020. Raadsvoorstel Toestemming GR Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland

Raadsvoorstel Datum vergadering Agendapunt Zaaknummer Onderwerp

: : : :

Portefeuillehouder Programma Opgesteld door: Afdeling

: : :

Z26.315502 / D26.1621874 Toestemming GR Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland A. van der Reest Sociaal domein Evelina Goetheer Samenleving

Gevraagd besluit 1. toestemming te geven voor het wijzigen van de gemeenschappelijke regeling Samenwerkingsverband Welzijnszorg Oosterschelderegio in de gemeenschappelijke regeling Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland overeenkomstig het gewijzigde ontwerp van de regeling, inclusief de bijlagen; 2. toestemming te geven voor het direct daarna toetreden van de colleges van de gemeenten Hulst, Middelburg, Sluis, Terneuzen, Veere en Vlissingen. Juridische grondslag De juridische grondslag voor een gemeenschappelijke regeling (hierna: GR) is te vinden in de Wet Gemeenschappelijke regelingen (hierna: Wgr). De nieuwe GR is in juridische zin een aanpassing van de huidige GR Samenwerkingsverband Welzijnszorg Oosterschelderegio (hierna: SWVO). Op grond van artikel 1 lid 4 van de Wgr kan de raad toestemming tot het wijzigen van een GR slechts onthouden als er sprake is van strijd met het recht of het algemeen belang. Aanleiding De dertien Zeeuwse gemeenten denken al langere tijd na over de governance voor het sociaal domein in Zeeland. Na het extra Overleg Zeeuwse Overheden (hierna: OZO) Sociaal Domein van 13 november 2025 hebben alle raden een zienswijze geven over het treffen van de GR Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland (hierna: Sociaal Domein Zeeland) waaraan alle colleges deelnemen. De raad van de gemeente Goes nam dit besluit op 5 februari 2026.

De GR SWVO wordt gewijzigd in de GR Sociaal Domein Zeeland. GR SWVO is een gemengde regeling waaraan zowel colleges als raden deelnemen. De GR Sociaal Domein Zeeland wordt een collegeregeling. Dit betekent dat er alleen nog maar collegetaken en -bevoegdheden zijn overgedragen. De bevoegdheid van de raad tot (het vaststellen van een Subsidieverordening wordt niet meer overgedragen. De volgende stap in het bestuurlijke besluitvormingsproces is het vragen van toestemming aan de raad voor het wijzigen van GR SWVO in GR Sociaal Domein Zeeland en voor het direct daarna laten toetreden van de colleges van de gemeenten Hulst, Middelburg, Sluis, Terneuzen, Veere en Vlissingen. Resultaat Vanuit de vier E’s – eenvoudig, eenduidig, efficiënt en effectief – richten we de gewenste situatie in: een GR Sociaal Domein Zeeland. Daarbinnen geven we integraal uitvoering aan de taken binnen het sociaal domein in Zeeland. Argumenten 1. Na het afwegen van de mogelijkheden, kansen en risico’s is een aantal voorstellen overgenomen.

Agendapunt Pagina 2

In bijlage 1 en 2 (Overzicht zienswijzen) staat per gemeente de inhoud van de zienswijze, een reactie daarop en of de zienswijze leidt tot wijzigingen in de ontwerpregeling en toelichting. In bijlage 3 (Was/wordt-tabel) staat wat naar aanleiding van de zienswijzen wijzigt in de ontwerpregeling en toelichting. Ook relevante ambtshalve wijzigingen zijn opgenomen. De meest van belang zijnde aanpassingen zijn: • Het verstrekken van de rijksmiddelen voor de centrumtaken aan de GR Sociaal Domein Zeeland te beperken tot de middelen die volgens haar begrotingen nodig zijn voor de uitvoering van de taken op het gebied van beschermd wonen, maatschappelijke opvang en vrouwenopvang. Deze zienswijze komt van Vlissingen. Deze gemeente is de centrumgemeente voor dit budget. Op grond van de voorgestelde wijziging kunnen de overschotten dan volgens de objectieve verdeelsleutel worden uitgekeerd aan de 13 Zeeuwse gemeenten. Dit sluit ook aan bij de uitgangspunten uit de ‘Partnerschapsafspraken beschermd wonen en opvang’, die sinds 1 januari 2024 gelden. Hierin is namelijk in artikel 10 lid 7 en lid 8 afgesproken dat overschotten, indien daartoe door alle colleges wordt besloten, uitgekeerd kunnen worden aan de Zeeuwse gemeenten waarbij het de intentie is deze overschotten te besteden in het sociaal domein.

Ook heeft het OZO op 3 juli 2025 de mogelijkheid onderstreept dat gezamenlijk besloten kan worden overschotten uit te keren aan de 13 Zeeuwse gemeenten nadat het realisatieplan voor de spreiding van woon- en zorgvoorzieningen incl. financiële doorvertaling unaniem is vastgesteld. Na afronding van het realisatieplan en het vaststellen van de financiële doorvertaling door de 13 Zeeuwse gemeenten, zal Vlissingen de voorziening regiobudget centrumtaken minus de bestemmingsreserve zorginfrastructuur conform de afgesproken objectieve verdeelsleutels uitkeren. • Verdeelsleutel voor jeugdhulp. Het wijzigen van artikel 23, vijfde lid onder a, in de ontwerpregeling en toelichting is onder voorbehoud van het besluit van het AB van GR GGD Zeeland (hierna: AB GGD) over het wijzigen van de verdeelsleutel voor jeugdhulp. • Het beleid voor volwasseneducatie komt conform de opmerking van Goes inderdaad subregionaal tot stand in plaats van regionaal (Zeeuws-breed). Dit is aangepast. • Archief en informatieveiligheid. Reimerswaal en Kapelle hebben een zienswijze ingediend met betrekking tot het archief- en informatiebeheer, dit mede omdat er veel privacygevoelige informatie bij de nieuwe GR wordt verwerkt. De regeling is hierop aangepast. Een aantal raden heeft in haar zienswijze gewezen op een raadsadviescommissie of een raadsklankbordgroep. Op deze zienswijze is gereageerd.

Een raadsadviescommissie is wettelijk mogelijk, maar kan alleen worden ingesteld als alle 13 raden hiermee instemmen. Het initiatief daartoe ligt bij de raden. Het informeren van de raad over de voor- en nadelen van een raadsadviescommissie alsmede het proces tot het instellen van een dergelijke commissie is een breder vraagstuk. Dit wordt opgepakt door de griffies. 2. Op grond van artikel 1, vierde lid, van de Wet gemeenschappelijke regelingen moeten alle raden toestemming geven. De toestemming voor het treffen van GR Sociaal Domein Zeeland kan alleen worden onthouden wegens strijd met het recht of het algemeen belang. De raden kunnen beslispunt 2 en 3 (de regeling en toelichting) niet amenderen. 3. De volgorde van besluitvorming verandert: eerst wijzigen, dan toetreden. De juridische werkgroep ‘Governance sociaal domein Zeeland’ concludeerde dat de gewijzigde GR (van SWVO naar Sociaal Domein Zeeland) eerst gepubliceerd moet zijn voordat de colleges van Hulst, Middelburg, Sluis, Terneuzen, Veere en Vlissingen kunnen toetreden. Het toetreden kan direct daarna gebeuren. In het college- en raadsvoorstel over de zienswijzen gebruikten we de omgekeerde volgorde: eerst toetreden, dan wijzigen. Dat corrigeren we met dit raadsvoorstel. Kanttekeningen 1.

Een zo realistisch mogelijke inschatting van de langetermijninvesteringen voor beschermd wonen, maatschappelijke opvang en vrouwenopvang is van groot belang.

Agendapunt Pagina 3

Met het verwerken van de zienswijze van Vlissingen over de bijdrage van de deelnemers kiezen we ervoor die middelen die niet in de begroting of bestemmingsreserve zorginfrastructuur landen, uit te keren aan de gemeenten van de deelnemers. Het is van groot belang om een zo realistisch mogelijke inschatting te maken van de langetermijninvesteringen die het realisatieplan beschermd wonen, maatschappelijke opvang en vrouwenopvang en de bijbehorende financiële doorvertaling vraagt. Anders is het risico aanwezig dat het algemeen bestuur van GR Sociaal Domein Zeeland op enig moment terug moet naar de raden om te vragen bij te dragen in het tekort. 2. Na het college- en raadsbesluit over de zienswijzen kwamen er nieuwe colleges en raden. Alle raden namen vóór de gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart 2026 een besluit over het geven van een zienswijze. Na de verkiezingen wijzigde de samenstelling van de raad. Als achtergrondinformatie is daarom voor de nieuwe raadsleden het raadsvoorstel en -besluit over de zienswijzen bijgevoegd. Financiën Wat kost het? Aan dit voorstel zijn geen kosten verbonden. De kosten voor de GR komen terug in een voorstel over de ontwerpbegroting 2027. Hoe worden de kosten gedekt? Niet van toepassing. Zijn er grote gevolgen voor het weerstandvermogen? Niet van toepassing. Duurzaamheid Niet van toepassing.

Communicatie & Participatie Wie zijn de betrokken bij dit raadsbesluit? Het voorstel is vooraf afgestemd met kerngroep, projectmanager en de beleidsmedewerkers van de gemeenten. Daarna is het voorstel behandeld in het OZO van 9 april 2026. Hoe wordt aan participatie uitvoering gegeven? Participatie van inwoners is in dit geval niet van toepassing. Uitvoering Het AB GGD neemt een besluit over het wijzigen van de verdeelsleutel voor jeugdhulp. De colleges leggen het voorstel over toestemming GR Sociaal Domein voor aan hun raden. Hierna stellen de colleges de regeling vast en wordt deze bekendgemaakt. Hoogachtend, Burgemeester en Wethouders van Goes,

mr. F.E.W. van Dijk Waarnemend secretaris

C.H. van den Bos Burgemeester