056. raadsvoorstel Bestuursrapportage en begrotingswijzigingen GR De Bevelanden

Raadsvoorstel Datum vergadering Agendapunt Zaaknummer Onderwerp

: : : :

3 oktober 2024

Portefeuillehouder Programma Opgesteld door: Afdeling

: :

C.H. van den Bos Bestuur en financiën Merel Goedhart Facilitaire Zaken

:

Z24.204885 / D24.1235760 Raadsvoorstel bestuursrapportage 2024, 3de begrotingswijziging 2024 en 1ste begrotingswijziging 2025 GR

Gevraagd besluit 1. Kennis te nemen van de bestuursrapportage 2024 van GR de Bevelanden; 2. De gemeenteraad voor te stellen in te stemmen met de 3e begrotingswijziging 2024 en hiervoor een positieve zienswijze in te dienen, waarbij we GR De Bevelanden meegeven om zich nu voor te gaan bereiden op de krappe financiële situatie die wij voorzien voor 2026 en verder; 3. De gemeenteraad voor te stellen in te stemmen met de 1e begrotingswijziging 2025 en hiervoor een positieve zienswijze in te dienen, waarbij we GR De Bevelanden meegeven om zich nu voor te gaan bereiden op de krappe financiële situatie die wij voorzien voor 2026 en verder. Juridische grondslag De gemeenteraad beoordeelt de voorgestelde begrotingswijzigingen. Aanleiding Gemeenschappelijke regeling (GR) de Bevelanden heeft de bestuursrapportage opgesteld en ter besluitvorming voorgelegd aan de deelnemers. De bestuursrapportage is in het Dagelijks Bestuur(DB) en het algemeen bestuur (AB) van GR de Bevelanden besproken en vastgesteld. De bestuursrapportage, de 3e begrotingswijziging 2024, de 1e begrotingswijziging 2025 en de bijbehorende zienswijzen zijn ter besluitvorming doorgestuurd naar de gemeenteraden. Resultaat De begeleidingscommissie heeft negatief geadviseerd over beide begrotingswijzigingen doordat de extra bijdrage vanuit GR de Bevelanden zorgt voor een overschrijding van de VZG-norm.

De begeleidingscommissie adviseert daarnaast om de begrotingswijzigingen van GR de Bevelanden scherper te definiëren. Zo zouden bijvoorbeeld nieuwe taken niet getoetst moeten worden aan de VZG–norm maar op basis van inhoud in relatie tot de ontvangen middelen in het gemeentefonds. Een indeling tussen mutaties gemeentelijke bedragen die wel en geen onderdeel zouden moeten zijn van de VZG – richtlijn moeten in de toekomst veel duidelijker worden gemaakt om op een zuivere wijze te kunnen toetsten aan deze VZG-richtlijn. Hierdoor moeten deze nieuwe taken wel duidelijk worden gedefinieerd. GR de Bevelanden heeft de begrotingswijziging aangepast. Een beter beeld wat nieuwe taken zijn, wat wettelijke verplichtingen zijn en welke organisatorische aanpassingen zijn, is gegeven. Het college blijft kritisch over de gevraagde extra bijdrage en herkent de opmerkingen vanuit de begeleidingscommissie. Met de extra duidelijkheid die gegeven is in de begrotingswijzigingen kan echter beter worden beredeneerd waarom extra middelen benodigd zijn en waarom de VZG-norm in deze gevallen kan worden losgelaten. Met de aanbevelingen in het achterhoofd om naar de toekomst toe de begrotingswijzingen beter en scherper toe te lichten, geeft het college een positief advies over de begrotingswijzigingen.

Een groot gedeelte van de extra bijdrage komt namelijk voort uit nieuw beleid wat opgepakt dient te worden door GR de Bevelanden. Ook zijn er ontwikkelingen waaraan GR de Bevelanden, denk hierbij aan CAO–stijgingen en het verkrijgen van extra verlofdagen, niet ontkomt.

Agendapunt Pagina 2

Argumenten

3e begrotingswijziging 2024: • Deze begrotingswijziging zorgt voor een extra bijdrage van € 618.485 voor gemeente Goes. Conform de VZG indexering kunnen we een verhoging van € 111.320 toestaan voor indexering van de begroting. Vanwege keuzes door AB en DB qua nieuw beleid (vroegsignalering en wet inburgering) en wettelijke verplichtingen zoals extra kosten vanuit de CAO, verlofharmonisatie en RVU regelingen, zijn er extra middelen nodig. Deze extra bijdrage is reeds in de bestuursrapportage 2024 van de gemeente Goes verwerkt. Ondanks dat de VZG-norm wordt overschreden, heeft het DB en het AB ingestemd met de voorgestelde wijziging. • Door de verschillende gemeenten is gevraagd om extra formatie op het gebied van vroegsignalering. Op basis van de conclusies vanuit het evaluatierapport 2021/2022 en de evaluatie uit 2023, is de tijdelijke inzet voor vroeg signalering van 2,1 FTE ook in 2024 noodzakelijk. • Met de invoering van de Wet inburgering hebben gemeenten een belangrijke rol gekregen bij de begeleiding van nieuwkomers die inburgeringsplichtig zijn. GR de Bevelanden voert dit uit namens de vijf deelnemende gemeenten. Met dit nieuwe stelstel zijn er sinds 1 januari 2022 fors meer taken naar GR de Bevelanden gekomen en is er sprake van een verdubbelde taakstelling. De gemeente Goes heeft hiervoor middelen ontvangen vanuit het Rijk.

Deze zaken kunnen niet binnen de begroting van Gr de Bevelanden worden opgelost, in de begroting van de gemeente Goes 2024 zijn hiervoor middelen gereserveerd. 1e begrotingswijziging 2025: • Deze begrotingswijziging zorgt voor een extra bijdrage van € 896.339 voor gemeente Goes. Een groot gedeelte hiervan (ongeveer € 300.000) heeft te maken met de bijdrage WMO/schulddienstverlening. Deze werd voorheen buitenom de reguliere bevoorschotting gefactureerd aan de gemeenten en wordt voortaan meegenomen in deze bevoorschotting. • De resterende extra bijdrage is al in de begroting 2025 verwerkt. Ondanks dat de VZG-norm wordt overschreden, heeft het DB en het AB ingestemd met de voorgestelde wijziging. Veel van de kostenstijgingen zijn een gevolg van wettelijke verplichtingen. Denk aan extra kosten vanuit de CAO, verlofharmonisatie, herwaarderingen en RVU regelingen. • Met de invoering van de Wet inburgering hebben gemeenten een belangrijke rol gekregen bij de begeleiding van nieuwkomers die inburgeringsplichtig zijn. GR de Bevelanden voert dit uit namens de vijf deelnemende gemeenten. Met dit nieuwe stelstel zijn er sinds 1 januari 2022 fors meer taken naar GR de Bevelanden gekomen en is er sprake van een verdubbelde taakstelling. De gemeente Goes heeft hiervoor middelen ontvangen vanuit het Rijk.

Deze zaken kunnen niet binnen de begroting van Gr de Bevelanden worden opgelost, in de begroting van de gemeente Goes 2025 zijn hiervoor middelen gereserveerd. Financiën De gevraagde extra bijdragen zijn reeds verwerkt in de bestuursrapportage 2024 en de begroting 2025. De extra kosten voor CAO verhoging zijn reeds aangekondigd bij de behandeling van de begroting. Wat kost het? 3e begrotingswijziging 2024: deze begrotingswijziging zorgt voor een extra bijdrage van € 618.485,voor gemeente Goes. Conform de VZG norm is €111.320,- toegestaan voor indexering van de begroting. De overige extra middelen zijn grotendeels bestemd voor de wettelijke verplichtingen (CAO, RVU en de verlof harmonisatie). Tevens zijn extra middelen benodigd voor de beleidsintensivering op het gebied van inburgering en vroegsignalering. Voor inburgering zijn middelen door de Gemeente Goes vanuit het Rijk ontvangen. 1e begrotingswijziging 2025: deze begrotingswijziging zorgt voor een extra bijdrage van € 896.339. Een groot gedeelte hiervan (ongeveer € 300.000) heeft te maken met de bijdrage

Agendapunt Pagina 3

WMO/schulddienstverlening. Deze werd voorheen buitenom de reguliere bevoorschotting gefactureerd aan de gemeenten en wordt voortaan meegenomen in deze bevoorschotting. De overige extra middelen zijn grotendeels bestemd voor de wettelijke verplichtingen (CAO, RVU, herwaarderingen en de verlof harmonisatie). Tevens zijn extra middelen benodigd voor de beleidsintensivering op het gebied van inburgering, hiervoor zijn middelen door de Gemeente Goes vanuit het Rijk ontvangen.

Hoe worden de kosten gedekt? De kosten worden gedekt vanuit het begrotingssaldo zoals verwerkt in de gemeentelijke bestuursrapportage 2024 en begroting 2025. Zijn er grote gevolgen voor het weerstandvermogen? Gevolgen zijn er niet.

Zienswijze Via de zienswijze geven wij GR De Bevelanden mee om zich nu voor te gaan bereiden op de krappe financiële situatie die wij als Gemeente voorzien voor 2026 en verder.

Duurzaamheid Niet van toepassing. Communicatie & Participatie Wie zijn de betrokken bij dit raadsbesluit? Het voorstel is besproken binnen het dagelijkse bestuur en het algemeen bestuur van GR de Bevelanden. Het voorstel is daarna voorgelegd aan de begeleidingscommissie. Door GR de Bevelanden wordt een bijeenkomst georganiseerd (7 oktober 2024) voor Bevelandse raadsleden om de begrotingswijzigingen toe te lichten.

Hoe wordt aan participatie uitvoering gegeven? Niet van toepassing. Uitvoering De zienswijze zal uiterlijk 3 december 2024 bij GR de Bevelanden moeten worden ingediend. Hoogachtend, Burgemeester en Wethouders van Goes,

mr. H.E. Schild Secretaris

C.H. van den Bos Burgemeester