toelichting BP Biestraat 3, Gilze
Tekst van het document
GEMEENTE GILZE EN RIJEN Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
1
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze Toelichting
Versie: 12 oktober 2021
Opgesteld door:
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
1
Inhoudsopgave 1
2
3
4
5
6
INLEIDING........................................................................................................................................................... 4 1.1
Aanleiding ................................................................................................................................................. 4
1.2
Ligging plangebied en plangrens .................................................................................................... 5
1.3
Leeswijzer .................................................................................................................................................. 6
BESTAANDE SITUATIE .................................................................................................................................... 8 2.1
De omgeving ........................................................................................................................................... 8
2.2
De bestaande situatie ......................................................................................................................... 10
2.3
Vigerend bestemmingsplan ............................................................................................................. 12
HET PLAN.......................................................................................................................................................... 14 3.1
Hoofdopzet van het plan .................................................................................................................. 14
3.2
Functioneel ............................................................................................................................................. 14
3.3
Bebouwing .............................................................................................................................................. 15
3.4
Verkeer en parkeren ............................................................................................................................ 17
3.5
Cultuurhistorie ....................................................................................................................................... 18
3.6
Natuur en landschap........................................................................................................................... 18
3.7
Inpassing in de omgeving................................................................................................................. 19
BELEID ................................................................................................................................................................ 20 4.1
Rijksbeleid ............................................................................................................................................... 20
4.2
Provinciaal beleid ................................................................................................................................. 23
4.3
Gemeentelijk beleid............................................................................................................................. 30
RUIMTELIJKE ASPECTEN ............................................................................................................................. 34 5.1
Flora en fauna ........................................................................................................................................ 34
5.2
Cultuurhistorie ....................................................................................................................................... 38
5.3
Archeologie ............................................................................................................................................ 42
5.4
Mobiliteit ................................................................................................................................................. 46
5.5
Technische infrastructuur .................................................................................................................. 49
MILIEU-ASPECTEN......................................................................................................................................... 50 6.1
Bodem ...................................................................................................................................................... 50
6.2
Geluid........................................................................................................................................................ 50
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
2
7
8
9
6.3
Luchtkwaliteit ......................................................................................................................................... 52
6.4
Externe veiligheid ................................................................................................................................. 53
6.5
Bedrijven en milieuzonering ............................................................................................................ 55
WATERPARAGRAAF ...................................................................................................................................... 58 7.1
Beleid ........................................................................................................................................................ 58
7.2
Waterhuishoudkundige situatie plangebied ............................................................................. 58
7.3
Overleg Waterschap ............................................................................................................................ 60
UITVOERBAARHEID ...................................................................................................................................... 61 8.1
Maatschappelijke uitvoerbaarheid ................................................................................................ 61
8.2
Vooroverleg ............................................................................................................................................ 61
8.3
Omgevingsdialoog .............................................................................................................................. 62
8.4
Economische uitvoerbaarheid ......................................................................................................... 63
8.5
Grondexploitatie ................................................................................................................................... 63
JURIDISCHE ASPECTEN ............................................................................................................................... 64 9.1
Algemeen ................................................................................................................................................ 64
9.2
Verbeelding ............................................................................................................................................ 64
9.3
Regels ....................................................................................................................................................... 64
BIJLAGEN: -
Landschappelijk inpassingsplan (Barbara Roozen, 2 september 2021) Berekening kwaliteitsverbetering (ManRO Advies, juni 2021) Beschrijving cultuurhistorische karakteristiek Biestraat 3 Historische bodemtoets Quick scan ecologie (Blom Ecologie, 2021) Archeologisch vooronderzoek (KSP Archeologie, 2021) Verslag omgevingsdialoog 6 juni 2020 Vooroverleg reactie Provincie Noord-Brabant Vooroverleg reactie Waterschap Brabantse Delta
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
3
1 INLEIDING 1.1 Aanleiding Aan de Biestraat 3 in Gilze is de melkveehouderij gevestigd van initiatiefnemer. Hij exploiteert hier van oudsher een melkveebedrijf met 22 ha gras- en akkerland. De ondernemer wil stoppen met de melkveehouderij omdat hij geen toekomstperspectief ziet voor het bedrijf en er geen opvolger is. Omdat er op het bedrijf altijd recreatieve neventakken aanwezig zijn geweest is ondernemer zich bewust van de kansen op dat vlak. Hij wil de verblijfsrecreatieve activiteiten op de locatie verder ontwikkelen als hoofdactiviteit. Om deze ontwikkeling mogelijk te maken dient het bestemmingsplan herzien te worden. In haar brief van 2 maart 2020 heeft het college van B & W aangegeven het plan als een positieve ontwikkeling te zien en in principe medewerking te willen verlenen aan de beoogde ontwikkeling (principebesluit). Aan deze principemedewerking zijn de volgende voorwaarden gekoppeld: -
Er mag slechts één bedrijfswoning aanwezig zijn, de bestaande tweede bedrijfswoning mag gehandhaafd blijven als burgerwoning. Er is sprake van een verblijfsrecreatieve bestemming waarbij sprake is van ondersteunende en ondergeschikte horeca ten dienste van alleen deze bestemming. Er mag geen sprake zijn van dagrecreatie /horeca voor gasten die geen gebruik maken van de verblijfsrecreatie. Er mag geen sprake zijn van permanente bewoning van de gastenkamers. Er wordt een omgevingsdialoog gevoerd met omwonenden. Aantonen dat er sprake is van een ruimtelijk aanvaardbaar plan waarbij een goed woon- en leefklimaat voor de omgeving is geborgd. De landschappelijke inpassing als zodanig bestemmen en als voorwaardelijke verplichting in het bestemmingsplan opnemen. Bij de aanplant van de landschappelijke inpassing rekening houden met de dubbelbestemming Waarde-Archeologie. Naast het planologische spoor, indien nodig een gebruiksvergunning en eventueel een horecavergunning aanvragen. De plankosten voor de procedure worden doorberekend aan initiatiefnemer en er wordt een planschade overeenkomst afgesloten.
In deze toelichting wordt de haalbaarheid van het plan en de inpassing ervan in de omgeving, in beeld gebracht.
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
4
1.2 Ligging plangebied en plangrens De planlocatie Biestraat 3 is gelegen in het buitengebied, ten westen van de kern Gilze.
Figuur: situering planlocatie (Topografische Dienst) De planlocatie is kadastraal bekend als gemeente Gilze, sectie O, nr. 941 en 942. De planlocatie is totaal 92.710 m2 groot.
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
5
Figuur: kadastrale ligging
1.3 Leeswijzer Deze toelichting is als volgt opgebouwd: -
Hoofdstuk 2 geeft een beschrijving van de bestaande situatie in het plangebied. Voor zover ruimtelijk relevant worden de belangrijkste plankenmerken beschreven; Hoofdstuk 3 beschrijft de beoogde ruimtelijke ontwikkeling; Hoofdstuk 4 beschrijft de relevante planologische beleidskaders en hoe het plan zich verhoudt tot deze ruimtelijke plannen; Hoofdstuk 5 geeft een systematische beschrijving en analyse van alle ruimtelijk relevante aspecten; Hoofdstuk 6 geeft een beschrijving van de relatie met de diverse milieuaspecten; Hoofdstuk 7 bevat de waterparagraaf. Hierin wordt beschreven wat de waterhuishoudkundige aspecten en effecten van het plan zijn;
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
6
-
-
Hoofdstuk 8 beschrijft de uitvoerbaarheid van het plan aan de hand van de economische uitvoerbaarheid en de maatschappelijke haalbaarheid. Ook wordt hier de relatie met hoofdstuk 6 van de Wro beschreven (planschade en grondexploitatie). Hoofdstuk 9 geeft een toelichting op de juridische aspecten van het plan.
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
7
2 BESTAANDE SITUATIE 2.1 De omgeving De Biestraat is gesitueerd in het buitengebied van de gemeente Gilze en Rijen. Het gebied ligt op de overgang van de hoger gelegen dekzandruggen (kern Gilze) naar het beekdallandschap van de Schellekensloop. De omgeving kenmerkt zich door hoger gelegen eerdgronden, met in westelijke richting de overgang naar een open landschap dat in de verte begrensd wordt door de Chaamse bossen. Het gebied maakt deel uit van het zandontginningslandschap. Dit landschapstype is in de middeleeuwen ontstaan met de beken als ontginningsbasis onder invloed van het agrarisch grondgebruik. Plaatselijk zijn nog de hoger gelegen essen herkenbaar, zoals ten zuiden van Gilze, die zijn ontstaan door eeuwenlange ophoging van de akkers met heideplaggen.
Figuur: landschappelijke structuur
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
8
De Biestraat zelf is een oud bebouwingslint, dat slingerend door het landschap plooit. Dit gedeelte van het buitengebied ligt op de overgang van een oud cultuurlandschap met van oorsprong in hoofdzaak een agrarische functie. Het aantal actieve agrarische bedrijven is in de loop der jaren echter afgenomen. Op veel voormalige bedrijfslocaties zijn nu burgers of andersoortige bedrijven gevestigd. Een groenstructuur is aanwezig in de vorm van lijnelementen (wegbegeleidende singels en op perceelsgrenzen) en rond boererven. Rondom de locatie zijn voornamelijk burgerwoningen aanwezig. Tegenover ligt een nietagrarisch bedrijf (autobergingsbedrijf) en ten noorden ligt een kleine veehouderij (jongvee). Aan de noordwest zijde ligt een ondergrondse transportleiding (kerosine).
Figuur: ruimtelijk-functionele structuur
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
9
2.2 De bestaande situatie Op de locatie is een melkveehouderij gevestigd. Er is vergunning voor 78 koeien, 39 stuks jongvee en 4 paarden. Op het bedrijf is verder een minicamping gevestigd met 2 kampeerplaatsen, die af en toe ook gebruikt wordt door het paardenbedrijf tijdens de workshops. In de oude varkensstal zijn drie appartementen gebouwd en in gebruik geweest als bed & breakfast voorziening. Deze zijn nog wel aanwezig maar verouderd en worden, omdat de vergunning afgelopen is (2012), niet meer verhuurd. Er zijn twee bedrijfswoningen aanwezig en toegestaan.
Tabel: milieuvergunning Het bouwperceel is circa 1,5 hectare groot. Bij het bedrijf hoort circa 22 hectare agrarische cultuurgrond. Deze gronden zijn grotendeels ten westen van de boerderij gesitueerd, aansluitend aan het bouwperceel.
Figuur: situering en luchtfoto bestaande situatie
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
10
Totaal is er bijna 2.000 m2 aan bedrijfsgebouwen aanwezig. De bedrijfsgebouwen zijn asbestvrij, op een loods na. Er is circa 5.000 m2 aan voorzieningen voor voeropslag/verharding op het erf. Op de locatie is, naast de 2 bedrijfswoningen, de volgende bebouwing aanwezig:
Figuur: Bestaande situatie De locatie is via een tweetal inritten ontsloten op de Biestraat. Het perceel is landschappelijk ingepast met erfbeplanting op de perceelsranden (hagen, bossingel). Achter op het erf staan enkele solitaire bomen. Bijzonder is de historie van de locatie. Bekend is dat er in 1785 een herberg gevestigd was op deze locatie. De boerderij en Vlaamse schuur zijn nog herkenbaar aanwezig en als cultuurhistorisch waardevol bestempeld. De oude bomen op het erf zijn tevens karakteristiek en sfeer en beeldbepalend.
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
11
Figuur: topografische kaart situatie ca. 1850
2.3 Vigerend bestemmingsplan De locatie is gelegen in het bestemmingsplan “Buitengebied” van de gemeente Gilze en Rijen, vastgesteld in 2013. Op grond van dit bestemmingsplan is de locatie bestemd als ‘Agrarisch’. Het bedrijfsperceel is voorzien van een bouwvlak van circa 1,5 hectare. Er zijn twee bedrijfswoningen toegestaan. De gronden rondom zijn verder voorzien van de dubbelbestemming Archeologie en de aanduidingen: Kernrandzone, cultuurhistorisch karakteristieke bebouwing alsmede diverse aanduidingen in verband met het vliegveld Gilze. Op de gronden achter de boerderij ligt een transportleiding voor brandstof, met bijbehorende beschermingszone.
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
12
Figuur: uitsnede verbeelding bestemmingsplan Buitengebied
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
13
3 HET PLAN 3.1 Hoofdopzet van het plan Het bestemmingsplan ziet op de planologische regeling voor de volgende ruimtelijke ontwikkelingen: - Beëindiging van de agrarische functie van de locatie - Een herbestemming naar een verblijfsrecreatieve functie van de locatie - Behoud en ontwikkeling van de cultuurhistorische en landschappelijke waarden en kwaliteiten - Realisering van een goede landschappelijke inpassing en recreatief medegebruik van de agrarische gronden. De gemeente beschouwt dit als een positieve ontwikkeling waarbij in het lint een nieuwe economische drager gerealiseerd wordt, passend in de omgeving. Hiermee wordt bijgedragen aan de vitaliteit van het karakteristieke lint van buurtschappen in Gilze ZuidWest. Tevens wordt voorzien in een kwaliteitsimpuls van het perceel als gevolg van de sloop van bebouwing en de realisatie van het landschappelijk inpassingsplan. Initiatiefnemer beoogt tevens een perspectiefvol verdienmodel te ontwikkelen ter vervanging van de agrarische bedrijfsfunctie. De verschillende ruimtelijke ontwikkelingen worden hier per locatie nader toegelicht.
3.2 Functioneel Gekozen wordt voor een verblijfsrecreatieve invulling voor de locatie. Het verblijfsrecreatieve concept zal gebaseerd worden op de volgende uitgangspunten: kleinschalig, kwaliteit, beleving van cultuurhistorie en boerenerf. Het nieuwe recreatiebedrijf gaat zich richten op de volgende doelgroepen: - Groepenmarkt met in de weekenden families en verenigingen. De ligging in de prachtige omgeving en de nabijheid van Tilburg, Breda, Baronie bieden veel kansen. - In de midweken wordt gemikt op zakelijke groepen en senioren vakantiegroepen. - De nadruk ligt op zelfverzorging door de groepen zelf. - Voor de B&B-kamers geldt een vergelijkbare doelgroepensegmentatie: zakelijke gasten door de weeks en in het weekend vooral senioren, gezinnen. - Ook internationale gasten (m.n. Belgen) worden verwacht. - Arrangementen met collega-ondernemers in de omgeving. De bestaande bedrijfswoning in de monumentale boerderij blijft als zodanig behouden. De tweede bedrijfswoning verliest haar functie als bedrijfswoning. Deze wordt als burgerwoning in gebruik genomen en behoudt haar woonfunctie. Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
14
3.3 Bebouwing Het plan is om de bestaande melkveestal (800 m2) om te bouwen tot een verblijfsrecreatieve accommodatie met daarin een zevental kamers (elk circa 35-40 m2 groot) voor recreatief nachtverblijf, met daarbij een recreatie ruimte zodat families of kleinere groepen eventueel meerdere kamers kunnen huren. Deze kamers zijn geschikt voor 4 personen met eigen douche en toilet. Maximaal kunnen er dus 28 personen verblijven. De kamers zijn ook allemaal van buiten toegankelijk. In de melkveestal worden een keuken, ontbijt- en recreatieve ruimte aangebracht (minimaal 100 m2). Er komt een stalling voor fietsen. De resterende ruimte is voor opslag. Alle kamers zijn ruim opgezet en worden rolstoeltoegankelijk (ook wat betreft sanitair). De bestaande mestsilo naast de melkveestal wordt omgebouwd tot een ontbijtruimte voor de gasten. De drie tweepersoons B&B-kamers in de oude varkensstal worden opgeknapt en weer als zodanig benut (162 m2). In de B&B-kamers komt ook een eenvoudig keukenblok zodat gasten (maximaal 6 personen) zelf eigen eten kunnen bereiden. De twee bestaande woningen blijven behouden, evenals de bijbehorende bijgebouwen.
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
15
Figuur: indicatieve erfinrichting en indeling bebouwing (Barbara Roozen)
Om tot een goede herinrichting van het erf te komen en hier ook een kwaliteitsimpuls aan te geven, wordt een deel van de bestaande bebouwing gesloopt. Dit betreft de opslagloods van 230 m2 aan de noordzijde van het erf. Ook zullen alle sleufsilo’s en erfverharding aan de zuidwest zijde van het perceel verwijderd worden, totaal circa 4.500 m2.
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
16
Te slopen schuur 230 m2
Te slopen sleufsilo’s en erf 4.500 m2
Figuur: te slopen bebouwing Alle activiteiten worden dus gerealiseerd binnen de bestaande bebouwing, die hiervoor wel aangepast en verbouwd dient te worden om deze geschikt te maken voor de nieuwe functie. De totale oppervlakte van de bebouwing voor verblijfsrecreatie bedraagt in de nieuwe situatie circa 1.200 m2.
3.4 Verkeer en parkeren In de nieuwe situatie kunnen maximaal 34 gasten verblijven. De meeste hiervan zullen per auto naar de accommodatie komen. De ontsluiting van de locatie is goed te noemen, door de ligging aan de Biestraat. Parkeren van de voertuigen van de gasten vindt plaats direct bij de ingang van het perceel. Hiertoe zal voldoende parkeergelegenheid op eigen terrein aangelegd worden. Hier is
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
17
voldoende ruimte aanwezig om circa 20 parkeerplaatsen te realiseren. Aan de noordzijde is een bestaande parkeervoorziening en inrit die privé gebruikt wordt.
3.5 Cultuurhistorie De eerste bewoning van deze plek gaat terug tot in de 15e eeuw. Daarna heeft de locatie verschillende ontwikkelingen doorgemaakt. Er is dus een zeer rijke historie die deels nog zichtbaar aanwezig is. Insteek van het plan is om de nog aanwezige cultuurhistorische elementen, zoals de boerderij met schop en bijgebouwen als ensemble te behouden en herkenbaar te houden. De historische waarde van de boerderij en het boerenerf is groot. Dit is een unieke kwaliteit van deze plek. Er zijn veel elementen die gebruikt worden om de historie meer beleefbaar te maken. Deze zullen terug komen in het inpassingsplan.
Figuur: aanzicht boerderij en vlaamse schuur
3.6 Natuur en landschap Behalve op en rond het erf, voorziet het plan ook in herstel van natuur en landschapswaarden van de directe omgeving. Hiervoor worden diverse verwijzingen gemaakt naar de historische situatie, om die deels weer herkenbaar te maken. Naast aanplant met landschappelijke en ecologische waarde, wordt ook voorzien in aanleg van paden voor recreatief medegebruik van de omringende gronden. Herstel van oude paden die aansluiten op de oorspronkelijke padenstructuur. Met deze paden wordt het netwerk van paden in de omgeving en rond het dorp versterkt, en aangesloten op andere voorzieningen in de omgeving. Voor het plan is een inpassingsplan opgesteld dat voorziet in de landschappelijke inrichting van het erf en de omgeving. Dit plan, opgesteld door Barbara Roozen Tuin & Landschapsarchitectuur, is als bijlage bijgevoegd.
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
18
Figuur: landschappelijke inpassing (Barbara Roozen)
3.7 Inpassing in de omgeving Op voorhand zijn geen ruimtelijke belemmeringen vanuit de omgeving te verwachten, die het plan blokkeren. Omliggende (agrarische) bedrijven en woningen liggen op ruime afstand van de planlocatie. Er wordt voldoende afstand gehouden ten opzichte van veehouderijen in verband met geurhinder. Aan de noordzijde van het perceel ligt een kerosineleiding van DPO. Deze leiding heeft geen plaatsgebonden risicocontour, en is niet belemmerend voor de beoogde herbestemming.
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
19
4 BELEID 4.1 Rijksbeleid Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte Inleiding Op 13 maart 2012 is de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR) vastgesteld. Deze visie vormt het (integrale) kader voor het ruimtelijk- en mobiliteitsbeleid op rijksniveau in Nederland. In de SVIR schetst het kabinet hoe Nederland er in 2040 uit moet zien: concurrerend, bereikbaar, leefbaar en veilig. Tot 2028 heeft het kabinet in de SVIR drie rijksdoelen geformuleerd: - het vergroten van de concurrentiekracht van Nederland door het versterken van de ruimtelijk-economische structuur van Nederland (concurrerend); - het verbeteren en ruimtelijk zekerstellen van de bereikbaarheid waarbij de gebruiker voorop staat (bereikbaar); - het waarborgen van een leefbare en veilige omgeving waarin unieke cultuurhistorische waarden behouden zijn (leefbaar en veilig). Met deze structuurvisie brengt het Rijk de ruimtelijke ordening zo dicht mogelijk bij diegene die het aangaat en laat het meer over aan gemeenten en provincies. Het Rijk kiest voor een selectievere inzet van rijksbeleid op slechts dertien nationale belangen. Voor die belangen is het Rijk verantwoordelijk en wil het resultaten boeken. Deze dertien belangen zijn: 1.
Een excellente ruimtelijk-economische structuur van Nederland door een aantrekkelijk vestigingsklimaat in en goede internationale bereikbaarheid van de stedelijke regio’s met een concentratie van topsectoren 2. Ruimte voor het hoofdnetwerk voor (duurzame) energievoorziening en energietransitie 3. Ruimte voor het hoofdnetwerk voor vervoer van (gevaarlijke) stoffen via buisleidingen 4. Efficiënt gebruik van de ondergrond 5. Een robuust hoofdnet van wegen, spoorwegen en vaarwegen rondom en tussen de belangrijkste stedelijke regio’s inclusief de achterlandverbindingen 6. Betere benutting van de capaciteit van het bestaande mobiliteitssysteem 7. Het in stand houden van het hoofdnet van wegen, spoorwegen en vaarwegen om het functioneren van het mobiliteitssysteem te waarborgen 8. Verbeteren van de milieukwaliteit (lucht, bodem, water) en bescherming tegen geluidsoverlast en externe veiligheidsrisico’s 9. Ruimte voor waterveiligheid, een duurzame zoetwatervoorziening en kaders voor klimaatbestendige stedelijke (her)ontwikkeling
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
20
10. Ruimte voor behoud en versterking van (inter)nationale unieke cultuurhistorische en natuurlijke kwaliteiten 11. Ruimte voor een nationaal netwerk van natuur voor het overleven en ontwikkelen van flora- en faunasoorten 12. Ruimte voor militaire terreinen en activiteiten 13. Zorgvuldige afweging en transparante besluitvorming bij alle ruimtelijke en infrastructurele besluiten Buiten deze dertien belangen hebben decentrale overheden beleidsvrijheid. De verantwoordelijkheid voor de afstemming tussen verstedelijking en groene ruimte op regionale schaal laat het Rijk over aan de provincies. De (boven)lokale afstemming en uitvoering van verstedelijking wordt overgelaten aan (samenwerkende) gemeenten binnen provinciale kaders. Om zorgvuldig ruimtegebruik te bevorderen, is een ladder voor duurzame verstedelijking opgenomen in het Besluit ruimtelijke ordening (Bro). Verantwoording Het plangebied is niet gesitueerd binnen gebieden waar nationale belangen aan de orde zijn. Vanwege de ligging binnen de contouren van militair vliegveld Gilze gelden wel beperkingen ten aanzien van de maximale bouwhoogte. Dit om het radarverkeer rond het vliegveld niet te belemmeren. Deze bouwhoogtes worden in dit bestemmingsplan niet overschreden.
Besluit algemene regels ruimtelijke ordening Inleiding Voor de bescherming van de nationale belangen met het oog op een goede ruimtelijke ordening stelde de minister regels aan de inhoud van bestemmingsplannen en andere ruimtelijke plannen. Dit is gedaan in het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro). Het kabinet heeft in de SVIR vastgesteld dat voor een aantal onderwerpen verdere regels gesteld moeten worden. In het Barro komen de nationale belangen als titels terug. Verdere uitwerking vindt plaats in de onderliggende ministeriële Regeling algemene regels ruimtelijke ordening. De regels in het besluit zijn concreet normstellend en moeten direct of indirect (door tussenkomst van de provincie) doorwerken tot het niveau van de lokale besluitvorming. Verantwoording Het plangebied is niet gesitueerd binnen gebieden waar nationale belangen aan de orde zijn.
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
21
Besluit ruimtelijke ordening Het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) vult een aantal artikelen uit de Wro verder in. Onderwerpen zoals de wijze van voorbereiding van ruimtelijke besluiten, bepalingen over de manier waarop ruimtelijke besluiten beschikbaar moeten worden gesteld en een aantal financiële bepalingen zijn geregeld in het Bro. Ook noemt het besluit de aspecten waar een toelichting van een bestemmings-, wijzigings- of uitwerkingsplan, of een ruimtelijke onderbouwing behorende bij een omgevingsvergunning op grond van artikel 2.12, eerste lid, onder a, onder 3˚ van de Wabo in elk geval op in moet gaan. Het gaat dan om: a. een verantwoording van de in het plan gemaakte keuze van bestemmingen; b. een beschrijving van de wijze waarop in het plan rekening is gehouden met de gevolgen voor de waterhuishouding; c. de uitkomsten van het wettelijke vooroverleg; d. de uitkomsten van het verrichte onderzoek; e. een beschrijving van de wijze waarop burgers en maatschappelijke organisaties bij de voorbereiding zijn betrokken; f. de inzichten over de uitvoerbaarheid van het plan. Deze ruimtelijke onderbouwing gaat op alle bovenstaande aspecten in.
Ladder voor duurzame verstedelijking Op 1 oktober 2012 is het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) gewijzigd en is ‘de ladder voor duurzame verstedelijking’ daaraan toegevoegd. De ladder is een instrument voor efficiënt ruimtegebruik, met een motiveringseis voor het bevoegd gezag als nieuwe stedelijke ontwikkelingen planologisch mogelijk wordt gemaakt. Het doel van de Ladder is zorgvuldig en duurzaam ruimtegebruik, met oog voor de toekomstige ruimtebehoefte en ontwikkelingen in de omgeving. Per 1 juli 2017 is de ladder voor verstedelijking aangepast. Als een ruimtelijk plan een nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk maakt, moet in de eerste plaats worden onderbouwd dat de voorgenomen ontwikkeling voorziet in een behoefte. Voor zover de stedelijke ontwikkeling buiten het bestaand stedelijk gebied mogelijk wordt gemaakt, wordt vervolgens gemotiveerd waarom niet binnen het bestaand stedelijk gebied in de behoefte kan worden voorzien. Verantwoording Het plan ziet op de ontwikkeling van een kleinschalige recreatieve functie. Deze herbestemming vindt plaats op een bestaand bouwperceel voor een buitengebied gebonden functie. Een dergelijke ontwikkeling wordt niet als stedelijke ontwikkeling aangemerkt. De ladder voor duurzame verstedelijking is daarmee niet van toepassing op dit plan. Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
22
Geconcludeerd kan worden dat het voorliggende plan past binnen het rijksbeleid.
4.2 Provinciaal beleid Omgevingsvisie Noord-Brabant (2018) Door de komst van de Omgevingswet moeten gemeenten, provincies en rijk ieder een eigen Omgevingsvisie vaststellen. Veel verschillende regels en visies bepalen nu de kwaliteit van de Brabantse fysieke leefomgeving. Deze regels en visies zijn vastgelegd in verschillende plannen. Dat maakt het lastig om een goede afweging te maken over wat goed is voor die fysieke leefomgeving. Eén visie die al die losse regels en visies vervangt, maakt de afweging gemakkelijker, en geeft meer duidelijkheid over mogelijkheden en voor maatwerk. De Provincie Noord-Brabant heeft in december 2018 de Brabantse Omgevingsvisie vastgesteld met als doel antwoord te geven op de vraag hoe de Brabantse leefomgeving er in 2050 uit zou moeten zien. En waar de provincie in 2030 tenminste moet staan om die lange termijndoelen van 2050 te halen. De visie benoemt daarbij een vijftal hoofdopgaven:
De basis op orde: veiligheid, gezondheid en omgevingskwaliteit zijn van essentieel belang om goed te kunnen wonen, werken en leven in Brabant.
Brabantse energietransitie: om Brabant op termijn energieneutraal te maken moeten we minder energie gebruiken en meer duurzame energie op gaan wekken.
Klimaatproof Brabant: als gevolg van klimaatverandering krijgen we meer extremen in temperatuur en neerslag. Dit heeft gevolgen voor hoe we onze leefomgeving vormgeven.
Slimme netwerkstad: de manier waarop we ons verplaatsen verandert en Brabanders stellen andere eisen aan steden. Dit heeft gevolgen voor hoe het netwerk van steden en dorpen functioneert en verder vorm krijgt.
Concurrerende, duurzame economie: we willen top kennis- en innovatieregio blijven, waarbij we de omslag naar een verregaande circulaire economie maken en digitalisering steeds belangrijker wordt.
De Omgevingsvisie krijgt een doorvertaling in een Omgevingsverordening en omgevingsprogramma’s. Tot die zijn vastgesteld blijven bestaande beleidsplannen voor natuur, ruimtelijke ordening, verkeer en vervoer en milieu en water van kracht.
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
23
Interim Omgevingsverordening Noord-Brabant (2019) Algemeen Naast één Omgevingsvisie moet de provincie ook één Omgevingsverordening vaststellen voor haar grondgebied. In de Omgevingsvisie staat beschreven wat de provincie wil bereiken en wat ze wil doen om dat te bereiken. Soms vraagt dat om een nadere uitwerking van beleid en maatregelen in een (beleids)programma, soms zijn er regels nodig om de ambities te realiseren. Als er regels nodig zijn dan worden die opgenomen in de Omgevingsverordening. Een verordening is een wet die regels bevat waaraan anderen zich moeten houden. Daarom wordt de verordening vastgesteld door Provinciale Staten. Net zoals de Omgevingswet een groot aantal wetten vervangt, zo vervangt de Brabantse omgevingsverordening een aantal provinciale verordeningen (zoals de provinciale Milieuverordening, de Verordening natuurbescherming en de Verordening ruimte). De omgevingsverordening bevat straks alle provinciale regels op het gebied van de fysieke leefomgeving. Dat betekent dat er regels in komen die vrijwel alle beleidsvelden van de provincie raken. Behalve regels bevat de omgevingsverordening ook omgevingswaarden. Dat zijn normen die voor de kwaliteit van de fysieke omgeving gelden. De Brabantse Omgevingsvisie, programma’s en Omgevingsverordening horen bij elkaar.
De verordening helpt bij het realiseren van de opgaven en doelen die in de visie en programma’s zijn opgenomen. Daarom stelt de provincie eerst de omgevingsvisie op. Daarna volgen een uitwerking van beleid en maatregelen in de programma’s en de Omgevingsverordening. Voor de inwerkingtreding van de Omgevingswet wordt de definitieve Brabantse Omgevingsverordening vastgesteld. Daarin worden zowel aanpassingen vanwege de Omgevingswet meegenomen, als ook beleidswijzigingen gebaseerd op programma’s. Vooruitlopend hierop is er een Interim Omgevingsverordening vastgesteld (25 oktober 2019, later regelmatig op onderdelen gewijzigd). Deze Interim Omgevingsverordening is grotendeels een beleid neutrale omzetting van (onder meer) de Verordening ruimte NoordBrabant en de overige provinciale verordeningen. Basisprincipes De Omgevingsverordening kent een aantal rechtstreeks werkende regels (zoals ten aanzien van de bescherming van grondwater, bodem, natuur, milieu, water). En er zijn instructieregels voor gemeenten, waaraan zij zich moeten houden bij het opstellen van nieuwe plannen of het toestaan van nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen. Bij deze instructieregels geldt een aantal basisprincipes die gehanteerd worden.
Deze basisprincipes zijn vastgelegd in artikel 3.5 van de verordening en houden in dat invulling gegeven wordt aan een goede omgevingskwaliteit met een veilige, gezonde leefomgeving en kwaliteitsverbetering van het landschap.
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
24
Voor een goede omgevingskwaliteit en een veilige, gezonde leefomgeving wordt rekening gehouden met: a. zorgvuldig ruimtegebruik, dit houdt in dat de toedeling van functies in beginsel plaatsvindt binnen bestaand ruimtebeslag voor bebouwing en dat gebouwen, bijbehorende bouwwerken en andere permanente voorzieningen worden geconcentreerd binnen een bouwperceel. In dit plan wordt daar invulling aan gegeven door gebruikmaking van een bestaand bouwperceel en bestaande bebouwing. Het plan leidt niet tot nieuw of uitbreiding van ruimtebeslag. b. de waarden in een gebied met toepassing van de lagenbenadering; De toepassing van de lagenbenadering omvat het effect van de ontwikkeling op de lagen in onderlinge wisselwerking met elkaar en het actief benutten van de factor tijd. In dit plan wordt daar invulling aan gegeven door ondergrond, netwerklaag en de bovenste laag van cultuurhistorische en landschappelijke waarden in balans met elkaar te verbinden. De sanering van een veehouderij met haar bijbehorende emissies en deze te vervangen door een kleinschalig recreatief bedrijf rond een oud boerenerf, op een goed gesitueerde en ontsloten locatie, past binnen de principes van de lagenbenadering. c. Meerwaardecreatie omvat een evenwichtige benadering van de economische, ecologische en sociale aspecten die in een gebied en bij een ontwikkeling zijn betrokken.
In dit plan komt dat tot uitdrukking doordat de ondernemer de locatie een nieuw economisch perspectief geeft, met gebruikmaking van de cultuurhistorische en landschappelijke kwaliteiten en kenmerken van de omgeving. Tegelijkertijd leidt het vervallen van de emissies naar de omgeving en de sloop van overtollige bebouwing tot een kwaliteitsimpuls voor de omgeving. Kwaliteitsverbetering landschap In artikel 3.9 van de verordening staat dat een bestemmingsplan dat een ruimtelijke ontwikkeling mogelijk maakt in Landelijk Gebied bepaalt dat die ruimtelijke ontwikkeling gepaard gaat met een fysieke verbetering van de landschappelijke kwaliteit van het gebied of de omgeving. Deze fysieke verbetering kan betrekking hebben op: a. het toevoegen, versterken of herstellen van landschapselementen die een bijdrage leveren aan de versterking van de landschapsstructuur of de relatie stad-land; b. het behoud of herstel van cultuurhistorisch waardevolle bebouwing of terreinen; c. het wegnemen van verharding; d. het slopen van bebouwing; e. de realisering van het Natuur Netwerk Brabant en ecologische verbindingszones;
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
25
f.
het aanleggen van extensieve recreatieve mogelijkheden.
De afspraken rondom kwaliteitsverbetering zijn vastgelegd in het Regionale afsprakenkader van de regio Hart van Brabant. Het plan wordt op basis hiervan aangemerkt als een zogenaamde categorie 3 ontwikkeling. Voor deze plannen wordt naast landschappelijke inpassing een berekende bijdrage gevraagd, waarbij 20% van de waardevermeerdering geïnvesteerd moet worden in kwaliteitsverbetering. In de bijlage is deze berekening gemaakt. Ook is aangegeven hoe aan de gevraagde 20% voldaan wordt. Op basis van het beoogde plan en de hierboven beschreven uitgangspunten zijn de huidige en nieuwe planologische situatie met elkaar vergeleken aan de hand van waardes die aan de bestemmingen toegekend worden. Hieruit blijkt dat er sprake is van een waardevermeerdering van bijna €210.000,-. Een inspanning van 20% van dit bedrag betekent dat er ruim €41.280,- geïnvesteerd moet worden in kwaliteitsverbetering. Met dit plan wordt invulling gegeven aan de kwaliteitsverbetering door: het toevoegen van landschapselementen, behoud van cultuurhistorisch waardevol boerderijcomplex, sloop van bebouwing, wegnemen van verharding, de aanleg en het openstellen van wandelpaden over agrarische gronden. Deze inspanning levert een berekende investering op van ruim €43.000,-. Daarmee wordt voldaan aan de berekende kwaliteitsverbetering.
Deze kwaliteitsverbetering is vastgelegd in het landschappelijk inpassingsplan (zie bijlage). De uitvoering en instandhouding van dit landschappelijk inpassingsplan wordt vastgelegd en geborgd in de regels van het bestemmingsplan door middel van een voorwaardelijke bepaling. Instructieregels Voor onderhavige ruimtelijke ontwikkeling zijn vanuit de Interim Omgevingsverordening verder bepalingen relevant vanwege de ligging in Gemengd landelijk gebied en Groenblauwe mantel.
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
26
Figuur: Interim Omgevingsverordening, basiskaart Landelijk gebied Het bouwperceel is gesitueerd binnen het Gemengd Landelijk Gebied. In het gemengd landelijk gebied bestaan mogelijkheden voor agrarische ontwikkelingen en andere aan het buitengebied gerelateerde functies. Het beleid is hier gericht op een gemengde plattelandseconomie waar naast de agrarische functie, ook ruimte is voor in het buitengebied passende niet-agrarische functies. Artikel 73, lid 1 van de verordening maakt de vestiging van een niet-agrarische functie op een bestaand bouwperceel in het landelijk gebied mogelijk onder de volgende voorwaarden: a. de vestiging past binnen de ontwikkelingsrichting van het gebied waarbij de volgende aspecten zijn betrokken: 1. een gebiedsgerichte benadering welke activiteiten en functies passen in de omgeving; De vestiging van een verblijfsrecreatieve voorziening past binnen de ontwikkelingsrichting van het gebied. Er is sprake van gemengd landelijk gebied, waar gestreefd wordt naar een gemengde plattelandseconomie. Met deze herbestemming wordt invulling gegeven aan een passende herbestemming van een agrarisch bedrijf. Ook het gemeentelijk ruimtelijk beleid zoals vastgelegd in de Structuurvisie en het bestemmingsplan Buitengebied voorziet in de mogelijkheid om op deze locatie een verblijfsrecreatieve functie te vestigen.
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
27
2. welke effecten de mogelijke ontwikkeling heeft op andere aspecten, waaronder mobiliteit, agrarische ontwikkeling, leefbaarheid en leegstand elders; In deze toelichting zijn de andere aspecten onderzocht en beoordeeld. Hieruit blijkt dat de ontwikkeling een kleinschalig karakter heeft met beperkte effecten op de mobiliteit welke passen in het lokale verkeersbeeld. Het plan draagt bij aan de vitalisering van het platteland door een passende herbestemming te geven aan een stoppend agrarisch bedrijf nabij de bebouwde kom van Gilze. Het plan heeft geen beperkende of belemmerende effecten op andere (agrarische) bedrijven in de omgeving. Voor de nadere onderbouwing hiervan wordt verwezen naar de betreffende paragrafen in deze toelichting. 3. hoe de vestiging bijdraagt aan het versterken van de omgevingskwaliteit, waaronder een bijdrage aan de sloop van overtollig en leegstaand vastgoed in het Landelijk gebied; met de sloop van een schuur en de landschappelijke inpassing wordt bijgedragen aan de kwaliteitsverbetering van het landschap. b. er vindt geen splitsing plaats van het bouwperceel; De omschakeling naar de recreatieve ontwikkeling vindt plaats op het bestaande bouwperceel. De 2e bedrijfswoning achter op het perceel wordt afgesplitst van deze ontwikkeling. Dit is mogelijk op basis van artikel 3.69 van de verordening, zie hierna. c.
overtollige bebouwing wordt gesloopt; een deel van de bestaande bebouwing wordt gesloopt. Dit betreft de opslagloods van 230 m2 aan de noordzijde van het erf. Ook zullen alle sleufsilo’s en erfverharding aan de zuidwest zijde van het perceel verwijderd worden, totaal circa 4.500 m2. d. de vestiging heeft geen betrekking op: 1. een kantoor met baliefunctie; 2. lawaaisport; 3. mestbewerking. Dit is niet aan de orde. Het plan voorziet niet in deze functies.
Artikel 73, lid 2 bepaalt dat het bestemmingsplan dat de vestiging mogelijk maakt, borgt dat de functie, ook op langere termijn, past binnen de ontwikkelingsrichting en stelt daartoe regels: a. over een bij de omgeving passende omvang en publieksaantrekkende werking; b. welke specifieke gebruiksactiviteit is toegestaan; c. dat opslag en stalling plaatsvindt in gebouwen;
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
28
d. dat de ontwikkeling verplaatst naar een passende locatie als deze niet langer past binnen de maximaal toegestane omvang. Aan deze voorwaarde wordt invulling gegeven door het bestemmingsplan te voorzien van een passende planologische regeling. In de regels wordt expliciet opgenomen welke gebruiksactiviteiten zijn toegestaan en wordt de maximale omvang van de bebouwing opgenomen. Ook wordt hierin geregeld dat opslag en stalling alleen in gebouwen mag plaatsvinden. Met de begrenzing van het bouwperceel, inclusief een kleine afwijkingsmogelijkheid voor de toegestane bebouwing, worden de grenzen van de nieuwe situatie planologisch geborgd. Verdere uitbreiding wordt met dit plan niet mogelijk gemaakt. In artikel 3.73, lid 3 is bepaald dat als een binnen de omgeving passende omvang geldt voor: a. bedrijvigheid, dat deze kleinschalig is en past binnen een gemengde omgeving waardoor het niet doelmatig is om deze te vestigen op een bedrijventerrein; het plan ziet op de vestiging van een verblijfsrecreatieve functie die gelieerd is aan het cultuurhistorische karakter van het bouwperceel en de situering in een landelijke omgeving. Deze ontwikkeling past binnen het beoogde gemengde karakter van de omgeving. De kleinschaligheid van het plan blijkt uit de beperkte omvang van de bebouwing en het aantal bezoekers (maximaal 40 personen) dat hiervan gebruik kan maken. b.
een detailhandelsvoorziening, een omvang van het verkoopvloeroppervlak van ten hoogste 200 m²; dit is niet aan de orde. c. een voorziening ten dienste van vrije-tijd en zorg, een omvang van de bebouwing van ten hoogste 1 hectare. In het bestemmingsplan is het bouwvlak vastgelegd. Dit bouwvlak is ruim 6.600 m2 groot en kan niet volledig bebouwd worden. Hiermee is afdoende geborgd dat de maximaal toegestane bebouwing van ten hoogste 1 hectare niet overschreden wordt.
Verder is van belang artikel 3.75, lid 2 van de verordening. Deze bepaalt dat in geval een bestemmingsplan de vestiging van verblijfsrecreatie, waaronder de bouw van een recreatiewoning, toestaat, in aanvulling op artikel 3.73, dat het bestemmingsplan borgt dat: a. het terrein en de woningen bedrijfsmatig worden beheerd; b. permanente bewoning is uitgesloten. Het terrein wordt bedrijfsmatig beheerd door initiatiefnemer die in de bedrijfswoning woonachtig is. Deze bedrijfsmatige exploitatie is in de regels van het bestemmingsplan vastgelegd. Permanente bewoning van de verblijfsrecreatieve eenheden is uitgesloten in de regels van het bestemmingsplan.
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
29
Met het vervallen van de agrarische bedrijfsactiviteiten komt de noodzaak voor de tweede bedrijfswoning te vervallen. De tweede bedrijfswoning achter op het erf gaat in gebruik worden genomen als burgerwoning. In artikel 3.69 van de verordening is bepaald dat het in gebruik nemen van een voormalige bedrijfswoning als burgerwoning mogelijk is, als is verzekerd dat: 1. er geen splitsing in meerdere woonfuncties plaatsvindt; 2. overtollige bebouwing wordt gesloopt. In onderhavig plan wordt aan deze voorwaarden voldaan. Het plan ziet op het toestaan van één woning, er vindt geen splitsing in meerdere woonfuncties plaats. De overtollige bebouwing op de locatie (loods, sleufsilo’s en kuilplaten) wordt gesloopt en het perceel wordt aan de agrarische bestemming onttrokken. In de nieuwe situatie krijgt de voormalige bedrijfswoning de bestemming Wonen. De achterliggende agrarische cultuurgronden zijn gesitueerd binnen de Groenblauwe Mantel. In dit deelgebied staan ruimtelijke ontwikkelingen mede ten dienste van het behoud, herstel en de ontwikkeling van natuur, landschap, bodem en waterhuishouding. Hieraan wordt invulling gegeven door het landschappelijk inpassingsplan dat voorziet in de aanleg van nieuwe landschapselementen op agrarische gronden.
Verder zijn er vanuit de verordening aanduidingen van toepassing op het plangebied, samenhangend met de beperking van de ontwikkelingsmogelijkheden voor veehouderij (verbod uitbreiding en beperkingen veehouderij, staldering, bescherming natura2000). Aangezien het plan voorziet in de beëindiging van een veehouderij binnen deze aanduidingen, wordt daarmee aangesloten op het provinciale beleid. Met dit plan wordt bijgedragen aan de beoogde verbetering van ruimtelijke en milieukwaliteit door sloop van bebouwing en het vervallen van emissies (geur, fijn stof, ammoniak) gerelateerd aan de agrarische bedrijfsvoering. Deze aanduidingen en de daarmee samenhangende beperkingen zijn daarmee voor dit plan verder niet relevant. Conclusie Geconcludeerd kan worden dat aan de voorwaarden uit de Omgevingsverordening voldaan kan worden.
4.3 Gemeentelijk beleid Structuurvisie Stedelijk Gebied 2015 De gemeente Gilze en Rijen beschikt over een structuurvisie Stedelijk Gebied, die deels ook de omgeving Biestraat aangaat. In de Structuurvisie wordt de relatie tussen dorp en het direct omringende buitengebied benadrukt. De karakteristiek van het landschap en de Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
30
geleidelijke overgang van bebouwde kom naar buitengebied, zijn daarbij belangrijke kwaliteiten die behouden moeten blijven. Voor dit deel van de gemeente wordt in de visie geen concrete ontwikkelingsrichting aangegeven. Bij kleinschalige ontwikkelingen gaat het met name om het behoud van de bestaande kwaliteiten. Daarbij gaat het om: - Openhouden tussenruimte tussen dorp en Biestraat - Intact laten van groene inprikkers naar het centrum - De radiale wegenstructuur niet vol laten groeien met lintbebouwing - Behoud fijnmazig padennetwerk - Behoud kleinschalig karakter van het landschap - Behoud kleinschalig karakter van buurtschappen, zoals de Biestraat. Verantwoording Het voorliggende plan schikt zich in de beoogde kwaliteiten en ontwikkelingsrichting zoals die voor de omgeving Biestraat is geformuleerd in de Structuurvisie.
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
31
Figuur: kaartbeeld Structuurvisie Stedelijk Gebied Bestemmingsplan Buitengebied In het vigerende bestemmingsplan buitengebied is een wijzigingsbevoegdheid opgenomen in geval van beëindiging van de agrarische hoofdactiviteit. Deze wijzigingsbevoegdheid maakt het mogelijk om de bestemming te wijzigen in een andere bestemming zoals t.b.v. vormen van recreatief nachtverblijf, tot maximaal 500 m2. Daaraan zijn de volgende voorwaarden verbonden: 1. het agrarisch gebruik is beëindigd en agrarisch hergebruik is aantoonbaar niet mogelijk; 2. stapeling/cumulatie van vervolgfuncties is niet mogelijk; 3. ingeval van planwijziging ten behoeve van de functies waarvoor een beperkt oppervlak van de bestaande bedrijfsgebouwen mag worden gebruikt, dient sloop van
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
32
4. 5. 6. 7.
de overtollige bebouwing plaats te vinden, waarbij minimaal de helft van de bestaande bebouwing moet worden gesaneerd. het bepaalde onder 3 is niet van toepassing indien het cultuurhistorische waardevolle bebouwing betreft; er mogen na toepassing van de wijzigingsbevoegdheid geen nieuwe gebouwen worden gebouwd en bestaande gebouwen mogen niet worden uitgebreid; het bouwvlak wordt verkleind waarmee het huidige erf wordt vastgelegd; in afwijking van het bovenstaande geldt dat nieuwe gebouwen mogen worden gebouwd indien en voor zover sloop van alle bedrijfsgebouwen heeft plaatsgevonden; hierbij geldt dat maximaal 20% van de gesloopte gebouwen mag worden teruggebouwd tot een maximum van 400 m² met dien verstande dat bij de vervolgfunctie Wonen maximaal 25% van de gesloopte gebouwen mag worden teruggebouwd met een maximum van 200 m²;
Het voorliggende plan voldoet op onderdelen niet aan deze voorwaarden. Derhalve zal er sprake moeten zijn van een herziening van het bestemmingsplan, om het plan te kunnen realiseren. De regeling in het vigerende bestemmingsplan is niet meer actueel. Sinds de vaststelling van het bestemmingsplan, heeft de beleidsmatige context rond stoppende agrarische bedrijven zich gewijzigd. Dit heeft onder meer geleid tot ruimere mogelijkheden voor herbestemming zoals de regeling in de provinciale Omgevingsverordening. Het college van B & W heeft derhalve ook besloten om in principe medewerking te willen verlenen aan het plan, onder de gestelde voorwaarden.
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
33
5 RUIMTELIJKE ASPECTEN 5.1 Flora en fauna Wet natuurbescherming Op 1 januari 2017 is de nieuwe Wet natuurbescherming in werking getreden. Hiermee zijn de Natuurbeschermingswet 1998, de Flora en Faunawet en de Boswet opgegaan in één nieuwe wet. De wet heeft tot doel om de biodiversiteit in Nederland te beschermen. In de Wet natuurbescherming worden gebiedsbescherming, soortenbescherming en bosbescherming in aparte delen behandeld, voortbouwend op de drie vervangen wetten. Gebiedsbescherming: Natura 2000 en Natuurnetwerk Brabant De Natura 2000-gebieden vormen een Europees netwerk van beschermde natuurgebieden. Deze gebieden zijn aangewezen op grond van de Vogel- en Habitatrichtlijn en genieten op basis daarvan wettelijke bescherming. In Natura 2000-gebieden worden bepaalde diersoorten en hun natuurlijke leefomgeving beschermd om de biodiversiteit te behouden. Voor de Natura 2000-gebieden zijn aanwijzingsbesluiten opgesteld. In het aanwijzingsbesluit staat welke doelen worden nagestreefd voor een bepaald gebied, bijvoorbeeld welke soorten en leefomgevingen bescherming verdienen. Dit zijn de zogenaamde kwalificerende soorten en habitats.
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
34
Figuur: situering t.o.v. Natura2000 gebied In de omgeving van het plangebied bevinden zich Natura2000 gebieden. Het betreft het Ulvenhouts Bos 129 en de Regte Heide & Riels Laag 134 Beide gebieden liggen op circa 7 kilometer van het plangebied. Het provinciale Natuurnetwerk is ruimtelijk vastgelegd in de Omgevingsverordening. De feitelijke beleidsmatige gebiedsbescherming vindt plaats middels de uitwerking van het provinciaal beleid in de gemeentelijke bestemmingsplannen. Ten noorden van de locatie ligt de Molenschotse Heide (circa 1,5 km), ten zuidwesten ligt het bosje bij Klein Heike (800 meter) en het Princenbosch (circa 1,8 km). De planlocatie is niet gesitueerd binnen deze beschermde natuurgebieden. Gezien de aard van de functieverandering, de afstand tot deze gebieden en de beperkte ruimtelijke impact van het plan, zijn er voor de beschermde gebieden geen significante negatieve effecten te verwachten als gevolg van het plan.
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
35
Figuur: situering t.o.v. Natuurnetwerk Brabant Soortenbescherming Ruimtelijke ontwikkelingen kunnen leiden tot verstoring, aantasting van broedplaatsen en vernietiging van verblijfplaatsen van beschermde soorten. Dit kan er toe leiden dat het voortbestaan van de soort op termijn in gevaar komt. Om dit te voorkomen beschermt de Wet natuurbescherming in het wild levende planten- en diersoorten. De mate van bescherming hangt af van de zeldzaamheid en kwetsbaarheid van de soort. De Wet natuurbescherming kent drie algemene beschermingsregimes: - Vogels in de zin van de Vogelrichtlijn - Dieren en planten, genoemd in de bijlagen bij de Habitatrichtlijn en in de Europese verdragen van Bonn en Bern - Overige soorten, als bedoeld in bijlagen A en B bij de Wet natuurbescherming De wet hanteert het nee, tenzij principe ten aanzien van beschermde inheemse soorten: schadelijke handelingen zijn verboden, tenzij er een uitzondering voor is gemaakt. Wel is het Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
36
mogelijk om een vrijstelling of ontheffing aan te vragen. In hoofdstuk 3 van de Wet natuurbescherming is per categorie bepaald welke verboden gelden en onder welke voorwaarden ontheffing of vrijstelling kan worden verleend. De planlocatie betreft een bestaand, grotendeels verhard bedrijfsperceel dat in agrarisch gebruik is. Buiten een kleine schuur en verharding wordt in het kader van dit plan geen bebouwing gesloopt en/of groen verwijderd. Ook de omliggende gronden zijn in gebruik als agrarisch cultuurgrond. Deze hebben enkel betekenis voor algemeen voorkomende soorten. Specifieke biotopen ontbreken. Voor het plan is een quick scan Wet natuurbescherming uitgevoerd (zie bijlage). Hierin wordt het volgende geconcludeerd: Soortenbescherming: De planlocatie heeft geen essentiële betekenis voor beschermde soorten, de groenstructuren maken wel deel uit van het functioneel leefgebied van de huismus. Derhalve dienen de werkzaamheden buiten het broedseizoen plaats te vinden om verstoring op de soort te voorkomen. De planlocatie is mogelijk geschikt leefgebied voor algemene zoogdieren, foeragerende vleermuizen, amfibieën, insecten en broedvogels welke niet beschermd zijn (behoudens de Algemene zorgplicht) onder de Wet natuurbescherming. Gebiedsbescherming: De planlocatie maakt geen onderdeel uit van een Natura 2000-gebied of het Natuurnetwerk Brabant.
Gelet op de aard van de werkzaamheden, de afstand tot de gebieden en de beoogde situatie is van externe werking op omliggende Natura 2000-gebieden geen sprake. Een Aeriusberekening, Voortoets en/of ‘nee, tenzij’-toets is niet noodzakelijk. Houtopstanden: Op de planlocatie zijn geen kapwerkzaamheden voorzien. De beoogde ontwikkeling leidt niet tot overtreding van soortenbescherming, gebiedsbescherming en houtopstanden in het kader van de Wnb. Tijdens de uitvoering van de werkzaamheden dient rekening te worden gehouden met de (mogelijke) aanwezigheid van foeragerende vleermuizen, huismussen en algemene broedvogels (in het kader van Algemene zorgplicht). Voor deze soorten dienen maatregelen te worden getroffen om effecten te voorkomen. De sanerings- en renovatiewerkzaamheden aan de Biestraat 3 te Gilze is uitvoerbaar zoals bepaald in de Wro (art. 3.1.6 Bro). De beoogde ontwikkeling leidt niet tot aantasting van beschermde natuurwaarden (soortbescherming, gebiedsbescherming en houtopstanden). Derhalve is het uitvoeren van aanvullend onderzoek niet noodzakelijk. Het plan voorziet verder in een landschappelijke inpassing op het erf en van de omringende agrarische gronden, die naast een landschappelijke functie ook een ecologische waarde hebben. Met de inrichting met bossingels en bloemrijke akkerranden wordt bijgedragen aan Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
37
de versterking van de ecologische betekenis van de agrarische percelen voor vogels, insecten en kleine zoogdieren. Algemene zorgplicht In het algemeen geldt op grond van artikel 1.11 van de Wet natuurbescherming een algemene zorgplicht voor een ieder om voldoende zorg te dragen voor Natura 2000gebieden, voor bijzondere nationale natuurgebieden en voor alle in het wild levende dieren en planten en hun directe leefomgeving.
5.2 Cultuurhistorie Wettelijk toetsingskader Onder de noemer Modernisering Monumentenzorg (MoMo) heeft het Rijk in 2009 een aanzet gegeven voor een goede afweging van het belang van de cultuurhistorie in de ruimtelijke ordening. Gepleit wordt voor een verantwoorde verankering van de integrale cultuurhistorie in structuurvisies, bestemmingsplannen en milieueffectrapportages. Het voornaamste doel hiervan is om het cultuurhistorische karakter van Nederland op gebiedsniveau te behouden en te versterken. Op 5 juli 2011 is een wijziging van het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) gepubliceerd. Vanaf 1 januari 2012 moet ieder nieuw bestemmingplan een analyse van cultuurhistorische waarden bevatten. In aansluiting op de vaststelling van de Wet tot wijziging van de Monumentenwet 1988 en de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht in mei 2011 zijn op 17 juni 2011 het Bro, het Besluit omgevingsrecht (Bor) en het Besluit archeologische monumentenzorg (Bamz) aangepast. Door een wijziging van het Bro moeten cultuurhistorische waarden voortaan vooraf in het proces van ruimtelijke ordening worden meegenomen, met name bij de voorbereiding en vaststelling van bestemmingsplannen. Het Bro bevat eisen waaraan de voorbereiding van een bestemmingsplan moet voldoen.
Zo wordt er onder meer een beschrijving verlangd van de manier waarop met de in het gebied aanwezige cultuurhistorische waarden en in de grond aanwezige of te verwachten monumenten wordt omgegaan. De wetgever wil hiermee bereiken dat aandacht voor cultuurhistorische waarden voortaan in het planproces naar voren wordt gehaald. In de toelichting van het bestemmingsplan dient een beschrijving te worden opgenomen hoe met de in het gebied aanwezige cultuurhistorische waarden en in de grond aanwezige of te verwachten monumenten rekening is gehouden. De opsteller en vaststeller van het bestemmingsplan is daarmee dus verplicht om breder te kijken dan alleen naar het facet archeologie. Ook de facetten historische (steden)bouwkunde en historische geografie dienen
Bestemmingsplan Biestraat 3 Gilze
38
te worden meegenomen in de belangenafweging. Hierbij gaat het om zowel beschermde als niet formeel beschermde objecten en structuren. De Erfgoedwet, van kracht sinds 1 juli 2016, bundelt wet- en regelgeving op het gebied van behoud en beheer van het cultureel erfgoed in Nederland in één nieuwe wet. Een groot deel van de bestaande wet- en regelgeving (Monumentenwet, Wet ruimtelijke ordening) is overgenomen in de Erfgoedwet, bijvoorbeeld de aanwijzing van rijksmonumenten, wie welke verantwoordelijkheden heeft en hoe het toezicht daarop wordt uitgeoefend. Voor het eerst is er nu één integrale wet die betrekking heeft op onze museale objecten, musea, monumenten en archeologie op het land en onder water. Voorheen was het behoud en beheer van ons erfgoed geregeld in zes verschillende wetten met elk hun eigen procedures en beschermingsmaatregelen. Het uitgangspunt is dat de beschermingsniveaus zoals die in de eerdere wetten en regelingen golden, worden gehandhaafd. Daarnaast worden aan de Erfgoedwet een aantal nieuwe bepalingen toegevoegd. Samen met de Omgevingswet die naar verwachting in 2022 wordt ingevoerd, wordt een integrale bescherming van ons cultureel erfgoed mogelijk.