Raadsvoorstel regiovisie Beschermd Wonen regio Hart van Brabant

RAADSVOORSTEL Raadsvergadering: Behandelend medewerker: Cluster: Afdeling

20 december 2021 Marleen Loots

Agendapunt: Portefeuillehouder:

15. Wethouder Zwarts

Sociaal Beleid Sociaal Beleid

Programma:

6 Sociaal Domein

Voorstel tot vaststellen van de regiovisie Beschermd Wonen regio Hart van Brabant

1. Samenvatting Aanleiding: Per 1 januari 2022 wordt Beschermd Wonen (BW) gefaseerd door-gedecentraliseerd van de 43 centrumgemeenten in Nederland naar alle gemeenten. Per 1 januari 2022 wordt Beschermd Wonen inhoudelijk de verantwoordelijkheid van alle gemeenten. Vanaf 2023 volgt geleidelijk ook de financiële verantwoordelijk. Voor Gilze en Rijen betekent dit dat de centrumgemeentetaak bij de gemeente Tilburg wegvalt en dat we zelf verantwoordelijk worden voor deze taak. Beschermd Wonen op grond van de Wmo is bedoeld voor iedereen die tijdelijk niet zelfstandig kan wonen vanwege psychische of psychosociale problematiek en/of een (lichte) verstandelijke beperking. Voor de doordecentralisatie Beschermd Wonen zijn randvoorwaarden vastgelegd in de in 2020 vastgestelde norm voor opdrachtgeverschap Beschermd Wonen (NvO). Eén van de randvoorwaarden is dat er regionaal moet worden samengewerkt en dat de samenwerkings-afspraken en governance rondom die samenwerking voor 1 januari 2022 moeten zijn georganiseerd. De regio Hart van Brabant (HvB) geeft hier invulling aan in de regiovisie Beschermd Wonen regio Hart van Brabant, welke nu ter besluitvorming voorligt. Daarnaast worden in de regiovisie Beschermd Wonen inhoudelijke kaders en randvoorwaarden voor de toekomst bepaald. Gevraagde beslissing: De regiovisie Beschermd Wonen regio Hart van Brabant vaststellen.

Beoogd effect:  Kaders, randvoorwaarden en samenwerkingsafspraken vaststellen voor de uitvoering van Beschermd Wonen vanaf 2022.  Voldoen aan onze wettelijke verplichtingen. Ook het vaststellen van een regiovisie voor 1 januari 2022 is een verplichting op grond van de NvO. 2. Onderbouwing, aanpak, uitvoering  Met de regiovisie Beschermd Wonen maken we geen pas op de plaats, maar pakken we door Er is nog veel onduidelijk over de kaders voor de doordecentralisatie Beschermd Wonen. We moeten rekening houden met deze landelijke ontwikkelingen, maar kiezen ervoor geen ‘pas op de plaats’ te maken. De opgave is groot en alle beschikbare tijd moet hiervoor worden aangegrepen. Er is sprake van energie en er is draagvlak bij de regiogemeenten en bij onze partners om de schouders onder de maatschappelijke opgaven te zetten.

Zaaknummer: 362257

De partijen in de regio HvB zijn unaniem positief over de ontwikkelingen en de stappen die hierin worden gezet én tevens over de manier waarop ze hierin betrokken worden. Ook zijn de gemeenten positief over hoe de taken met betrekking tot Beschermd Wonen door centrumgemeente Tilburg worden opgepakt en uitgevoerd. Dat biedt een goede basis om nu al stappen met elkaar te zetten. De regiovisie vormt hierbij het kader. Het is ook noodzakelijk om eind 2021 een vastgestelde regiovisie Beschermd Wonen te hebben. Per 1 januari 2022 vervalt immers de formele rol van Tilburg als centrumgemeente en moet er dus besloten worden over de regionale governance na die datum. Een vastgestelde regiovisie Beschermd Wonen geeft een basis mee aan de gemeenteraden in de regio voor de nieuwe bestuursperiode 2022-2026 Met het oog op de verkiezingen in 2022 is het van belang dat er aan het eind van dit jaar een fundamentele basis ligt waar de nieuwe besturen op voort kunnen borduren.



Er is draagvlak voor de regiovisie Beschermd Wonen bij de regionale adviesraden (ROSA), de zorgaanbieders en de cliënten We hebben op lokaal niveau gesproken met (vertegenwoordigers van) de Adviesraad Sociaal Domein over de regiovisie en inkoop BW. In dat gesprek bleek dat de Adviesraad positief is over de richting en uitgangspunten in de regiovisie. Onze Adviesraad kan zich dan ook vinden in het regionale advies van ROSA. Het advies en de regionale reactie op het advies van de ROSA is opgenomen in de bijlagen. In algemene zin spreekt ROSA van een heldere, ambitieuze regionale visie en een goed startpunt.



In de regiegroep (met een vertegenwoordiging vanuit de zorgaanbieders, woningcorporaties, adviesraden, cliëntenvertegenwoordigers en gemeenten) is de regiovisie Beschermd Wonen besproken en zijn de geformuleerde ambities en kaders unaniem onderschreven: ‘Het is een logische uiteenzetting van hetgeen de afgelopen periode is gebeurd en de afspraken die zijn gemaakt.’ De geformuleerde ambities en kaders zijn unaniem onderschreven. Tenslotte is de regiovisie Beschermd Wonen besproken met de cliënten(vertegenwoordigers). De cliënten vinden het nog moeilijk om inzicht te krijgen in wat deze regiovisie voor hen betekent. Zij hebben de behoefte uitgesproken om te komen met een publieksversie (liefst gevisualiseerd), waarin duidelijk staat benoemd wat de regiovisie betekent voor de cliënten. Dit wordt opgepakt nadat besluitvorming door de gemeenteraden in de regio heeft plaatsgevonden. 3. Alternatieven Er zijn geen alternatieven. Regionale samenwerking op het gebied van Beschermd Wonen is een wettelijke verplichting. 4. Lasten, baten en dekking Investering: Niet van toepassing. Eenmalige kosten: Niet van toepassing. Structurele kosten: In de regiovisie stellen we voor om voor de korte termijn aan te sluiten bij de bestaande centrumgemeente-constructie.

We stellen voor om de huidige samenwerkingsvorm (centrumgemeenteregeling) met de gemeente Tilburg de komende drie jaar (2022, 2023 en 2024) te continueren. Concreet betekent dit dat alle regionaal beschikbare middelen voor Beschermd Wonen in deze jaren aan Tilburg beschikbaar worden gesteld en dat Tilburg de financiële risico’s draagt. Zaaknummer: 362257

Hiermee wordt gebruik gemaakt van de bestaande expertise van de centrumgemeente en wordt ruimte en rust gecreëerd om de decentralisatie als regio zorgvuldig vorm te geven. We hebben op dit moment nog onvoldoende zicht op de structurele financiële effecten van deze doordecentralisatie op onze lokale begroting na 2024. Dat komt enerzijds doordat we geen historisch beeld hebben van lokale cliëntaantallen. Anderzijds hebben we ook nog geen duidelijkheid over de financiële kaders waarbinnen we onze taken moeten gaan uitvoeren (financieel verdeelmodel, uitname Wet langdurige zorg, woonplaatsbeginsel). Via de Regio Hart van Brabant blijven we bij het Rijk pleiten voor voldoende financiële middelen om de nieuwe taak BW te kunnen uitvoeren. We werken de regiovisie verder uit zodra er meer duidelijkheid is over de financiële randvoorwaarden. We leggen dan opnieuw een voorstel voor aan de gemeenteraad (zie hoofdstuk 8 regiovisie voor meer informatie). Dekking: Vanaf 2023 ontvangen we middelen voor Beschermd Wonen. De exacte bedragen zijn nog niet bekend, omdat het verdeelmodel nog niet is vastgesteld. 5. Duurzaamheid Niet van toepassing. 6. Commissiebehandeling Dit voorstel wordt behandeld in de commissie Samenleving van 1 december 2021. 7. Relatie ABG-Organisatie De gemeenten Alphen-Chaam en Baarle-Nassau participeren op dit moment in de regionale samenwerking in West-Brabant.

Naar verwachting maken zij per 1 januari 2023 de overstap naar de regio Hart van Brabant waar het gaat om het dossier Beschermd Wonen. Dat maakt harmonisatie in beleid en uitvoering vanaf dat moment mogelijk. 8. Risico’s  De regiovisie Beschermd Wonen bevat nog een aantal ‘open eindjes’ Op dit moment is er vanuit het Rijk nog steeds geen expliciete duidelijkheid over een aantal essentiële bouwstenen voor de decentralisatie Beschermd Wonen, namelijk: het nieuwe financiële verdeelmodel, de uitname naar de Wet Langdurige Zorg (WLZ) en het woonplaatsbeginsel. Dit betekent dat wij in onze regiovisie op deze onderdelen ook nog niet concreet kunnen zijn. We hebben ervoor gekozen een regiovisie op te stellen waarin we richtinggevende kaders en uitwerkingspunten opnemen op basis van wat nu bekend is. Op een later moment in 2022, als er wel duidelijkheid is vanuit het Rijk, zullen we de uitwerking van de nu nog onzekere bouwstenen alsnog aan de gemeenteraden voor te leggen. De regiovisie Beschermd Wonen wordt naar verwachting niet voor 1-1-2022 in alle gemeenteraden in de regio vastgesteld De NvO draagt gemeenten op om eind 2021 een vastgestelde regiovisie te hebben. Een aantal gemeenten heeft inmiddels al laten weten deze planning niet te halen. Daar wordt de regiovisie in januari / februari 2022 in de gemeenteraad behandeld. Hiermee voldoen we als regio niet aan de NvO.

De verwachting is dat dit niet tot problemen gaat leiden, maar het is wel goed om hier kennis van te nemen.



Zaaknummer: 362257

9. Vervolg Planning: Nadat de regiovisie Beschermd Wonen in alle gemeenteraden van Hart van Brabant is vastgesteld, gaan we aan de slag met de verdere uitwerking en voorbereidingen voor de decentralisatie. Zodra er meer duidelijkheid is over de financiële randvoorwaarden wordt er een nieuw voorstel voorgelegd aan de gemeenteraad. Communicatie: Ter voorbereiding op de bespreking van deze regiovisie Beschermd Wonen heeft op 24 november 2021 een presentatie plaatsgevonden over de regiovisie Beschermd Wonen tijdens een regionale radenavond. Nadat de gemeenteraad een besluit heeft genomen over de regiovisie Beschermd Wonen brengt uw portefeuillehouder de regio van uw besluit op de hoogte. Op 23 september 2021 is de regiovisie besproken met de cliënten(vertegenwoordigers). De cliënten hebben de behoefte uitgesproken om te komen met een publieksversie (liefst gevisualiseerd) waarin duidelijk staat benoemd wat de regiovisie betekent voor de cliënten. Dit wordt na besluitvorming door de colleges en gemeenteraden in de regio verder opgepakt.

BURGEMEESTER EN WETHOUDERS VAN GILZE EN RIJEN

R.M. (René) Wiersema secretaris

Bijlage(n) :

D.A. (Derk) Alssema burgemeester

Regievisie Beschermd Wonen regio Hart van Brabant Reactie op ROSA advies concept regiovisie Beschermd Wonen regio Hart van Brabant

Zaaknummer: 362257

Agendapunt 15. Vergadering d.d. 20 december 2021 DE RAAD VAN DE GEMEENTE GILZE EN RIJEN; gezien het voorstel van het college van burgemeester en wethouders nr. 362257; gelet op het bepaalde in de Wet maatschappelijke ondersteuning; gelet op het advies van de Commissie Dannenberg ‘Van beschermd wonen naar een beschermd thuis’; gelet op de Norm voor Opdrachtgeverschap voor Beschermd Wonen; besluit: de regiovisie Beschermd Wonen regio Hart van Brabant vast te stellen.

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van 20 december 2021 DE RAAD VOORNOEMD, de griffier,

de voorzitter,

S. van Dijk

D.A. Alssema

Zaaknummer: 362257

Zaaknummer: 362257