2025-287 PLEIDOOI-ZUIDKANT Torenring s Heer Arendskerke

Pleidooi voor een duurzaam veilig(er), leefbaar(der) dorpscentrum in 's Heer Arendskerke. Dit pleidooi staat niet op zichzelf. Het sluit aan bij de raadsnotitie met bijbehorende brief aan alle raadsfracties en de videobeelden die recent zijn toegezonden en die geagendeerd staan voor de besluitvormende raadsvergadering van 18 december 2025. Aan raadsfracties en verkeerskundigen van de gemeente Goes, dorpswethouder van der Reest en leden van de verkeerswerkgroep ’s-Heer Arendskerke. Het onlangs vastgestelde Programma Mobiliteit Goes 2040 laat er geen twijfel over bestaan: Goes kiest expliciet voor veiligheid boven snelheid, voor STOMP (Stappen–Trappen–OV–Mobiliteit– Parkeren) en voor een openbare ruimte die uitnodigt tot verblijven, ontmoeten en bewegen. Die ambities en wensbeelden sluiten naadloos aan bij wat ons dorp – en in het bijzonder de Zuidkant van het mooie groene historische dorpscentrum van Arendskerke – nú nodig heeft. De feiten ervan zijn helder en komen overeen met de buurtwensen Zuidkant Torenring: • Het mot. verkeer én aandeel fiets/loopverkeer neemt toe, terwijl kwetsbare weggebruikers (ouderen, kinderen, mensen met een beperking) juist hier de meeste risico’s ervaren.

• Verkeersonveiligheid wordt niet alleen gemeten in ongevallen, maar ook in ervaren onveiligheid en verminderde leefbaarheid (geluids/trillingsoverlast/woningschade) • In woon- en dorpscentra past een inrichting als 30 km/u (of erf), met veilige ruimte voor voetgangers, fietsers en verblijfskwaliteit, en met het ontmoedigen van haast- en sluipverkeer dat hier steeds verder blijft toenemen en domineren en dat binnenkort ook kwetsbare mensen op deze doorgaande weg vrijwel geruisloos zal naderen uit 2 richtingen. De wensbeelden schetsen bovendien een duidelijke richting: dorpscentra zijn aandachtzones voor voetgangers, met goede stoepen, veilige oversteken, lage snelheden en een logische routing voor gemotoriseerd verkeer. Niet als luxe, maar als randvoorwaarde voor een gezonde, toegankelijke en leefbare gemeente Goes. Stoepaanpak Zuidkant zal tevens het vermijdingsgedrag te niet doen. Ik roep u daarom op om deze uitgangspunten consequent en zichtbaar toe te passen in ’s-Heer Arendskerke, en specifiek aan de Zuidkant / Torenring van het dorpscentrum, waar een diverse verkeersproblematiek al jaren toeneemd en door mij en meerderheid buurtgenoten 3x is gemeld als buurtproblematiek en helaas te vaak en onterecht neergezet als mijn persoonlijke problematiek! Concreet betekent dit voor de ambities en wensbeelden t.a.v.

met name de mooie Zuidkant: • Erken de Torenring als erftoegangsweg (ETW) met een primaire verblijfsfunctie, passend bij een historisch dorpshart, en niet als informele gebiedsontsluitings-haastroute. • Pas de uitgangspunten van Duurzaam Veilig strikt toe: een eenduidige wegcategorie, geloofwaardige snelheidsregimes en een inrichting die snelheid fysiek afdwingt in plaats van veronderstelt. Ik wijs er nogmaals op dat de woordvoerder van Goes recent in de PZC verwees naar de 30 km max en beweerde dat het verkeer 'met gepaste snelheid nadert' hetgeen een onwaarheid is en ik u al met recent en eerder beeldbewijs heb getoond. Nieuwe beelden laten zien dat 'de historische ringbaan' vooral racebaan is geworden. • Hanteer in deze 30 km/u-inrichting of nog gewenster erfstatus, met bijbehorend profiel: maatregelen en inrichting die het ‘auto-te-gast’-principe ondersteunen. Momenteel domineert het toenemende lichte en zware haastverkeer en nemen conflictsituaties toe! De afstand van Vermetstraat tot de Y-splitsing bij IKC is 130 mtr en vanwege hoogteverschil van 2 mtr gaat versnelling vaak onbewust als vanzelf maar ook al te vaak bewust.

• Als deze 'historische ringweg' dan per se 'intact' moet blijven (woordvoerder Goes in PZC), kan eenrichtingsverkeer (m.u.v. fietsers) naar Vermetstraat ('helling op') al een oplossing zijn. Uiteraard met verbreding en verbetering van de huidige obstakelstoep! Die huidige stoep kan met dezelfde 'historische' stenen verbreed worden en beter strakker gelegd? Tegen hard optrekken (zie de beelden!) zal een remmer noodzakelijk zijn: zeker op het rechte stuk vanaf de Y-splitsing. (een verhoogde remmer zoals in de Slotstraat of wegversmaller?) In combinatie met een 15 km max voor zwaar verkeer zal deze 130 mtr Zuidkant enorm verbeteren qua veiligheid en leefbaarheid. (14 woonhuizen en een appartementengebouw). Uiteraard is het beste 'wensbeeld' voor duurzame veiligheid en leefbaarheid de toekenning van erfstatus vd Zuidkant : 130 mtr 'historische ringweg' terug geven aan fietsers/wandelaars. Niet alleen veilig/prettig verplaatsen: óók verblijven/recreëren én wonen op de Zuidkant : de historische ontmoetingsfunktie herstellen op het mooiste deel van het dorpscentrum.

Breng onze stoep op orde conform CROW-richtlijnen voor voetgangersvoorzieningen : • een minimale obstakelvrije loopruimte van 1,80 m ( bij voorkeur 2,20 m in een centrumgebied ! ); kan met dezelfde 'historische' stenen; • vlakke, onderhoudsvriendelijke verharding zonder hoogteverschillen, losliggende tegels, obstakels of wortelopdruk; • duidelijke, drempelvrije overgangen en oversteekplaatsen bijv. bij de Y-splitsing; • een paar banken/rustpunten (erfstatusinrichting): passend bij een vergrijzend dorp. • Voorkom/reduceer onveiligheid voor kwetsbare voetgangers met gemotoriseerd verkeer door genoemde stoepaanpak . Nu al loopt 1 van de buurtbewoners met rollator op de weg! Ik wijs er op dat meer dan 50% vd buurtbewoners al 50-80+ is. Wij willen veilig de deur uit. • Voorkom/reduceer onveiligheid voor fietsers/scootmobielers door eenri-verkeer Zuidkant: richting Vermetstraat. Hard 'helling af' versnellen naar Y-splitsing/IKC is dan voorbij. • Ontmoedig doorgaand en haastverkeer expliciet door netwerkkeuzes (routering), inrichting en – indien nodig – handhaving, in lijn met het CROW-principe dat sluipverkeer niet thuishoort op ETW’s. Het hard rijden helling af door licht en zwaar verkeer is toegenomen! Ik toon hier een schema dat ik recent maakte aan de hand van observatie/analyse van de vele dagen beeldmateriaal dat ik in 2024 en 2025 maakte: meest recente video dec 2025

Ik heb al jarenlang 'wensbeelden' en concrete voorstellen gedaan en op verzoek van bestuurders bij buurtgenoten gepeild (zie uitkomst van met name 1e+3e buurtpeiling) en met de dorpswerkgroep én de verkeerskundigen van Goes gedeeld. Ik heb steeds verwezen naar Landelijke/Europese richtlijnen van SPV 2030. Verkeerskundige Fey stelde mij in een gesprek voor mijn voorstel erfstatus 'nog eens wat verder uit te werken'. (gesprek met wethouder D.Alssema en H.Fey op 14-01-2020) Ik betreur dat ons dorpsbestuur een 'WVP-spel' met mij/ons heeft gespeeld en de Goese enquete over Mobiliteit en Verkeer laat en te vaag ('Goes gaat ook een enquete doen') aan de dorpsbevolking heeft kenbaar gemaakt in dorpsblad. De recente eigen dorpsenquete schoot tekort m.b.t. het juist inventariseren van verkeersproblematiek in Arendskerke : met name van onze Zuidkant knelpunten! Maar ik was 1 van de 500 deelnemers die bijgedragen hebben aan 'Mobiliteit 2040' met de landelijke kaders van CROW, Duurzaam Veilig en STOMP, én de eigen ambities van de gemeente Goes die de burger(s) c.q. dorpelingen weer wat hoop geven. Ze bieden ruimte om het historische karakter, de verkeersveiligheid en de verblijfskwaliteit van de Zuidkant van ons mooie, groene dorpscentrum structureel en blijvend te versterken. Dus met intact laten van het historische beeld. Ik heb ook deelgenomen aan 'Goes Praat Mee' m.b.t.

het IKC : veilige schoolzone. De meerderheid buurtgenoten had al via de 1e+3e buurtpeiling de noodzaak ervan gemeld i.v.m. de onveilige Y-splitsing bij IKC. Recent kwam er dus een (te) kleine schoolzone! Maar de Zuidkant is daar ook totaal niet bij betrokken. (evenals de Y-splitsing...) Is dat 'luisteren naar de burgers'? Nogmaals, dit pleidooi staat niet op zichzelf. Het sluit aan bij mijn raadsnotitie met bijbehorende brief aan alle raadsfracties en de videobeelden die recent zijn toegezonden en die geagendeerd staan voor de besluitvormende raadsvergadering van 18 december 2025. Deze stukken laten concreet zien waar het in de praktijk wringt én welke kansen er liggen om beleid, dagelijkse werkelijkheid en buurtwensen met elkaar in overeenstemming te brengen volgens uw 'Mobiliteit 2040'. Vanaf 2016 zijn er immers wel al 12 schriftelijke (vage) verwijzingen geweest over 'mogelijke' aanpak/herinrichting bij 'toekomstig groot onderhoud'. In een van de laatste werd 2027 genoemd. Een van de kernwaarden/normen van de overheid is perspectief bieden. Voor mij/ons heeft het daar aan ontbroken en we zijn steeds gewezen op het verwerving van WVP-erkenning. Die kwam er in 2021 maar werd zonder overleg van tafel geveegd in 2023. Ondertussen zijn/worden andere straten wél volgens bovenstaande normen heringericht of krijgen een bebording : buiten erkenning of vermelding in het WVP.

(Noordweegse weg/Spoorstraat) Uit de verkregen info m.b.t. mijn recente WOO verzoek blijkt dat het oude WVP (2023) nog steeds geldend is! Dat is geen gelijke behandeling en wijst naar een voorkeursbehandeling van andere straten. Ook namens buurtgenoten vraag ik u om die vergadering te benutten als een kantelpunt en begin van duidelijk perspectief: geen vage verwijzingen en indirekte boodschappen via de PZC meer. Van goede intenties, ambities en wensbeelden op papier naar een duurzame verbetering en opwaardering van ons unieke dorpscentrum waar veiligheid, rust en verblijfskwaliteit beleefbaar zijn voor iedereen en met name op de meest bewoonde en bezochte kant: onze Zuidkant. Daarmee doet u m.i. recht aan het Programma Mobiliteit, aan de Omgevingsvisie Goes 2040 én aan de inwoners en passanten die hier dagelijks wonen, lopen en fietsen. Investeer nu in deze Zuidkant waar je veilig , prettig en rustig kunt verplaatsen en verblijven en trots kunt zijn op een uniek dorpshart dat nu helaas hoe langer hoe meer gedomineert wordt door onverwacht opduikend licht en zwaar haastverkeer. Herinrichting hoeft niet te betekenen dat alles op de schop gaat en dat het historische karakter kapot gaat.

Goede duurzame aanpak van onze Zuidkant hoeft ook geen geen rem op bereikbaarheid en doorstroming te zijn maar kan en zal zeker een bijdrage zijn aan de versnelling richting een gezonder en leefbaarder gemeente Goes. Jules Bitter / 16 december 2025