdt de investeringsagenda bestuurlijk zuiver. Financieel perspectief Het financieel perspectief voor de jaren vanaf 2027 laat een licht negatief beeld zien. Dit beeld is gebaseerd op ongewijzigd beleid en de huidige inzichten ten aanzien van inkomsten, uitgaven en reeds genomen besluiten. In de Kadernota 2027 worden deze tekorten inzichtelijk gemaakt, zonder deze op voorhand beleidsmatig in te vullen. Het is aan het nieuwe college en de nieuwe raad om, in samenhang met het coalitieakkoord, de (mogelijke) raadsagenda en de uitwerking van de programmabegroting, keuzes te maken over het al dan niet bijsturen van beleid of het treffen van ombuigingen. Hiermee wordt een transparant financieel vertrekpunt geboden voor de komende bestuursperiode.
Financieel technische uitgangspunten Kadernota 2027 De financieel technische uitgangspunten voor de Kadernota 2027 bestaan uit de toe te passen indexpercentages en rente. De jaarlijkse indexatiecijfers in de programmabegroting zijn gebaseerd op het Centraal Economisch Plan (CEP). Deze wordt jaarlijks in maart gepubliceerd door het Centraal Plan Bureau (CPB). Daarbij hanteren we een consistente lijn voor de verschillende kostensoorten (lonen, subsidies etc.) door jaarlijks uit te gaan van dezelfde indexcijfers. De mutaties ten opzichte van voorgaand jaar worden financieel vertaald. Voorgesteld wordt om de volgende uitgangspunten te hanteren voor de verschillende kostensoorten: • •
•
• • • •
Indexatie materiële kosten (bijvoorbeeld verzekeringen, overige diensten etc.) te baseren op basis van de prijs bruto binnenlands product. Indexatie salarissen en sociale lasten op basis van cao loon bedrijven. Daar bovenop wordt bij het opstellen van de programmabegroting rekening gehouden met werknemers die in aanmerking komen voor een periodieke verhoging voor het eerstvolgende jaar. Voor de drie daaropvolgende jaren wordt rekening gehouden met een opslag van jaarlijks 0,6% voor periodieke verhogingen of incidentele vergoedingen. Indexatie voor bijdragen aan gemeenschappelijke regelingen en subsidies wordt gebaseerd op een samengesteld indexatiecijfer. Voor het begrotingsjaar 2027 wordt uitgegaan van de Zeeuwse richtlijn van 3,3%. Voor de drie daaropvolgende jaren wordt deze bepaald op basis van 1/3 prijs materiële overheidsconsumptie (imoc) en 2/3 prijs overheidsconsumptie: beloning werknemers. Indexatie voor de wmo en de jeugdzorg binnen het sociaal domein gelijk te stellen aan de indexatie salarissen en sociale lasten (2e bullet). Dit is conform het raadsbesluit van 9 juli 2020 met betrekking tot de indexaties in het sociaal domein. Indexatie voor de overige kostensoorten binnen het sociaal domein te indexeren conform de indexatie voor materiële kosten (1e bullet) of de bijdrage aan gemeenschappelijke regelingen en subsidies (Zeeuwse richtlijn).
Indexatie voor de opbrengsten (huren, pachten, belastingen etc) te baseren op de prijs bruto binnenlands product. De rekenrente voor het opstellen van de Kadernota 2027 wordt 3,75% (vorig jaar 3,25%). Deze is gebaseerd op de 25-jaars rente op de kapitaalmarkt.
RAADSMEMO Proces totstandkoming Kadernota 2027 Voorbereiding Wie
Wat
Wanneer
Concern
Startnotitie opstellen
26-jan-26
MT
Startnotitie bespreken
28-jan-26
College
Startnotitie vaststellen
3-feb-26
Wie
Wat
Wanneer
Concern
Uitvraag beleidsmutaties en investeringen
12-feb-26
Concern
Doorrekening financiële uitgangspunten
9-mrt-26
Afdelingen
Aanlevering financiële beleidsmutaties
23-mrt-26
Afdelingen
Aanlevering investeringsplanning op hoofdlijnen
23-mrt-26
Afdelingen
Aanlevering teksten
23-mrt-26
Concern
Financiële verwerking beleidsmutaties
9-apr-26
Concern
1e concept Kadernota 2027
16-apr-26
Concern
Aanbieden Kadernota 2027 aan MT
30-apr-26
MT
Bespreken Kadernota 2027
6-mei-26
MT
Bespreken Kadernota 2027
20-mei-26
Concern
Raadsmemo meicirculaire
10-jun-26
Wie
Wat
Wanneer
College
Bespreken Kadernota 2027 - 1e termijn
26-mei-26
College
Vaststellen uitgangspunten Kadernota 2027
2-jun-26
College
Vaststellen raadsmemo meicirculaire
16-jun-26
Technische vragenavond
Technische toelichting Kadernota 2027
17-jun-26
Oordeelsvormende raad
Bespreken Kadernota 2027
25-jun-26
Besluitvormende raad
Vaststellen uitgangspunten Kadernota 2027
9-jul-26
Productie
Besluitvorming
MEMO