Raadsvoorstel OO 2023 Gilze en Rijen

RAADSVOORSTEL Commissie Ruimte: Afdeling: Zaaknummer:

15 oktober 2024

Raadsvergadering:

28 oktober 2024

Ruimtelijke ontwikkeling 1087667

Portefeuillehouder: Programma:

Burgemeester Alssema

Voorstel tot aanvraag suppletie opsporen van Ontplofbare Oorlogsresten 2023

1. Voorgesteld besluit 1. De uitgaven in 2023 in verband met het opsporen van Ontplofbare Oorlogsresten (OO) vast te stellen op € 334.368,-- excl. de BTW. 2. Bij het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties een aanvraag indienen voor suppletie uit het gemeentefonds ter hoogte van € 227.370,-- (68% van € 334.368,--). 2. Eerdere besluitvorming Raadsbesluit van 18 december 2023 inzake het indienen van een suppletieverzoek voor 2021 en 2022. 3. Samenvatting Bij de uitvoering van een aantal projecten binnen de gemeente Gilze en Rijen zijn onderzoeken uitgevoerd naar de aanwezigheid van Ontplofbare Oorlogsresten (OO) uit de Tweede Wereldoorlog Ook is een aantal verdachte locaties benaderd om na te gaan of er daadwerkelijk OO aanwezig zijn. Dit gebeurt door (vaak handmatig) ontgraven van de bodem. Via de zogeheten ‘bommenregeling’ van het Gemeentefonds kunnen gemeenten aanspraak maken op een suppletie-uitkering van het Rijk. Hierbij kan 68 % van de gemaakte kosten worden vergoed. Hiervoor moet een raadsbesluit bij het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties worden ingediend.

Voorstel 4. Inleiding Ten gevolge van de gevechten in de Tweede Wereldoorlog kan op een groot aantal locaties in Gilze en Rijen Ontplofbare Oorlogsresten (OO) worden aangetroffen. Om veilig te kunnen werken is het noodzakelijk om, voorafgaand aan werkzaamheden in de bodem, een onderzoek uit te laten voeren naar de aanwezigheid van OO. In 2023 is bij de voorbereiding van de herbouw sporthal Achter de Tuintjes met openbare ruimte een risico analyse op de aanwezigheid van OO in de bodem uitgevoerd. Ook voor de projecten Herinrichting Militaire Wijk Rijen het project Wouwervallei in Gilze (natuurontwikkeling) wordt grondverzet gepleegd. Vooruitlopend op de werkzaamheden is op deze locaties een onderzoek naar OO uitgevoerd.

Zaaknummer: 1087667

Tenslotte vindt momenteel een ontwikkeling ter plaatse van de locatie Oranjestraat 113 in Gilze plaats. Hier is een benzinetankstation gesaneerd en worden woningen terug gebouwd. Het gebied wordt door een projectontwikkelaar herontwikkeld, de openbare ruimte wordt na realisatie overgedragen naar de gemeente Gilze en Rijen. In dit gebied zijn veel verstoringen gedetecteerd. Dit heeft geleid tot hoge kosten door de vele benaderingen van verdachte locaties. De kosten die voor deze onderzoeken zijn gemaakt, kunnen we gedeeltelijk (68%) via een suppletieverzoek van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) vergoed krijgen. Hiervoor is een raadsbesluit nodig. Alleen gemeenten kunnen een suppletieverzoek indienen. Het is mogelijk om ook een suppletieverzoek in te dienen voor de kosten die door derden worden gemaakt. Het ministerie van BZK acht terughoudendheid van belang. Omdat we eigenaar worden van de openbare ruimte van de locatie Oranjestraat 113 in, ligt het in de rede om voor dit project een suppletieverzoek in te dienen. Zodra wij de suppletiebijdrage hebben ontvangen, maken we die over aan de projectontwikkelaar. 5. Argumenten 1.1 Kosten voor het opsporen en ruimen van Ontplofbare Oorlogsresten In 2023 zijn kosten gemaakt voor het uitvoeren van onderzoeken en het benaderen van verdachte locaties bij diverse projecten in Gilze en Rijen.

Wij kunnen een bijdrage van 68% van de gemaakte kosten (excl. BTW) van het Rijk ontvangen door het indienen van een raadsbesluit bij het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK). 1.2 Veiligheidsoverwegingen Uit veiligheidsoverwegingen is het noodzakelijk om, voorafgaand aan bodemroerende werkzaamheden, onderzoek naar OO uit te laten voeren. 6. Risico’s en kanttekeningen Het Rijk heeft in1986 besloten dat de financiële verantwoordelijkheid voor de opsporing van conventionele explosieven (CE) bij gemeenten of derden ligt, maar in uitzonderlijke gevallen kan het Rijk een tegemoetkoming in de kosten geven. Dit Bijdragebesluit werd in 2009 omgezet in de zogenaamde ‘bommenregeling’, die via het Gemeentefonds loopt. In 2014 is deze regeling aangepast op twee belangrijke punten: • Waar voorheen onderscheid werd gemaakt tussen gemeenten met een vaste vergoeding, maatstafgemeenten en vangnetgemeenten, gelden vanaf 2015 voor alle gemeenten dezelfde regels. Namelijk dat alle gemeenten in geval van opsporing en ruiming van explosieven een bijdrage van 68% in de gemaakte kosten (excl. BTW) van het Rijk kunnen ontvangen door het indienen van een raadsbesluit bij het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK), waarin de gemaakte kosten zijn opgenomen. Er hoeft geen verdere onderbouwing overlegd te worden aan het Rijk.

• Het ontvangen van een suppletie-uitkering via de bommenregeling wordt beperkt tot de werkelijk gemaakte kosten. De mogelijkheid om op basis van toekomstige kosten een bijdrage te ontvangen is vervallen. In 2020 is in de decembercirculaire het vergoedingspercentage verlaagd naar 68%. Dit is gebeurd naar aanleiding van de oprichting van het Kenniscentrum Conventionele Explosieven (KCE). Het KCE gaat gemeenten helpen bij het beantwoorden van vragen. 7. Alternatieven Zaaknummer: 1087667

Er zijn geen alternatieven 8. Lasten, baten en dekking Door het Raadsbesluit met de gemaakte kosten voor explosievenopsporing te verzenden aan het ministerie van BZK kan 68% van de gemaakte kosten (excl. BTW) worden teruggekregen vanuit de bommenregeling van het Gemeentefonds. In totaal zijn voor deze projecten € 334.368 aan kosten gemaakt voor het opsporen en benaderen van Ontplofbare Oorlogsresten. Van dit bedrag wordt € 227.370,-- via de bommenregeling een suppletie aangevraagd uit het gemeentefonds. Voor het project Oranjestraat 113 zal de suppletiebijdrage worden uitbetaald aan de ontwikkelaar. De ontvangen vergoeding wordt naar rato verdeeld en aan het budget van het betreffende project toegevoegd, de precieze verdeling is weergegeven in onderstaand overzicht. Projectnaam

Werkzaamheden

Bedrag excl. BTW

68% bijdrage

Wouwervallei Sporthal Achter de Tuintjes Herinrichting Militaire Wijk Oranjestraat 113

Opsporen OO 2e termijn risico analyse Opsporen OO Opsporen OO

€ 10.455 € 3.180 € 38.996 € 281.737

€ 7.109 € 2.162 € 26.517 € 191.581

TOTAAL

€ 334.368

€ 227.370

9. Duurzaamheid en inclusie Niet van toepassing 10. Relatie tot ABG-Organisatie De betreffende projecten hebben geen relatie met de ABG-organisatie. Voor iedere gemeente binnen de ABG wordt een separate aanvraag OO ingediend bij het ministerie van BZK. 11. Communicatie en vorm van participatie Wij nemen contact op met de projectontwikkelaar van Oranjestraat 113 zodra we het suppletiebedrag hebben ontvangen.

Zaaknummer: 1087667

12. Vervolg Planning: Direct na besluitvorming door uw raad wordt de aanvraag voor suppletie ingediend bij het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. BURGEMEESTER EN WETHOUDERS VAN GILZE EN RIJEN P.A.M. (Monique) van Bavel D.A. (Derk) Alssema Secretaris burgemeester

Zaaknummer: 1087667

Agendapunt Vergadering d.d. 28 oktober 2024 DE RAAD VAN DE GEMEENTE GILZE EN RIJEN; gezien het voorstel van het college van burgemeester en wethouders nr. 1087662; besluit: 1. 2.

De uitgaven in 2023 in verband met het opsporen van Ontplofbare Oorlogsresten (OO) vast te stellen op € 334.368,-- excl. de BTW. Bij het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties een aanvraag indienen voor suppletie uit het gemeentefonds ter hoogte van € 227.370,-- (68% van € 334.368,--).

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van 28 oktober 2024 DE RAAD VOORNOEMD, de griffier,

de voorzitter,

S.J.J.M. Jennissen

D.A. Alssema

Zaaknummer: 1087667