Raadsvoorstel Vaststellen belastingverordeningen 2024 Gilze en Rijen

RAADSVOORSTEL Commissie Middelen Raadsvergadering: Behandelend medewerker: Cluster: Afdeling

4 december 2023 18 december 2023 Jeroen van Beers

Agendapunt: Portefeuillehouder:

Basisregistratie & Belastingen Informatie, Innovatie & ICT

Programma:

Wethouder Scheifes

Voorstel tot het vaststellen van de belastingverordeningen 2024

1. Voorgesteld besluit De raad voor te stellen conform raadsvoorstel de volgende belastingverordeningen vast te stellen: 1. Verordening onroerende-zaakbelastingen 2024 2. Verordening afvalstoffenheffing 2024 3. Verordening rioolheffing 2024 4. Verordening toeristenbelasting 2024 5. Marktgeldverordening 2024 6. Verordening hondenbelasting 2024 7. Legesverordening 2024 2. Eerdere besluitvorming Niet van toepassing. 3. Samenvatting Ieder jaar worden de belastingverordeningen aangepast aan de nieuwe tarieven en voorgeschreven en gewenste inhoudelijke aanpassingen. De actualisaties zijn veelal uitvloeisels van de gemeentelijke begroting: in de paragraaf lokale heffingen zijn de beleids- en financiële uitgangspunten voor het komend boekjaar uitgewerkt. Deze uitgangspunten omvatten de ontwikkeling van de gemeentelijke belastinginkomsten en de lokale lastendruk. Bij het vaststellen van de belastingverordeningen worden deze uitgangspunten vervolgens in uitvoering gebracht. Tenslotte worden wijzigingen als gevolg van veranderende wet- en regelgeving en overige aanpassingen van gewenst beleid en/of uitvoering meegenomen.

Voorstel 4. Inleiding Aanpassingen van belastingverordeningen worden gemaakt op basis van teksten uit de modelverordeningen van de VNG. Door hiervan gebruik te maken voor de drie ABG gemeenten is de harmonisatie vergaand doorgevoerd. 5. Argumenten 1.1 Voor de heffing van de gemeentelijke belastingen in het jaar 2024 moeten de belastingverordeningen als formele grondslag jaarlijks worden vastgesteld.

Zaaknummer: 1047935

Uw raad heeft bij zuivere belastingen de bevoegdheid de tarieven vrij te bepalen. Bij retributies of bij doelbelastingen (in ons geval rioolheffing, afvalstoffenheffing en leges) mogen de geraamde opbrengsten niet hoger zijn dan de geraamde kosten voor de gemeente. Indexering tarieven 2024 Jaarlijks worden de lokale heffingen, tarieven en belastingen aangepast aan de begrotingsindex. We wijken hiervan af op het moment dat wijzigingen de 100% kostendekkendheid overstijgen. In de paragraaf Lokale heffingen is rekening gehouden met een opbrengststijging van 3,7% bij de gemeentelijke belastingen. In beginsel houdt dit in dat de tarieven met 3,7% stijgen. Er zijn echter de volgende uitzonderingen:  Afvalstoffenheffing vastrecht + 4,0%.  Afvalstoffenheffing variabel recht 0% (ondergrondse containers en mini-containers).  Rioolheffing + 4,5%.  Onroerende zaakbelasting eigenaar woningen -/- 0,1%.  Onroerende zaakbelasting eigenaar niet-woningen + 5,5%.  Onroerende zaakbelasting gebruikers niet-woningen -/- 0,3%.

Voor de geharmoniseerde legestarieven is in 2024 een indexering toegepast van 3% voor de ABGgemeenten. Voor de overige niet-geharmoniseerde leges wordt een indexcijfer van 3,7% aangehouden (conform de reguliere index zoals opgenomen in de paragraaf Lokale heffingen). Bij de herijkte tarieven is rekening gehouden met de uitvoerbaarheid waardoor tarieven zijn afgerond. Hieronder wordt kort ingegaan op de vast te stellen belastingverordeningen voor 2024, uitgesplitst naar gebonden heffingen en de vrij besteedbare heffingen. Er heeft hierover al besluitvorming over plaatsgevonden in de begrotingsbehandeling. Gebonden heffingen Afvalstoffenheffing Voor het belastingjaar 2024 is het vastrecht gestegen met 4,0% ten opzichte van belastingjaar 2023. De tarieven voor gebruik van een 60 en 30 liter lediging in de ondergrondse verzamelcontainers en de tarieven voor de minicontainers 140 en 240 liter, die in het buitengebied worden gebruikt, zijn gelijk gehouden aan 2023 (index 0%). Het aanbieden van een container voor groente-, fruit-, tuinafval, PMD, papier en herbruikbaar afval blijven gratis met een beperking op het aantal autobanden en de hoeveelheid hout. Rioolheffing Dit jaar is er een verhoging van de tarieven opgenomen van 4,50% in de verordening. Legesverordening In de afgelopen jaren zijn de werkprocessen van de ABG-gemeenten waar mogelijk geharmoniseerd.

Hierdoor vindt de gemeentelijke dienstverlening vallend onder de legesverordening grotendeels op dezelfde wijze plaats. De artikelen zijn op diverse punten aangepast als gevolg van wijzigingen in externe wetgeving of recente jurisprudentie. Voorbeelden hiervan zijn de jaarlijks terugkerende aanpassingen van de wettelijke maximumtarieven voor reisdocumenten en rijbewijzen.

Zaaknummer: 1047935

In de tarieventabel zijn daarom deze bedragen daaraan aangepast. De toegepaste wijzigingen zijn veelal overgenomen uit de actuele modelverordening van de VNG. Ten slotte, zoals reeds aangegeven, hebben we in het kader van de tariefharmonisatie voor het belastingjaar 2024 een indexering toegepast van 3% op de geharmoniseerde tarieven zoals deze uniform is vastgesteld door de ABG-gemeenten en van 3,7% op de overige tarieven in de legesverordening 2024. Daarnaast kunnen tarieven afwijken van het percentage door afrondingsverschillen naar hanteerbare tarieven.

Omgevingswet Aanleiding/voorgeschiedenis Op 1 januari 2024 treden de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) en Omgevingswet (Ow) in werking. Deze stelselwijzigingen zullen veranderingen teweegbrengen op de wijze waarop gemeenten werken, bijvoorbeeld op de organisatie, de samenwerking in de keten en de (werk)processen. De wijzigingen hebben daarbij ook gevolgen voor de opbouw van de legesverordening. Door de komst van de nieuwe wetten is het een vereiste om de legesverordening zodanig aan te passen dat het aansluit bij de toekomstige wet- en regelgeving. In dit voorstel wordt een toelichting gegeven over de wijze waarop de nieuwe legesverordening weer voldoet aan de wettelijke vereisten en tegelijkertijd aansluit op het lokale beleid en toekomstvisie van de gemeente. In samenwerking met een expertise bureau is deze verordening in breder verband opgesteld. Toelichting voorstel Bij het inrichten van de nieuwe legesverordening is er gebruik gemaakt van de nieuwe modelverordening van de VNG. De VNG heeft een werkmodel beschikbaar gesteld om de nieuwe legesverordening in te richten. Met name Titel 2 (omgevingsvergunningen) van de legesverordening is hierbij gewijzigd ten opzichte van de huidige situatie.

Op enkele punten is het voorstel van de VNG vereenvoudigd, omdat dit beter aansluit op de werkwijze van de gemeente en bijdraagt aan de transparantie en vindbaarheid van activiteiten. De meest in het oog springende zaken worden in dit voorstel toegelicht. Leges voor het vooroverleg Onder de Ow is de verwachting dat er meer nadruk komt te liggen op het vooroverleg. Op deze manier kunnen initiatieven sneller en beter het proces van vergunningverlening doorlopen en is er minder kans op vertraging. Om recht te doen aan ieders behoefte, zowel eenvoudig als complex, komen er verschillende processen en dus ook activiteiten in de voorfase. Hoewel dit niet helemaal nieuw is, wordt het komende jaar wel gezien als pilot. Er is daarom voor gekozen om de differentiatie in de activiteiten wel al op te nemen maar nog geen differentiatie aan te brengen in het tarief. De huidige tarieven blijven dus gehandhaafd. Het komende jaar dient dan om informatie te vergaren over aantallen, tijdsbesteding en dus kosten en baten, zodat de tarieven daar volgende jaar beter onderbouwd op kunnen worden aangepast. Leges voor de activiteit bouwen De Wkb regelt dat de gemeente voor een groot gedeelte van de bouwwerken niet meer preventief toetst en toeziet op naleving van het bouwbesluit bij de totstandkoming van het bouwwerk. Deze rol wordt overgenomen door het stelsel van private kwaliteitsborging.

Dit betekent dat de gemeente voor dit deel van de bouwactiviteit bij deze bouwwerken dus ook geen leges meer kan heffen. Er is dus een knip aangebracht bij de activiteit bouwen. Er is straks een technische activiteit en een ruimtelijke activiteit. Voor een groot gedeelte van de bouwwerken geldt dat straks alleen de Zaaknummer: 1047935

ruimtelijke activiteit nog aangevraagd hoeft te worden. Leges voor de milieubelastende activiteiten De Ow biedt de mogelijkheid om leges te heffen voor milieubelastende activiteiten. Tot nu toe werden deze altijd bekostigd uit algemene middelen. In samenwerking met de omgevingsdienst en gemeenten uit de regio wordt er gewerkt aan een pragmatische aanpak voor het heffen van milieuleges. In de nieuwe legesverordening is het dan ook weer mogelijk om milieuleges te heffen. De verwachting is dat de gemeente ongeveer 20 aanvragen op jaarbasis ontvangt. De gemoeide kosten worden door middel van kostendekkende tarieven gedekt. Hierdoor zullen de kosten die tot nu toe via de algemene middelen werden bekostigd nu worden gedekt uit de leges. Tot slot werden de kosten altijd al gemaakt en de opbrengsten zijn in vergelijking met bijvoorbeeld de activiteit bouwen beperkt. Het vervangen van de huidige legesverordening door een nieuwe verordening is een vereiste. Het werkmodel biedt daarin keuzevrijheid en mogelijkheid om lokaal maatwerk door te voeren. Dit is ook terug te vinden in het voorstel dat in lijn ligt met de VNG-modelverordening. Voor het aanpassen en eventueel verhogen van de voorgestelde tarieven, is volgens onderzoek naar de huidige kostendekkendheid van Titel 2, op dit moment geen ruimte.

Kostendekkendheid gemeentelijke leges 2024 Jaarlijks wordt bij het opstellen van de begroting een kostendekkendheidsanalyse gemaakt van de legesverordening. Het resultaat hiervan wordt dan opgenomen in de paragraaf lokale heffingen. Omdat de legestarieven toen nog niet gereed waren, is de analyse verschoven naar dit raadsvoorstel. Inmiddels zijn de tarieven gereed en is de kostendekkendheidsanalyse uitgevoerd. Een samenvatting hiervan treft u aan in onderstaande tabel. De analyse is opgesteld met de nieuwe tariefstructuur vanaf 2024, als gevolg van de inwerkingtreding van de Omgevingswet. De lasten zijn berekend aan de hand van de normatieve tijdsbesteding en de toerekenbare uurtarieven. De baten zijn berekend op basis van de verwachte legesopbrengsten en de geïndexeerde legestarieven.

Zaaknummer: 1047935

Uit de analyse blijkt dat de tarieven binnen de toegestane grenzen van de kostendekkendheid blijven (maximaal 100%). Met alle ontwikkelingen rondom de inwerkingtreding van de Omgevingswet is het op dit moment moeilijk te voorspellen of de geraamde legesopbrengsten in 2024 gehaald gaan worden. Wij zullen de kostendekkendheid in relatie tot de geraamde opbrengsten jaarlijks blijven monitoren en de resultaten hiervan opnemen in de financiële rapportages. Vrij besteedbare heffingen Onroerende zaakbelastingen Zoals hiervoor reeds aangehaald, is de tariefindexering voor de onroerende zaakbelastingen mede afhankelijk van de ontwikkeling van de waarde van het gemeentelijk WOZ-bestand. De nieuwe tarieven voor 2024 zijn als volgt berekend: WOZ waarde 2022 Tarief 2023 OZB opbrengst 2024 WOZ waarde 2023 Tarief 2024 0,1047% Eigendom woningen € 3.838.346.000 € 4.177.658 € 3.992.771.000 0,1046% 0,2488% Gebruik niet-woningen € 787.847.000 € 2.015.160 € 812.085.000 0,2482% 0,2898% Eigenaar niet-woningen € 950.090.000 € 2.834.115 € 927.254.000 0,3057%

Toeristenbelasting De tarieven zijn met 3,7% verhoogd.

Zaaknummer: 1047935

Marktgeld De tarieven zijn met 3% verhoogd. Hondenbelasting De tarieven zijn met 3,7% verhoogd.

6. Risico’s en kanttekeningen Bij het niet tijdig vaststellen en publiceren van de verordeningen is heffing op basis van nieuwe bepalingen en tarieven niet mogelijk. 7. Alternatieven De gemeenteraad kan besluiten één of meerdere belastingverordeningen niet vast te stellen. In dat geval blijft de verordening 2023, met de oude bepalingen en tarieven gelden. De gemeenteraad kan ook besluiten om één of meerdere belastingverordeningen gewijzigd vast te stellen. 8. Lasten, baten en dekking In de begroting zijn de extra opbrengsten al verwerkt, die voortvloeien uit deze tarieven. 9. Duurzaamheid en inclusie Niet van toepassing. 10. Relatie tot ABG-Organisatie In het raadsvoorstel is over het proces tot harmonisatie reeds toelichting gegeven. 11. Communicatie en vorm van participatie Publicatie van de vastgestelde belastingverordeningen 2024 zal op de wettelijk vereiste wijze plaatsvinden. 12. Vervolg Planning: Na vaststelling van de belastingverordeningen zullen deze ingaande 1 januari 2024 in uitvoering worden genomen.

BURGEMEESTER EN WETHOUDERS VAN GILZE EN RIJEN

P.A.M.(Monique) van Bavel Secretaris

D.A. (Derk) Alssema Burgemeester

Zaaknummer: 1047935

Bijlage(n) : 1. Verordening onroerendezaakbelastingen (OZB) 2024 2. Verordening afvalstoffenheffing 2024 3. Verordening rioolheffing 2024 4. Verordening toeristenbelasting 2024 5. Marktgeldverordening 2024 6. Verordening hondenbelasting 2024 7. Legesverordening 2024 7a. Tarieventabel legesverordening 2024 9. Logboek wijzigingen ten opzichte van belastingjaar 2023

Zaaknummer: 1047935

Agendapunt Vergadering d.d. 18 december 2023 DE RAAD VAN DE GEMEENTE GILZE EN RIJEN; gezien het voorstel van het college van burgemeester en wethouders nr. 1047935;

besluit: de navolgende belastingverordeningen vast te stellen 1. Verordening onroerende-zaakbelastingen 2024 2. Verordening afvalstoffenheffing 2024 3. Verordening rioolheffing 2024 4. Verordening toeristenbelasting 2024 5. Marktgeldverordening 2024 6. Verordening hondenbelasting 2024 7. Legesverordening 2024

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van 18 december 2023 DE RAAD VOORNOEMD, de griffier,

de voorzitter,

S. van Dijk

D.A. Alssema

Zaaknummer: 1047935