080. Raadsvoorstel Zienswijze over de concept gemeenschappelijke regeling Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland

Raadsvoorstel Datum vergadering Agendapunt Zaaknummer Onderwerp

: : : :

Portefeuillehouder Programma Opgesteld door: Afdeling

: : :

Z25.267236 / D25.1455267 Zienswijze over de concept gemeenschappelijke regeling Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland A. van der Reest Sociaal domein Maurits van Belzen Concern

Gevraagd besluit 1. Als raad uit de gemeenschappelijke regeling SWVO te treden omdat de nieuwe gemeenschappelijke regeling een collegeregeling wordt. 2. Er mee instemmen dat de Zeeuwse colleges die nu geen deelnemer zijn van de gemeenschappelijke regeling SWVO, toe kunnen treden. 3. Er mee in te stemmen dat na het besluit tot toetreding van de gemeenschappelijke regeling SWVO, deze direct wijzigen in de gemeenschappelijke regeling Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland, dit overeenkomstig de voorgelegd concepttekst met de artikelsgewijze toelichting en de algemene toelichting per module; 4. Over de concepttekst van de concept gemeenschappelijke regeling Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland de zienswijze naar voren te brengen dat in artikel 7 lid 4 onder e de tekst “regionaal beleid” wordt gewijzigd in “subregionaal beleid”.

Juridische grondslag De wettelijke grondslag voor het wijzigen van een gemeenschappelijke regeling is de Wet gemeenschappelijke regelingen.

Inleiding De dertien Zeeuwse gemeenten denken al langere tijd na over de governance voor het sociaal domein in Zeeland. Na het extra Overleg Zeeuwse Overheden (OZO) Sociaal Domein van 28 augustus 2025 hebben alle colleges een besluit genomen over de uitgangspunten voor de governance sociaal domein Zeeland en de bestuursopdracht ‘Governance sociaal domein Zeeland’ vastgesteld. Met dit deelbesluit hebben de colleges unaniem draagvlak uitgesproken voor het inrichten van een gemeenschappelijke regeling (GR) Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland . U bent hierover geïnformeerd met een brief. In het extra OZO van 13 november 2025 is afgestemd over de ontwerpregeling, inclusief de bijbehorende toelichting en de modules ‘Jeugd’, ‘Beschermd wonen, maatschappelijke opvang en vrouwenopvang’, ‘Sociale veiligheid, toezicht en preventie’ en ‘Welzijn en maatschappelijke ondersteuning’. Het OZO heeft een ‘go’ gegeven voor het inrichten van GR Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland. Maar de bevoegdheid om hiertoe over te gaan ligt bij de colleges en raden.

Doelstelling Vanuit de vier E’s – eenvoudig, eenduidig, efficiënt en effectief – richten we de gewenste situatie in: een GR Sociaal Domein Zeeland. Daarbinnen geven we integraal uitvoering aan de taken binnen het sociaal domein die we met (een deel van) de dertien Zeeuwse gemeenten samen moeten of willen doen voor inwoners alle inwoners van Zeeland.

Agendapunt Pagina 2

Argumenten 1.1 De gemeenten Hulst, Middelburg, Sluis, Terneuzen, Veere en Vlissingen treden toe tot GR SWVO. De GR Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland wordt een GR waaraan alle Zeeuwse colleges deelnemen. In de huidige situatie nemen de colleges en raden van de gemeenten in de Oosterschelderegio deel aan GR SWVO. Omdat we de GR SWVO als juridische basis gebruiken, moeten de overige zes colleges toetreden tot GR SWVO – die gelijktijdig gewijzigd wordt naar GR Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland. De Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) schrijft voor dat colleges hun raden vragen een zienswijze naar voren te brengen over het toetreden tot een regeling. We stellen voor een positieve zienswijze naar voren te brengen over het toetreden van het college tot GR SWVO die daarna direct gewijzigd wordt in de GR Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland. 2.1 GR SWVO wordt gewijzigd naar GR Sociaal Domein Zeeland. De Wgr schrijft voor dat colleges hun raden vragen een zienswijze naar voren te brengen over het wijzigen van een regeling. We stellen voor een positieve zienswijze naar voren te brengen over het wijzigen van GR SWVO naar GR Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland overeenkomstig het ontwerp van de regeling (bijlage 1, 2 en 3).

Relevante onderdelen van de ontwerpregeling zijn: • Taken en bevoegdheden: vanwege het grote aantal taken en bevoegdheden werken we met de samenwerkingsmodules ‘Jeugd’, ‘Beschermd wonen, maatschappelijke opvang en vrouwenopvang’, ‘Sociale veiligheid, toezicht en preventie’ en ‘Welzijn en maatschappelijke ondersteuning’. Zie artikel 6 en 7 van de ontwerpregeling. • Stemverhouding: in beginsel streven we naar consensus over voorstellen aan het algemeen bestuur (AB). Als die niet bereikt kan worden, adviseren we elke deelnemer per 5.000 inwoners (afgerond naar boven) één stem te geven. Voor besluiten van het AB over de begroting en jaarrekening en over aanpassing van verdeelsleutels is in de regeling opgenomen dat een 2/3 meerderheid nodig is voor besluitvorming. We herijken de stemverhouding iedere vier jaar op 1 januari van het jaar na gemeenteraadsverkiezingen (dus in 2027, 2031 enz.). Zie artikel 11, vierde lid, van de ontwerpregeling. • Dagelijks bestuur (DB): het DB bestaat uit drie leden: een voorzitter, een plaatsvervangend voorzitter en één ander lid. Elk lid is afkomstig uit een andere subregio (Oosterschelderegio, Walcheren en Zeeuws-Vlaanderen). Zie artikel 13 van de ontwerpregeling. • Adviescommissies: we stellen het AB voor in ieder geval twee inhoudelijke adviescommissies in te stellen, bestaand uit bestuurders.

Deze commissies geven een zwaarwegend advies aan het AB over voorstellen die binnen hun module vallen: o een adviescommissie voor de module ‘Jeugd’ met de dertien portefeuillehouders Jeugd, vanwege de verplicht regionaal uit te voeren taken en bevoegdheden voor (de inkoop van) jeugdzorg; en o een adviescommissie voor de module ‘Welzijn en maatschappelijke ondersteuning’ met de portefeuillehouders van de deelnemers die taken en bevoegdheden binnen deze module via mandaat opdragen aan de GR (in de huidige situatie gaat het om de SWVO-taken). Zie artikel 10, vierde lid, van de ontwerpregeling. 2.2 U kunt eventuele opmerkingen over de financiële paragraaf meegeven in de zienswijze. In samenwerking met adviesbureau Berenschot is een financiële paragraaf opgesteld. We vragen een zienswijze naar voren te brengen over de financiële paragraaf in de hoedanigheid van (de eerste versie van) de ontwerpbegroting (bijlage 4). 2.3 Het is mogelijk een gemeenschappelijke raadsadviescommissie in te stellen. Het AB kan op grond van een unaniem besluit van de raden van de deelnemende colleges een raadsadviescommissie instellen. Er moet dus unanimiteit zijn bij de raden over het instellen van zo’n commissie. De commissie kan het AB en de raden advies geven en de besluitvorming van de raden met betrekking tot de regeling voorbereiden.

Agendapunt Pagina 3

Kanttekeningen en effecten 2.1 Er zijn gemeenteraadsverkiezingen in het proces van bestuurlijke besluitvorming. De colleges stellen de huidige raden (2022-2026) voor zienswijzen te geven op het toetreden tot GR SWVO en op het wijzigen van GR SWVO naar GR Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland en de ontwerpregeling. De colleges stellen de nieuwe raden (2026-2030) voor toestemming te geven voor het toetreden tot en wijzigen van de regeling. Het is daarom heel belangrijk dat over het inrichten van GR Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland een goede overdracht plaatsvindt tussen de huidige en nieuwe colleges en raden. 2.2 De naar voren gebrachte zienswijzen. Ambtelijk en bestuurlijk is goed afgestemd over het inrichten van GR Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland. Ook zijn alle raden tussen 9 oktober en 2 december 2025 bezocht om hen te informeren. Desondanks kan na de raadsbesluiten blijken dat er nog op- of aanmerkingen zijn over bepaalde onderdelen van de ontwerpregeling. Als dat het geval is, zullen we bekijken hoe we het besluitvormingsproces vervolgen met inachtneming van de zienswijzen.

Financiën De incidentele kosten zijn opgenomen in onderstaande tabel. De incidentele kosten komen ten laste van het overschot van Regiobudget 2025.

De voorlopig geschatte kosten voor de begroting 2027 voor de nieuwe GR Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland zijn opgenomen in onderstaande tabel. De raad wordt in 2026 in de gelegenheid gesteld een zienswijze naar voren te brengen over de conceptbegroting. Dit is daarom voor nu geen beslispunt.

Totaal huidige lasten IJZ, CZW, SWVO en ZSSD Toename structurele lasten: • Meerkosten overhead + OR € 266.614 • Onvoorzien € 35.868 • Extra formatie t.b.v. robuustheid € 248.249

€ 7.100.949 € 550.730

Agendapunt Pagina 4

Totaal structurele lasten nieuwe GR

€ 7.651.679

Juridische gevolgen De GR Sociaal Domein en jeugdregio Zeeland wordt net als GR SWVO een gemeenschappelijk openbaar lichaam. Dat is een zelfstandige overheidsorganisatie met rechtspersoonlijkheid voor het uitvoeren van publieke taken. Ee openbaar lichaam kan eigen personeel in dienst nemen en contracten afsluiten.

Communicatie Uiteraard zijn de gemeenten op ambtelijk, management- en bestuurlijk niveau intensief betrokken. Ook spreken we geregeld met de organisaties/teams die samengevoegd worden tot de organisatie Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland over het besluitvormingsproces. We informeren andere belanghebbenden, zoals de zorg- en jeugdhulpaanbieders met wie Inkooporganisatie Jeugdhulp Zeeland en centrumgemeente Vlissingen contracten hebben afgesloten voor respectievelijk jeugdzorg en beschermd wonen.

Vervolg Na de raadsbesluiten over het al dan niet naar voren brengen van zienswijzen bespreken we of deze leiden tot het aanpassen van de ontwerpregeling. Daarna vragen we u toestemming voor enerzijds het toetreden tot GR SWVO en anderzijds het wijzigen van GR SWVO naar GR Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland overeenkomstig de definitieve regeling.

Bijlage(n) 1. Ontwerpregeling Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland 2. Artikelsgewijze toelichting Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland 3. Modules ‘Jeugd’, ‘Beschermd wonen, maatschappelijke opvang en vrouwenopvang’, ‘Sociale veiligheid, toezicht en preventie’ en ‘Welzijn en maatschappelijke ondersteuning’ 4. Financiële paragraaf

Hoogachtend, Burgemeester en Wethouders van Goes,

mr. F. van Dijk Secretaris (wnd).

C.H. van den Bos Burgemeester