X-Kaders voor beleidsbegroting 2026 VRMWB

Aan de Colleges van Burgemeester en Wethouders alsmede de Raden van de 24 gemeenten in Midden- en West-Brabant

Datum Onze referentie

13 februari 2025 U.250213--82

Behandeld door Doorkiesnummer

Uw referentie

E-mail

Uw brief van

Onderwerp

Veiligheidsregio Midden- en West-Brabant Postbus 3208 5003 DE Tilburg

Jolanda Trijselaar 088-2250100 jolanda.trijselaar@vrmwb.nl Kaders voor beleidsbegroting 2026

Geachte leden van het College en de Gemeenteraad, In haar vergadering van 6 februari jl. heeft het Algemeen Bestuur van Veiligheidsregio Middenen West-Brabant (VRMWB) de financiële uitgangspunten en beleidsmatige ontwikkelingen vastgesteld die het kader vormen voor onze beleidsbegroting 2026. In deze brief informeren wij u hierover. Turbulente tijd Verschillende ontwikkelingen, wereldwijd en nationaal, zijn van invloed op de toenemende maatschappelijke onrust in ons land en in onze regio. De toenemende risico’s door geopolitieke onrust, cyberdreigingen, politieke instabiliteit en de gevolgen van klimaatveranderingen hebben impact op onze organisatie. Juist in deze tijd wordt een beroep gedaan op veiligheidsregio’s om de maatschappelijke weerbaarheid en veerkracht te vergroten, defensie te ondersteunen en zich voor te bereiden op langdurige crises, waaronder oorlog(sdreiging). De leden van ons bestuur en de directie zetten zich maximaal in voor landelijke financiering van deze nieuwe uitdagingen. Echter, vooralsnog lijkt het Rijk geen extra middelen ter beschikking te stellen voor het dossier maatschappelijke weerbaarheid en het waarborgen van de continuïteit van cruciale overheidstaken. Indien nodig, leggen we bij mogelijke uitbreiding van onze taken de kosten hiervan uiteraard voor aan ons Algemeen Bestuur.

Financiële uitdagingen Al deze ontwikkelingen vallen ongelukkig samen met een aantal financiële uitdagingen. Het Rijk heeft een korting van 10% aangekondigd op de specifieke uitkering Brede Doeluitkering Rampenbestrijding (BDuR). Voor ons betekent dit vanaf 2026 een structurele vermindering van inkomsten met ongeveer € 1,47 mln. Deze korting is al opgenomen in de Rijksbegroting voor 2026 en verder. Dit in een tijd die volgens ons juist vraagt om een verhoging van de BDuRgelden. Ook gemeenten worden vanaf 2026 door het Rijk gekort op de algemene uitkering uit het gemeentefonds. Wij zijn ons bewust van de financiële uitdagingen van de gemeenten en begrijpen dat de gemeenten ook kijken naar de financiën van gemeenschappelijke regelingen om voorstellen te doen om de gevolgen van deze korting op te vangen.

VRMWB | Kaders voor beleidsbegroting 2026

1

Takendiscussie Tijdens een gedegen takendiscussie in 2022 is bestuurlijk vastgesteld dat ‘de keukenkastjes van de veiligheidsregio zorgvuldig zijn afgestoft’, de tijd van kaasschaven voorbij is en de voordelen van ‘laaghangend fruit’ zijn uitgeput. Eventuele bezuinigingen hebben direct invloed op de paraatheid en het veiligheidsniveau in onze regio en vragen om een gedegen bestuurlijke afweging. Het Algemeen Bestuur heeft in de zomer 2024 de bestuurlijke commissie, die ook de eerdere takendiscussie heeft geleid, de opdracht gegeven om samen met de directie de gevolgen van de financiële uitdagingen te onderzoeken. In de tweede helft van 2024 zijn wij gestart met het verkennen van manieren om deze financiële uitdagingen aan te pakken. Dat doen wij met twee formele onderzoeken naar een zogenaamd masterplan brandweer en naar onze risicobeheersingstaken. Het masterplan brandweer is een plan dat wij in 2025 ontwikkelen met verschillende varianten om onze brandweerzorg voor ten minste de komende 10 jaar toekomstbestendig te maken tegen maatschappelijk aanvaardbare kosten. Het plan geeft invulling aan de veranderende maatschappelijke vraag en ook hoe om te gaan met nieuwe risico’s. Voor risicobeheersing onderzoeken wij welke taken relevant zijn. Wij heroverwegen daarbij welke risico’s vroeger vaker voorkwamen en nu minder relevant zijn.

In het verleden geaccepteerde risiconiveaus en beheermaatregelen worden afgeschaald ten behoeve van nieuwe en actuele risico’s. De twee onderzoeken worden eind 2025 aan het bestuur voorgelegd ter besluitvorming en vervolgens verwerkt in de kaderbrief 2027. Vooralsnog leiden de onderzoeken niet tot besparingen in 2026. Temporiseren beleidsplan In reactie op de begroting 2025 hebben diverse gemeenteraden voorgesteld om onze beleidsambities te temporiseren. Vanwege de gelijktijdigheid van financiële uitdagingen en urgente veiligheidsrisico’s heeft het Algemeen Bestuur daarom op 6 februari jl. ingestemd met het temporiseren van onze opgaven in het Beleidsplan 2023-2027, inclusief onderliggende plannen met minimaal 2 jaar tot en met 2029. Hiermee krijgen de meest urgente onderwerpen alle aandacht die zij nu verdienen, terwijl andere ontwikkelingen doorgaan met een langere tijdshorizon zonder stijgende kosten. Beleidsmatige ontwikkelingen en risico’s Er zijn een aantal ontwikkelingen die een mogelijke impact hebben op onze begroting 2026 en verder. Vanzelfsprekend onderzoeken wij altijd eerst de mogelijkheden om nieuwe ontwikkelingen binnen onze eigen begroting te financieren. Voor een aantal ontwikkelingen zoals versterking van het zgn.

Tweede Loopbaanbeleid voor repressief brandweerpersoneel (€ 567.000, waarvan € 387.000 structureel), de aanpassing van onze specialistische duiktaak aan nieuwe wet- en regelgeving (€ 59.000), en de extra capaciteit voor inspecties Besluit activiteiten Leefomgeving (ombuiging), hebben wij dekking gevonden. Voor andere ontwikkelingen lukt dit niet en heeft het Algemeen Bestuur, in het licht van de vele ontwikkelingen en de nieuwe taken waar wij ons op voorbereiden, besloten om voor twee ontwikkelingen de gemeentelijke bijdrage structureel te verhogen vanaf 2026. Het gaat om energiekosten € 326.000 en informatieveiligheid € 100.000. Daarnaast is besloten eenmalig een bedrag van € 465.000 te onttrekken aan de algemene reserve om de repressieve sterkte van de brandweer op peil te houden. Deze drie ontwikkelingen zetten wij hieronder verder uiteen.

VRMWB | Kaders voor beleidsbegroting 2026

2

Energiekosten Vanwege een groot aantal gebouwen (70 kazernes, een opleidingscentrum en de Risk Factory) en elektrische voertuigen is onze energiebehoefte groter dan die van een gemiddelde overheidsorganisatie. De afgelopen jaren zijn energiekosten wereldwijd gestegen en zijn onze werkelijke kosten (inclusief besparingen) met 62,5% toegenomen van € 948.000 in 2021 naar € 1.462.000 in 2024. In de afgelopen jaren hebben we de kostenstijgingen deels kunnen opvangen door energiebesparende maatregelen, in de loon- en prijsontwikkeling (LPO) en met de incidentele jaarresultaten. Voor een resterend deel van € 326.000 zien we geen mogelijkheden tot structurele dekking binnen de bestaande begroting. Informatieveiligheid Door aangescherpte wettelijke regelgeving worden nog hogere eisen gesteld aan ons beveiligingsniveau (BIO2, Network Information Security 2 (NIS2)). Vanuit het landelijke versnellingsplan Informatieveiligheid wordt in opdracht van het Veiligheidsberaad de cyberweerbaarheid van de Veiligheidsregio’s versterkt. De eisen aan overheidsorganisaties voor informatieveiligheid en transparantie worden groter. Deze eisen nemen in de toekomst nog verder toe als (onderdelen van) de veiligheidsregio's moeten voldoen aan de eisen voor vitale sectoren. Mede vanwege de oorlogsdreiging is het Rijk voornemens de Veiligheidsregio's op korte termijn aan te wijzen als vitale sector.

Naast bewustwording van onze eigen medewerkers vraagt dit ook om de modernisering van (netwerk)beveiliging en capaciteit voor de borging van deze zwaardere eisen. Afgelopen jaren is het ons gelukt om door efficiënter te werken en door ombuigingen de hogere kosten voor implementatie van de wettelijke eisen uit eigen middelen te dekken. Fasegewijs werken wij toe om te voldoen aan de hogere eisen als gevolg van BIO 2.0 en NiIS2 eisen. Uiteraard werken wij samen met andere veiligheidsregio's, gemeenschappelijke regio's en gemeenten om expertise en kosten te delen. Vanaf 2026 leidt dit alsnog tot een jaarlijkse kostenstijging van € 100.000 waarvoor wij geen structurele dekking in onze begroting hebben gevonden. Kazerneren vrijwilligers In afwachting van nieuw landelijk beleid als gevolg van Europese wet- en regelgeving is eind 2022 bestuurlijk gekozen voor een tijdelijke oplossing om de repressieve sterkte van de brandweer op orde te krijgen. Dat doen wij door brandweervrijwilligers structureel te kazerneren, naast de inzet van dagdienstmedewerkers met een repressieve achtergrond. Het kazerneren van vrijwilligers is met een jaarlijkse kostenpost van € 465.000 financieel de meest aantrekkelijke oplossing. Bovendien wordt met de keuze voor deze variant niet vooruitgelopen op landelijke besluitvorming over de effecten van de Europese Deeltijdrichtlijn.

In de jaren 2023 t/m 2025 is de gemeentelijke bijdrage hiervoor incidenteel verhoogd. Er is echter nog geen zicht op de vaststelling van het landelijk beleid, waardoor een incidentele dekking voor 2026 en mogelijk nog langer, nodig is. Het Algemeen Bestuur stelt voor deze aanpak van kazernering voorlopig te continueren en deze kosten in 2026 te dekken middels een onttrekking uit de algemene reserve van de VRMWB. Vervolgproces Wij verwerken de financiële- en beleidsmatige kaders in de beleidsbegroting 2026 die ter zienswijze aan de gemeenteraden wordt voorgelegd. Van een aantal gemeenten hebben wij richtlijnen ontvangen voor de kaderbrief en de begroting 2026. Wij hebben daar kennis van

VRMWB | Kaders voor beleidsbegroting 2026

3

genomen en waar mogelijk in de kaders verwerkt. Ook nemen wij deze richtlijnen mee bij het maken van de beleidsbegroting 2026. Na de vergadering van het Dagelijks Bestuur van 27 maart 2025 ontvangt u de Beleidsbegroting 2026 en wordt u in de gelegenheid gesteld om vóór 27 juni 2025 een zienswijze in te dienen. Het Algemeen Bestuur stelt de beleidsbegroting 2026 vast in de vergadering van 2 juli 2025. Wij hopen dat we u hiermee een goed inzicht geven in de beleidsmatige ontwikkelingen, de financiële kaders en het proces van de beleidsbegroting 2026. Voor een nadere toelichting kunt u ons uiteraard altijd benaderen. Vertrouwend dat wij u hiermee naar wens hebben geïnformeerd, Met vriendelijke groet, namens het Dagelijks Bestuur van de Veiligheidsregio Midden- en West-Brabant,

Jolanda Trijselaar Algemeen Directeur/ Regionaal Commandant

VRMWB | Kaders voor beleidsbegroting 2026

4