068. Raadsvoorstel septembercirculaire 2024

Raadsvoorstel Datum vergadering Agendapunt Zaaknummer Onderwerp

: : : :

Portefeuillehouder Programma Opgesteld door: Afdeling

: :

Z24.209446 / D24.1248654 Raadsvoorstel septembercirculaire gemeentefonds 2024 S. Meulblok Bestuur en financiën Mark de Schipper

:

Gevraagd besluit - Kennis te nemen van de septembercirculaire gemeentefonds 2024 - In te stemmen met de begrotingswijzigingen van de septembercirculaire 2024, nummers 452024 en 2-2025 op programmaniveau. Juridische grondslag De regels voor het gemeentefonds staan in de wet financiële verhoudingen. Het gevraagde besluit betreft de financiële verwerking van het gemeentefonds die met inachtneming van het Besluit Begroten en Verantwoorden worden voorgelegd Aanleiding Het ministerie BZK heeft eind september de septembercirculaire gemeentefonds 2024 gepubliceerd. Deze septembercirculaire volgt de meicirculaire 2024 op. Met dit voorstel worden de financiële effecten van de septembercirculaire ten opzichte van de meicirculaire 2024 inzichtelijk gemaakt. Het netto-effect van de septembercirculaire 2024 op begroting 2025 en de meerjarenbegroting is al ingeschat in de kadernota 2025. In een bijlage bij dit collegeadvies is de septembercirculaire zoals het ministerie die heeft gepubliceerd, toegevoegd. En in een bijlage wordt een financieel overzicht gegeven waarop alle mutaties staan weergegeven. Bij het onderdeel financiën wordt weergegeven wat de afwijking van de septembercirculaire is ten opzichte van wat in begroting 2025 is opgenomen. Resultaat Het resultaat van het gevraagde besluit is een correcte verwerking van de septembercirculaire 2024 in de begroting van gemeente Goes.

Argumenten Hieronder wordt de totale mutatie van de septembercirculaire 2024 ten opzichte meicirculaire 2024 weergegeven. Hierbij is de uitsplitsing gemaakt tussen de bruto mutatie en de netto mutatie. In de netto mutatie is de mutatie van de budgetten voor specifieke taken verrekend. Daarmee geeft de netto mutatie het effect op het begrotingssaldo weer. Als bijlage bij dit voorstel is de financiële specificatie van alle mutaties bijgevoegd. Het effect op het begrotingssaldo (netto mutatie) is voor de jaren 2025 en verder ingeschat bij het opstellen van de begroting 2025 die aan u is voorgelegd. Met dit collegeadvies wordt de technische verwerking van de septembercirculaire aan u voorgelegd. In onderstaande tabel wordt de mutatie per jaarschijf weergegeven. Jaar

Bruto mutatie

Netto mutatie

2024

€ 1.363.000

€ 948.000

2025

€ 492.000

€ 299.000

2026

€ 2.136.000

€ 782.000

2027

€ 1.980.000

€ 457.000

2028

€ 2.053.000

€ 250.000

Grootste mutaties meicirculaire 2024 1. Ontwikkeling uitkeringsbasis

Agendapunt Pagina 2

De uitkeringsbasis en het accres muteert in de septembercirculaire door verschillende ontwikkelingen. Door de mutaties in de aantallen van de maatstaven landelijk, wijzigt het totaalbedrag dat er overblijft om via de uitkeringsfactor te verdelen over de gemeenten. Dit zien we terug in de mutatie van de uitkeringsfactor van het gemeentefonds. Ook wordt in de septembercirculaire een inschatting gemaakt van wat de gemeenten gaan declareren bij het Btw Compensatiefonds (BCF). Er wordt geschat dat er een onderschrijding van de beschikbare middelen zal zijn. Deze onderschrijding wordt via een verhoging van de uitkeringsfactor teruggegeven aan de gemeenten. 2. WOZ-waardemutatie De WOZ-waardemutatie is hoger dan meerjarig was geraamd in het gemeentefonds. Omdat de WOZ baten verrekend worden met het gemeentefonds, betekent een hogere WOZ-waarde dat het gemeentefonds verlaagd wordt. Met andere woorden, wat gemeenten binnenhalen via de OZB brengt het Rijk in mindering op het gemeentefonds. Nu die opbrengsten hoger worden ingeschat, is dit een nadeel op het gemeentefonds. 3. Hoeveelheidsverschillen Een toename van de aantallen van de maatstaven van het gemeentefonds, zorgen voor een positief effect. We zien een toename in de volgende maatstaven: inwonersaantal, huishoudens met een laag inkomen, de regionale centrumfunctie en personen met een migratieachtergrond. 4.

Regionale Energie Strategieën Er komen extra middelen beschikbaar voor gemeenten voor het toekomstbestendig maken van het energiesysteem. Specifiek gaat het om taken op het gebied van het voorkomen van netcongestie, zoals het versnellen van de aanleg van infrastructuur, het bij elkaar brengen van vraag en aanbod van energie via een stimuleringsprogramma energiehubs en het ondersteunen van bedrijven bij hun verduurzaming. Voor gemeenten wordt uitgegaan van een gezamenlijke, regionale inzet en inbreng in provinciale Meerjarenprogramma’s Infrastructuur Energie en Klimaat en energievisies. Waarbij zal waar mogelijk worden aangesloten bij de samenwerking zoals die bij het nationaal programma Regionale Energiestrategie (RES) al plaats vindt. Deze middelen gaan over naar gemeente Terneuzen. Ook voor de bestaande taken voor de Regionale Energie Strategieën, hadden we via het gemeentefonds al middelen ontvangen. De regionale taak die we als gemeente Goes hiervoor uitvoerde, gaat over naar gemeente Terneuzen. De beschikbare middelen gaan vanaf medio 2024 structureel over naar Terneuzen. 5. Middelen Jeugdzorg Het kabinet Rutte IV had besloten om te besparen op jeugdzorg. Deze besparing (oplopend tot € 511 miljoen in 2027) was in mindering gebracht op de middelen voor jeugdzorg op de aanvullende post van het ministerie van Financiën.

Het nieuwe kabinet Schoof kiest ervoor om deze besparing te laten vervallen. Het gaat om € 500 miljoen in 2026 en € 511 miljoen vanaf 2027. Voor Goes betekent dit extra middelen van € 1.314.000 in 2026, oplopend naar € 1.438.000 in 2028. We stellen voor om deze middelen beschikbaar te houden voor jeugdzorg. Met begroting 2025 hebben we al taakstellingen voor Jeugdzorg opgenomen. Voor een belangrijk deel is voor de taakstelling aangesloten bij de Hervormingsagenda Jeugd zoals het Rijk die geformuleerd heeft. En dan specifiek de haalbare maatregelen van deze Hervormingsagenda. Er is nog veel onzekerheid voor de toekomstige ontwikkeling van de kosten van Jeugdzorg. We stellen daarom voor om deze middelen vanuit de septembercirculaire beschikbaar te houden op de begrotingspost Jeugdhulp Ambulant Regionaal (67510000- 4000000). Met de boeking op een "nader in te delen" nummer (4000000) houden we grip op het inzetten van deze middelen. In het gemeentefonds hadden we voorzichtigheidshalve een stelpost opgenomen voor de korting Jeugdzorg van 2026, de korting die nu van tafel is. Deze stelpost kan op basis van deze septembercirculaire komen te vervallen. 6. Indexering Wmo demografie Met de VNG is afgesproken dat in de toekomst (een nader te bepalen deel van) de Wmo niet langer via de algemene uitkering van het Gemeentefonds gaat, maar via een aparte financiering.

Afhankelijk van de gekozen bekostigingsvorm wordt een passende geobjectiveerde indexering onderzocht die

Agendapunt Pagina 3

ook rekening houdt met kostenontwikkeling en demografie/vergrijzing. Vooruitlopend op deze uitwerking is bij Voorjaarsnota 2024 door het Rijk een jaarlijkse tranche van € 75 miljoen vanaf 2026 oplopend tot € 300 miljoen in 2029 gereserveerd voor een aanvullende indexering voor demografie. We stellen voor de middelen beschikbaar te houden als financiële middelen voor die toekomstige demografische ontwikkelingen in Goes. 7. Loon- en prijsontwikkeling accres prijs Bruto binnenlands product Vanaf de Voorjaarsnota 2024 wordt het accres van het gemeentefonds voor loon- en prijsontwikkeling gebaseerd op het Bruto binnenlands product. De tranche van het lopende jaar wordt telkens bij de Voorjaarsnota definitief bepaald, op basis van de raming van het Centraal Planbureau. In de Miljoenennota 2025 zijn de tranches voor de uitkeringsjaren 2025 en verder bijgesteld op basis van het prijs Bpb uit de Miljoenennota en de Macro Economische Verkenning. We hebben zelf al een indexering in de begroting 2025 verwerkt. Deze extra middelen kunnen vrijvallen ten gunste van het begroting saldo. Overige mutaties In onderstaande tabel staan de overige mutaties weergegeven. Voor een uitgebreide toelichting van deze posten verwijzen we u naar de bijlage septembercirculaire 2024 zoals het ministerie BZK deze heeft gepubliceerd.

Omschrijving Periode Toekenning Kinderopvang Sociaal 2025-2028 Sociaal domein Medische Indicatie Alleenverdienersproblematiek 2024 Sociaal domein Work in Nederland 2025-2028 Arbeidsmarktregio Participatie 2025-2028 Sociaal domein Wet Betaalbare huur 2024-2028 Dienstverlening . Financiën In de onderstaande tabel geven we inzicht in wat is opgenomen in de kadernota 2025 en wat het resultaat is van de uitwerking van de meicirculaire. Zoals u in onderstaande tabel kunt zien is er een minimale afwijking in de saldi van de kadernota 2025. Jaar

Netto mutatie septembercirculaire

Ingeschat in begroting 2025

2025

€ 299.000

€ 349.000

€ 50.000

2026

€ 782.000

€ 833.000

€ 51.000

2027

€ 457.000

€ 509.000

€ 52.000

2028

€ 250.000

€ 305.000

€ 55.000

Hoogachtend, Burgemeester en Wethouders van Goes,

mr. H.E. Schild Secretaris

C.H. van den Bos Burgemeester

Verschil