Raadsvoorstel jaarstukken 2024 en begroting 2026 GGD Hart voor Brabant

RAADSVOORSTEL Commissie Samenleving: Afdeling: Zaaknummer:

4 juni 2025

Raadsvergadering:

12 juni 2025

Sociaal Beleid 1108934

Portefeuillehouder: Programma:

Wethouder Doremalen 7 volksgezondheid en milieu

Voorstel tot kennisnemen van de jaarstukken 2024 en de begroting 2026 van de GGD Hart voor Brabant

1. Voorgesteld besluit 1. kennis te nemen van de jaarrekening 2024 en de begroting 2026 van GGD hart voor Brabant; 2. geen zienswijze in te dienen op de begroting 2026; 2. Eerdere besluitvorming Uw raad heeft op 10 februari een voorstel besproken over de kaderbrief 2026 van de GGD Hart voor Brabant. Daarbij heeft u tot het onderstaande besloten: 1. kennis te nemen van de inhoudelijke koers van de Kaderbrief 2026 van de GGD HvB; 2. kennis te nemen van de prognose voor de gemeentelijke bijdrage GGD HvB voor 2026; 3. geen zienswijze in te dienen op de kaderbrief. De nu voorliggende begroting is in lijn met de kaderbrief. De hoogte van het bedrag per inwoner wijkt iets af van dat in de kaderbrief. Dit is het gevolg van het feit dat eerst nu de definitieve indexering (prijs en looncompensatie) van de gemeente Tilburg bekend is geworden en deze terecht is gekomen op 2,57% in plaats van de eerder voorlopig geraamde 1,93%. In de gemeenschappelijke regeling is bepaald dat de GGD Hart voor Brabant de indexeringen van de gemeente Tilburg volgt. 3. Samenvatting Ons college legt de jaarrekening 2024 en begroting 2026 van de gemeenschappelijke regeling GGD Hart voor Brabant aan u ter kennisname voor. Wij adviseren u geen zienswijze op de begroting in te dienen.

Voorstel 4. Inleiding De GGD Hart voor Brabant biedt de jaarstukken 2024 en de begroting 2026 aan. Op de begroting 2026 kan uw raad een zienswijze in dienen. Op de jaarstukken 2024 kan dat niet. Dit voorstel valt dan ook uiteen in twee delen, te weten: 1. Jaarstukken 2024; 2. Conceptbegroting 2026. 5. Argumenten

Zaaknummer: 1108934

I.

Jaarstukken 2024

1.1 De inhoud van de jaarstukken 2024. De GGD legt in haar jaarstukken uitgebreid verantwoording af over de inhoud en de financiën van de werkzaamheden het afgelopen jaar. In hoofdstuk 1 informeert de GGD over wat er bereikt is op de inhoud op de 7 taakvelden te weten: 1. jeugdgezondheidszorg, 2. gezondheidsbescherming, 3. Gezondheidsbevordering en leefstijl, 4. Monitoren, signaleren en adviseren, 5. Toezicht houden, 6. Openbare geestelijke gezondheidszorg en 7. Publieke gezondheidszorg bij rampen en crisissen. Per taakveld wordt eerst de inhoud van de taak benoemd. Daarna wordt inhoudelijk ingezoomd op wat werd bereikt. Per taakveld worden indicatoren benoemd en gekwantificeerd. Een impressie van de resultaten 2024 op hoofdlijnen voor onze gemeente kunt u zien in het onderstaande overzicht.

Hoofdstuk 2 gaat over de ontwikkelingen in de organisatie van de GGD het afgelopen jaar. Hierin is ook aandacht voor de samenwerking met andere GGD’en. Hoofdstuk 3 geeft inzicht in het weerstandsvermogen en de reserves en de mogelijke risico’s. Algemene conclusie is dat de algemene reserve toereikend is voor de dekking van de risico’s en andere onverwachte ontwikkelingen. 1.2. de financiële jaarrekening. De financiële jaarrekening sluit met een klein positief saldo van € 150.000. Conform bestaand beleid wordt een rekeningoverzicht eerst toegevoegd aan de algemene reserve tenzij deze daarmee de maximale bandbreedte overschrijdt. Dat laatste is niet het geval. De jaarrekening is voorzien van een goedkeurende accountantsverklaring. I.3. Project transitie toekomstig bestendige GGD: financieel fit en gezond. In 2024 werd de transitie naar een fit en financieel gezonde GGD ingezet met behulp van een eenmalige financiële injectie van de deelnemende gemeenten. De transitie betekent dat in 2024 een ombuiging van € 700.000 binnen de eigen begroting werd gerealiseerd, onder andere door een forse besparing op de overhead, versterken van de samenwerking met andere GGD’en en Zaaknummer: 1108934

taakherschikking en functiedifferentiatie in de jeugdgezondheidszorg. De besparingen lopen in de komende jaren verder op. Op deze wijze geeft de GGD mede invulling aan de wens van de gemeenteraden om de kosten binnen de perken te houden. Samenvattend leggen we de jaarstukken 2024 (inhoudelijk en financieel) ter kennisname aan u voor. De gemeenschappelijke regeling kent geen mogelijkheden voor een zienswijze op de jaarstukken. II.

De concept begroting 2026

1.1. De conceptbegroting volgt een procedure waarbij ruimte is voor zienswijzen Op grond van artikel 16 lid 4 van de in 2023 gewijzigde gemeenschappelijke regeling dient de GGD haar begroting jaarlijks voor 1 april aan de gemeenteraden te presenteren. Gemeenten worden op deze wijze in de gelegenheid gesteld om tijdig er kennis van te kunnen nemen en eventueel een zienswijze hierop in te kunnen dienen. Zienswijzen dienen dan uiterlijk 1 juli door de gemeenteraden aan de GR te worden aangeboden. Het algemeen bestuur zal deze eventuele zienswijzen betrekken in haar besluitvorming over de begroting 2026. Wij constateren dat de GGD de begroting tijdig heeft aangeleverd. 1.2. de begroting past binnen de uitgangspunten van de kaderbrief en geeft invulling aan het meerjarenbeleidsplan. De begroting past binnen de uitgangspunten van de kaderbrief 2026 die op 10 februari aan uw raad werd voorgelegd en op 26 maart 2025 door het algemeen bestuur werd vastgesteld. De begroting is daar een uitwerking van. In de begroting beschrijft de GGD wat ze in 2026 in de publieke gezondheid wil bereiken en wat ze daarvoor gaat doen. 2026 is het derde jaar van het beleidsplan 2024-2027 ‘wij maken samen gezond gewoon’. De uitwerking van de beleidsbegroting is, evenals in 2025, gekoppeld aan de vier pijlers van het beleidsplan. Ook zijn er prestatie-indicatoren toegewezen aan de pijlers.

Daarmee wordt beoogd meer impactgericht te kunnen gaan rapporteren. In de begroting zelf kunt zich inhoudelijk verder verdiepen in de doelstellingen, activiteiten etc.. Op deze plaats volstaan we met de conclusie dat de activiteiten van de GGD goed passen binnen het totale gezondheidsbeleid dat de gemeente Gilze en Rijen ook al in het kader van het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) en het Integraal Zorg Akkoord (IZA) voert. Van zorg naar preventie! 1.3 De ontwerpbegroting voldoet aan de BBV-voorschriften De begroting 2026 van de GGD Hart voor Brabant voldoet aan de BBV-richtlijnen, is overzichtelijk en goed leesbaar. 1.4. de financiën 2026 en de gemeentelijke bijdragen. In hoofdstuk 4 kunt u de uitgangspunten van de begroting 2026 van de GGD lezen. Deze hebben onder andere betrekking op de afgesproken wijze van indexering. Deze wijken in principe niet af van wat hierover in de kaderbrief reeds eerder werd gemeld. In de gemeenschappelijke regeling GGD Hart voor Brabant is bepaald dat de GGD in deze het indexeringspercentages (loon en prijscompensatie) van de gemeente Tilburg volgt. Wel is duidelijk dat eerst nu door de gemeente Tilburg de definitieve index is vastgesteld. Deze is 2,57% in plaats van de 1,93% waarmee in de kaderbrief werd gerekend. Dat betekent een kleine stijging van het bedrag per inwoner. Het nu gepresenteerde bedrag per inwoner is bepaald op € 46,01.

Voor de gemeente Gilze en Rijen betekent dit een geraamde bijdrage van 28.611 (stand 31-12-2024) x € 46,01 = € 1.316.392 voor de taken uit het basispakket.

Zaaknummer: 1108934

6. Risico’s en kanttekeningen 1.1 De financiële positie is beter. Desondanks vraagt deze aandacht. De financiële positie van de GGD is in 2024 verbeterd, maar blijft aandacht vragen. Het eigen vermogen is aangevuld tot de ondergrens van €1,5 mln. De solvabiliteit en liquiditeit, de mate waarin de GGD op de lange en korte termijn schulden kan voldoen, is toegenomen. Indien het programma Financieel Fit en Gezond onvoldoende bijdraagt aan het verbeteren van de financiële gezondheid van de GGD lopen de kosten voor de gemeente in het uiterste geval verder op. Door het wegvallen van onder andere GALA-middelen zullen gemeenten genoodzaakt zijn keuzes te maken voor het al dan afnemen van plustaken vanaf 2026. Dit kan betekenen dat plustaken niet langer worden afgenomen. Wanneer hier, regio-breed, sprake van zou zijn dan kan dit financiële en personele consequenties en dus frictiekosten tot gevolg hebben. Op dit moment is er geen aanleiding of directe reden tot zorg hierover. De GGD is zich van dit risico bewust en houdt er in haar bedrijfsvoering zoveel mogelijk rekening mee. 1.2. Cao-verplichtingen vormen een onzekere factor Een aanzienlijk deel van de lasten binnen de exploitatie van de GGD bestaat uit personeelslasten. Gemeenschappelijke regelingen volgen de cao gemeenten. Op dit moment wordt nog door vakbonden en werkgevers onderhandeld over een nieuwe cao.

Het is zeer wel mogelijk dat de uitkomsten van deze onderhandelingen nog gevolgen gaan hebben voor de definitieve bijdragen die de gemeenten moeten gaan betalen. Indien deze gevolgen nog niet duidelijk zijn bij de vaststelling van de begroting door het AB, dan zullen deze middels een begrotingswijziging nadien worden verwerkt. Zoals gebruikelijk zullen deze dan binnen de gemeente uit de stelpost indexeringen worden gedekt. 7. Alternatieven Uw raad kan besluiten om een zienswijze op de begroting in te dienen. 8. Lasten, baten en dekking Investering: Niet van toepassing. Eenmalige kosten: Niet van toepassing. Structurele kosten: De structurele lasten bedragen uitgaande van 28.611 inwoners x € 46,01 per inwoner een totaal bedrag van € 1.316.392. Dekking: Onderstaand overzicht laat zien hoeveel budget beschikbaar is ter dekking van de bijdrage aan de GGD afgezet tegen de gemeentelijke bijdrage aan de GGD conform de begroting 2026 van de GGD. Budget beschikbaar (cf. begroting 2025 gemeente)

Per/inw.

2026 2027 2028 2029 € 1.227.325 € 1.227.325 € 1.227.325 € 1.227.325

Bijdrage vastgestelde begroting 2025 Indexering 2026 Totale bijdrage aan GGD (cf. begroting 2026 GGD)

€ 44,86 € 1.283.489 € 1.283.489 € 1.283.489 € 1.283.489 € 1,15 € 32.903 € 32.903 € 32.903 € 32.903 € 46,01 € 1.316.392 € 1.316.392 € 1.316.392 € 1.316.392

Stijging kosten GGD ten opzichte van begroting gemeente Waarvan gedekt uit de stelpost indexeringen Tekort in begroting gemeente

€ € €

89.067 € 32.903 € 56.164 €

89.067 € 32.903 € 56.164 €

89.067 € 32.903 € 56.164 €

89.067 32.903 56.164

Zaaknummer: 1108934

Het structurele tekort van € 56.164 wordt volledig veroorzaakt door de stijging van het aantal inwoners waarop de gemeentelijke bijdrage aan de GGD is gebaseerd. Aantal inwoners Gilze en Rijen in GGD begroting 2025 Aantal inwoners Gilze en Rijen in GGD begroting 2026 Toename aantal inwoners

27.359 28.611 1.252

Gemeentelijke GGD bijdrage begroting 2025

€ 44,86

Stijging bijdrage als gevolg van stijging aantal inwoners

€ 56.165

9. Duurzaamheid en inclusie De GGD Hart voor Brabant beoogt in al haar activiteiten inclusiviteit uit te dragen. Daar waar enigszins mogelijk worden activiteiten op een zo duurzaam mogelijke wijze uitgevoerd. 10. Relatie tot ABG-Organisatie De gemeenten Alphen-Chaam en Baarle-Nassau nemen niet deel in deze gemeenschappelijke regeling. Zij nemen deel in de GR GGD West Brabant. Wij constateren wel dat beide GGD'en steeds intensiever gaan samenwerken. De mogelijkheden van verdergaande samenwerking gaan in 2026 expliciet verder worden onderzocht. 11. Communicatie en vorm van participatie Na besluitvorming door uw raad zal het besluit per ommegaande worden toegezonden aan de GGD Hart voor Brabant. 12. Vervolg Planning: Het algemeen bestuur van GGD Hart voor Brabant zal uw besluit in haar besluitvorming inzake de vaststelling van jaarrekening en begroting meenemen. Het algemeen bestuur vergadert op 2 juli 2025. BURGEMEESTER EN WETHOUDERS VAN GILZE EN RIJEN P.A.M. (Monique) van Bavel D.A. (Derk) Alssema Secretaris burgemeester

Bijlage(n) :

1. 2. 3. 4. 5. 6.

brief jaarstukken 2024 en (ontwerp) begroting 2026 GGD HvB jaarstukken 2024 digitoegankelijk HvB cijfers per gemeente 2024 HvB GR controleverklaring jrk 2024 (definitief) HvB accountantsverslag 2024 (definitief 3 april HvB ontwerpbegroting 2026 digitoegankelijk

Zaaknummer: 1108934

Agendapunt Vergadering d.d. 12 juni 2025 DE RAAD VAN DE GEMEENTE GILZE EN RIJEN; gezien het voorstel van het college van burgemeester en wethouders nr. 1108934; gelet op het bepaalde in; besluit: 1. kennis te nemen van de jaarrekening 2024 en de begroting 2026 van GGD hart van Brabant; 2. geen zienswijze in te dienen op de begroting 2026;

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van 12 juni 2025 DE RAAD VOORNOEMD, de griffier,

de voorzitter,

M.J. Geerts

D.A. Alssema

Zaaknummer: 1108934