Raadsrapportage Sociaal Domein 2020 GR

Raads r appo r t ages o c i aal do me i n2020

Raadsrapportage Sociaal domein 2020 Gilze en Rijen Voor u ligt de jaarlijkse raadsrapportage sociaal domein 2020 van de gemeente Gilze en Rijen. In deze rapportage informeren we u op hoofdlijnen over de trends in het sociaal domein. Naast algemene informatie vanuit landelijke partijen (zoals het CBS of DUO) hebben we in deze raadsrapportage ook de data van onze burgerpeiling (2020) kunnen verwerken. Doel van de rapportage We monitoren, net als in voorgaande jaren, onze gemeente aan de hand van algemene informatie over de gemeente in de vijf leefgebieden: Zinnige daginvulling, Veilige en kansrijke thuissituatie, Prettig wonen in je wijk, Fit en veerkrachtig en Financieel zelfredzaam. Deze informatie hebben wij aangevuld met input vanuit de burgerpeiling. Hierdoor hebben we één plek waarin we zowel de ervaringen van onze inwoners en de cijfers op indicatoren voor het sociaal domein kunnen terugzien en vergelijken. Deze informatie wordt benut bij het opstellen en uitvoeren van beleid. Zo zien we in sommige thema’s verschillen op kernniveau of bevolkingsgroep waar we op kunnen inspelen. In de rapportage vindt u de belangrijkste informatie op hoofdlijnen terug: - In een dashboard - Met een geschreven duiding Op die wijze kunt u in 1 oogopslag de relevante ontwikkelingen gestructureerd tot u nemen en vergelijken waar de gemeente staat.

Financiële informatie vindt u in de jaarrekening en de tussenrapportages (Turaps). Dashboard WaarStaatJeGemeente Voor het monitoren benutten we de website Waarstaatjegemeente.nl (WSJG) van de VNG. WSJG werkt landelijk en wordt deels gevuld met algemene informatie en deels met data aangeleverd door de gemeente. Waarstaatjegemeente.nl is toegankelijk voor iedereen en beschikt over: - Gestandaardiseerde informatie van iedere gemeente (in tegels getoond) - Historie van de gestandaarde informatie van iedere gemeente (door te klikken via de tegels) - Informatie uit de burgerpeiling 2020 voor een aantal gemeenten, waaronder Gilze en Rijen (in tegels getoond) - Verdiepingsrapporten (o.a. de producten Burgerpeiling en De gemeentelijke monitor sociaal domein) In de rapportage die voorligt, zijn per leefgebied de meest relevante tegels als dashboard bij elkaar gezet. Voor Gilze en Rijen zijn de tegels standaard vergeleken met gemeenten uit de grootteklasse 25.000 tot 50.000 inwoners. De historische gegevens en de verdiepingsrapporten zijn voor de duiding gebruikt. Invloed van COVID op de data Deze rapportage betreft 2020, waarin onze inwoners het grootste deel van het jaar met de gevolgen van COVID geconfronteerd werden. Dit heeft invloed op de aantallen voorzieningen die uit de cijfers naar voren komen. Dat geldt landelijk.

De Burgerpeiling is in Gilze en Rijen uitgevoerd ten tijde van Covid. De vergelijkingsgegevens van de burgerpeilingen uit andere gemeenten waren veelal van voor die periode. Dat kan van invloed zijn op verschillen in resultaten. Wij wensen u veel leesplezier met de raadsrapportage 2020

Onze gemeente In dit dashboard staan gegevens van de gemeente vermeld die overkoepelend of ondersteunend zijn aan de dashboards per leefgebied. Zo vindt u hier gegevens over aantallen inwoners en huishoudens, het welbevinden van onze inwoners en ook het totaal aantal voorzieningen wat door de gemeente is afgegeven aan inwoners.





Gilze en Rijen

Inwoners

Gilze en Rijen

Huishoudens totaal

26.723

aantal

11.243

aantal

CBS | 2021

CBS Huishoudens | 2021



 Demogra sche druk

Huishoudsamenstelling

Gemeenten in 25.000 - 50.000 inwoners, % < 70,0 70,0 < 73,5 73,5 < 77,0 77,0 < 80,5 >= 80,5 Gilze en Rijen

29,7%

36,3%

32,7%

34,8%

34,0%

32,5%

Gilze en Rijen

25.000 - 50.000 inwoners

Alleenstaand Samenwonend zonder kinderen Samenwonend met kinderen en eenoudergezinnen CBS | 2021

CBS Huishoudens | 2021



 Weerbaarheid van inwoners

 Gelukkige inwoners

Tevredenheid met het leven 75 … score (1-10)

7,91

92,4% 91,4%

Gilze en Rijen

Gilze en Rije…

47%

27%

6%

20%

27%

9%

17%

25.000 - 5…

Gilze en Rij…

Burgerpeiling WSJG

7,78

25.000 - 5…

Burgerpeiling WSJG

25.000 - 50.000 inwoners 46%

 Inwoners in een zorgwekkende situatie

0%

20%

40%

Weerbaren

Buitenstaanders

60%

80%

Compenseerders

100%

Kwetsbaren

9,0%

3,2%

Gilze en Rijen

25.000 - 50.000 inwoners

Burgerpeiling WSJG



Burgerpeiling WSJG

 Verkarende tekst weerbaarheid van Inwoners:

Verklarende tekst weerbaarheid van inwoners:

Weerbare personen zijn mensen waarbij de betekenisvolle participatie én individueel welzijn relatief hoog zijn.

Compenseerders zijn mensen waarbij de betekenisvolle participatie relatief hoog is en het individueel welzijn relatief laag.

Buitenstaanders zijn mensen waarbij de betekenisvolle participatie relatief laag is en het individueel welzijn relatief hoog.

Kwetsbare personen zijn mensen waarbij de betekenisvolle participatie én individueel welzijn relatief laag zijn. Zorgwekkenden zijn kwetsbaren waarbij deze indicatoren ver beneden het gemiddelde liggen.



 Individueel welzijn

Huishoudens zonder en met zorg en ondersteuning

Gilze en Rijen, score (1-10) 12

8

Gilze en Rijen 8,63

7,18

7,72

7,48

78,6%

7,10

25.000 - 50.000 inwoners

3,74

4

21,4%

80,8%

19,2%

0 0%

20%

40%

Sociaal-economische status Eigen kracht Gezondheid Maatschappelijke inzet Sociale relaties (betekenisvol) Sociaal vangnet | 25.000 - 50.000 inwoners

zonder voorzieningen

Burgerpeiling WSJG



60%

80%

100%

met voorziening(en)

CBS MSD WMO | tweede halfjaar 2020

 Stapeling in huishoudens per aantal voorzieningen aantal per 1.000 huishoudens 13

6 8

12

28

93

Gilze en Rijen 1 voorziening

7

11

10

34

30

22 35

93 53

65

Stapeling in huishoudens met voorzieningen per wet aantal per 1.000 huishoudens

107

125

25.000 - 50.000 inwoners

2 voorzieningen 3 voorzieningen 4 voorzieningen 5 voorzieningen 6 of meer voorzieningen

Gilze en Rijen Alleen Jeugd

38

25.000 - 50.000 inwoners

Alleen P-wet Alleen Wmo Jeugd en P-wet P-wet en Wmo Jeugd, P-wet en Wmo

CBS MSD WMO | tweede halfjaar 2020

14-9-2021 www.waarstaatjegemeente.nl

Jeugd en Wmo

CBS MSD WMO | tweede halfjaar 2020

Onze gemeente In dit dashboard staan algemene gegevens die ondersteunend of overkoepelend zijn voor de dashboards per leefgebied. Deze geschreven duiding omvat interpretatie en achtergrond bij de onderwerpen demografie en gezinssamenstelling, voorzieningen (beschikte zorg), weerbaarheid en meedoen.

Demografie en gezinssamenstelling Het aantal inwoners in Gilze en Rijen is na een eerdere afvlakking in 2020 weer toegenomen. Het aantal huishoudens is zeer beperkt toegenomen, dit blijft naar verwachting de komende jaren ook nog toenemen. De groei komt grotendeels doordat er mensen van buiten het dorp, of van buiten Nederland naar Gilze en Rijen verhuisd zijn. De zogenoemde ‘natuurlijke aanwas’ is in mindere mate toegenomen. In 2020 heeft 17% van de inwoners een migratieachtergrond: 9% niet-westers en 8% westers. Het aandeel niet-westerse allochtonen is in Rijen met 11% het hoogst. Dit kan betekenen dat we aandacht moeten hebben voor het bereiken van de niet-Nederlandssprekenden met onze communicatie. De druk van de zorg voor jongeren en ouderen op de schouders van 20 – 65 jarigen is de afgelopen jaren al toegenomen en neemt nog verder toe. Dat komt vooral door de vergrijzing. Het belang van zelfstandig wonen en leven voor ouderen, neemt alleen nog maar toe. Qua huishoudsamenstelling wonen er in onze gemeente meer alleenstaanden dan bij andere gemeenten uit dezelfde grootteklasse. Tussen de kernen zit hier wel verschil: in Hulten wonen veel meerpersoonshuishoudens met kinderen en heel weinig eenpersoons. In Molenschot iets meer dan gemiddeld meerpersoonshuishoudens zonder kinderen.

Voorzieningen (beschikte zorg) Het aantal huishoudens dat gebruik maakt van geïndiceerde zorg neemt de afgelopen jaren geleidelijk toe. In vergelijking met andere gemeenten uit dezelfde grootteklasse zijn er in Gilze en Rijen minder huishoudens zonder geïndiceerde zorg. Dit verschil wordt vooral veroorzaakt door meer gebruik van de Wmo. Demografische ontwikkelingen kunnen hierop van invloed zijn. Het gebruik van Jeugdhulp en voorzieningen op grond van de Participatiewet wijkt nauwelijks af van vergelijkbare gemeenten. Als het gaat om stapeling van zorg wijkt Gilze en Rijen ook nauwelijks af van vergelijkbare gemeenten. Het aantal huishoudens met 1 of 2 voorzieningen is het grootst en dit aantal neemt toe. Het gaat daarbij veelal om 2 voorzieningen op grond van dezelfde wet (Wmo / Jeugdwet / Participatiewet). Het aantal huishoudens met veel (verschillende) beschikte voorzieningen is beperkt en al enige jaren stabiel. Onbekend is of dat het hierbij jaarlijks om dezelfde huishoudens gaat of dat hier sprake is van nieuwe in- en uitstroom. Verder zijn er qua stapeling van zorg verschillen zichtbaar per kern. In Hulten en Molenschot komt een dergelijke stapeling nauwelijks voor. In de kernen Gilze en Rijen zien we wel huishoudens met veel (verschillende) voorzieningen. Het voorzieningengebruik is in deze 2 kernen (naar verhouding van het inwoneraantal) nagenoeg even groot.

In Rijen wordt relatief meer gebruik gemaakt van jeugdhulpvoorzieningen. Opvallend is ook dat in Hulten geen gebruik wordt gemaakt van voorzieningen op grond van de Wmo (en Participatiewet), terwijl de Wmo juist in de andere drie kernen het meest wordt gebruikt.

Weerbaarheid Hoe weerbaar onze inwoners zijn, is bekeken aan de hand van de burgerpeiling (2020). Weerbaarheid wordt bepaald door de mate van individueel welzijn in combinatie met de mate van maatschappelijke participatie. Het zegt iets over de mate waarin iemand toegerust is om met tegenslagen in het leven om te kunnen gaan. We noemen dit ook wel veerkracht. Over het algemeen zijn de scores op individueel welzijn en maatschappelijke participatie in Gilze en Rijen vergelijkbaar met die van andere ‘matig stedelijke gemeenten’. Binnen de groep kwetsbaren is het aantal zorgwekkende inwoners echter veel hoger dan in andere gemeenten. In welke mate de timing van de burgerpeiling (tijdens corona) hierop van invloed was, is niet bekend. Opvallend is dat inwoners met een hoger individueel welzijn minder sociaal- maatschappelijke betrokken zijn dan elders, en inwoners met een lager individueel welzijn juist meer. Als we kijken naar leeftijdscategorieën valt op dat inwoners van 75 jaar en ouder in Gilze en Rijen relatief hoog scoren op zowel individueel welzijn als op maatschappelijke participatie. Zij zijn ten opzichte van leeftijdsgenoten in vergelijkbare gemeenten weerbaar en vitaal. Deze gegevens kunnen aanleiding zijn om beleid gericht op het bevorderen van vitaliteit en weerbaarheid te differentiëren naar specifieke groepen.

Meedoen Het gemiddelde rapportcijfer dat inwoners geven voor de inspanning van de gemeente om burgers volledig te laten deelnemen aan de maatschappij ligt op gelijk niveau met referentiegemeenten. Ons beleid in het sociaal domein is erop gericht dat iedereen mee kan doen op vijf leefgebieden. In de burgerpeiling is gevraagd in welke mate inwoners op onderdelen een belemmering ervaren om mee te doen. In onderstaande figuur krijgt u een totaal beeld van hoe inwoners dit zelf ervaren. In de rapportage komen deze onderdelen per leefgebied terug. Mogelijkheden om aan het maatschappelijk leven deel te nemen (% nauwelijks tot geen beperking)

Bron: Rapport burgerpeiling Gilze en Rijen, figuur 5.3 (WSJG) Toelichting: het gekleurde rondje is de score van onze gemeente; de grijze balk van referentiegroep ‘welzijn en participatie’. Deze referentiegroep komt niet helemaal overeenkomt met de grootteklasse 25.000-50.000 inwoners.

Prettig wonen in je wijk Hoe beleven inwoners het wonen in de wijk en voelen ze zich daar prettig bij? Bij dit leefgebied kijken we naar de sociale samenhang, de tevredenheid met voorzieningen en hoe ze de buurt als woon- en leefomgeving waarderen. Hiermee leggen we een link naar het fysieke domein. De gemeente is namelijk ook verantwoordelijk voor de openbare ruimte, heeft taken op het gebied van veiligheid en bevordert de leefbaarheid in de buurt. Bijvoorbeeld door de realisering van speelvoorzieningen of buurthuizen.



 Leefomgeving

Sociale samenhang

Gilze en Rijen, score (1-10)

Score (afwijking landelijk gemiddelde)

10 8

7,33

7,04

6,40

6,34

6

3,1

3,2

Gilze en Rijen

25.000 - 50.000 inwoners

4 2 0

Verbondenheid buurt Sociale veiligheid Fysieke leefomgevingskwaliteit Voorzieningenniveau | 25.000 - 50.000 inwoners Burgerpeiling WSJG



BZK/WB - Leefbaarometer 2.0 | 2018

 Voorzieningen (tevredenheid)

Buurtbewoners staan altijd voor elkaar klaar

Gilze en Rijen 100% 80%

89% 64%

60%

74%

83%

69%

63%

Gilze en Rijen

25.000 - 50.000 inwoners Burgerpeiling WSJG

61%

40%



20%

 Eenzaamheid (afwezig)

0%

Behoefte aan meer contact

58% 59%

Gezondheids-/ zorgvoorzieningen Welzijnsvoorzieningen Speelvoorzieningen (kinderen tot 12 jaar) Sportvoorzieningen Openbaar vervoer

Gilze en Rije…

Burgerpeiling WSJG



23%

25.000 - 5…

Gilze en Rij…

Burgerpeiling WSJG



23%

25.000 - 5…

Burgerpeiling WSJG



Buurt als leefomgeving

Inzet bereidheid inwoners

Gemeente betrekt buurt bij

waardering (1-10)

voor leefbaarheid buurt

aanpak leefbaarheid

7,88

8,11

Gilze en Rijen

25.000 - 50.000 inwoners Burgerpeiling WSJG

85% 80%

Gilze en Rije…

25.000 - 5…

Burgerpeiling WSJG

29% 28%

Gilze en Rij…

25.000 - 5…

Burgerpeiling WSJG



 Voelt zich veilig in de buurt (+)

Woningen naar eigendom

% meestal/altijd

6,1%

9,1%

29,7%

84

88

Gilze en Rijen

25.000 - 50.000 inwoners

25,1% 64,0%

Gilze en Rijen Koop Burgerpeiling WSJG | 2020

65,4%

25.000 - 50.000 inwoners Corporatiehuur

Overige huur

ABF Research - Systeem woningvoorraad (Syswov) | 2020

13-9-2021 www.waarstaatjegemeente.nl

Prettig wonen in je wijk In dit dashboard staan de gegevens die voor het leefgebied prettig wonen in je wijk relevant zijn. Hoe beleven inwoners het wonen in de wijk en voelen ze zich daar prettig bij? Deze geschreven duiding bevat interpretatie en achtergrond voor de data over sociale samenhang, welzijn, voorzieningen, buurt als leefomgeving, inzet voor leefbaarheid, woningen naar eigendom en meedoen. Sociale samenhang De sociale samenhang in gemeenten van 25.000 tot 50.000 inwoners is hoger dan het landelijk gemiddelde, en dat geldt ook voor Gilze en Rijen. De score is even hoog als in vergelijkbare gemeenten. Buurtbewoners staan vaker dan gemiddeld klaar voor een ander. Om dit te stimuleren werkt de gemeente samen met het Vrijwilligers Informatie Punt (VIP) en het Lokaal Steunpunt Mantelzorg (LSM). Ook de scores van sociaal vangnet en eigen kracht zijn bovengemiddeld. Opvallend is, dat Gilze en Rijen op alle andere thema’s steeds heel dicht bij het gemiddelde zit. Verbondenheid in de buurt en samenredzaamheid in de buurt liggen net iets hoger. Sociale veiligheid, inzet bereidheid en betekenisvolle relaties net iets lager. De werkelijk geboden inzet aan buren bleek in de burgerpeiling (2020) wat lager dan bij referentiegemeenten. Welzijn Ook op het vlak van individueel welzijn scoort Gilze en Rijen gemiddeld.

De afwezigheid van eenzaamheid is net iets lager en de behoefte aan contact is precies het gemiddelde. De inwoners zijn een klein beetje tevredener met het leven en gemiddeld ook iets gelukkiger. Voorzieningen Inwoners zijn in algemene zin tevreden over de diverse voorzieningen in de gemeente. Deze tevredenheid is over het algemeen iets hoger dan bij inwoners in andere gemeenten. Alleen voor de nabijheid van openbaar vervoer geldt een lagere waardering dan elders. Buurt als leefomgeving Gilze en Rijen scoort wat lager op de buurt als leefomgeving dan gemeenten van vergelijkbare grootte. Een kleine meerderheid van de inwoners is van mening dat hun buurt de afgelopen jaren overwegend achteruit is gegaan. Ook scoort de staat van de openbare ruimte lager dan in de vergelijkbare welzijnsklasse. Daarnaast geven inwoners aan wat makkelijker weg te gaan uit hun buurt dan bij vergelijkbare gemeenten. Inzet voor leefbaarheid Eén op de drie inwoners geeft aan dat de gemeente de buurt betrekt bij de aanpak van leefbaarheid. Dat is net iets meer dan elders. Uit de burgerpeiling blijkt ook dat tegelijkertijd vindt slechts vier op de tien inwoners dat er ‘voldoende wordt gedaan aan de leefbaarheid van mijn buurt’. Dat is minder dan elders. Verder zet bijna de helft, 46%, van de inwoners zich persoonlijk in voor de buurt. Een mooie score ten opzichte van andere gemeenten.

Daarnaast geven relatief veel mensen die nog niet actief zijn aan dit wel te willen worden. Uit de gegevens blijkt dat er potentie is om samen met inwoners intensiever te werken aan de leefbaarheid van de eigen buurt. Inwoners worden in een vroeg stadium meegenomen bij nieuwe projecten.

Woningen naar eigendom De krapte op de woningmarkt is landelijk een groot probleem. Mensen met lage inkomsten ondervinden hier vaak de grootste problemen van. Het aandeel sociale huurwoningen in een gemeente geeft een indicatie van de kans van het verkrijgen van een sociale huurwoning. Gilze en Rijen heeft iets meer sociale huurwoningen dan gemeenten van vergelijkbare grootte. Meedoen Vergeleken met andere gemeenten ervaren inwoners van Gilze en Rijen minder belemmeringen om mee te doen vanwege ‘taal/cultuur’. Ook het ‘gevoel er niet bij te horen/ niet thuis te voelen’ wordt minder vaak dan elders als een belemmering ervaren.

Veilige en kansrijke thuissituatie De gemeente biedt inwoners onder andere ondersteuning door middel van individuele / maatwerkvoorzieningen op het gebied van Jeugd en Wmo. Het leefgebied ‘Veilige en kansrijke thuissituatie’ geeft inzicht in de mate waarin inwoners en huishoudens hiervan gebruik maken.



 Eenouder huishouden Gilze en Rijen

Personen van 75 jr en ouder: zelfstandig wonend aantal per 1.000 inwoners van 75 jaar en ouder

7,3%

25.000 - 50.000 inwoners

6,7% CBS | 2020

 Kinderen in uitkeringsgezinnen

931

925

Gilze en Rijen

25.000 - 50.000 inwoners

8% 6%

CBS MSD WMO | 2020

4% 2%

 Mantelzorg verlenen

0% 2015

2016

2017

2018

Gilze en Rijen

25.000 - 50.000 inwoners

2019

15,7%

15,7%

Gilze en Rijen

25.000 - 50.000 inwoners

CBS Jeugd | 2015 - 2019



Meerdere bronnen | 2016

 Cliënten met een maatwe… Risico op onderwijsachterstand

per 10.000 inwoners

Gilze en Rijen

Gilze en Rijen

25.000 - 50.000 i…

740

669 CBS MSD WMO | 2020

24% 20%

16%

16%

18%

18%

 Inwoners met individuele Wmo-voorzieningen

12%

Gilze en Rijen, aantal per 1.000 inwoners

8%

60

4%

48

0%

40

32 Peuters

Basisschoolleerlingen

totaal |

25.000 - 50.000 inwoners

20

12

CBS | 2017 0

Ondersteuning thuis Hulp bij het huishouden Verblijf en opvang* Hulpmiddelen en diensten | 25.000 - 50.000 inwoners CBS MSD WMO | tweede halfjaar 2020



 Jongeren met jeugdzorg-trajecten

 WLZ - Zorg thuis per 10.000 verzekerden

Gilze en Rijen

45

16% 12%

Gilze en Rije…

11,4%

38

Meldingen kindermishandeling per 100.000 inwoners

227

149

25.000 - 5…

Gilze en Rij…

25.000 - 5…

Vektis | 2019

CBS | tweede halfjaar 2020

8% 4%

 0,7%

0%

0,9%

Veilig Thuis-meldingen kindermishandeling

0,3%

per 100.000 inwoners 280

Jeugdhulp (in % van alle jongeren tot 18 jaar) Jeugdhulp met verblijf (in % van alle jongeren tot 18 jaar)

240 200

CBS Jeugd | tweede halfjaar 2020

160 120 80

 Beëindigde jeugdhulptrajecten 10,8%

eerste halfjaar 2019

tweede halfjaar 2019 Gilze en Rijen

16,2%

eerste halfjaar 2020

tweede halfjaar 2020

25.000 - 50.000 inwoners

CBS | eerste halfjaar 2019 - tweede halfjaar 2020

 83,8%

89,2%

Gilze en Rijen Volgens plan

Veilig Thuis-meldingen (ex-)partnergeweld

25.000 - 50.000 inwoners Voortijdig afgesloten CBS Jeugd | tweede halfjaar 2020

per 100.000 inwoners 240 160 80 0 eerste halfjaar 2019

tweede halfjaar 2019 Gilze en Rijen

eerste halfjaar 2020

tweede halfjaar 2020

25.000 - 50.000 inwoners*

CBS | eerste halfjaar 2019 - tweede halfjaar 2020

1-9-2021 www.waarstaatjegemeente.nl

Veilige en kansrijke thuissituatie In dit dashboard staan de gegevens die voor het leefgebied veilige en kansrijke thuissituatie relevant zijn. Hoe beleven inwoners het wonen in de wijk en voelen ze zich daar prettig bij? Deze geschreven duiding bevat interpretatie en achtergrond voor de data over wmo, jeugd(zorg) en Veilig Thuis. Wmo Het aantal inwoners met een maatwerkarrangement Wmo is in 2020 gestegen ten opzichte van 2019. De grootste stijger is, net als in 2019, het aantal voorzieningen voor hulp bij het huishouden. Huishoudelijke hulp is, op het aantal vervoersvoorzieningen na, de voorziening die het meeste wordt verstrekt. Gemiddeld genomen is bij beide soorten voorzieningen een constante stijging zichtbaar sinds de invoering van het abonnementstarief in 2019. Ook het aantal voorzieningen begeleiding en woonvoorzieningen zijn toegenomen. Langer thuis wonen en vergrijzing lijken hier oorzaak te zijn van de toename. In totaal geeft gemeente Gilze en Rijen op het gebied van de Wmo meer voorzieningen af dan vergelijkbare gemeenten. Met name het aantal inwoners met een voorziening voor hulp bij het huishouden en hulpmiddelen en diensten ligt in vergelijking met de referentiegroep hoger. Voor de overige categorieën/voorzieningen ligt het aantal in vergelijking met de referentiegroep lager.

Jeugd(zorg) Het aantal jeugdigen met jeugdzorgtrajecten is in 2020 licht gedaald ten opzichte van 2019. Deze daling is een landelijke trend, niet alleen in onze gemeente. De daling is deels te wijten aan de coronacrisis, omdat mensen tijdens de lockdown minder geneigd waren om zorginstellingen te bezoeken. Alhoewel het aantal jeugdigen met jeugdzorgtrajecten is gedaald, zijn de aanvragen die worden gedaan wel complexer geworden. Daarnaast duren de trajecten soms ook langer. De daling betreft de jeugdhulp zonder verblijf. Dit is jeugdhulp waarbij jongeren thuis wonen, maar wel zorg ontvangen via een zorgaanbieder. De meeste zorgtrajecten betreft jongeren zonder verblijf. Jeugdzorg met verblijf, of jongeren met jeugdbescherming is ten opzichte van 2019 gelijk gebleven. Het totale aantal jeugdzorgtrajecten ten opzichte van vergelijkbare gemeenten is in Gilze en Rijen veel hoger, met name jeugdhulp zonder verblijf. Dit terwijl het aandeel jeugdigen van 0-19 jaar gelijk is. De hoogste inzet van jeugdhulp zien we in de kern Rijen. Hierbij is ook gekeken naar het aantal jongeren met jeugdhulp ten opzichte van het aantal huishoudens met kinderen. Dit geldt voor alle type jeugdzorgtrajecten. Veilig Thuis Ten opzichte van 2019 zijn er minder Veilig Thuis meldingen van (ex)partnergeweld gedaan.

Met een flinke afname van het aantal meldingen in het eerste halfjaar van 2020 en weer een lichte toename in het tweede halfjaar van 2020. Het aantal Veilig Thuis meldingen van kindermishandeling is wel flink toegenomen en ligt net als voorgaande jaren hoger in vergelijking met andere gemeenten van dezelfde grootte. 95% van de Veilig Thuis meldingen worden beroepsmatig kenbaar gemaakt. De stijging zou verklaard kunnen worden doordat er gedurende corona meer spanningen zijn ontstaan, wat heeft geleid tot meer meldingen.

Financieel rondkomen Voor het leefgebied Financieel rondkomen kijken we naar de sociaal economische status. Met een ver jning op de nanciële situatie van zelfstandigen en inwoners met een bijstandsuitkering. Geregistreerde schuldenproblematiek is handmatig als tegel toegevoegd.



 Huishoudens met bijstandsuitkeringen % t.o.v. totaal huishoudens 4,4 4,0 3,6 3,2

2017

2018 Gilze en Rijen

2019

2020

2021

25.000 - 50.000 inwoners CBS | 2017 - 2021

 Personen met bijstandsuitkeringen per 1.000 inwoners van 18 jaar en ouder

Gilze en Rijen 30,9

25.000 - 50.000 inwoners 

32,2

Sociaaleconomische status (schaalscore) score (1-10)

CBS | 2020

7,18

7,23

Gilze en Rijen

25.000 - 50.000 inwoners

 Alleenstaanden met bijstandsuitkeringen % t.o.v. huishoudens alleenstaand

7,3

6,8

Gilze en Rijen

25.000 - 50.000 inwoners

Burgerpeiling WSJG | 2020

CBS | 2020

 Bijstand gerelateerde uitkering vanaf AOW-leeftijd aantal per 1.000 inwoners van 66 jaar en ouder

7,1

7,7

Gilze en Rijen

25.000 - 50.000 inwoners CBS | 2020



 Gestandaardiseerd inkomen per huishouden x €1.000

Huishoudens met geregistreerde problematische schulden %t.o.v. totaal huishoudens

6,3%

31,0

32,1

Gilze en Rijen

25.000 - 50.000 inwoners

Gilze en Rijen

7,6% Landelijk (afwijkende benchmark)

Handmatig toegevoegd: bron CBS (schuldenproblematiek in beeld)

CBS / 2020

CBS | 2019



 Huishoudens met laag inkomen

Huishoudens met hoog inkomen

1e 10%-groep

10e 10%-groep

7,0% 7,7%

Gilze en Rije…

25.000 - 5…

9,0%

10,0%

Gilze en Rij…

25.000 - 5…

CBS | 2019

CBS | 2019

 Inkomen als zelfstandige x €1.000

36,0

39,2

Gilze en Rijen

25.000 - 50.000 inwoners CBS | 2018

 Zzp-ers met laag inkomen % inkomen tot €15.000

7,1

Gilze en Rije…

6,9

25.000 - 5… CBS | 2018

3-9-2021 www.waarstaatjegemeente.nl

Financieel rondkomen In dit dashboard staan de gegevens die voor het leefgebied Financieel rondkomen relevant zijn. Wat hebben onze inwoners gemiddeld te besteden en voelt dit als een belemmering om mee te doen in de samenleving? Deze geschreven duiding bevat interpretatie en achtergrond voor de date over inkomenssituaties, ondersteuning (bijstandsuitkeringen) en meedoen. Inkomenssituaties Vanuit onderzoek weten we dat sociaaleconomische status een belangrijke indicator is voor financiële redzaamheid. Naast het werkelijke inkomen worden ook arbeid en opleiding meegenomen in de sociaaleconomische status. In Gilze en Rijen ligt de gemiddelde sociaaleconomische status iets onder het niveau van vergelijkbare gemeenten. Leggen we dit naast de data vanuit de burgerpeiling, dan valt op dat binnen de verschillende weerbaarheids- en leeftijdsgroepen de sociaaleconomische status in Gilze en Rijen ten opzichte van referentiegemeenten: - Lager is bij de groep compenseerders (hoge participatie, laag individueel welzijn) - Hoger is bij de groepen buitenstaanders (lage participatie, hoog individueel welzijn en kwetsbaren (lage participatie, laag individueel welzijn) - Hoger is bij de leeftijdsgroepen 40-65 jaar en 75+ hoger is. De sociaaleconomische situatie van kwetsbaren is overal laag.

Het is daarom belangrijk om aandacht te hebben voor het verhogen van de sociaaleconomische status van kwetsbaren. Naast de sociaaleconomische status ligt ook het gemiddeld besteedbaar inkomen per huishouden (al omgerekend naar grootte en samenstelling van het huishouden) ligt in onze gemeente iets lager dan bij vergelijkbare gemeenten. Aan de andere kant ligt het aantal huishoudens met geregistreerde problematische schulden lager dan landelijk. Kanttekening daarbij is wel dat hier de vergelijking met gemeenten uit eenzelfde grootteklasse niet gemaakt kon worden. Dit maakt de vergelijking wat troebel, in de landelijke cijfers zitten namelijk ook de grote gemeenten die over het algemeen een hoog percentage geregistreerde schulden hebben. Ondersteuning Voor inwoners waar ondersteuning nodig is op het financiële vlak, bieden we als gemeente bijstandsuitkeringen, aanvullende inkomensregelingen (voor kinderen en volwassenen) en door mensen met financiële vragen en/of problemen de mogelijkheid te geven deze te stellen aan het Budgetcafé, Financiële maatjes of aan het Dorpsteam. Tevens bestaat er de mogelijkheid van schuldhulpverlening bij zwaardere financiële problemen. - Bijstandsuitkeringen Voor wat betreft bijstandsuitkeringen is het vooral interessant te kijken naar huishoudens.

Zodra één van de partners werk vindt gaat deze een (minimum)loon verdienen waarmee beide partners (het hele huishouden) uitstromen uit de uitkering. Bij de re-integratie richten we ons daarom op de mogelijkheden van beide partners. We zien in die tabel dat dit aantal vanaf 2018 gestaag daalt, zelfs in het jaar 2020. Wel is het percentage dan nog iets hoger dan dat van vergelijkbare gemeenten. Het artikel 213a onderzoek van voorjaar 2021 wees ook uit dat vanaf 2017 het verschil kleiner wordt en onze gemeente als het ware toe groeit naar de in het verdeelmodel voorspelde waarden. Het aantal personen met een bijstandsuitkering lag eind 2020 al lager dan in vergelijkbare gemeenten. In het leefgebied ‘Veilige en kansrijke thuissituatie’ zien we echter dat het aantal kinderen in een uitkeringsgezin echter wel hoger ligt (2019).

Meedoen Uit de burgerpeiling blijkt dat ‘financiën’ gemiddeld door inwoners van Gilze en Rijen minder vaak dan bij referentiegemeenten een belemmering gevonden worden om aan het maatschappelijk leven deel te nemen.

Zinnige daginvulling De gemeente wil dat inwoners meedoen en een zinnige invulling van hun dag hebben. Er is extra aandacht voor kwetsbare groepen, zoals mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt, laaggeletterden of statushouders, om hen zo goed mogelijk te laten participeren. Het streven is dat mensen deelnemen aan betaald werk of een opleiding als daginvulling, maar als dat een stap te hoog is dan is het belangrijk dat er een zo passend mogelijke daginvulling is, bijvoorbeeld in de vorm van vrijwilligerswerk.



 Maatschappelijke inzet

Cliënten met dagbesteding

Gilze en Rijen, % actief

per 1.000 inwoners doelgro…

1

80

62

60

Gilze en Rije…

58

40

CB… | tweede halfjaar 2020

44

39

34

4

25.000 - 5…

20

 Netto arbeidsparticipatie

0

Hulp aan buren Aandacht voor buren in zorgwekkende situatie Verenigingsleven Vrijwilligerswerk Naastenzorg | 25.000 - 50.000 inwoners

70,8%

69,0%

Gilze en Rijen

25.000 - 50.000 inwoners

Burgerpeiling WSJG

CBS | 2020



 Werkloosheid

Werkloze jongeren

1%

1%

6,4%

25.000 - 5…

5,6%

CBS Jeugd | 2019

4,8%

Gilze en Rije…

4,0% 3,2%



2,4%

Voortijdige schoolverlaters totaal (VO + MBO) 2016 2,2%

2017 Gilze en Rijen

2018

2019

2020

25.000 - 50.000 inwoners

1,8% CBS | 2016 - 2020

1,4% 1,0%



0,6%

Lopende re-integratievoorzieningen 2016

2017 Gilze en Rijen

2018

2019

25.000 - 50.000 inwoners DUO/Ingrado | 2016 - 2020

2020

per 10.000 inwoners van 15-64 jaar

269,9

199,7

Gilze en Rijen

25.000 - 50.000 inwoners CBS | 2020







Relatief verzuim

Absoluut verzuim

per 1.000 leerlingen

per 1.000 leerlingen

Personen met lopende re-integratievoorziening naar i… Gilze en Rijen, aantal per 1.000 inwoners van 15-74 jaar 20

17

5,4

16

14,5

12 Gilze en Rijen

Gilze en Rijen

8 4

22

1,8

0

1,5

1,0

0,5

25.000 - 50.000 inwoners

25.000 - 50.000 inwoners

Werkend zonder bijstand Werkend met bijstand Niet werkend met bijstand Niet werkend zonder bijstand | 25.000 - 50.000 inwoners

DUO/Ingrado | 2019

DUO/Ingrado | 2019

CBS | vierde kwartaal 2020

25-8-2021 www.waarstaatjegemeente.nl

Zinnige daginvulling In dit dashboard staan de gegevens die voor het leefgebied zinnige daginvulling relevant zijn. Deze geschreven duiding bevat interpretatie en achtergrond voor de data over werk, maatschappelijke inzet en school en geletterdheid. Werk De arbeidsdeelname ligt in Gilze en Rijen iets hoger dan bij referentiegemeenten. Na een aantal jaren van stijging is dat in 2020 – net als elders - iets afgenomen ten opzichte van 2019. De geregistreerde werkloosheid is na een jarenlange daling licht toegenomen. De toename was echter kleiner dan bij andere gemeente van dezelfde omvang. Het werkloosheidspercentage schommelt rond dat van vergelijkbare gemeenten. De werkloosheid die hier getoond wordt moet niet verward worden met het aantal bijstandscliënten van de gemeente. In deze cijfers zitten bijvoorbeeld ook WW-cliënten en werkzoekenden zonder een uitkering. Het aantal bijstandsuitkeringen wordt toegelicht in het leefgebied Financieel rondkomen. Het percentage werkende statushouders in Gilze en Rijen ligt hoger dan het landelijk gemiddelde. Begin 2020 zijn we dan ook gestart met de ketenaanpak, welke ook aan de toeleiding naar werk en andere participatievormen een positieve stimulans heeft gegeven. Om inwoners die kunnen werken ook daarnaartoe te helpen, worden re-integratievoorzieningen ingezet.

Het aantal re-integratievoorzieningen dat wordt aangeboden in Gilze en Rijen is relatief hoog. Dit wordt ook bevestigd door het 213a-onderzoek naar de effectiviteit van re-integratie instrumenten dat begin 2021 plaatsvond. Vooral de groep niet-werkenden met een bijstandsuitkering hebben meer dan elders een lopende re-integratievoorziening. De Diamantgroep is een van de voorzieningen die ingezet is. De doelgroep heeft vaak een grote afstand tot de arbeidsmarkt en heeft het nodig om geactiveerd te worden in ritme, structuur en opbouwen werkervaring. Overzicht met de instroom, actieve trajecten en uitstroom over 2020 van inwoners uit Gilze en Rijen bij de Diamantgroep: Instroom 1 Beschutte werkplek

Actieve trajecten 1 Tijdelijke participatiebaan 5 Beschutte werkplek

Uitstroom 3 Tijdelijke participatiebanen 1 Beschutte werkplek

Bij WMO dagbesteding (een van de onderdelen van begeleiding thuis) ligt een toekomstig betaalde baan niet binnen de verwachtingen. Maatschappelijke inzet Bij de burgerpeiling is onderzocht in hoeverre inwoners zich maatschappelijk inzetten of daartoe bereid zijn. Vrijwilligerswerk in algemene zin is minder gedaan in Gilze en Rijen dan in referentiegemeenten. Vaker dan elders wordt tijdgebrek als belangrijkste reden aangegeven. De actieve inzet voor het verenigingsleven ligt in Gilze en Rijen echter vrij hoog t.o.v. het landelijk gemiddelde. Andere aspecten van maatschappelijke inzet komen terug bij ‘Onze gemeente’ en bij ‘Prettig wonen in je wijk’.

School en geletterdheid Het aantal VO- en MBO-leerlingen dat voortijdig de school verlaat, is sterk afgenomen. Ook bij referentiegemeenten is dit gedaald, maar de daling in Gilze en Rijen was sterker. In Gilze en Rijen lijken relatief veel leerplichtigen niet ingeschreven op een school (absoluut verzuim) over schooljaar 2018/2019. Administratieve procedures voor leerplichtigen die uit een AZC vertrekken naar een andere gemeente hebben hier een grote invloed op. Uit het jaarverslag van de Leerplicht/RMC blijkt dat er op 31 juli 2020 één thuiszitter was. Als jongeren wel op een school zijn ingeschreven, verzuimen ze minder vaak dan bij vergelijkbare gemeenten (relatief verzuim). In Gilze en Rijen is naar schatting 9% van alle inwoners laaggeletterd. Daarmee heeft de gemeente een percentage lager dan het landelijk gemiddelde (12%). Van deze 9% hebben we als gemeente maar een klein deel in beeld. Met onze onlangs vastgestelde aanpak op laaggeletterdheid gaan we inzetten op bereiken en vinden van de doelgroep om deze toe te kunnen leiden naar passend aanbod. Omdat de grootte van de groep onderschat wordt, evenals de zichtbaarheid en het kunnen signaleren van laaggeletterden, is onze aanpak gericht op een integrale samenwerking met lokale partners zoal het dorpsteam, Theek 5 en regionale partners zoals het ROC en Stichting Lezen en Schrijven.

Fit en Veerkrachtig We vinden het belangrijk dat onze inwoners tte en veerkrachtige zijn. Fitte en veerkrachtig inwoners kunnen beter ‘meedoen’. Zij hebben meer grip op hun leven en kunnen beter omgaan met de uitdagingen en tegenslagen van het leven. Fitte en veerkrachtige inwoners geven ook impulsen aan een sterke en energieke samenleving. Fitheid en veerkracht worden beïnvloed door zowel de mentale als fysieke gezondheid.



 Beweegt voldoende

Gebruik basis GGZ en/of POH-GGZ

50,7%

49,4%

1,7%

4,2%

Gilze en Rijen

25.000 - 50.000 inwoners

Gilze en Rijen

25.000 - 50.000 inwoners

Meerdere bronnen | 2020



Vektis | 2018

 Niet-sporters

44,5% 50,5% Gilze en Rijen

25.000 - 50.000 i…

Mantelzorgers met hoge belasting

27%

30%

Gilze en Rijen

25.000 - 50.000 inwoners

Meerdere bronnen | 2020

 Overgewicht

53,8%

51,6%

Gilze en Rijen

25.000 - 50.000 inwoners Meerdere bronnen | 2020

 Roken

11,6%

15,1%

Gilze en Rijen

25.000 - 50.000 inwoners

Meerdere bronnen | 2020

10-9-2021 www.waarstaatjegemeente.nl

Burgerpeiling WSJG

Fit en Veerkrachtig In dit dashboard staan de gegevens die voor het leefgebied fit en veerkrachtig relevant zijn. Fitte en veerkrachtige inwoners kunnen beter ‘meedoen’ in onze samenleving. Deze geschreven duiding bevat interpretatie en achtergrond voor de data over positieve gezondheid, fysieke gezondheid, mentale gezondheid en meedoen. Positieve gezondheid Fitheid en veerkracht worden beïnvloed door zowel de mentale als fysieke gezondheid. Op basis van het concept ‘positieve gezondheid’ wordt gezondheid vanuit een breder perspectief benaderd. Kenmerken hieruit (zingeving, sociale contacten, etc…) komen ook terug bij andere leefgebieden. In 2020 heeft de GGD een nieuw onderzoek gedaan. Deze zijn bij het schrijven van deze duiding nog niet gepubliceerd en verwerkt in de dashboards. In het dashboard van volgend jaar zullen deze wel verwerkt zijn. In de burgerpeiling (2020) geven inwoners aan dat zij hun gezondheid zelf waarderen met een 7,72. Dit is vergelijkbaar met andere gemeenten. Fysieke gezondheid Voor de fysieke gezondheid kijken we naar zowel naar beweging als naar overgewicht en roken. Als we kijken naar de beweegnormen (niet alleen door sport, maar ook door andere fysieke activiteit), bewegen inwoners van Gilze en Rijen inmiddels iets meer dan in vergelijkbare gemeenten. Voorheen, in 2012, was dat iets minder.

Het aandeel niet-sporters is in Gilze en Rijen licht gedaald, terwijl dit aandeel in andere vergelijkbare gemeenten juist is gestegen. Ons sport- en beweegbeleid is erop gericht het aantal mensen dat sport en beweegt te vergroten. Waar bewegen een positieve invloed op de gezondheid heeft, hebben roken en overgewicht hier een negatieve invloed op. Uit overgewicht komen vele andere problemen voort zoals diverse chronische ziekten, verminderde mobiliteit en een grotere aanspraak op zorg. Het aantal inwoners met overgewicht is in Gilze en Rijen sterk gedaald. Dit is echter nog steeds relatief hoger ten opzichte van vergelijkbare gemeenten, waar ook een (lichte) daling te zien is. In Gilze en Rijen is het percentage volwassen rokers flink lager dan in gemeenten van gelijke grootte. In Gilze en Rijen is dit percentage echter langzamer dan elders gedaald tussen 2012 en 2016, na 2016 is het percentage juist sneller gedaald. Mentale gezondheid In Gilze en Rijen maakte (2018) 1,7 % van onze inwoners gebruik van de basis GGZ (een eerstelijnspsycholoog of een praktijkondersteuner huisarts GGZ). Dit is beduidend minder dan elders. We kunnen de achtergronden hiervan nog niet duiden. Meedoen Lichamelijke gezondheid en fysiek functioneren zijn de meest genoemde beperkingen om deel te nemen aan het maatschappelijk leven.

Inwoners van Gilze en Rijen wijken hierin niet af van referentiegemeenten. Bij de burgerpeiling (2020) is het aantal inwoners van onze gemeente dat aangeeft hun geestelijke gezondheid géén beperking te vinden om aan het maatschappelijk leven deel te nemen, nabij het gemiddelde van de referentiegemeenten. We geven deze onderwerpen ruime aandacht in het lokaal preventie-akkoord.

Verklarende woordenlijst Term

Toelichting

Absoluut verzuim

Er wordt gesproken van absoluut verzuim als een leerplichtige en/of kwalificatieplichtige jongere niet op een school of instelling staat ingeschreven. De periodeaanduidig '2019' staat voor schooljaar '2018/2019'. Het aantal bijstandsuitkeringen aan huishoudens kan worden uitgesplitst naar de uitkeringsgrondslag. De uitkeringsgrondslag is de leefvorm die, samen met leeftijd, bepalend is voor de hoogte van de bijbehorende uitkering (bijstandsnorm). Er worden drie leefvormen onderscheiden: alleenstaande, alleenstaande ouder en (echt)paar. Een alleenstaande is een persoon die alléén zichzelf particulier, dus niet-bedrijfsmatig, voorziet van huisvesting en in dagelijkse levensbehoeften. Een alleenstaande vormt een eenpersoonshuishouden.

Alleenstaanden met bijstandsuitkeringen

Beëindigde jeugdhulptrajecten – beëindigd volgens plan

Het Percentage jeugdhulptrajecten dat geheel volgens plan wordt uitgevoerd, ten opzichte van het totaal aantal jeugdhulptrajecten.

Beëindigde jeughulptrajecten - voortijdig afgesloten totaal.

Het Percentage jeugdhulptrajecten dat voortijdig is afgesloten, ten opzichte van het totaal aantal jeugdhulptrajecten. Dit geeft een indruk van de 'uitval' tijdens uitvoering van de jeugdhulp. Voortijdig afgesloten kan worden uitgesplitst in : in overeenstemming, eenzijdig door de cliënt of eenzijdig door de aanbieder en door externe omstandigheden.

Behoefte aan meer contact

Het percentage inwoners dat te kennen geeft te weinig betekenisvolle sociale contacten te hebben buiten het eigen huishouden.

Beweegt voldoende

Percentage personen ouder dan 19 jaar dat voldoet aan de Nederlandse Norm Gezond Bewegen. De Nederlandse norm is gebaseerd op MET-waarden. Het cijfer is samengesteld aan de hand van de standaardtabel van (leeftijdsspecifieke) intensiteitswaarden per activiteit en de bijbehorende opgaven van de tijdsuren en aantal werkdagen.

Bijstand gerelateerde uitkering vanaf AOWleeftijd

Het aantal bijstandsuitkeringen aan personen die AOW-leeftijd hebben. De AOW-leeftijd is de leeftijd waarop de AOW-pensioen ingaat. Waardering van de buurt als leefomgeving, uitgedrukt in een gemiddelde score van 1 (zeer onprettig) - 10 (zeer prettig).

Buurt als leefomgeving

Buurtbewoners staan altijd voor elkaar klaar Cliënten met dagbesteding

Cliënten met een maatwerkarragement Wmo

Demografische druk Eenouderhuishouden

Eenzaamheid (afwezig) Gebruik basis GGZ en/of POH-GGZ

Gelukkig inwoners

Gemeente betrekt buurt bij aanpak leefbaarheid

Het percentage inwoners dat vindt dat buurtbewoners altijd voor elkaar klaar staan. Het aantal cliënten met dagbesteding, een maatwerkarrangement in de categorie Ondersteuning Thuis, per 1000 inwoners van de betreffende doelgroep wordt getoond. Cijfers van deze indicator zijn afkomstig van de Gemeentelijke Monitor Sociaal Domein, welk halfjaarlijks wordt uitgevraagd. Een maatwerkarrangement is ondersteuning binnen het kader van de Wmo2015 geleverd in de vorm van een product of dienst die is afgestemd op de wensen, persoonskenmerken, mogelijkheden en behoeften van een individu. Aantal per 10.000 inwoners in de betreffende bevolkingsgroep. Een maatwerkarragement is een vorm van specialistiche ondersteuning binnen het kader van de Wmo. Het aantal personen van 0 tot 20 jaar én 65 jaar of ouder per honderd personen van 20 tot 65 jaar. Het percentage eenoudergezinnen ten opzichte van het totaal aantal huishoudens. Een eenoudergezin is een particulier huishouden bestaande uit één ouder met thuiswonende kinderen. Een thuiswonend kind is een persoon ongeacht leeftijd of burgelijkse staat die een king-ouder relatie heeft met de tot het huishouden behorende ouder. Onder thuiswonende kinderenworden ook begrepen adoptie- en stiefkinderen, maar geen pleegkinderen. Bepalend voor de indeling is de situatie op 1 december van het onderzoeksjaar.

Het percentage inwoners dat nauwelijks of geen gevoelens van eenzaamheid ervaart. Percentage verzekerden dat gebruik maakt van de basis Geestelijke Gezondheidszorg of de Praktijkondersteuner Geestelijke Gezondheidszorg. Geen specifieke toelichting vermeld in de bron Waarstaatjegemeente. Geen specifieke toelichting vermeld in de bron Waarstaatjegemeente.

Gestandaardiseerd inkomen per huishouden

Gemiddeld gestandaardiseerd inkomen van huishoudens. De populatie bestaat uit alle particuliere huishoudens met bekend inkomen, waarbij studentenhuishoudens niet worden uitgesloten. Het gestandaardiseerd inkomen is als volgt gedefinieerd: Het besteedbaar inkomen gecorrigeerd voor verschillen in grootte en samenstelling van het huishouden. Deze correctie vindt plaats met behulp van equivalentiefactoren. In de equivalentiefactoren komen de schaalvoordelen tot uitdrukking die het gevolg zijn van het voeren van een gemeenschappelijke huishouding. Met behulp van equivalentiefactoren worden alle inkomens herleid tot het inkomen van een eenpersoonshuishouden. Op deze wijze zijn de welvaartsniveaus van huishoudens onderling vergelijkbaar gemaakt. Het gestandaardiseerd inkomen is een maat voor de welvaart van (de leden van) een huishouden.

Huishoudens met bijstandsuitkeringen

Het aantal uitkeringen aan huishoudens op grond van de Wet Werk en bijstand (WWB, t/m 2014) en de Participatiewet (vanaf 2015) wordt getoond. De uitkeringen (leefgeld) aan personen in een instelling, de elders verzorgden, zijn niet inbegrepen. Ook de uitkeringen aan dak- en thuislozen zijn niet inbegrepen. Een uitkering aan een (echt)paar wordt geteld als één uitkering aan twee personen. Voorziening sociaal domein gedoeld op specialistische ondersteuning die personen en huishoudens ontvangen in het kader Jeugdwet, Participatiewet of Wmo2015. Voor de stapeling gegevens geldt dat het referentiegemiddelde gebaseerd is op het aantal deelnemende gemeenten. Geen specifieke toelichting vermeld in de bron Waarstaatjegemeente.

Huishoudens met een voorziening in het sociaal domein

Huishoudens met geregistreerde problematische schulden Huishoudens met hoog inkomen

Geen specifieke toelichting vermeld in de bron Waarstaatjegemeente.

Huishoudens met laag inkomen

Geen specifieke toelichting vermeld in de bron Waarstaatjegemeente.

Huishoudens totaal

Totaal aantal huishoudens. Bepalend voor de indeling is de situatie op 31 december van het onderzoeksjaar.

Huishoudens zonder ondersteuning uit het sociaal domein

Het aantal huishoudens zonder zorg en ondersteuning ten opzichte van het totaal aantal huishoudens wordt getoond. Onder zorg en ondersteuning wordt verstaan de individuele voorzieningen op grond van de Wmo 2015, de Jeugdwet en/of de Participatiewet.

Huishoudens samenwonend met kind en eenoudergezinnen

Percentage meerpersoons huishoudens inclusief eenoudergezinnen met kinderen. Bepalend voor de indeling is de situatie op 31 december van het onderzoeksjaar.

Huishoudens samenwonend zonder kinderen

Percentage meerpersoons huishoudens zonder kinderen. Bepalend voor de indeling is de situatie op 31 december van het onderzoeksjaar.

Huishoudens alleenstaand totaal

Het percentage alleenstaanden.

Individueel welzijn: subjectieve gezondheid

Het gemiddelde rapportcijfer dat inwoners geven over hun eigen gezondheid.

Individueel welzijn: sociaaleconomische status

De positie van een persoon in de sociale stratificatie op basis van arbeid, inkomen en opleiding uitgedrukt in een gemiddelde score van 0-10.

Individueel welzijn: sociaal vangnet

De mate waarin een inwoner naar aller waarschijnlijkheid voor hulp en zorg kan terugvallen op familie, vrienden of buurtgenoten.

Individueel welzijn: maatschappelijke inzet

Actieve participatie die van belang is voor het individu, én tot doel hebben anderen te helpen of bij te dragen aan de maatschappij: burenhulp, sociale steun aan een buurtgenoot in een zorgwekkende situatie, mantelzorg, vrijwilligerswerk en actieve deelname.

Individueel welzijn: eigen kracht

Mate waarin inwoners geen beperkingen ervaren (bijvoorbeeld fysiek, psychisch, taal of financieel) om deel te nemen aan de samenleving, uitgedrukt in een gemiddelde score van 0-10.

Individueel welzijn: betekenisvolle sociale relaties

De mate waarin een inwoner beschik over voldoende betekenisvolle sociale relaties, en eenzaamheid en sociale uitsluiting zich niet of nauwelijks manifesteren.

Inkomen als zelfstandige

Het gemiddeld inkomen als zelfstandige per persoon. Het inkomen als zelfstandige omvat inkomen uit eigen onderneming, loon directeuren en overige inkomsten uit arbeid.

Inwoners

Bevolking op 1 januari. Betreft de geregistreerde bevolking van Nederland.

Inwoners in een zorgwekkende situatie

Percentage van de volwassen Nederlanders dat als Zorgwekkend kan worden aangemerkt. Zorgwekkend zijn personen waarbij zowel de betekenisvolle participatie als individueel welzijn ver onder het gemiddelde liggen.

Inwoners met individuele Wmo voorzieningen: Cliënten met hulp bij het huishouden

Het aantal Cliënten met een maatwerkarrangement in de categorie hulp bij het huishouden in het kader van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) wordt getoond.

Inwoners met individuele Wmo voorzieningen: Cliënten met hulpmiddelen en diensten

Het aantal cliënten met een maatwerkarrangement in de categorie hulpmiddelen en diensten in het kader van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) wordt getoond. Onder hulpmiddelen en diensten vallen o.a. een rolstoel, een woningaanpassing of een vervoersdienst.

Inwoners met individuele Wmo voorzieningen: Cliënten met ondersteuning thuis

Het aantal Cliënten met een maatwerkarrangement in de categorie ondersteuning thuis in het kader van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) wordt getoond. Onder ondersteuning thuis vallen onder andere dagbesteding en begeleiding.

Inwoners met individuele Wmo voorzieningen: Cliënten met verblijf en opvang

Het aantal cliënten met een maatwerkarrangement in de categorie verblijf en opvang in het kader van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) wordt getoond. Onder verblijf en opvang vallen o.a. beschermd wonen en maatschappelijke opvang.

Inzet bereidheid inwoners voor leefbaarheid buurt Jongeren met jeugdzorgtrajecten: Jongeren met jeugdbescherming (aandeel jongeren tot 18 jaar).

Geen specifieke toelichting vermeld in de bron Waarstaatjegemeente. Jongeren met jeugdbescherming betreft jongeren tot 18 jaar die op enig moment in de verslagperiode een maatregel door de rechter dwingend opgelegd hebben gekregen. Jeugdbescherming is een maatregel die de rechter dwingend oplegt. Dat gebeurt als een gezonde en veilige ontwikkeling van een kind of jeugdige wordt bedreigd en vrijwillige hulp niet of niet voldoende helpt. Een kind of jongere wordt dan onder toezicht gesteld of onder voogdij geplaatst. In uitzonderlijke gevallen wordt de hulp of zorg voortgezet tot de leeftijd van 23 jaar.

Jongeren met jeugdzorgtrajecten: Jongeren met jeugdhulp (aandeel jongeren tot 18 jaar)

Het percentage jongeren tot 18 jaar met jeugdjulp ten opzichte van alle jongeren tot 18 jaar. Jeughulp is de hulp en zorg zoals bedoeld en beschreven in de Jeugdwet (2014). Het betreft hulp en zorg aan jongeren en hun ouders bij psyschische, psychosocialen en/pf gedragsproblemen, een verstandelijke beperking van de jongere, of opvoedingsproblemen van de ouders.

Jongeren met jeugdzorgtrajecten: Jongeren met jeugdhulp met verblijf (in % van alle jongeren tot 18 jaar)

Jongeren met jeugdzorgtrajecten: Jongeren met jeugdreclassering (aandeel jongeren van 12 tot 23 jaar)

Kinderen in uitkeringsgezinnen

Laaggeletterdheid

Jongeren met jeugdhulp met verblijf betreft hulp en zorg zoals deze bedoeld en beschreven in de Jeugdwet (2014). Het betreft hulp en zorg aan jongeren en hun ouders bij psyschische, psychosocialen en/pf gedragsproblemen, een verstandelijke beperking van de jongere, of opvoedingsproblemen van de ouders. De jongere veblijft elders. Of anders gezegd, de jongere slaapt formeel niet thuis in het eigen gezin. Dit betekent dat het hier alleen om de verblijfsvormen gaat waarbij er sprake is van een overnachting. Ook verblijf in logeerhuizen, allen tijdens de weekenden of juist door de week, vallen onder jeugdhulp met verblijf. Het gaat om personen tot 18 jaar die op enig moment in de verslagperiode gebruik gemaakt hebben van jeugdhulp. In uitzonderlijke gevallen wordt de hulp of zorg voortgezet tot de leeftijd van 23 jaar. Het percentage jongeren (12-23 jaar) met een jeugdreclassering is een combinatie van begeleiding en controle voor jongeren vanaf 12 jaar, die voor hun 18e verjaardag met de politie in aanraking zijn geweest en een proces-verbaal hebben gekregen. Indien de persoonlijkheid van de dader of de omstandigheden waaronder het misdrijf is begaan daartoe aanleiding geven, bijvoorbeeld bij jongvolwassenen met een verstandelijke beperking, kan het jeugdstrafrecht eveneens worden toegepast op jongvolwassenen in de leeftijd 18 tot en met 23 jaar.

De jongere krijgt op maat gesneden begeleiding van een jeugdreclasseringswerker om te voorkomen dat hij of zij opnieuw de fout ingaat. Jeugdreclassering kan worden opgelegd door de kinderrechter of de officier van Justitie. Jeugdreclassering kan ook op initiatief van de Raad voor de Kinderbescherming in het vrijwillige kader worden opgestart. De begeleiding kan doorlopen tot de jongere 23 jaar wordt. Percentage kinderen tot 18 jaar die in een gezin leven dat van een bijstandsuitkering moet rondkomen. Bijstandshuishouden is een huishouden waarvan miniaal één lid een bijstandsuitkering ontvangt. Onder bijstand wordt hier uitkeringen aan huishoudens op grond van de Wet werk en bijstand (WWB, tot 2015) en het Besluit Bijstandsverlening zelfstandigen 2004 (Bbz) verstaan. Tot en met 2015 zijn de cijfers van deze indicator afkostig van het Verwey Jonker Instituut- Kinderen in Tel. De cijfers vanaf 2016 zijn afkomstig van het CBS. Geen specifieke toelichting vermeld in de bron Waarstaatjegemeente.

Leefomgeving Lopende re-integratievoorzieningen Maatschappelijke inzet: zorg aan hulpbehoevende naaste (mantelzorg) (laatste 12 mnd)

Geen specifieke toelichting vermeld in de bron Waarstaatjegemeente. Het aantal re-integratievoorzieningen, per 10.000 inwoners in de leeftijd van 15-64 jaar. Het percentage inwoners dat zorg aan een hulpbehoevende naaste verleent.

Maatschappelijke inzet: vrijwilligerswerk (laatste 12 mnd)

Het percentage inwoners dat vrijwilligerswerk doet.

Maatschappelijke inzet: verenigingsleven (actief in de afgelopen 12 mnd)

Het percentage inwoners dat actief is in het verenigingsleven.

Maatschappelijke inzet: hulp aan buren (laatste 12 mnd)

Het percentage inwoners dat zich inzet voor buren.

Maatschappelijke inzet: aandacht voor buren in zorgwekkende situatie (12 mnd)

Het percentage inwoners dat aandacht heeft voor buren in een zorgwekkende situatie (eenzaamheid, zelfverwaarlozing of andere probleemsituatie).

Mantelzorg verlenen

Percentage van de volwassenen (19+) dat aangeeft mantelzorg te verlenen. Mantelzorg wordt gedefinieerd als zorg die iemand geeft aan een bekende uit zijn of haar omgeving, zoals een partner, kind of vriend, als deze persoon voor langere tijd ziek, hulpbehoevend of gehandicapt is. De mantelzorg kan bestaan uit het doen van het huishouden, wassen en aankleden, gezelschap houden, vervoer, geldzaken regelen enzovoort. Mantelzorg wordt niet betaald. Een vrijwilliger die werkt vanuit een vrijwillegerscentrale is geen mantelzorger. Iemand is mantelzorger als de zorg al minimaal 3 maanden duurt, of zorg biedt voor minimaal 8 uur per week. Het percentage inwoners dat zich belemmerd voelt in zijn of haar dagelijkse activiteiten door het geven van zorg aan een hulpbehoevende naaste. Het aantal meldingen van Kindermishandeling aan Veilig Thuis wordt hier getoond. Onder ontvangen meldingen wordt hier verstaan het kenbaar maken aan Veilig Thuis van een situatie of vermoeden van huiselijk geweld en/of kindermishandeling met vermelding van de persoonsgegevens met de betrokkene(n). Het verschil met een advies is dat bij een melding de verantwoordelijkheid voor het zicht op de veiligheid van de directbetrokkenen is overgedragen van de melder aan Veilig Thuis.

Kindermishandeling is een vorm van- voor een minderjarige bedreigende of geweldadige- interactie van fysieke, psychische of sexuele aard, die de ouders of andere personen ten opzichte van wie de minderjarige in een relatie van afhankelijkheid of van

Mantelzorgers met hoge belasting

Meldingen kindermishandeling

onvrijheid staat, atief of passief opdringen, waardoor ernstige schade wordt berokkend of dreigt te worden berokkend aan de minderjarige in de vorm van fysiek of psychisch letsel. Het gaat hierbij om: seksuele mishandeling, fysieke mishandeling, emotionele/psychische mishandeling, fysiekeverwaarlozing, motionele/psychische verwaarlozing en getuige zijn van partnergeweld (Definitie artikel 1 Jeugdwet). Netto arbeidsparticipatie

Het percentage van de werkzame beroepsbevolking ten opzichte van de (potentiële) beroepsbevolking.

Niet sporters

Het percentage niet-wekelijkse sporters t.o.v. de bevolking van 19 jaar en ouder. Bevolking van 19 jaar en ouder dat niet minstens één keer per week aan sport doet. Percentage personen ouder dan 19 jaar met een Body Mass Index (BMI) van 25,0 kg/m2 en hoger.

Overgewicht

Personen met bijstandsuitkeringen

Personen met lopende reintegratievoorziening naar inkomstenbron

Het aantal personen met een uitkering op grond van de Wet Werk en bijstand (WWB, t/m 2014) en de Participatiewet (vanaf 2015). De uitkeringen (leefgeld) aan personen in een instelling, de elders verzorgden, zijn niet inbegrepen. Ook de uitkeringen aan dak- en thuislozen zijn niet inbegrepen. Geen specifieke toelichting vermeld in de bron Waarstaatjegemeente

Personen van 75 jaar en ouder: zelfstandig wonend

De indicator toont het aantal personen van 75 jaar en ouder dat zelfstandig woont en het aantal dat in een instelling verblijft. Personen die in een instelling wonen zijn personen die in een institutioneel huishouden verblijven. Het gaat om instellingen als verpleeg- of verzorgingshuizen, overige zorginstellingen of overige institutionele huishoudens (waaronder: gevangenissen, asielzoekerscentra, opleidingsinstituten en kazernes). Een persoon woont zelfstandig als hij of zij niet in een instelling woont.

Relatief verzuim

Er is sprake van relatief verzuim als een jongere wel op een school staat ingeschreven, maar gedurende een bepaalde tijd de lessen/praktijk verzuimt verzuimt. Ook veelvuldig te laat komen kan hiertoe worden gerekend. De periodeaanduiding '2019' staat voor schooljaar '2018/2019'.

Risico op onderwijsachterstand

Roken

Sociaaleconomische status (schaalscore)

Sociale samenhang

Stapeling in huishoudens met voorzieningen per wet

Risico op onderwijsachterstand van peuters in de leeftijd van 2,5 tot 4 jaar en basisschoolkinderen. Leerlingen die particulier of speciaal onderwijs volgen worden niet meegenomen. Hierbij wordt gebruik gemaakt van een CBS model om het risico op onderwijsachterstand te voorspellen. De omgevingskenmerken die hierin meegenomen worden zijn: - Opleidingsniveau van de ouders - Herkomst - Verblijfsduur van de moeder in Nederland - Wel of niet in de schuldsanering - Het gemiddelde opleidingsniveau van de moeders op school Ondanks de technische verbeteringen van de schattingsmethodes, worden asielzoekersleerlingen naar verwachting nog steeds te beperkt door de indicator in beeld gebracht. Rookt uw weleens? (Ja / Nee) We bedoelen hier het roken van alle soorten tabaksproducten, maar niet het gebruik van een elektronische sigaret. Percentage personen dat rookt (volwassenen 19+) De positie van een persoon in de sociale stratificatie op basis van arbeid, inkomen en opleiding uitgedrukt in een gemiddelde score van 0-10. Afwijking van de score van de gemeente op de dimensie 'sociale samenhang' van de Leefbaarometer. Hierbij is de gemiddelde score gesteld op 0. De richting van de score geeft daarmee aan of de gemeente boven of beneden het landelijk gemiddelde scoort. De scores zijn in vergelijking met de originele gegevens met een factor 100 vermenigvuldigd.

Het aantal huishoudens met voorzieningen per wet wordt getoond. Huishoudens kunnen tegelijkertijd voorzieningen ontvangen uit verschillende wetten in het Sociaal Domein (Jeugdwet, Wmo2015, Participatiewet (zowel re-integratievoorzieningen als bijstandsuitkeringen). Het aantal huishoudens met een voorziening in één of meerdere domeinen wordt hier getoond. Omdat een client meerdere maatwerkarrangementen kan hebben hoeft het totaal aantal cliënten niet op te tellen tot het totaal aantal maatwerkarrangementen. De gegevens zijn afkomstig uit bestanden die door gemeenten zijn aangeleverd in het kader van de Gemeentelijke Monitor Sociaal Domein.

Stapeling in huishoudens per aantal voorzieningen

Tevredenheid met het leven 75 jaar en ouder Veilig thuis-meldingen (ex) partnergeweld

Veilig thuis-meldingen kindermishandeling

Het aantal huishoudens met één of meer voorzieningen in het sociaal domein wordt getoond en uitgesplitst naar het aantal voorzieningen dat zij hebben gehad. Onder voorzieningen in het sociaal domein worden in dit kader verstaan: voorzieningen (ook wel genoemd maatwerkarrangementen) die vallen onder Wmo2015 (Wet maatschappelijke ondersteuning) voorzieningen die vallen onder de Jeugdwet (jeugdhulp, jeugdbescherming en/of jeugdreclassering) voorzieningen die vallen onder de Participatiewet 2015 (zowel reintegratievoorzieningen als bijstandsuitkeringen). Het betreft de zogeheten stapeling van voorzieningen. Geen specifieke toelichting vermeld in de bron Waarstaatjegemeente Onder (ex-) partnergeweld wordt onder andere verstaan: fysiek geweld, emotionele/psychische mishandeling, seksueel misbruik, stalking en financiële uitbuiting. Nederland telt 26 Veilig Thuisorganisaties, die het advies- en meldpunt zijn voor (vermoedens van) huiselijk geweld en kindermishandeling. Slachtoffers, omstanders en prfeesionals kunnen contact opnemen met Veilig Thuis als zij een vermoeden hebben van kindermishandeling en/of huiselijk geweld. Veilig Thuis kan advies en ondersteuning geven over wat de beller zelfd kan doen. Is dit niet mogelijk of is de situatie te complex of ernstig? Dan kan de beller een melding doen en komt Veilig Thuis in actie.