Bijlage - zie vraag D66 Jaarverslag 2021

Jaarverslag 2021

voorwoord

Culturele centra gilze en rijen

Het jaar 2021 begon in de culturele centra in Gilze en Rijen met gesloten deuren. Waar normaal duizenden bezoekers per week over de drempel stappen, was dat nu alleen toegestaan voor een aantal beperkte activiteiten zoals; bloedprikposten, kinderdagverblijf, dagopvang, peuterspeelzaal etc. Halverwege het jaar mochten de deuren weer open, maar het bleek lang niet altijd vanzelfsprekend dat alle bezoekers en huurders hun activiteiten weer op wilde pakken zoals voorheen. Velen gaven aan het over de zomer heen te tillen en dan in september weer verder te willen kijken. In september werden we in de centra verplicht om een coronatoegangsbewijs te controleren. Dat was voor een groep huurders een brug te ver en zij stelden hun bezoek aan de centra uit. Het controleren van de QR-code leek een simpele handeling, maar er was geregeld commentaar. Een substantieel deel van de bezoekers merkte iedere dag op dat het ‘schandalig was dat wij aan dit systeem meewerkten’ of weigerden een coronacheck te laten doen en probeerden de cotrole te omzeilen. Dat zorgde ervoor dat we meer personeel in moesten zetten en dat dit personeel was dat hier tegen opgewassen was. Financieel is het jaar positief afgesloten, omdat er door minder bezoek en sluiting minder kosten zijn gemaakt. Daarnaast hebben de regelingen van de overheid er ook aan bijgedragen.

Met dit resultaat hebben we een aantal reserveringen opgenomen; voor uitrol en inrichting sociaal restaurant, update inrichting De Schakel en activering inwoners voor bezoeken van de culturele centra. Het was wederom een jaar met veel uitdagingen maar de veerkracht van de organisaties en medewerkers is groot gebleken! 2

Stichting Cultuurplaats

Net als 2020 werd 2021 grotendeels beïnvloed door de coronamaatregelen. Ondanks dat er activiteiten en projecten uitgesteld of geannuleerd zijn, kunnen we gelukkig ook melden dat er zaken, al dan niet in aangepaste vorm, doorgingen. Bij activiteiten in Rijen-Zuid bijvoorbeeld, werd vaker in kleinere groepjes of soms zelfs 1-op-1 gewerkt. Een studiemiddag over muziekeducatie voor docenten en icc-ers in het basisonderwijs werd in eerste instantie uitgesteld en uiteindelijk online aangeboden. Gelukkig had Covid-19 niet op alles invloed. Zo is het basisonderwijs in schooljaar 2021/2022 volgens planning gestart met de derde periode van Cultuureducatie met Kwaliteit die duurt tot en met 2024. Daarnaast was Cultuurplaats regionaal betrokken bij de realisatie van literatuureducatie en op provinciaal niveau bij de ontwikkeling van een doorlopende leerlijn cultuureducatie VO-PO. In de vrijetijd zagen we bij het verenigingsleven een wisselend beeld. De pandemie heeft bij hen geleid tot een afname van leden, maar dat geldt niet voor alle verenigingen. De definitieve gevolgen zullen waarschijnlijk pas in de loop van 2022 duidelijk worden. De coronaperiode heeft wel het belang van kunst en cultuur aangetoond. Zowel voor het individu als de gehele samenleving. We blikken dan ook maar niet te veel terug, maar kijken graag vooral vooruit.

Naar een gemeente waarin haar inwoners volop participeren, talenten ontdekken en tonen.

Stichting VIPvoorElkaar

2021 was een tweede turbulent jaar voor VIPvoorElkaar. Daarin stond centraal dat activiteiten en maatjesprojecten moesten plaatsvinden tussen de steeds wijzigende coronamaatregelen. Het bleef continu schakelen om vrijwilligers en hulpvragers in onze gemeente optimaal te kunnen bedienen. Ook in 2021 hebben we verder gewerkt aan de aanpak die we met ‘Gilze en Rijen Helpt’ met netwerkpartners hebben opgezet aan het begin van de coronaperiode. We boden kortdurende praktische hulp thuis aan mensen die aan huis gebonden waren bijvoorbeeld door ziekte of revalidatie. Er waren ook regelmatig andere omstandigheden. Denk daarbij bijvoorbeeld aan de sneeuwstorm in winter 2021, toen veel mensen de straat niet op durfden. Een highlight van 2021 is dat VIPvoorElkaar samen met het COA in Gilze het Participatieloket heeft geopend. Het loket heeft tot doel dat bewoners van het AZC direct kunnen starten met participatie en de Nederlandse taal leren spreken. Dit leverde veel extra helpende handen op in onze gemeente. Tegelijkertijd vonden er mooie ontmoetingen plaats tussen de bewoners van het COA en de inwoners in onze kernen. Deze opdracht en financiering kregen wij vanuit het Europese fonds AMIF. Deze Europese opdracht heeft direct effect op onze lokale opdracht van de gemeente Gilze en Rijen.

We bereiken immers nog meer mensen die klaar willen staan voor elkaar! Een ander paradepaardje uit 2021 is het project Automaatje. Een project waarin inwoners minder mobiele plaatsgenoten vervoeren. Dit project is gestart in voorjaar 2020, maar had door Corona een valse start omdat er geen ritten gereden konden worden. Een jaar later werden de maatregelen versoepeld en in november 2021 verwelkomden we onze 100ste deelnemer. Het aantal klanten groeit nog steeds. De klanten zijn zeer tevreden over deze dienstverlening door vrijwillige chauffeurs! Een derde gouden greep van 2021, is onze ontmoetingsplek in Winkelcentrum de Laverije. Wekelijks tijdens de markt zetten wij onder de roltrap onze mobiele plek op. We ontmoeten daar iedereen: jong, oud, nieuwkomer, hulpvrager, vrijwilliger, etc. Veel mensen knopen een praatje met ons aan en vice versa. Het levert veel mooie gesprekken op en we kunnen veel mensen verder helpen. Zowel binnen ons VIP-netwerk als daarbuiten door mensen in contact te brengen met de juiste personen bij andere (vrijwilligers)organisaties of door hen informatie hierover te geven. Het hebben van genoeg financiën om de basistaken te vervullen blijft een aandachtspunt.

3

De Raad van Toezicht De Raad van Toezicht komt minimaal 4x per jaar samen om met de bestuurder het reilen en zeilen binnen de organisatie te bespreken en daarnaast zicht te houden op (toekomstige) ontwikkelingen en financiën. De taken en bevoegdheden van bestuur en raad van toezicht zijn vastgelegd in de statuten en reglementen. “De Raad van Toezicht heeft tot taak toezicht te houden op het beleid van de directie en op de algemene gang van zaken in de stichting. Hij staat de directie met raad terzijde. Bij de vervulling van hun taak richten de leden van de raad van toezicht zich naar het belang van de stichting.” Volgens de statuten van de Stichting is dit de formele taakopvatting van de Raad van Toezicht. De Raad van Toezicht groeit gestaag doch vastberaden naar een bestendige uitvoering van deze taakopvatting. In verband met het terugtreden van de raad van toezicht op 4 november 2020 heeft de bestuurder juridische bijstand gezocht. Daar in de statuten geen ontstentenis en belet regel was opgenomen heeft de bestuurder een verzoek ingediend bij de rechtbank tot het verlenen van toestemming een interim toezichthouder aan te stellen om te komen tot een volledige invulling van alle posities van de raad. Op 26 maart 2021 is de beschikking door de rechtbank hiervoor afgegeven.

De bestuurder heeft hierop in april de heer Paul Cornelissen aangesteld als interim-toezichthouder met de opdracht een nieuwe raad van toezicht te vormen. Juni 2021 is de vacature uitgezet via Indeed, LinkedIn en andere netwerken tot en met augustus. In oktober en november zijn er veelvuldig gesprekken gevoerd met kandidaten en daaruit in op 1 december een nieuwe raad van toezicht benoemd met vijf leden. De samenstelling is als volgt:

4

iNHOUDSOPGAVE JAARVERSLAG CCGR

6

JAARVERSLAG CULTUURPLAATS

19

JAARVERSLAG VIPVOORELKAAR

41

5

iNHOUDSOPGAVE ONZE ORGANISATIE 7 MISSIE, VISIE EN AMBITIE 8 ALGEMENE ONTWIKKELINGEN 9 EEN GREEP UIT ONZE ACTIVITEITEN

10

PERSONEEL EN ORGANISATIE

13

INVESTERINGEN 15 FINANCIËN 17

onze organisatie

Stichting CCGR is onderdeel van stichting Samenwerkende Culturele en Maatschappelijk Organisaties. Stichting CCGR heeft twee culturele centra, één in Gilze (CC de Schakel) en één in Rijen (CC de Boodschap). CCGR ziet het als haar maatschappelijke rol om een (t)huis te zijn voor alle inwoners van de regio Gilze en Rijen, waarbij de ontmoeting centraal staat. CCGR heeft een integere en open cultuur, wat als zodanig uitgedragen wordt door het bestuur, toezichthouders én de medewerkers. In beide culturele centra komen mensen bij elkaar van 0 tot 100 jaar. Bij het realiseren van de maatschappelijke doelstelling zijn de bestuurder en toezichthouders zich bewust van deze diversiteit en daaruit voortvloeiende complexiteit. Er worden derhalve activiteiten ontplooid voor zeer uiteenlopende doelgroepen, al dan niet met zusterstichtingen VIPvoorElkaar en Cultuurplaats of samenwerkingspartners. Naast dat CCGR ruimte biedt aan verenigingen, organisaties en andere partners, zodat zij op aangename wijze hun activiteiten kunnen uitvoeren, biedt CCGR ook een programma aan op het gebied van theater en film. Bovendien verwelkomt CCGR amateurgezelschappen uit de gemeente, welke ook het publiek verrassen met mooie en vaak unieke voorstellingen.

Verder bieden beide locaties voldoende gelegenheid voor kleine of grotere evenementen en zijn onze te huren ruimtes uitermate geschikt voor bedrijvendagen, scholingsbijeenkomsten, workshops, vergaderingen of andere bijeenkomsten. CCGR ziet het als haar verantwoordelijkheid om nieuwe initiatieven te ontplooien op sociaal, maatschappelijk en cultureel gebied. CCGR werkt daarbij graag samen met partners zoals verderop beschreven.

7

missie, visie en AMbitie Missie | Open en samen voor iedereen CCGR is een publieke stichting met maatschappelijk ondernemerschap. Wij faciliteren, verbinden en innoveren op het gebied van sociaal-maatschappelijke activiteiten. De meerwaarde van CCGR is de optelsom van alle activiteiten samen. Met onze centra faciliteren we een thuisbasis voor het culturele en sociale leven in de gemeente Gilze en Rijen. Daarnaast verbinden we de culturele en sociale organisaties met elkaar in Gilze en Rijen. En we zijn innovatief als aanjager voor nieuwe projecten en ontwikkelingen. Samen met onze partners werken we aan allerlei activiteiten op sociaal maatschappelijk en cultureel vlak. Door samenwerking en met meer kennis en inzicht vergroten we de impact van onze projecten voor Gilze en Rijen. Visie | Elke dag inspireren en verrijken CCGR inspireert en verrijkt het sociale culturele leven in Gilze en Rijen. Dat is een grote ambitie waar we met veel plezier voor aan de slag gaan. Onze activiteiten sluiten aan op de behoefte van onze klanten. Dat is waar we het voor doen, elke dag weer. Wij geloven in de draagkracht en meerwaarde van onze lokale activiteiten. Met onze doelstellingen realiseren we onze missie en visie. We gebruiken de kracht van onze kernwaarden: klantgericht, inclusief, professioneel en ondernemend.

Onze doelstellingen zijn: • Maatschappelijke verantwoordelijkheid nemen • Aansluiten op het cultuurbeleid van de gemeente • We zijn er voor iedereen en bereiken ook de meest kwetsbaren • We gaan voor kwaliteit in alles wat we ondernemen • We zorgen voor tevreden klanten • We versterken onze aanjaagfunctie • We zijn een gezonde onderneming met Good Governance

8

Algemene ontwikkelingen De plannen voor 2021 waren al wat geminimaliseerd in verband met Covid-19 in 2020 en omdat we het vermoeden hadden dat dat in 2021 nog wel niet voorbij zou zijn. Ook in 2021 bleven de werelden van CC de Boodschap en CC de Schakel anders dan we graag hadden gezien. We bleven in de modus van steeds veranderende maatregelen, mondkapjes, afstand, naar volledige sluiting zitten. We begonnen het jaar zelfs met beide panden gesloten. (m.u.v. de door de overheid toegestane activiteiten op verschillende momenten) Zeker het controleren van de QR-code had een flinke impact toen we eenmaal weer open mochten. In september werden we in de centra verplicht om een coronatoegangsbewijs te controleren. Dat was voor een groep huurders een brug te ver en zij stelden hun bezoek aan de centra uit. Het controleren van de QR-code leek een simpele handeling, maar er was geregeld commentaar. Een substantieel deel van de bezoekers merkte iedere dag op dat het ‘schandalig was dat wij aan dit systeem meewerkten’ of weigerden een coronacheck te laten doen en probeerden de controle te omzeilen. Dat zorgde ervoor dat we meer personeel in moesten zetten en dat dit personeel was dat hier tegen opgewassen was. Bij CC de Boodschap is de verplichte sluiting en de zomervakantie benut om de verbouwing voor de bibliotheek sneller uit te voeren.

Daarbij kreeg de aannemer hulp van collega’s uit de horeca en facilitair, die liever iets deden dan thuis op de bank te gaan zitten.

9

Een greep uit onze activiteiten Theater De start van 2021 begon met een lockdown. Pas 1 juni mochten we de deuren weer openen voor het publiek en konden we beginnen met het schuiven van theatervoorstellingen vanuit het vorige seizoen. Uiteindelijk is het gelukt om 3 voorstellingen door te schuiven (waarvan 1 met streaming naar online gasten) en een extra voorstelling in te plannen in de tweede helft van 2021. Uiteindelijk moest er door de lockdown aan het eind van het jaar een voorstelling voor de derde keer worden doorgeschoven. Een dramatisch jaar dus voor het theaterprogramma bij CCGR. Gasten waren bij de voorstellingen die wel doorgingen wel enorm blij dat ze weer naar het theater konden, zo bleek uit de feedbackmailtjes. Helaas hebben we ook enkele amateurvoorstellingen moeten doorschuiven naar het voorjaar van 2022, zoals Rijens Sixties Theater, Theaterschool Babzz, de AH Sinterklaasshow en enkele concerten. Film Ook de Ochtend Bios en de Kinderfilmmiddag konden in de lockdown uiteraard niet doorgaan. Daarbij kwam ook nog eens dat Filmservice, die de licenties verstrekt, een prijsverhoging van 100% doorvoerde, van 100 naar 200 euro (ex. BTW) per film, waardoor het vertonen van de films zwaar verliesgevend wordt. Getracht is om sponsors te vinden voor de Kinderfilmmiddag, maar in een tijd waar het veel ondernemers minder gaat, is dat lastig en dus niet gelukt.

In 2022 gaan we door met het zoeken naar oplossingen hiervoor. Het project ‘Film die je Raakt’ is wel doorgezet. De kosten hiervoor worden gedeeld door VIPvoorelkaar, Cultuurplaats en CC de Boodschap en dat is beter te doen. Elke maand vertoonden we op zondagmiddag een bijzondere film. Helaas zijn door de tweede lockdown de laatste films van het jaar geannuleerd. Hopelijk kunnen we dit in 2022 weer zo snel mogelijk opstarten.

10

FDJR Totaal aantal films Totaal aantal bezoekers Gemiddeld aantal bezoekers

2020 1 20 20

2021 4 95 24

In deze cijfers zijn de vrijkaarten voor VIPvoorelkaar-vrijwilligers niet meegerekend. Marketing, huisstijl en social media Dit jaar zijn we, net als in 2020, actief bezig geweest met het informeren van de bezoekers over het laatste nieuws over de culturele centra en updates over de voorstellingen. En daarbij het verwerken van de gegevens voor bezoekers die graag hun geld terugontvingen naar aanleiding van een annulering omtrent corona maatregelen. Tijdens deze periode hebben we ons best gedaan om contact met onze doelgroepen te behouden via nieuwsberichten, mailingen en social media. Ook in tijden van weinig direct contact, was het voor ons belangrijk om onze bezoekers niet uit het oog te verliezen. We maken steeds actiever gebruik van sociale media en maken gebruik van een proactieve content kalender. Wekelijks zijn er gemiddeld vier social media berichten op onze kanalen (Facebook, Instagram, LinkedIn) geplaatst. De positieve impact van ons actief gedrag op sociale media is te zien in de volgers. Op alle media zijn de volgers gestegen. AT tickets Inmiddels werken we met het nieuwe kaartverkoopsysteem van Active Tickets. Nieuwe website Op 4 augustus is de nieuwe website live gegaan. De oude website was al van 2014, was verouderd, niet in de nieuwe huisstijl en begon mankementen te vertonen.

Op basis van de website check-up en verplichte aanpassingenofferte van de huidige website host Juist is ervoor gekozen om de mogelijkheden voor een nieuwe website te bekijken. We zijn met drie partijen in gesprek gegaan: Juist, WebCommitment en DoubleDog. De gesprekken en offertes zijn vergeleken en er is gekozen voor WebCommitment. De keuze hiervoor is gebaseerd op laagste prijs, beste service, open en duidelijke communicatie en actieve houding. Verbeteringen: • Logische indeling van de website, aangepast naar de wijzigingen in de organisatie de afgelopen jaren • Update van de huisstijl, teksten en afbeeldingen • Website is toegankelijker voor slechtzienden en laaggeletterden • Cultuur Thuis pagina, wat is er online en op televisie te zien aan cultuur? • Inschrijvingen voor de nieuwsbrief gaan nu automatisch • Pop-up voor urgente mededelingen in gebouwd

11

Verbouwing De verbouwing van de bibliotheek Theek5 in De Boodschap hebben we uitgebreid gecommuniceerd met de inwoners van Rijen. Via social media, persberichten in de lokale geschreven pers en filmpjes op Hallo Gilze Rijen hielden we iedereen op de hoogte van de gang van zaken. Hoogtepunt was uiteraard het openingsweekend met de officiële opening op zaterdag en de Open Dag op zondag, waarop iedereen (binnen de door de coronamaatregelen vastgestelde kaders) de gelegenheid kreeg om een kijkje te nemen in de verbouwde Boodschap. Alle huurders mochten op de Open Dag hun activiteiten promoten en het werd een enorm gezellige dag. Overige uitingen Nieuwe banqueting mappen/event books: Voor de horeca van beide centra hebben we nieuwe event books gemaakt. Zo kunnen we, als alles weer opengaat, up-to-date en commercieel informatie geven over de verhuuurmogelijkheden van beide centra aan geïnteresseerde partijen. Nieuwe vlaggen/beachflags bij beide centra. Vanwege corona is het houden van enquêtes onder huurders en gasten van de culturele centra en de inwoners van Gilze en Rijen uitgesteld. In januari 2022 wordt gekeken wanneer dit doorgang kan vinden. Omdat er op marketinggebied minder activiteit nodig was, zijn er door marketingmedewerker andere projecten opgepakt. Zo heeft zij een HBO student begeleid in het opzetten van het social kitchen plan dat al heel lang op de plank lag.

Hij heeft de contacten gelegd met alle betrokken partijen. Ook is geassisteerd met het scannen van QR-codes, zodra dat verplicht werd.

12

personeel en organisatie Inzet algemeen Naast 1 fte directeur-bestuurder voor beide centra, VIP en Cultuurplaats, bestaat het totale personeelsbestand wat als ondersteunend mag worden gezien in 2021 uit circa 4 fte. Dit is inclusief algemene dienstverlening naar onze bezoekers toe, marketing, personeelszaken, beleid, secretariaat, administratie, kaartverkoop, receptie, coördinatie evenementen en programmering voor beide centra, VIP en Cultuurplaats. Dit is exclusief facilitaire inzet. Beide locaties worden schoongemaakt door ongeveer 1,5 fte per locatie. En op beide locaties is een onderhoudsmedewerker werkzaam voor 0,66 fte. Het jaarcontract van de medewerker beleid en projecten is niet verlengd ivm situatie rondom de covid-19 pandemie, deze taken zijn verdeeld onder medewerkers. Horeca In 2021 hebben we bij CC de Boodschap afscheid genomen van twee vaste krachten. In 2021 was bij CC de Boodschap 2,4 FTE werkzaam en bij CC de Schakel 1,9 FTE. De werkzaamheden zijn verder uitgevoerd door oproepkrachten.

Scholing CCGR spaart in het kader van ‘een leven lang leren’ voor medewerkers een bedrag dat ingezet kan worden voorscholing, het loopbaanbudget. Dit is vrij in te zetten door de medewerker. Daar waar het voor de organisatie nodig is dat de medewerker een opleiding of cursus volgt is het mogelijk dat de organisatie dit (deels) financiert. Afgelopen jaar hebben verschillende medewerkers de BHV cursus herhaald, een medewerker heeft de cursus beheerder brandmeldinstallatie gedaan. Daarnaast worden er regelmatig door medewerkers online trainingen gevolgd mbt vakinhoudelijke kennis of systemen. Fijne erkende leerplek Onze beide centra zijn zeer geschikt voor korte en langdurige stages. Afgelopen jaar hebben wij onze kennis en ervaring weer mogen overbrengen naar stagiaires. We hebben vijf MBO stagiaires gehad, vier van de Yuverta opleiding adviseur duurzame leefomgeving en één stagiaire Sociaal Werker. Ook hebben we twee HBO stagiaires van het BUAS mo-

13

gen begeleiden. De stagiairs zelf hebben op hun beurt ons weer verrijkt met hun inzichten, ideeën en onderzoeken. Goed werkgeverschap Binnen de stichting wordt ingezet op het belang van persoonlijke ontwikkeling. Eind 2018 zijn daarom de beoordelingsgesprekken vervangen door ontwikkelgesprekken. Hierbij ligt het initiatief vooral bij de werknemer, waarbij de werkgever scholing en het inzetten van een eventueel loopbaanbudget stimuleert om zowel fysiek als geestelijk gezond te blijven. Door medewerkers bewust te betrekken bij

14

de maatschappelijke doelstelling draagt het personeel bij aan de missie en visie van de organisatie. Een gedragscode is standaard opgenomen in het personeelsreglement en er is een vertrouwenspersoon aangesteld voor het personeel. Bij het aannamebeleid wordt er gekeken of de persoon bij de maatschappelijke doelstellingen van de organisatie past.

Investeringen Naast het inzetten op (duurzame) samenwerkingsverbanden is het belangrijk om ook de gebouwen van de culturele centra zodanig in te richten dat er, waar mogelijk, sprake is van duurzaam gebruik. Daarvoor zijn we genoodzaakt extern gelden te zoeken. Voor de komende jaren willen we ons met betrekking tot het gebouw De Boodschap graag houden aan het MJOP (meerjarenonderhoudsplan) uit 2018, welke loopt tot 2027. Dezeis alleen gebaseerd op vervanging en niet op verduurzaming. We zijn daarvoor zoekende naar gelden bij zowel de provincie als rijksoverheid en Europese subsidiepotten. Duurzaam Om de energiekosten van CC de Boodschap op de langere termijn te verlagen zijn er in 2019 zonnepanelen op het dak aangebracht. In 2021 hebben deze zonnepanelen 91,86 MWh opgebracht. De registratie van de opbrengst heeft er door technische problemen 4 maanden uitgelegen. Hierdoor valt het cijfer lager uit dan de werkelijke opbrengst. Verbouwing CC de Boodschap t.b.v. Theek 5 Vanuit de gemeenteraad van gemeente Gilze en Rijen is er in november 2016 een inhoudelijke opdracht vastgelegd voor een toekomstbestendige bibliotheek voorziening, waaraan ook een bezuinigingsopdracht was gekoppeld. Door de wethouder is aan CCGR gevraagd hierin mee te denken. Dit heeft geresulteerd in een intensieve traject waarin we op veel hobbels zijn gestuit.

In 2020 hebben we helaas geconcludeerd dat de verhoogde bouwprijzen een te hoge hobbel was. Echter in 2021 hebben we van de nood een deugd gemaakt. Door de lockdown, vanwege de Covid-19 pandemie, was het mogelijk om veel werkzaamheden door eigen personeel te laten uitvoeren. Hierdoor werd het gat tussen beschikbaar gesteld krediet en kosten voor de bouwkundige aanpassingen kleiner. Aanpassingen op bestaande plannen, creativiteit van bouwbedrijf Vermeulen, gelden vanuit diverse fondsen en eigen gelden maakten dat realisatie van verbouwing mogelijk.

15

Onder begeleiding en toeziend oog van de aannemer zijn medewerkers van CC de Boodschap in maart gestart met sloop en voorbereidende werkzaamheden voor de verbouwing t.b.v. Theek 5. Vervolgens heeft Bouwbedrijf Vermeulen de constructieve verbouwing uitgevoerd en hebben medewerkers van het bouwbedrijf en De Boodschap de afwerking gedaan. Maar zoals bij iedere verbouwing zijn ook wij tegen onverwachte problemen aangelopen die meteen aangepakt moesten worden en kosten met zich meenamen. In augustus was de verbouwing gereed en de weg vrij voor de projectinrichter en verhuizers van Theek 5. Met grote trots hebben we op 25 september 2021, samen met Theek 5, de officiële opening verricht en kunnen bewoners van Rijen gebruik maken van een toekomstbestendige bibliotheek.

16

financiën Het jaar 2021 stond vrijwel wederom geheel in het teken van Covid-19. De fiscale eenheid Stichting en BV CCGR eindige het jaar toch met een positief resultaat. Dit resultaat wordt met name veroorzaakt door de bijdrage van de Rijksoverheid (NOW, TVL en TOGS). Naast deze bijdragen heeft de gemeente Gilze en Rijen aangegeven de reeds verleende huursubsidie aan de huurders van De Boodschap en De Schakel doorbetaald moest worden aan CCGR. Het positieve resultaat stelt ons in staat om middelen te reserveren voor speciale doelen, want onder andere het opnieuw bewegen van inwoners om weer deel te nemen aan activiteiten of naar een voorstelling te gaan, kost best wat inzet om het extra onder de aandacht te krijgen. Op momenten dat de centra weer open mochten bleef men bijvoorbeeld niet om na de activiteit wat te drinken. Voor theater en film geldt dat meeste voorstellingen en vertoningen doorgeschoven zijn naar 2022.

In 2021 is de verbouwing van De Boodschap voor de bibliotheek aangevangen en is deze in september 2021 voor publiek geopend. Achter de schermen zijn er dan nog redelijk wat zaken af te werken en de werkzaamheden lopen door tot in 2022. Kosten van de verbouwing zijn hoger uitgekomen dan in 2018 berekend. Eén van de redenen is dat in de tijd tussen vaststelling en start verbouwing de kosten van materialen exorbitant waren gestegen. Tevens waren er ook tegenvallers. Omdat bijvoorbeeld de brand- en inbraakalarminstallatie niet meer aangepast kon worden en volledig moest worden vervangen naar een digitaal systeem en uitgebreid moest worden voor het nieuwe, verbouwde deel bracht dat een hele grote extra kostenpost met zich mee. Helaas was dit niet het enige dat extra kosten met zich meebracht. Afrekening zal in 2022 plaatsvinden.

17

Jaarverslag 2021

iNHOUDSOPGAVE BESTUUR EN ORGANISATIE

22

MISSIE, VISIE EN AMBITIE 23 CULTUURPLAATS OP SCHOOL

24

CULTUURPLAATS NA SCHOOL

31

CULTUURPLAATS IN DE VRIJE TIJD

33

CULTUURCOACH SOCIAAL DOMEIN

37

PROJECTEN 43

21

BESTUUR EN ORGANISATIE BESTUUR

Ingrid Langen – de Kanter Bestuurder

MEDEWERKERS

Daniëlle Deleij Intermediair De Cultuur Loper (op school) Michiel van der Zanden Coördinator Brede School (naschool)/ Cultuurcoach Sociaal Domein Mark Tittulaer Teamleider/Coördinator kunsteducatie (in de vrije tijd)

22

MISSIE, VISIE EN AMBITIE Kunst en cultuur zijn voorwaarden voor een vitale samenleving. Zij dragen bij aan het welzijn van mensen, tonen verbeeldingskracht, stellen vragen, zijn confronterend, maar werken ook ter ontspanning. Cultuur vertelt het verhaal van de stad en het dorp1. Schrijvers, theatermakers, filmers, ontwerpers en beeldend kunstenaars vertellen de verhalen over onze omgeving en de wereld. Dankzij hun beelden en verhalen kunnen we onze eigen voorstelling van de wereld kritisch toetsen en ontwikkelen. Cultuur heeft in de eerste plaats een eigen, intrinsieke waarde. Als uiting van aller diepste gedachten of zielenroerselen, van schoonheid en verfijning, of juist van confrontatie en rauwheid. Daarnaast heeft cultuur ook een belangrijke maatschappelijke functie, als thermometer voor de tijdgeest. Cultuur kan vooruitlopen op de tijdgeest en die (mede) bepalen. In onze tijd zijn die maatschappelijke functies van cultuur onmisbaar. Als rationalisering en rendement dominante thema’s zijn in een samenleving, is cultuur als tegenkracht van cruciaal belang2. Kunst en cultuur verrijken de samenleving. Van die rijkdom willen we de inwoners van Gilze en Rijen laten meegenieten. Passief en actief, via onze activiteiten op school, na school en in de vrije tijd.

VISIE

Kunst en cultuur verrijken de samenleving

MISSIE

Zoveel mogelijk inwoners van Gilze en Rijen de kans geven om laagdrempelig deel te nemen aan kunst en cultuur

AMBITIE

Kunst en cultuur een vaste waarde laten worden binnen de gemeenschap, zowel in het onderwijs als daarbuiten. Hiermee draagt Cultuurplaats bij aan het plezier, de ontspanning en verrijking van de inwoners, waardoor het gemeenschapsgevoel en de culturele identiteit van de gemeente versterkt worden.

1 Taskforce Cultuurvisie Brabantstad, Concept regioprofiel BrabantStad 2021 – 2024. 2 Ministerie van OCW, de waarde van cultuur, inleiding op Cultuur in een open samenleving, 12 maart 2018.

23

CULTUURPLAATS OP SCHOOL

START DERDE PERIODE CULTUUREDUCATIE MET KWALITEIT

2021 is het overgangsjaar waarin de tweede periode van de landelijke regeling Cultuureducatie met Kwaliteit wordt afgesloten en waarin de derde periode van deze regeling start. Een overgangsjaar vanwege corona. De regeling heeft een looptijd van 2021 tot en met 2024. Het landelijke programma Cultuureducatie met Kwaliteit van het Fonds voor Cultuurparticipatie werkt aan de volgende kwaliteitsdoelen: • Duurzaam versterken van de kwaliteit van cultuureducatie • Tweesporenbeleid: Onderhouden van relatie met scholen die al deelnemen, & nieuwe scholen bereiken • Vergroten kansengelijkheid leerlingen • Culturele ontwikkeling van het kind centraal stellen • Vergroten professionaliteit leerkrachten, docenten, culturele partners en penvoerders • Aansluiting binnen- en buitenschools aanbod Om deze doelen te bereiken wordt er gebruik gemaakt van De Cultuur Loper. De Cultuur Loper werd ontwikkeld door KunstLoc Brabant (voorheen Kunstbalie), in samenwerking met Erfgoed Brabant, lokale intermediairs, cultuuraanbieders en basisscholen in Noord-Brabant. Het programma geeft invulling aan de landelijke regeling Cultuureducatie met Kwaliteit. Het doel van De Cultuur Loper is ervoor te zorgen dat cultuureducatie van goede kwaliteit een vaste plaats krijgt binnen het onderwijs.

Als expertisecentrum in de provincie Noord-Brabant geeft KunstLoc Brabant advies en ondersteuning aan organisaties die bezig zijn met kunsteducatie in het onderwijs, kunstbeoefening in de vrije tijd en community art in het sociale domein. Cultuurplaats treedt op als intermediair en begeleidt de scholen tij24

dens hun Cultuur Loper traject en wordt hierbij ondersteund vanuit KunstLoc Brabant. Deze ondersteuning bestaat uit de organisatie van bijeenkomsten voor intermediairs die de scholen begeleiden tijdens het Cultuur Loper traject. Deze zijn onder andere gericht op de ontwikkeling van de coachingsvaardigheden van de intermediairs, het meedenken over de verdere ontwikkeling van De Cultuur Loper, het delen van ervaringen en het op de hoogte zijn van nieuwe ontwikkelingen.

DE CULTUUR LOPER IS HERZIEN

Welke kansen creëren we hierdoor? • We bieden binnen Cultuureducatie met Kwaliteit meer keuzes dan alleen De Cultuur Loper. Daarmee is er ruimte voor meer maatwerk richting de scholen en hun ambities. Ook Cultuureducatie met Kwaliteit programma’s van de Brabantse steden worden toegankelijk. • We kaderen De Cultuur Loper beter. Het traject is afgebakend in tijd en aan de fases zijn duidelijke ankerpunten verbonden vanuit de vraag: wat moet er aan het eind van deze fase ontwikkeld zijn? • Professionalisering benaderen we niet langer als aparte stap binnen De Cultuur Loper, maar als doorlopende dienstverlening binnen én buiten De Cultuur Loper. Dus ook niet-De Cultuur Loper scholen binnen Cultuur met Kwaliteit 3, of scholen die klaar zijn met De Cultuur Loper, kunnen gebruik maken van professionalisering. • De bestaande laatste stappen van De Cultuur Loper (stappen 6, 7, 8) vervallen. De competenties en indicatoren komen nu aan bod in instrumenten binnen de fases Verdiepen en Borgen. Zo kan gerichter invulling worden gegeven aan activiteiten waarbij de culturele competenties richtinggevend zijn in de begeleiding van het proces van de leerling.

25

Sinds september 2017 vindt vier keer in het jaar een overleg plaats met Netwerk Midden-Zuid. Bij dit overleg sluiten de intermediairs aan van de gemeentes Gilze-Rijen, Goirle, Oisterwijk, Dongen en Hilvarenbeek. • • • • • •

Studiemiddag Cultuurplaats Theatervoorstellingen Pilot muziekproject LIT Doorlopende leerlijn PO-VO Corona

CULTUURPLAATS EN DE CULTUUR LOPER IN 2021

Studiemiddag Cultuurplaats In het jaarverslag van 2020 staat al te lezen over de studiemiddag. Vanwege de sluiting van de scholen in voorjaar 2020 en andere prioriteiten in het onderwijs is de studiemiddag verzet naar 3 februari 2021. Door nieuwe coronamaatregelen is de studiemiddag nogmaals verzet, omdat onze voorkeur uitging naar een middag waarop we elkaar ook konden ontmoeten. Ook in april kon de studiemiddag niet op locatie plaatsvinden. Uiteindelijk hebben we ervoor gekozen om het programma online aan te bieden. Uit een inventarisatie bleek dat leerkrachten graag willen leren over vakoverstijgend werken. Daarom hebben we Suzan Lutke benaderd. Suzan is onderwijskundige, docent en muzikant en schrijfster van de boeken ‘Leren van Kunst’ en ‘Als de muziek er al is’. We hebben haar uitgenodigd voor een interactief theatercollege en een deelsessie waarbij wordt ingezoomd op muziekonderwijs in de klas. Creativiteit staat centraal. Alle scholen hebben een exemplaar van het boek ‘Leren van kunst’ cadeau gekregen.

26

Deelsessie Muziek – Suzan Lutke Als de muziek er al is! Wat als muziekles nu eens niet ging over zuiver zingen, in de maat spelen en op tijd beginnen? Wat als muziekles een ontmoeting was en een uitnodiging om samen met anderen op avontuur te gaan in de wondere wereld van het geluid. Een zoektocht naar hoe geluid soms ineens muziek wordt. Dat je je eigen muziek kunt maken met een liniaal en een stuk aluminiumfolie. Dat muziekles gaat om het geven van ruimte en uitdaging om te ontdekken wat je kunt en wilt. In deze workshop laat Suzan je ervaren en zien hoe je muzieklessen kunt vormgeven waar de creativiteit van de leerling centraal staat. Door het samen te doen, de lol te beleven en erop te reflecteren. Dáár begint het. De ruimte hebben om te ‘spelen met muziek’ in plaats van ‘muziek te spelen’. De muziek is er al lang. In ons allemaal. In deze workshop gaan we op zoek hoe we die muziek tot klinken kunnen brengen. Deelsessie Kijken naar kunst – Eline van der Geest In deze deelsessie gaan we op een interactieve manier ervaren hoe je met leerlingen naar kunst of andere kunstzinnige uitingen kan kijken, luisteren en/of bespreken.

Het is natuurlijk bijzonder om met je klas naar een museum of een voorstelling te gaan, maar wat dan? Hoe kijk je met een kind naar een kunstwerk? Hoe bespreek je literatuur of muziek met een groep leerlingen? Welke vragen stel je daarbij? De leerkrachten gaan met deze materie aan de slag om daar hun eigen invulling aan te geven.

Deelsessie Educatief Repertoire voor Cultuuronderwijs – Jillis Verbeek Een actieve kennismaking met het Educatief Repertoire In deze deelsessie onder begeleiding van Jillis Verbeek ga je vanuit bestaand educatief repertoire zelf ervaren waar onderzoekend leren start en hoe je de verwondering bij jouw leerling op verschillende manieren krachtig kunt aanspreken. Je krijgt vanuit je eigen ervaringen zicht op wat het repertoire en de werkwijze voor jouw onderwijspraktijk zou kunnen betekenen. Je wordt uitgedaagd om jouw repertoire binnen cultuuronderwijs als leerkracht op jouw eigen manier uit te gaan breiden en te gaan verdiepen. Educatief Repertoire is te omschrijven als hedendaags, relevant en zeer inspirerend! Op een speelse didactisch-pedagogische werkwijze leer je te werken en te ontwerpen vanuit verwondering, nieuwsgierigheid, ‘out of the box’-denken, creativiteit en andere aspecten van de onderzoekende houding van de leerling. Thema’s en onderwerpen vanuit de andere vakken in het curriculum vormen de aanleiding om die onderzoekende houding aan te spreken en betekenisvolle cultuureducatie te laten ontstaan in jouw klas. Het Educatief Repertoire kan vanuit alle kunstdisciplines benaderd worden en stimuleert, om naast de verbindingen met de thema’s uit de zaakvakken, ook verbindingen te maken tussen de kunstdisciplines zelf. Vakoverstijgend en interdisciplinair.

27

THEATERVOORSTELLINGEN

Op vraag van de ICC-ers zijn er voorstellingen geprogrammeerd. Hiervoor is gekeken naar de wensen van de scholen door aan te sluiten bij bv het thema Lentekriebels en sprookjes. Dit keer is ervoor gekozen om niet aan te sluiten bij de Kinderboekenweek. De intermediair heeft uitvoerig gezocht naar geschikte, aansprekende voorstellingen voor de verschillende groepen en heeft een mooi programma samengesteld. Bijzonder om te merken is dat de scholen veel waarde hechten aan het bezoeken van theatervoorstellingen. Groep 1-2 ‘En niemand wist waarom’ door Simone Vertelt En niemand wist waarom is een interactieve vertelvoorstelling omlijst met prachtige live muziek. Een modern sprookje voor kinderen vanaf 4 jaar over verdrietig mogen zijn zonder dat je weet waarom, iemand heel graag willen helpen en de moed om voor jezelf op te komen en uit te spreken wat je voelt. ‘Ergens, in een land hier niet zo ver vandaan leefden eens een koning en een koningin. Op een dag begint de koningin te huilen en kan er niet meer mee stoppen. De koning is radeloos en gaat met behulp van de kinderen op zoek naar manieren om de koningin op te vrolijken. Alleen is er één ding dat hij daarbij over het hoofd ziet…’ Groep 7-8 ‘Verliefd’ door Marjo Dames Een informatief verhaal passend bij seksuele vorming en lentekriebels.

We stappen binnen in Hotel Boslust, waar de hoteleigenaar, vader Jan op een dag ineens een jurk draagt. Gasten rennen weg en het hotel dreigt failliet te gaan. Dochter Fiona van 15 deelt al haar meningen over lichamen en over wat je wel en niet doet als je verliefd bent. Zoon Jort van 12 is tot over zijn oren verliefd op Gemma, maar hij weet niet hoe hij haar moet benaderen. De vluchtelinge Ragwa van 17 die tijdelijk in het hotel woont, worstelt met haar droom om profvoetballer te worden.

28

Een verhaal over natte dromen, over zoenen of niet zoenen, over cultuurverschillen, over homo zijn op het voetbalveld, over liefde en respect. De voorstellingen voor de groepen 3-4 en 5-6 zijn vanwege de corona maatregelen niet doorgegaan en zijn verzet naar schooljaar ’21-’22. LIT LIT is een project over literatuureducatie wat tot stand is gekomen door drie intermediairs (waaronder de intermediair van Cultuurplaats) in samenwerking met Theek5. In de eerste helft van 2020 is een eerste gesprek gevoerd en vanaf september 2020 zijn we gestart met de eerste ideeën, gevolgd door de ontwikkeling van het project. LIT is een drieluik en start met een kick-off via livestream. Twee sprekers zijn uitgenodigd om te vertellen over literatuureducatie en het leesoffensief. Deel 2 van het drieluik zorgt voor inspiratie en verdiepende informatie via een digitaal magazine. Het drieluik is compleet met lokale bijeenkomsten waar teamwork ontstaat tussen kunstvakdocenten, leesconsulenten, cultuur- en leescoördinatoren en intermediairs. De ontwikkeling van dit project heeft voor een groot deel plaatsgevonden in 2020. De uitvoering heeft plaatsgevonden vanaf april 2021. Uitgenodigd zijn ICC-ers en leescoördinatoren van scholen in de gemeente Gilze-Rijen, Alphen-Chaam, Baarle-Nassau, Dongen, Oosterhout, Geertruidenberg en Drimmelen.

Ook tijdens de kick-off hadden we te maken met coronamaatregelen die een fysieke bijeenkomst niet toelieten, anders hadden we graag een hybride bijeenkomst gerealiseerd. Vanuit De Bussel in Oosterhout werd een livestream mogelijk gemaakt. Met de keuze voor een digitaal magazine kon deel 2 van het drieluik doorgang vinden zoals gepland. De teamwork bijeenkomsten op locatie leverden mooie projecten op en vragen om een vervolg. Doorlopende leerlijn PO-VO Onze intermediair is op uitnodiging van Kunstloc Brabant aangesloten bij een ontwerponderzoek doorlopende leerlijn PO-VO met de volgende onderzoeksvraag: ‘Hoe kan de leerling die van groep 8 naar klas 1 gaat, zélf zichtbaar maken wie zij/hij is, wat zij/hij belangrijk vindt en hoe zij/hij naar de wereld om zich heen kijkt, zodat de leraar van groep 8 zicht heeft op de ontwikkeling van deze leerling en de leraar van klas 1 zicht krijg wie de leerling is en wat hij/zij met zich meebrengt richting de school’ Het ontwerponderzoek is dus tweeledig: de overdracht vanuit de leerling en de borging voor het VO zodat het in beeld heeft wie het kind is wat binnenkomt. De leerling schept daarmee eigen inzicht in hoe/zij in de wereld staat, waardoor de VO school vanuit de leerling zelf kan weten wie de leerling is en waar hij/zij staat. Na een intensieve week met gesprekken en onderzoeken zijn alle bevindingen besproken en gedeeld.

Vanuit deze bevindingen is er een conceptvoorstel geschreven en wordt er in 2022 een pilot opgestart. Erfgoedproject ‘Wunderkammer’ Samen met Erfgoed Brabant, lokale partners en de basisscholen willen we een erfgoedproject realiseren vanuit het thema Wunderkammer. De Wunderkammers (ook wel rariteitenkabinetten genoemd) zijn de voorlopers van de musea die we nu kennen. Hiervoor heeft Cultuurplaats alle basisscholen binnen de ABG-gemeenten benaderd. Leerkrachten van De Brakken en St. Jozefschool uit Rijen zijn enthousiast aangesloten. In september zijn de eerste gesprekken gestart, waarbij de focus lag op het inventariseren van de wensen van de scholen. Binnen het thema Wunderkammer kunnen uiteenlopende onderwerpen, onderzoeksvragen en leerdoelen worden opgenomen. Denk aan onderwerpen als ‘verzamelen’, ‘elkaars mening of voorkeuren 29

accepteren’ of ‘verhalen achter voorwerpen’, maar ook onderzoeksvragen en leerdoelen als ‘Welke betekenis heeft een voorwerp voor iemand?’, ‘Hoe wordt een collectie samengesteld?’ en ‘Hoe weeg je af wat wel of niet tentoongesteld wordt?’. In 2022 gaan we verder met de ontwikkeling van dit erfgoedproject, waarbij we meer partners willen laten aanhaken. Het is de bedoeling dat het project uiteindelijk overdraagbaar is naar andere scholen.

30

CULTUURPLAATS NA SCHOOL

FOCUS OP EEN NIEUW BELEIDSPLAN BREDE SCHOOL

Bij het aantreden van de huidige Coördinator Brede School (2019) wordt het contact met de 9 basisscholen in de gemeente aangehaald en met hen van gedachten gewisseld over ervaringen en visies op de Brede School. Er wordt gekeken naar de organisatie van Brede School activiteiten in naburige gemeenten (Heusden, Halderberge en Drimmelen) en bij verschillende culturele aanbieders met ervaring in de gemeente Gilze en Rijen input verzameld. Eerdere evaluaties van collega’s worden tegen het licht gehouden. In januari 2020 zijn deze bevindingen in een uitgebreid verslag gebundeld. Wanneer hier behoefte aan was, is het contact tussen de coördinator en de scholen geïntensiveerd. Ondersteuning door de Coördinator Brede School werkt het best wanneer de lijntjes kort zijn en gewerkt wordt aan gemeenschappelijk gestelde doelen. Op deze manier wordt enthousiasme en inspiratie aangewakkerd, waardoor kans op succes en het ontstaan van een vliegwieleffect toeneemt. Dit heeft de praktijk ook uitgewezen. Waar in 2019 in eerste instantie slechts 3 scholen gebruik maakten van de Brede School subsidie regeling, vroegen uiteindelijk alle 9 scholen subsidie aan voor het schooljaar 2019-2020.

Dit is mede te danken aan de sturing op perspectieven en mogelijkheden (‘positieve flow’), het betrekken van aanvullende professionele (kunst-)educatieve partijen en ondersteuning op maat door de Coördinator Brede School. Ook voor de Brede School geldt helaas, dat de corona crisis flink roet in het eten heeft gegooid in 2021. Gezamenlijke plannen en acties, soms nog pril en waarvan we de eerste hoopvolle uitkomsten zagen, kwamen stil te liggen. Maar ondanks de grote onzekerheden omtrent corona maatregelen, prioritering en personeelsverloop op een aantal scholen, werden voor het schooljaar 2020-2021 alsnog door 6 van de 9 scholen Brede School gelden aangevraagd. Hieruit kunnen we opmaken dat de meerwaarde van het Brede School concept nog altijd wordt onderschreven. Dit wordt overigens ook op die manier met de coördinator gecommuniceerd door de scholen.

In het schooljaar 2020 - 2021 werd nog gewerkt volgens het meerjarenbeleidsplan, Brede School Gilze Rijen in Ontwikkeling 2017 - 2020. De Coördinator Brede School stimuleert en ondersteunt hierin verrijkende naschoolse culturele activiteiten binnen het Brede School concept. Deze activiteiten zijn in onze gemeente ook wel bekend onder naam Art’SCool. T.b.v. toekomstig Brede School beleid zijn in 2021 door Coördinator Brede School en de Beleidsmedewerker bij de gemeente, Ranko Coninx met 8 van de 9 schoolleidingen, inventariserende gesprekken gevoerd. Met de aanbevelingen van de scholen hebben we een gedragen verbeteringsslag kunnen maken in het beleid en dan vooral in de aanpak en inhoudelijke kant van de aanvraag: door in te zoomen op de ontwikkeling aspectenwelbevinden, brede leren, samenwerking en verbinding; en deze als uitgangspunt te gebruiken, komt er meer ruimte voor flexibiliteit en maatwerk. We hebben geconstateerd dat elke school verschilt ten opzichte van de ander. En we zien dit als kans. Er moet ruimte zijn voor scholen om zich te onderscheiden en profileren vanuit individuele visie, identiteit en thema(‘s). Dit vergroot tevens de diversiteit van het onderwijsaanbod in de hele gemeente. De meerjarige regeling voor cultuureducatie in Nederland, Cultuureducatie met Kwaliteit 2021-2024 (CMK3) is er extra aandacht voor kansengelijkheid.

En dit is precies het aandachtsgebied van waaruit de Brede School is ontstaan. Op basis van de voor Brabant specifiek geformuleerde uitdagingen rond kansengelijkheid, wordt ten doel gesteld dat in 2024: • er een sterkere samenhang en doorstroom is tussen binnen- en buitenschoolse activiteiten, in het bijzonder voor leerlingen uit kansarme gezinnen; • de samenhang tussen de culturele infrastructuur van de stad en omliggende gemeenten is versterkt; • het aangeboden cultuuraanbod is verbreed, zodat iedere leerling zijn leefwereld kan herkennen, zowel in de binnen- als buitenschoolse cultuur- activiteiten. 31

We zoeken in het nieuwe Brede School beleid daarom nog nadrukkelijker de verbinding met deomgeving van de school gericht op een doorlopende leerlijn op- en na school. Met extra aandacht voor eventuele achterstanden, waar we met breed, actueel en relevant aanbod op kunnen reageren. Zaak is wel om de overlap OP school en NA school op gebied van de subsidieregeling Brede School (middelen) gescheiden te houden. Dit is overigens ook een vereiste vanuit CMK3. Er zal in de Brede School subsidie aanvraag daarom aandachtiger getoetst gaan worden op Brede School criteria, ook in samenspraak met de Brede School Coördinator. Echter wanneer de subsidie aanvraag met aandacht tot stand komt, wordt de kans van slagen groter en het eigenaarschap van de school aangemoedigd. Het stimuleert een proactieve houding vanuit ieders rol. Daarnaast blijft de mogelijkheid om naschoolse culturele activiteiten, bijvoorbeeld in de Art’SCool- vorm te programmeren, bestaan. De planning kan hierin flexibel zijn (geen vast blokken schema). Zodat de mogelijkheid bestaat een Brede School activiteit te doen waarbij frequentie en tijdstip geen obstakel vormen. De nieuwe aanpak in het beleidsstuk BREDE SCHOOL VISIE, BELEID & AANPAK GILZE EN RIJEN 2021 is afgestemd met de scholen waarmee we de gesprekken hebben gevoerd en zij staan achter de gemaakte keuzes.

Er komt een evaluatie moment na 4 jaar: medio 2025 wordt opnieuw bekeken of het nog voldoet aan de wensen van de betrokkenen. Voor het schooljaar 2021-2022 zijn door 5 van de 9 scholen subsidiegelden aangevraagd. Hierbij moet wederom worden opgemerkt dat de daling in aanvragen alles te maken heeft met onzekerheid rondom de coronacrisis en de gevolgen hiervan; denk bijvoorbeeld aan (leer) achterstanden. Dit maakt, dat het voor scholen helaas zeer moeilijk is gebleken een gedegen voorbereid Brede School programma uit te zetten. We hebben echter goede hoop de ingezette weg omhoog voort te zetten voor het schooljaar 2022-2023.

32

Cultuurplaats in de vrije tijd KIJKEN NAAR WAT WEL MOGELIJK IS

Een-op-een advies of doorverwijzing Cultuurplaats krijgt geregeld vragen van inwoners of lokale organisaties over kunst- en cultuureducatie. Wij proberen die vragen zo goed mogelijk te beantwoorden en/of te koppelen aan bestaand aanbod. Is dat aanbod er niet? Dan bekijken we of dat aanbod bij een lokale partij of een partij van buiten te realiseren is. Als dat niet lukt, dan bekijken we of het haalbaar is om zelf een activiteit of project hiervoor op te zetten. Enkele voorbeelden: •

Via onze collega’s van VIPvoorelkaar kwamen we in contact met een inwoonster van Rijen die door een lichamelijke beperking in een rolstoel zit. Zij wilde graag rolstoeldansen. Lokaal waren er geen mogelijkheden en er was te weinig animo bij andere inwoners om daar een eigen activiteit voor op te starten. We vonden voor haar een vereniging uit Oosterhout die wekelijks repeteert bij camping ’t Haasje.

•

Kinderdagverblijf De Muzerij zocht inspiratie en kunstvakdocenten voor een ‘kunstweek’ in de Meivakantie voor de kinderen van de opvang. We hebben ze gewezen op het aanbod van zelfstandige kunstdocenten en andere culturele ondernemers op onze website en daarnaast nog enkele suggesties voorgelegd.

•

Voor Verse Helden uit Gilze hebben we geholpen met het vinden van een jonge lokale DJ voor een online muziekevent dat zij organiseerden en we hebben ze in contact gebracht met een muziekdocent uit Rijen die ook een eigen muziekopnamestudio heeft, zodat Verse Helden weer een nieuwe bron heeft voor nieuw zang- en muziektalent.

Maand van de amateurkunst (ikToon) / Campagne: Wat ga jij doen in het nieuwe seizoen? In samenwerking met culturele verenigingen en aanbieders kunsteducatie Thema’s: ontdekken, amateurkunst, podium bieden en verbinden Net als in 2020 konden verenigingen in de maanden maart, april en mei niet repeteren en waren de locaties voor hun uitvoeringen in juni niet voor groot publiek toegankelijk. Wederom werden er activiteiten geannuleerd. Daardoor was er opnieuw geen inhoud voor de jaarlijkse krant ‘Gilze en Rijen toont’ met daarin alles wat op het gebeid van amateurkunst plaatsvindt in juni. Daarom hebben we er ook in 2021 voor gekozen om culturele verenigingen en aanbieders van kunsteducatie een ‘podium’ te bieden middels een dubbele pagina in Weekblad Gilze en Rijen. En net als in 2020 werd deze gepubliceerd in de laatste week van augustus, vlak voor de start van het nieuwe culturele seizoen. Deze campagne hebben we verder ondersteund met een social media advertising en een spandoek boven de gevel van CC de Boodschap. Door een fout bij het mediabedrijf zijn de driehoeksborden rond de lantaarnpalen niet geplaatst. Elk jaar een nieuw kunstwerk In samenwerking met de gemeente Gilze en Rijen en Stichting Kunst in de gemeente. Thema’s: cultuurparticipatie en verbinding Voor de derde keer werd er een verkiezing gehouden voor een nieuw kunstwerk op de wisselsokkel in Rijen.

Voor deze editie heeft Cultuurplaats interviews afgenomen met de zes genomineerde kunstenaars. Deze interviews zijn in de periode waarin de inwoners online konden stemmen op hun favoriet, op een dubbele pagina geplaats in Weekblad Gilze en Rijen. Video’s met een korte pitch werden vertoond op HalloGilzeRijen en via onze social mediakanalen. Uiteindelijk kwam beeldend kunstenaar Adriaan Seelen uit Rijen voor de tweede keer als winnaar uit de bus.

33

Stageproject ‘Beat Battle Brabant’ In samenwerking met drie stagiaires Yuverta MBO (voorheen Helicon) uit Tilburg Thema’s: (online)podium bieden, cultuurparticipatie en talentontwikkeling We hebben voor een periode van drie maanden drie stagiaires van de opleiding Stad & Mens onder onze hoeden gehad. Vanwege het advies om zoveel mogelijk thuis te werken, moesten de MBO-studenten deze stage thuis volbrengen. Samen bedachten ze om een online wedstrijd te organiseren, waarbij jongeren zelf een beat konden componeren met behulp van een app. Alle communicatie rondom Beat Battle Brabant verliep via Instagram en het speciaal daarvoor aangemaakt account. Er werd gebruik gemaakt van een publieksjury en een professional: rapper Zeno uit Rijen. Project met muziekverenigingen ABG-gemeenten In samenwerking met muziekverenigingen Alphen-Chaam, Baarle-Nassau en Gilze en Rijen Thema’s: Cultuurparticipatie, kennismaken, talentontwikkeling, een podium bieden en samenwerking. De betrokken muziekverenigingen gaven aan pas in 2022 weer te willen kijken naar mogelijkheden om dit project te herstarten. Daarom heeft Cultuurplaats ze in december een uitnodiging gestuurd voor een eerste online overleg in januari 2022. Tech-Doe-Dag In samenwerking met Theek 5 Thema’s: educatie, kennismaken, kansengelijkheid Na drie jaar hebben we weer een Tech-Doe-Dag kunnen organiseren in De Boodschap.

Op deze dag konden kinderen tussen de 6 en 12 jaar workshops volgen op het snijvlak van techniek, mediawijsheid en creativiteit. Deze editie was vanwege corona enigszins aangepast. Zo waren ouders niet welkom en was er geen vrije inloop. In plaats daarvan ontvingen we de kinderen in twee sessies. In elke sessie was er plaats voor 75 kinderen. Binnen elke sessie konden de kinderen uit een combinatie van twee workshops kiezen. Tijdens zo’n sessie werd er dan gerouleerd tussen de workshops. Voor 2022 staat er een editie gepland voor in De Schakel. Kunstweek Gilze en Rijen In samenwerking met vrijwilligers, lokale kunstenaars, culturele verenigingen, Theek 5 en ondernemers. Thema’s: Kunsteducatie, cultuurparticipatie en verbinding Het was even spannend of Kunstweek Gilze en Rijen in 2021 door nieuwe coronamaatregelen kon doorgaan. Door te controleren op de QR-code, het dragen van mondkapjes en in acht neming van de 34

1,5 meter afstand, was het mogelijk. Het thema was ‘Op verhaal komen’ ofwel even op adem komen na een heftige gebeurtenis. Zo werd de Kunstweek ook door veel bezoekers ervaren. Tussen de lockdowns door even een kans om te genieten van kunst. De kunstweek werd afgetrapt met een kunstcafé in het nieuwe dorpscafé ‘Bij Baans‘ in Molenschot. Het was een goedbezochte activiteit die buiten spectaculair werd geopend door vuurvreters en daarna binnen werd voortgezet met Spoken Word-artiesten en live muziek. Tijdens deze kunstweek kon eindelijk de lezing over Marius de Leeuw plaatsvinden. Deze lezing, naar aanleiding van de restauratie van zijn muurschildering in het gemeentehuis, stond al voor 2020 op het programma. Hiervoor was kunsthistorica Johanna Jacobs gevraagd, omdat zij veel kennis heeft over kunst uit de Wederopbouwperiode. Na de lezing kregen de bezoekers kans om de gerestaureerde muurschildering zelf op de 1e etage te gaan bekijken. Bibliotheek Theek 5 organiseerde in Gilze een kindercollege met als titel ‘Kan een heks ook kunst maken?’. Hiervoor was cultureel ondernemer Els Dikmans uit Gilze gevraagd. De leden van Fotoclub Silhouet exposeerde het eerste weekend in cultureel centrum De Schakel en De Steenfabriek was twee weekenden het decor voor de expositie van elf Brabantse kunstenaars die zijn aangesloten bij stichting KuBra.

De laatste zondag stond in het teken van de open atelierroute. Normaal doen er ca. twaalf kunstenaars mee, maar dit jaar hadden veertig deelnemers zich aangemeld! Verdeeld over twintig locaties in Gilze, Rijen en Molenschot. Het mooiste van deze editie was dat er ook nieuw talent uit de gemeente meedeed. Jonge kunstenaars die in de gemeente zijn geboren en/of opgegroeid, zoals Raf Hermens (Rijen), Lotte van Gageldonk (Rijen) en Robin van Leijsen (Molenschot). Alle deelnemers waren na afloop enthousiast over de aanloop en reacties van het publiek. De expositie met werken van het project Kunstkameraden in het nieuwe schoolgebouw van De Wildschut en de pubquiz met vragen over kunst en cultuur in café De Heeren van Rijen konden op het laatste moment helaas niet doorgaan, maar hopen we op een later moment in te kunnen halen. Dat geldt ook voor het vertonen van de korte film Elegy over Ali, de jonge asielzoeker uit het AZC in Gilze, die in de zomer van 2020 een einde maakte aan zijn leven.

35

Film die je raakt! In samenwerking met VIPvoorelkaar en CCGR Thema’s: cultuurparticipatie, verbinding en zinnige dagbesteding In de maanden dat het volgens de coronamaatregelen kon, vertoonden we elke tweede zondag van de maand een film. Dit doen we naar aanleiding van de bevindingen van VIPvoorelkaar die ontdekte dat er in Rijen inwoners zijn voor wie de zondag lang duurt, omdat ze geen bezoek krijgen of weinig familie en vrienden hebben. Het aantal bezoekers is redelijk constant en we zien dan ook geregeld dezelfde mensen terugkomen. De films worden zorgvuldig geselecteerd. We vragen inwoners om suggesties en we kijken goed of films niet onlangs of binnenkort op televisie of via Netflex worden uitgezonden. Elk film draait om een verhaal dat mensen emotioneel kan raken. Als we vermoeden dat een film heftige reacties kan opleveren, dan wordt er iemand van het dorpsteam gevraagd om na afloop aanwezig te zijn. Zo kunnen bezoekers, als zij dat wensen, over een voor hen gevoelig onderwerp in gesprek gaan. Jeugdfonds Cultuur Brabant In samenwerking met afdeling Sociaal Domein gemeente, Jeugdfonds Sport en Stichting Leergeld Thema’s: cultuurparticipatie, drempelverlaging en verbinding Cultuurplaats vervult de rol van de lokale relatiebeheerder voor het Jeugdfonds Cultuur. Daarnaast zijn we ook intermediair en kunnen daardoor aanvragen indienen.

Ook bij het aantal aanvragen voor het Jeugdfonds Cultuur zag je de invloed van de coronamaatregelen. Omdat veel activiteiten en lessen niet doorgingen, was er vanuit ouders waarschijnlijk minder animo om kinderen aan te melden. Uit de cijfers van het Jeugdfonds Cultuur Brabant bleek dat dit provincie breed de teneur was. Voor de uitvoering werken we nauw samen met Imke van der Schoot, beleidsadviseur van de gemeente die armoedebestrijding in haar takenpakket heeft, Cor Zijlmans, de lokale relatiebeheerder voor het Jeugdfonds Sport en de regionale afdeling van Stichting Leergeld.

36

Cultuurcoach sociaal domein De Cultuurcoach Sociaal Domein is een professionele verbinder en aanjager, beschikbaar voor inwoners en (in)formele organisaties in de gemeente. Hij/zij kan snel op reageren urgente vragen, waarbij empowerment en verbinding d.m.v. kunst-/cultuurparticipatie en -educatie altijd het uitgangspunt vormt. De Cultuurcoach verbindt om zelfredzaamheid en participatie in de samenleving te bevorderen. De functie startte in Gilze en Rijen in de tweede helft van 2019. Michiel van der Zanden geeft invulling aan deze rol. Rijen-Zuid en het Gezelschapshuis. Wijkparticipatie en artistieke acties. In samenwerking met woningstichting Leystromen, bewoners Rijen - Zuid, Gemeente Gilze - Rijen, Maatschappelijke partners Gilze en Rijen Thema’s: Wijkontwikkeling, Samenwerken en Ontmoeten, Community Art, Cultuurparticipatie, Sociaal Domein > Samen maken De Cultuurcoach is sinds augustus 2019, op verzoek van de Participatieconsulent van wooncorporatie Leystromen actief in Rijen-Zuid, ook wel bekend als de ‘Militaire Wijk’. Leystromen heeft daar, in het kader van de

aanstaande vernieuwing en bevordering van de cohesie binnen de wijk, een woning beschikbaar gesteld als inloophuis - liefkozend omgedoopt tot ‘Gezelschapshuis’. Vanaf deze eerste ontmoeting draagt de Cultuurcoach regelmatig bij aan culturele en participatieve acties in de wijk. Denk bijvoorbeeld aan deelname aan de Kunstroute in 2019 en een placemaking project in 2020. In de eerste helft van 2021, werkt de Cultuurcoach samen met een kwetsbare jongere uit de wijk, een fotografie initiatief verder uit. Ze maken ‘fotowandelingen’ met analoge camera’s. Verderop in het jaar maakt de Cultuurcoach samen met wijkbewoners een korte documentaire waarbij de ene wijkbewoner de andere wijkbewoner interviewt over de levenslijn van Rijen-Zuid. Er wordt ook verder gewerkt aan een kunstuiting in de voortuin van het Gezelschapshuis wat inmiddels verhuisd is naar de Karel Doormanstraat. Ondanks de beperkende corona maatregelen, weten de bewoners die het Gezelschapshuis leiden, steeds successen te boeken met activiteiten voor- en door de wijk. De Halloween route bijvoorbeeld, welke goed bezocht wordt, ook door kinderen van buiten Rijen-Zuid.

37

In samenspraak met o.a. de Participatie consulent van Leystromen, worden steeds nieuwe vraaggestuurde activiteiten of projecten geïnitieerd. Vanaf 2021 werkt de Cultuurcoach samen met Ilse van Dongen, verhalenmaker bij Leystromen: een nieuwe toevoeging aan het Team Wijkvernieuwing. Dat Leystromen investeert in een dergelijke rol, bevestigt de meerwaarde die zij zien in cultuurparticipatie. De verhalenmaker is voor de Cultuurcoach dan ook een zeer welkome partner om nog duurzamer met Rijen-Zuid aan de slag te gaan. Samen met Leystromen wordt gezamenlijk de wens uitgesproken, om Community Art een rol te geven in verbetering van de wijk. Er wordt een begonnen met de formulering van een project: Community Art in Rijen-Zuid. Het projectplan ligt inmiddels klaar en in 2022 zal dit project daadwerkelijk uitgevoerd gaan worden, parallel aan de wijkvernieuwing. > Gekantelde Buurt Bijeenkomsten Op initiatief van Gemeente Gilze-Rijen en wooncorporatie Leystromen vonden in 2021 verschillende zogenaamde Gekantelde Buurt Bijeenkomsten plaats, waaraan de Cultuurcoach ook heeft bijgedragen. Het doel van dit traject was te kijken hoe maatschappelijke partners betrokken bij Rijen-Zuid, de samenwerking in, en met de wijk, kunnen verbeteren.