Bijlage 6 - Ontwerpbestemmingsplan Stationsomgeving Rijen - Bijlagen bij de regels
Tekst van het document
Bijlagen bij de regels Stationsomgeving Rijen
ontwerp bestemmingsplan Stationsomgeving Rijen Gemeente Gilze en Rijen Projectnummer 0463838
Inhoudsopgave
blad 3 van 462
Bijlagen bij de regels
3
Bijlage 1
Staat van Bedrijfsactiviteiten
5
Bijlage 2
Lijst van vrije beroepen
9
Bijlage 3
Dove gevels
11
Bijlage 4
Alternatieve maatregelen
15
Bijlage 5
Cultuurhistorische panden en objecten in Rijen
23
Ruimte - Antea Nederland B.V.
ontwerp bestemmingsplan Stationsomgeving Rijen Gemeente Gilze en Rijen Projectnummer 0463838
blad 4 van 462
Ruimte - Antea Nederland B.V.
ontwerp bestemmingsplan Stationsomgeving Rijen Gemeente Gilze en Rijen Projectnummer 0463838
Bijlage 1
blad 5 van 462
Staat van Bedrijfsactiviteiten
Ruimte - Antea Nederland B.V.
Staat van bedrijfsactiviteiten categorie 1 en 2
SVB02-0252116-01A
SBI-1993 SBI-2008 VOLGNR OMSCHRIJVING
RISICO
01
01
-
LANDBOUW EN DIENSTVERLENING T.B.V. DE LANDBOUW
014
016
0
Dienstverlening t.b.v. de landbouw:
CATEGORIE
014
016
2
- algemeen (o.a. loonbedrijven): b.o.<= 500 m²
014
016
4
- plantsoenendiensten en hoveniersbedrijven: b.o. <= 500 m²
2
0142
0162
KI-stations
2
15
10, 11
-
VERVAARDIGING VAN VOEDINGSMIDDELEN EN DRANKEN
1552
1052
0
Consumptie-ijsfabrieken:
1552
1052
2
- consumptie-ijsfabrieken: p.o. <= 200 m²
1581
1071
0
Broodfabrieken, brood- en banketbakkerijen:
1581
1071
1
- v.c. < 7500 kg meel/week, bij gebruik van charge-ovens
2
1584
10821
0
1584
10821
3
Verwerking cacaobonen en vervaardiging chocolade- en suikerwerk: - cacao- en chocoladefabrieken vervaardigen van chocoladewerken met p.o. <= 200 m²
2
6
- suikerwerkfabrieken zonder suiker branden: p.o. <= 200 m²
2
0
Vervaardiging van ethylalcohol door gisting: 2
-
Vervaardiging van wijn, cider e.d. VERVAARDIGING VAN KLEDING; BEREIDEN EN VERVEN VAN BONT
2
1584
10821 110102 1592 1593 t/m 1102 t/m 1595 1104 18
14
182
141
2
2
20
16
-
Vervaardiging van kleding en -toebehoren (excl. van leer) HOUTINDUSTRIE EN VERVAARDIGING ARTIKELEN VAN HOUT, RIET, KURK E.D.
2010.2
16102
0
Houtconserveringsbedrijven:
205
162902
2
22
58
-
Kurkwaren-, riet- en vlechtwerkfabrieken UITGEVERIJEN, DRUKKERIJEN EN REPRODUKTIE VAN OPGENOMEN MEDIA
221
581
Uitgeverijen (kantoren)
1
2222.6
18129
Kleine drukkerijen en kopieerinrichtingen
2
2223
1814
A
Grafische afwerking
1
2223
1814
B
2224
1813
Binderijen
2
Grafische reproduktie en zetten
2
2225
1814
Overige grafische aktiviteiten
2
223
182
Reproduktiebedrijven opgenomen media
1
24
20
-
VERVAARDIGING VAN CHEMISCHE PRODUKTEN
2442
2120
0
Farmaceutische produktenfabrieken:
2442
2120
2
26
23
-
- verbandmiddelenfabrieken VERVAARDIGING VAN GLAS, AARDEWERK, CEMENT-, KALK- EN GIPSPRODUKTEN
262, 263 232, 234
0
Aardewerkfabrieken:
262, 263 232, 234
1
- vermogen elektrische ovens totaal < 40 kW
30
26, 28, 33
-
VERVAARDIGING VAN KANTOORMACHINES EN COMPUTERS
30
26, 28, 33
A
2
31
26, 27, 33
-
Kantoormachines- en computerfabrieken incl. reparatie VERVAARDIGING VAN OVER. ELEKTR. MACHINES, APPARATEN EN BENODIGDH.
316
293
2
33
26, 32, 33
-
33
26, 32, 33
A
Elektrotechnische industrie n.e.g. VERVAARDIGING VAN MEDISCHE EN OPTISCHE APPARATEN EN INSTRUMENTEN Fabrieken voor medische en optische apparaten en instrumenten e.d. incl. reparatie
36
31
-
VERVAARDIGING VAN MEUBELS EN OVERIGE GOEDEREN N.E.G.
361
9524
2
362
321
2
2
2
Meubelstoffeerderijen b.o. < 200 m²
1
Fabricage van munten, sieraden e.d.
2
363
322
Muziekinstrumentenfabrieken
2
3663.1
32991
Sociale werkvoorziening
2
Pagina 1 van 3
Staat van bedrijfsactiviteiten categorie 1 en 2
SVB02-0252116-01A
SBI-1993 SBI-2008 VOLGNR OMSCHRIJVING
40
35
RISICO
-
PRODUKTIE EN DISTRIB. VAN STROOM, AARDGAS, STOOM EN WARM WATER Elektriciteitsdistributiebedrijven, met transformatorvermogen:
CATEGORIE
40
35
C0
40
35
C1
- < 10 MVA
40
35
D0
Gasdistributiebedrijven:
40
35
D3
- gas: reduceer-, compressor-, meet- en regelinst. Cat. A
1
40
35
D4
- gasdrukregel- en meetruimten (kasten en gebouwen), cat. B en C
2
40
35
E0
Warmtevoorzieningsinstallaties, gasgestookt:
2
40
35
E2
- blokverwarming
41
36
-
WINNING EN DISTRIBUTIE VAN WATER
41
36
B0
Waterdistributiebedrijven met pompvermogen:
41
36
B1
- < 1 MW
2
2
45
41, 42, 43
-
BOUWNIJVERHEID
45
41, 42, 43
3
50
45, 47
-
- aannemersbedrijven met werkplaats: b.o.< 1000 m² HANDEL/REPARATIE VAN AUTO'S, MOTORFIETSEN; BENZINESERVICESTATIONS
501, 502, 504 451, 452, 454 5020.4
45204
5020.5
45205
B
2
Handel in auto's en motorfietsen, reparatie- en servicebedrijven
2
Autobeklederijen
1
Autowasserijen
2
503, 504 453
Handel in auto- en motorfietsonderdelen en -accessoires
2
505
473
0
Benzineservisestations:
505
473
3
- zonder LPG
51
46
-
GROOTHANDEL EN HANDELSBEMIDDELING
511
461
Handelsbemiddeling (kantoren)
1
5122
4622
Grth in bloemen en planten
2
2
5134
4634
Grth in dranken
2
5135
4635
Grth in tabaksprodukten
2
5136
4636
Grth in suiker, chocolade en suikerwerk
2
5137
4637
Grth in koffie, thee, cacao en specerijen
2
5138, 51394638, 4639
Grth in overige voedings- en genotmiddelen
2
514
464, 46733
Grth in overige consumentenartikelen
2
5148.7
46499
0
Grth in vuurwerk en munitie:
5148.7
46499
1
- consumentenvuurwerk, verpakt, opslag < 10 ton
5148.7
46499
5
- munitie
5153
4673
0
Grth in hout en bouwmaterialen:
5153
4673
2
- algemeen: b.o. <= 2000 m²
5153.4
46735
4
zand en grind:
5153.4
46735
6
- algemeen: b.o. <= 200 m²
5154
4674
0
Grth in ijzer- en metaalwaren en verwarmingsapparatuur:
5154
4674
2
5155.2
46752
Grth in kunstmeststoffen Grth in overige intermediaire goederen
5156
4676
518
466
519
466, 469
52
47
527
952
55
55
5552
0
2 2 2 2
- algemeen: b.o. < = 2.000 m²
2 R
2 2
Grth in machines en apparaten: Overige grth (bedrijfsmeubels, emballage, vakbenodigdheden e.d.
-
V
2
DETAILHANDEL EN REPARATIE T.B.V. PARTICULIEREN Reparatie t.b.v. particulieren (excl. auto's en motorfietsen)
1
-
LOGIES-, MAALTIJDEN- EN DRANKENVERSTREKKING
562
Cateringbedrijven
60
49
-
VERVOER OVER LAND
6022
493
Taxibedrijven
2
603
495
Pomp- en compressorstations van pijpleidingen
2
2
Pagina 2 van 3
Staat van bedrijfsactiviteiten categorie 1 en 2
SVB02-0252116-01A
SBI-1993 SBI-2008 VOLGNR OMSCHRIJVING
RISICO
CATEGORIE
63
52
-
DIENSTVERLENING T.B.V. HET VERVOER
6311.2
52242
0
Laad-, los- en overslagbedrijven t.b.v. binnenvaart:
6312
52109
B
Opslaggebouwen (verhuur opslagruimte)
2
6321
5221
1
Autoparkeerterreinen, parkeergarages
2
64
53
-
POST EN TELECOMMUNICATIE
641
531, 532
Post- en koeriersdiensten
2
642
61
A
1
-
Telecommunicatiebedrijven VERHUUR VAN TRANSPORTMIDDELEN, MACHINES, ANDERE ROERENDE GOEDEREN
71
77
711
7711
Personenautoverhuurbedrijven
2
714
772
Verhuurbedrijven voor roerende goederen n.e.g.
2
72
62
-
COMPUTERSERVICE- EN INFORMATIETECHNOLOGIE
72
62
A
Computerservice- en informatietechnologie-bureau's e.d.
1
72
58, 63
B
Datacentra
2
73
72
-
SPEUR- EN ONTWIKKELINGSWERK
731
721
Natuurwetenschappelijk speur- en ontwikkelingswerk
74
722 63, 69tm71, 73, 74, 77, 78, 80tm82
Maatschappij- en geesteswetenschappelijk onderzoek
7481.3
74203
90
37, 38, 39
-
9001
3700
B
rioolgemalen
732
-
2
382
A0
382
A7
- verwerking fotochemisch en galvano-afval
93
96
-
OVERIGE DIENSTVERLENING
A
Wasverzendinrichtingen
96012
Chemische wasserijen en ververijen
risico (Besluit externe veiligheid inrichtingen mogelijk van toepassing)
V
vuurwerkbesluit van toepassing
o.c.
opslagcapaciteit
p.c.
productiecapaciteit
p.o.
productieoppervlak
b.o.
bedrijfsoppervlak
v.c.
verwerkingscapaciteit
R R
2 2 2
Gebruikte afkortingen R
2
MILIEUDIENSTVERLENING
9002.2
96013
1
Foto- en filmontwikkelcentrales
9002.2
9301.2
2
OVERIGE ZAKELIJKE DIENSTVERLENING
Afvalverwerkingsbedrijven:
9301.3
R
Pagina 3 van 3
ontwerp bestemmingsplan Stationsomgeving Rijen Gemeente Gilze en Rijen Projectnummer 0463838
Bijlage 2
blad 9 van 462
Lijst van vrije beroepen
Ruimte - Antea Nederland B.V.
ontwerp bestemmingsplan Stationsomgeving Rijen Gemeente Gilze en Rijen Projectnummer 0463838
Bijlage 3
blad 11 van 462
Dove gevels
Ruimte - Antea Nederland B.V.
ontwerp bestemmingsplan Stationsomgeving Rijen Gemeente Gilze en Rijen Projectnummer 0463838
Bijlage 4
blad 15 van 462
Alternatieve maatregelen
Ruimte - Antea Nederland B.V.
ontwerp bestemmingsplan Stationsomgeving Rijen Gemeente Gilze en Rijen Projectnummer 0463838
blad 22 van 462
Ruimte - Antea Nederland B.V.
ontwerp bestemmingsplan Stationsomgeving Rijen Gemeente Gilze en Rijen Projectnummer 0463838
Bijlage 5
blad 23 van 462
Cultuurhistorische panden en objecten in Rijen
Ruimte - Antea Nederland B.V.
Cultuurhistorische panden en objecten in Rijen ± 1875-2000
Inhoudsopgave Annie Romeinplein Atalanta Atalanta Atalanta Atalanta Atalanta Atalanta Atalanta Atalanta Atalanta Atalanta Atalanta Bernhardstraat Bernhardstraat Breebroek Burgemeester Sweensplein Burgemeester Sweensplein Burgemeester Sweensplein Burgemeester Sweensplein Burgemeester Sweensplein Burgemeester Sweensplein Burgemeester Sweensplein Burgemeester Sweensplein Burgemeester Sweensplein Burgemeester Sweensplein Burgemeester Sweensplein Burgemeester Sweensplein Burgemeester Sweensplein Burgemeester Sweensplein Burgemeester Sweensplein Burgemeester Sweensplein Burgemeester Sweensplein Dongenseweg Dongenseweg Dongenseweg Dongenseweg van Glabbeekstraat van Glabbeekstraat van Glabbeekstraat van Glabbeekstraat van Glabbeekstraat van Glabbeekstraat van Goghstraat Haanbergseweg Haanbergseweg Haanbergseweg Heistraat Heistraat
7 15 17 27 31 39 45 47 28 44 76 78 9 11 7 1 3 5 25 31 33 35 37 39 2 4 6 24 30 34 36 38 1 5 9 11 15 4 6 8 10 12 25 47 65 71 3 5 en 5 A
bl Heistraat Heistraat Heistraat Heistraat Heistraat Heistraat Heistraat Heistraat Heistraat Heistraat van Hogendorpstraat van Hogendorpstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat
Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat
17 2 en 2 A 10 12 14 30 32 38 48 50 4 6 5 9 13 15 23 25 35 37 39 41 55 59 61 63 67 71 73 77 81 85 en 87 ongenummerd (schoorsteen achter 87A ) 101 103 111 117 125 129 131 133 141 153 159 4 12
Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Hoofdstraat Julianastraat Julianastraat Julianastraat Julianastraat Julianastraat Julianastraat Julianastraat Julianastraat Kennedylaan Kennedylaan Kennedylaan Kennedylaan Kloosterstraat Kloosterstraat Kloosterstraat Kloosterstraat Laagstraat Laagstraat Laagstraat Laagstraat Laagstraat Laagstraat Marga Klompélaan Marga Klompélaan Marga Klompélaan Marga Klompélaan Marga Klompélaan Margrietstraat Margrietstraat Margrietstraat Marijkestraat Marijkestraat Marijkestraat Mary Zeldenrustlaan Mary Zeldenrustlaan Mary Zeldenrustlaan
24 Mgr. Nolenstraat 26 Nassaulaan 32 Parallelweg 34 Parallelweg 38 Parallelweg 40 Pastoor Gillisstraat 58 Pastoor Gillisstraat 60 70 en 70 A Pastoor Gillisstraat 76 Pastoor 82 GGGillisstraat 96 Pastoor Gillisstraat 110 Pastoor Gillisstraat 112 Pastoor Gillisstraat 120 Pastoor Gillisstraat 148 Pastoor Gillisstraat 168 A Pastoor Gillisstraat 170 Pastoor Gillisstraat 97 Pastoor Gillisstraat 99 Pastoor Gillisstraat 8 Pastoor Gillisstraat 34 . Past. Oomenstraat 38 Past. Oomenstraat 50 Past. Oomenstraat 82 Past. Oomenstraat 118 Past. Oomenstraat 1 Past. Oomenstraat 11 Past. Oomenstraat 17 Past. Oomenstraat 23 Past. Oomenstraat 14 Past. Oomenstraat 16 Pius X straat 18 Raadhuisplein 20 Raadhuisplein 1 en 3 (zie ook Stationsplein 5) Rijksweg Rijksweg 40 Rijksweg 42 Rijksweg 52 Rosa Manusstraat 54 Statenlaan 100 Stationsplein 21 Stationsplein 12 Stationsplein 14 Stationsplein 18 Stationsstraat 26 Stationsstraat 9 2 Stationsstraat 40 Stationsstraat 30 Stationsstraat 34 Stationsstraat 36 Stationsstraat 26 Stationsstraat 30 Stationsstraat 52
1 62 6 16 38 1 ongenummerd schoorsteen voor nr. 7a 9 en 11 17 19 8 16 20 22 24 28 36 38 46 23 25 33 35 37 6 12 14 16 32 2 1 41 101 103 105 107 1 20 1, 1 A en 2 4 5 6 1 5 (zie ook Laagstraat 1 en 3) 7 9 15 17 en 19 2 4 6
Stationsstraat Stationsstraat Stationsstraat Stationsstraat Stationsstraat Stationsstraat Stedenbaan Tuinstraat Tuinstraat Tuinstraat Tuinstraat Tuinstraat Tuinstraat Tuinstraat Tuinstraat Tuinstraat Tuinstraat Tuinstraat Tuinstraat Tuinstraat Tuinstraat Tuinstraat Tuinstraat Tuinstraat Tuinstraat Tuinstraat Tuinstraat Wethouder Noijhof Wethouder Noijhof Wethouder Noijhof Wethouder Noijhof Wethouder Noijhof Wethouder Noijhof Wethouder Noijhof Wethouder Noijhof Wethouder Noijhof Wethouder Noijhof Wethouder Noijhof Wethouder Noijhof Wethouder Noijhof Wethouder Noijhof Wethouder Noijhof Wolfweidelaan Wouwerbroek
8 44 54 56 58 100 11 15 17 19 23 33 39 57 59 8 10 14 18 20 22 24 34 36 44 68 70 1 3 5 7 9 11 13 15 17 19 2 4 6 8 10 25 17
INVENTARISATIE PANDEN GEMEENTE RIJEN De oudste geschiedenis van Rijen (1) Filosofeert men over de betekenis van de naam Rijen dan verwijst men doorgaans naar de heide- en stuifzanden en de tientallen beekjes die door het gebied stroomden. Deze waterloopjes werden volgens de Hoon rijten, reien of rijen aangeduid. Binnen kringen van de archeologie is een andere groep die juist praat over de hoogten tussen deze waterloopjes die zich “aaneenreien” en later met elkaar verbonden weden tot woongebiedjes en/of wegen. De naam Rijen komt voor het eerst voor in een acte uit 1404 waarvan het origineel is te vinden in het archief van het klooster St. Catharinadal in Oosterhout. Maar de geschiedenis van de locatie is natuurlijk veel ouder. In de gemeente Gilze, zowel als in Molenschot zijn pijlspitsen, schrabbers en klingen van vuursteen gevonden uit de steenstijd (150.000-1700 v Chr.) en die dus duiden op bewoning. In het Rijens Broek werd uit deze tijd ‘n stenen vuurstenen vuistbijl gevonden. Echt uitgebreide vondsten uit deze tijd bestaan niet. Zo ook de Bronstijd (ca. 1700-700 v. Chr.) Er zijn uit deze tijd slechts enkele aanwijzingen dat het gebied van het huidige Rijen bewoond werd. Het verandert langzaam gedurende de IJzertijd (700-0 v. Chr.) Er komt meer vaste bewoning in het gebied die ijzeren voorwerpen gebruikte.
Zo werd bijvoorbeeld in het gebied van Haansberg een urn uit de Brons-ijzertijd gevonden. De Romeinse tijd (0-ca. 400 n. Chr) maakte een einde aan de prehistorie, maar ook van deze tijd hebben wij niet echt een goed beeld van het gebied van Rijen. Er is wat meer duidelijkheid over het wegennet dat hoofdzakelijk zuid-noord door het gebied moet hebben gelopen, er is een vondst gedaan in de 19e eeuw met munten waarbij munten uit de 4e eeuw met de afbeelding van keizer (306307) en keizerValentianus (364-375). Zelfs over de Vroege-Middeleeuwen (ca. 400-1000 na Chr.) weten wij maar weinig van Rijen. In 1825 werd weliswaar bij de Prinsenhoeve te Hulten een Merovingisch stuk aardewerk gevonden, maar het zegt nauwelijks iets over het gehele reilen en zeilen in het gebied van Rijen. Tijdens de Karolingische tijd (750-900 na Chr.) zal het gebied langzaam tot ontwikkeling zijn gekomen. Er werden in deze tijd waarschijnlijk al akkers bewerkt en de bescheiden boerderijtjes zullen ‘n potstal hebben gehad. In 1404 komt de naam Rijen dan wel voor ’t eerst voor, binnen de geschiedenis van Brabant kan men vaststellen dat Rijen in de 11e eeuw, net als vele andere dorpen in de omgeving, te maken kreeg met de Abdij van Thorn en iets later met de Heer van Breda. De abdis van Thorn stelt al heel vroeg in de
geschiedenis van Rijen (12e of 13e eeuw?) een hofgerecht in “Den Ouden Hof”genaamd. Toen de macht van de heer van Breda in de loop van de 13e en 14e eeuw toenam ging hij ook meer invloed uitoefenen in de gehele Baronie van Breda. Volgens Hoevenaars stelde hij rond 1328 stelde hij in de dorpen van de Baronie een schepenbank in die de lokale overheidstaken moesten behartigen. De schepenbank was gevestigd te Gilze maar geschillen, notariële zaken , financiën, lasten en betalingen werden door de schepenbank gecontroleerd zowel in Gilze als in Rijen. Hij stelde tevens een schout aan die in feite een “vooruitgeschoven post”was van de heer van Breda en moest zorgen voor de rust en orde. Hoevenaars voegt er aan toe dat hij tevens moest waken over de bezittingen van of verplichtingen aan de heer. In de meeste gevallen ging het om het pachten van stukken land en het voldoen aan het Tiendrecht. Maar eigenlijk een goede en directe aanwijzing van het bestaan van een Rijense gemeenschap krijgt men in 1456 wanneer sprake is van een kapel te Rijen. Dit betekende op zijn minst dat de Rijenaren een eigen parochie nastreefden, los van Gilze. 1524 is het zover. Rijen wordt een parochie, kerkelijk goedgekeurd door de paus. Maar zelfs met dat gegeven moeten wij nog geen nederzetting met stedelijke allure voorstellen.
Naast dit gebeuren blijkt dat in 1522 in Rijen een school is geopend hetgeen zeker zal samenhangen met de stichting van de parochie. Vanaf 1597 nam de schout deel aan het regionaal overleg van de drossaard met de schepenen. 1635 werden onder de schepenen tenminste twee dorpelingen uit Rijen aangesteld, terwijl in 1649 deze openbare functies bij voorkeur door protestanten moesten worden uitgevoerd. Hoe het ook zij, we moeten niet echt aan een grootsteedse woonkern denken. De Hoon schrijft dat in 1659 er in de dorpskern van Rijen nog geen vijfhonderd mensen woonden in welgeteld 76 huizen. En dan waren daar omheen verstrooid de gehuchten Haensbergh, Leeghstraet, Hooghstraet, de Heikant, de Hoek en het Laereind. Ze lagen daar waar mensen op hoogten in het land gronden in cultuur hadden gebracht. Verbouwd werden rogge, boekweit, gerst, hop en haver. Ook voor Rijen hadden de besluiten van de Vrede van Munster van 1648 verstrekkende gevolgen. Er kwamen schuur- en/of schuilkerken. Het is een vreemde tijd voor het dorp. De protestantse minderheid heeft het voor het zeggen in een dorp waarin 98% katholiek is. Hieraan kwam pas een einde tijdens de Bataafse Republiek. Vrijheid, gelijkheid en broederschap had eerst effect op het onderwijs, daarna op het kerkelijk leven toen in 1815 de Rijense parochiekerk door de protestanten aan de katholieken werd teruggegeven.
Leest men over deze tijd dan kan men niet anders dan de indruk krijgen dat Rijen redelijk arm was, maar dat men met hard werken het hoofd toch
boven water kon houden. Het geld was schaars en de lonen laag. De Hoon meldt in dit verband dat vaste arbeiders met grote gezinnen van de boer nogal eens wat extra’s meekregen. Bijvoorbeeld iedere week een brood, wat aardappelen of meel. Eeuwenlang bleef men het gebied van Rijen op beschreven wijze economische, religieuze en landbouw activiteiten ontplooien. Tussendoor waren er af en toe wel problemen, maar in het algemeen kabbelde de tijd in het dorp rustig voort. Moet men zo’n probleem tussendoor noemen dan zou dat zijn betreffende de kohier van de landerijen. In 1729 kregen de bestuurders van de gemeente opdracht een nieuw kohier van de landerijen in het Broek van Rijen aan te leggen. Het mislukte! Vaak waren de eigenaren niet bekend, was er achterstallig onderhoud, etc. Het zegt genoeg over de situatie op het platte land in deze tijd. Ook n poging in 1759 een nieuw kohier te maken mislukte. In 1762 verplichtte men toen maar de eigenaren op de percelen aanwezig te zijn. Wat niet thuis kon worden gebracht werd verkocht. Voor Rijen bleef Breda al die tijd ’n belangrijke stad. De Grote Kerk werd 1449 een bedevaartplaats, de Heer besliste over het recht van bier brouwen, er werden jaarmarkten gehouden waar ook boeren uit Rijen heengingen, enz. Al in 1356, vermeld de Hoon, was er ’n dwangmolen van de heer van Breda tussen Gilze en Rijen op de Molenheide.
Toch moet dit gegeven in latere tijd een minder belangrijke rol hebben gespeeld immers in 1708-10 waren er in Rijen alleen al 210 graanhandmolens. Intussen ook was er best veel gedaan aan het wegennet in en rond Rijen. Alle buurtschappen waren goed te bereiken. Zo vermeld Hoevenaars dat in 1661 al De Vijf Eiken wordt genoemd en dat in 1751 een goede weg van Rijen naar de plek werd aangelegd. In 1758 werd de rechte baan tussen Gilze en Rijen aangelegd. Uiteindelijk kan men zeggen dat ca. 1785 er goede wegen waren van Rijen naar Gilze, Breda, Oosterhout en Tilburg. Die wegen dienden niet alleen de handel. Al vanaf de 17e eeuw waren er veel militaire activiteiten in het gebied rond Rijen die in de 18e eeuw nog uitgebreid werden. De militairen maakten dankbaar gebruik van de bestaande wegen, maar legden er ook zelf aan. In de Franse tijd werd dit patroon van handelen geïntensiveerd. De Franse tijd (1795-1814) bracht vele nieuwigheden op het gebied van het bestuur. De rechten van de heer werden afgeschaft, de godsdienst mocht weer vrij worden uitgeoefend, er kwam scheiding tussen bestuur en rechtspraak, er kwamen geboorte-, huwelijks- en overlijdensakten, het belastingstelsel werd herzien, de leden van de schepenbank werden rechtstreeks door het volk gekozen, maten en gewichten werden herzien, voor de dorpen kwamen er veldwachters en ontroerend
goed moest voortaan getransporteerd worden door een notaris. De gemeente gronden werden opgeheven. Er kwamen boerderijen met percelen land die van vader op zoon overgingen. Nadat het Koninkrijk der Nederlanden was gesticht werden de hervormingen die onder de Fransen tijd waren ingevoerd gehandhaafd. De gezondheidszorg, armenzorg en liefdadigheid werd extra aandacht gegeven en de werkzaamheden aan met name het wegennet rond Rijen werden krachtig voortgezet. 1827 kwam de nieuwe rechte weg tussen Breda en Tilburg over Dorst en Hulten, terwijl 1845 de wegen Breda -Tilburg en Rijen – Oosterhout te bestraten. Zij hier tevens vermeld dat ca. 1830 ongeveer de helft van het grondgebied van de gemeente nog bestond uit woeste gronden. Er kwamen pas nieuwe ontginningsplannen toen de kunstmest sterk verbeterd werd en de grond rendabel bewerkt kon worden. Beschreven ontwikkelingen tot 1850 werden gevolgd door een hele rustige tijd van vooruitgang die duurde tot de Tweede Wereldoorlog. Rijen kreeg in 1863 een stationsgebouw. Tussen 18921898 deed zich in de gemeente Gilze-Rijen het verschijnsel kennen van de coöperatieve landbouwvereniging. Voor Gilze-Rijen was dit n zegen. Er werd een zuivelfabriek opgericht (Stoomzuivelfabriek De Hoop aan de Wilhelminastraat) en op allerlei andere wijzen werd coöperatief samengewerkt.
En natuurlijk speelde ook in Gilze-Rijen de Boerenleenbank een belangrijke rol als financierden van allerlei coöperatieve projecten. Rond 1890 ook begon men met het opzetten van een brandweer nadat in 1861 al was verboden dat de daken in de kom van het dorp bedekt werden met riet. De marechaussee kreeg een onderkomen aan de Stationsstraat (18881921), vanaf 1921 tot 1944 aan de Rijksweg BredaTilburg en in 1878, 1889 en 1909 kwamen er drie stuks straatverlichting om in 1920 vervangen te worden door een uitgebreid net van elektrische verlichting. Vanaf 1930 werden steeds meer woningen aangesloten op de riolering al moet gezegd worden dat na WO II nog veel woningen aangesloten moesten en zouden worden. Gedurende de 19e eeuw werd het kerkje van Rijen verfraaid en in 1857 werd zelfs de torenspits vernieuwd. Door de groei van de gemeente was het kerkje na 1860 al vlug te klein. Uiteindelijk kreeg J.H.H. van Groenendaal in 1905 de opdracht een mooie, nieuwe neo-gotische kerk te ontwerpen die er heden nog staat. (F. 94.574,-) De 19e eeuw is overigens wat betreft het religieuze gebeuren in Rijen een zeer interessant tijd. Het bond de mensen van Rijen in sociaal opzicht doordat er allerlei activiteiten van de kerk kwamen waarop de hele gemeenschap was betrokken. Er kwamen verenigingen, broederschappen, etc. voor de
verering van Maria en de H. Familie. Er werd gezongen , er werden processies georganiseerd en zo meer. Het Ceciliakoor (1811), de liedertafel Aurora (1870), de Harmonie Vlijt en Eendracht (1876) en het scherpschuttergezelschap St. Hubert zijn goede voorbeelden van beschreven ontwikkeling. Het dorpsgezicht van Rijen maakt eind 19e eeuw – 1914 een enorme metamorfose door. Aan de ene kant ontwikkelde zich de landbouw gestaag, in feite tot de grote crisis van 1929, aan de andere kant komt Rijen in de tweede helft van de 19e eeuw in de greep van de industrialisatie het geen een grote invloed had op het dorpskarakter van Rijen. Voor 1800 kende Rijen alleen wat neringdoenden en ambachtslieden, een beeld wat conform loopt aan iedere Brabantse gemeente tot die tijd. Je hebt een brouwer (vanaf de 17e eeuw) die tevens een herberg bezit, een bakker, een slager die zelf slacht, een klompenmaker, een groenteboer, een hoefsmid, een wagenmaker, een timmerman/schrijnwerker die eventueel iets metselde en een kleermaker. Voor 1870, vanaf 1806, werd in Rijen het leerlooien als een nevenactiviteit uitgeoefend. Maar na ca. 1860 wordt het van een ambacht echt een industrie waarin veel inwoners van Rijen hun geld verdienen. De komst van de spoorlijn in 1863 zal hier zeker van grote invloed op zijn geweest. Soms stuit men in het dorp op wonderlijke combinaties.
Zo kende Rijen van 1880-1988 in hotel Nooten een herberg en een leerlooierij. Laatst genoemde stond achter de uitspanning. Een apart verhaal vormt de molens in de gemeente. Een grote molen stond aan de Molenstraat (1840-1922), maar ook aan de Kerkstraat stond lange tijd een molen (1899-1972 van J.B. Theeuwes) Waren er in 1806 nog maar 3 leerlooierijen, in 1871 zijn er dat 43 en in 1910 69! Tot 1928-29 zou dat zo blijven, dan loopt het aantal terug met 55 in 1939 en 48 in 1945. Tientallen fabrieksgebouwtjes met schoorstenen en mooie directeurswoningen in eclectische stijl gaven het dorp een totaal ander aanzien. In het algemeen kan men zeggen dat in de loop van de 19e eeuw een steeds groter deel van de Rijense beroepsbevolking voor zijn dagelijkse inkomsten afhankelijk werd van arbeid in loondienst. Armenzorg, de zorg voor weeskinderen, ziekenzorg en werkelozenzorg kennen vanuit de 18e en 19e eeuw een lange traditie, die door de totaal veranderde sociale omstandigheden na de WO II een totaal ander aanzien kregen. De zorg voor ouderen kwam dat pas in een later stadium bij. Huize St. Petrus, inmiddels weer verdwenen, was van deze laatstgenoemde ontwikkeling een goed voorbeeld. In het perspectief van het onderwijs, ziekenzorg, armenzorg, etc. kunnen de Zusters Franciscanessen hier niet onvermeld blijven.
In 1881 stichtten zij in Rijen een klooster dat pas 1888 daadwerkelijk goed functioneerde. Officieel kwamen ze om onderwijs te geven maar ze deden
heel veel sociaal werk op de achtergrond in Rijen. 1925 stichtten zij een kloosterhuis met aangebouwde “kliniek” aan de Tuinstraat. In 1963 verliet de laatste zuster het klooster. In 1983 werd het klooster afgebroken. Tijdens het Interbellum (1918-1940) zou dit beeld nog eens aangevuld worden met degelijke middenstandswoningen en directeurswoningen in Interbellumstijl. Het is de tijd dat de kruisverenigingen beginnen met hun werk (1924), gas, water en elektriciteit in steeds meer woningen komt, op vervoersgebied de bus zijn intrede deed (1936) en de post, telefoon en telegraaf in het dorp kwam. Tenslotte kwam er in 1914 het vliegveld dat door de tijd heen een steeds dominantere rol ging spelen om na vele uitbreidingen in feite de dorpen Gilze en Rijen compleet te scheiden. In de 20e eeuw zou zich het Rijke Roomse Leven uit de 19e eeuw zich voortzetten tot ca. 1960. Na die tijd werd de oude kerk, conform de landelijke trend, vernieuwd. Juist op het grote omslagpunt in de kerkelijke geschiedenis van Nederland werd te Rijen, naast een ingrijpende verbouwing van de Maria Magdalenakerk, de Maria-Boodschapkerk gebouwd naar een ontwerp van de architect H.M. Koldeweij uit Voorburg. Ze werd 1963 ingewijd door bisschop Mgr. G. de Vet. Na 1900 ook kwam er ander verenigingsleven in het dorp.
Rijens Belang, in 1919 opgericht om te protesteren tegen de te grote invloed van Gilze op het dorp, de Vrouwenvereniging (1920), de Katholieke Jeugdvereniging (1924), de Mater Amabilisschool (1954), het Open Huis (1979) zijn enkele voorbeelden hiervan. Allerlei sportverenigingen en andere vormen van jeugdclubs voegden zich door de tijd heen hierbij. De ontwikkelingen op onderwijsgebied volgen in Rijen vanuit de 19e eeuw een klassieke patroon. Er is een schooltje met eerst een daarna twee lokalen dat regelmatig wordt uitgebreid de laatste keer in 1898. Het onderwijs is katholiek naar de meerderheid van de bevolking in het dorp. De school is dan ook naast de kerk gevestigd. Onder invloed van de het katholieke revival in de tweede helft van de 19e eeuw en van de onderwijsontwikkelingen landelijk komt er een bewaarschool en stuurt de maatschappij aan op bijzonder onderwijs. In 1889 beginnen de Franciscanessen van Dongen met onderwijs in Rijen, maar het duurde tot 1920 eer het bijzondere onderwijs een landelijke status kreeg. Er kwam een R.K. Meisjesschool, later R.K. St. Josephschool, en een R.K. Jongensschool, later R.K. Pius X school en verschillende kleuterscholen zoals de Engelbewaarder, de Ark en de Wiek. Het was passen en meten met het katholieke, protestantse en openbare onderwijs. Ook na WO II domineert tot in de jaren zestig het katholiek onderwijs in het dorp,
al was er vanaf 1954 ook de protestantse van Helsdingen- later Vijf Eikenschool. Nieuwe scholen kwamen er zoals De Spie (1978/79) en de R.K. Bernadetteschool (1958). De komst van de Mammoetwet en in het kielzog daarvan vele nieuwe onderwijssystemen in combinatie met de landelijke sociaal-religieuze ontwikkelingen deed het specifieke karakter van vele bijzondere scholen verwateren. Een goed voorbeeld is de komst van de Jenaplan-basisschool De Kring in 1976. Ook na de basisschool kon men in Rijen doorleren. Er kwam n avondschool, een Volkshuishoudschool, een school voor voortgezet gewoon lager onderwijs en in 1963 een R.K. Uloschool, later MAVO-school De Witrijt. Het dorpsbeeld veranderde niet allen door bovengenoemde objecten ingrijpend. De oorlogsschade moest worden hersteld, de verloren gedane huizen moesten worden aangevuld en de baby-boom worden opgevangen. Vanaf WO II tot ca. 1975 werden rond het nieuwe stadhuis (uitgebreid 1982 en 2000), kerk en scholen enkele nieuwe wijken gebouwd aan de westzijde en zuidzijde (spoorbaan) van het dorp. (Vijf Eiken, Schildersbuurt en rond het Brabantpark) Na !975 werden verschillende uitbreidingsplannen aan de oostzijde van de Hoofdstraat gebouwd welke door groenzones verbonden zijn verbonden (Wofsweide, Vliegende Vennen). Na ca. 1975 wijzigt het dorpsbeeld opnieuw ingrijpend.
Vele fabrieken sluiten (de laatste lederfabriek 1991) en op de vrijgekomen terreinen wordt woningbouw gepleegd en een nieuw winkelcentrum. Op het gebied van de landbouw kan men wat betreft de ontwikkelingen na WO II eigenlijk alleen maar wijzen op een allesoverheersend facet: Europa. Langzaam voelt men in de gemeente GilzeRijen gedurende de jaren vijftig en zestig de invloed van de Europese landbouwpolitiek die noopt tot schaalvergroting, een ontwikkeling die in de jaren zeventig en tachtig krachtig doorzet. Ruilverkaveling (1971 t/m 1984) en schaalvergroting zijn sleutelwoorden in dit opzicht hetgeen zijn sporen naliet op de boerenbedrijven en het landschap. Heel veel verenigingen, traditioneel werkzaam in het kader van de landbouw, verdwenen of kregen een totaal andere functie. De R.K. Boerenbond is hiervan het beste voorbeeld. Wat geldt op het gebied van de landbouw is misschien nog wel dubbel zo sterk van invloed geweest op de leerindustrie van Rijen. Zowel tijdens WO I als WO II had de lederindustrie veel opdrachten. Na WO II deed ook in de lederindustrie de invloed van Europa zich sterk gelden. Kende men aanvankelijk tot ca. 1960 nog een soort herstelperiode, na 1960 gaat het snel bergafwaarts tot in 1991-1992 er nog maar enkele leerlooierij over zijn. Nog maar 6 bedrijven met het verwerken
van leer bezighouden. Ook dit had grote invloed op het uiterlijk van Rijen. Fabrieksgebouwen met hun schoorstenen werden in snel tempo afgebroken en op de vrijgekomen plekken werden huizen, een winkelcentrum aan de Hoofdstraat (op locatie voormalige lederfabriek N.V. Lederfabriek Gebr. Theeuwes) en andere objecten gebouwd. Soms zijn er plannen tot herbestemming van oude lederfabrieken zoals de voormalige Lederfabriek Noord-Brabant aan de Julianastraat. Na eerst herbouwd te zijn door ernstige oorlogsschade (3-9-1944) en in 1960 herbestemd te zijn tot behangselfabriek (behangselfabriek N.V. Cohen later GoudsmitHoff), heeft men na de sluiting daarvan een plan ontwikkeld tot herbestemming van de fabriek tot appartementen. De gemeente kende intussen andere nijverheid waar veel inwoners van de gemeente werk vonden. De steen nijverheid kende van 1871 tot 1992 zijn plaats in Rijen, evenals Ericsson dat na een fusie in 1907 begon als telefoonmaatschappij en nu, nog steeds als modern telefoonbedrijf, een van de belangrijkste werkgevers in Rijen beschouwd moet worden. Een andere werkgever is vanaf 1949 Curver PCM een bedrijf dat kunststoffen produceert en verkoopt voor industriële toepassingen. Tenslotte moet hier de vliegbasis genoemd worden die aldoor vanaf de WO II een grote werkgever voor de gemeente Gilze-Rijen was.
Even dreigde in 2005 de sluiting van de vliegbasis, maar met de toewijzing van de vliegbasis als belangrijkste helikopter luchthaven en helikopter oefencentrum van defensie in Nederland nam het aantal werkplaatsen juist toe. Gegeven overzicht geeft niet een volledig, maar een slechts een totaalbeeld van de geschiedenis van Rijen. Toch kan men er veel van afleiden. Rijen kende een bewogen geschiedenis die vooral sociaalmaatschappelijk vele hoogte- en dieptepunten kende. Anders dan het vrij constante agrarische Gilze is Rijen door zijn Industriële verleden een zeer interessante gemeente. De hierna volgende architectuur beschrijvingen zijn voor een groot gedeelte spiegel Noten Voor de gegevens in dit beknopt overzicht is, tenzij anders vermeld, met name gebruik gemaakt van het boek Rijen, ontstaan, groei, ontwikkeling. Geschiedenis van Rijen tot in de twintigste eeuw uitgegeven door de Heemkundekring Molenheide in Gilze-Rijen in 2004. Auteurs: J.C.A.A. de Hoon, A.J. Brekelmans, J.H.M. Haagh, M.P.R.V. van Hezewijk, A.J.M. Hoevenaars en C.J.M. van der Heijden
ANNIE ROMEINPLEIN 7 Kadasternummer: Sectie B, nummer 4697. Typering: Woonhuis Bouwgeschiedenis: 1995. Het woonhuis wordt gebouwd F.261.000,- in het bestemmingsplan Vliegende Vennen opdracht van M. Tiggelaar uit Rijen naar een ontwerptekening van de architect Louis D. Chameleau uit Rijen. (Dossier 1995-55, Archief Openbare Werken gemeente Gilze-Rijen) Aan het object werden tot op heden geen wijzigingen aangebracht.
oplopende bouwvolume is het object bijzonder om te zien. De gevels kennen een onregelmatige indeling. De westzijde van het huis kent grote glaspanelen over beide bouwlagen. De noordoostzijde van het object is vrij gesloten en voorzien van diverse typen vensters (liggende, vierkante en staande) gevuld met een paneel glas. Alle vensters: Houten kozijnen en gestoken vensterbanken van zwarte geglazuurde tegel, vensterpoorten alle afgesloten met strek. Ingangspartij tot object aan de zuid-weststzijde in ondiepe portiek voorzien van deels houten, deels kunststof luifel. Gesloten deurpartij met zijpanelen glas ter verlichting achterliggende hal. Bijzonder detail in het exterieur is de grote “steunbeer” in de gevel naast de ingangspartij. Ze is glad gepleisterd en loopt op over twee bouwlagen. Architectuur sober, ornamenten ontbreken. Overhellende dakpartij schuin oplopend voorzien van houten betimmering. Beschrijving interieur: Het interieur is eveneens bijzonder van uitvoering. Ruime toepassing van eerlijke materialen zoals marmer, ijzer en baksteen. Interieur strak uitgevoerd. Op begane grond in noord-oosthoek halpartij. Aansluitend grote open driehoekige living met uitgebouwde keuken aan zuid-westzijde. Langs de noordzijde van het huis hoog opgaand trappenhuis. Op verdieping slaapkamers, badkamer, overloop en trappenhuis. Boven in huis werkvertrek.
Vermeldenswaardig is bijzondere uitvoering van plattegrond (lees woonvorm) en veelzijdige toepassing eerlijke materialen.
Karakterisering: Het object staat geheel vrij. Het object telt twee bouwlagen gedeeltelijk voorzien van een zolderetage en is afgedekt met een ruitvormig hellend dak voorzien van dakleer. Gevels: Opgetrokken van zalmkleurige baksteen (benaming bestekplan) en voorzien van een plint rondom het object van machinale bruine baksteen. Metselwerk: Noors verband met ondiepe voeg. Plattegrond: Driehoekig. Stijl: Z.g. “Millennium modernisme” (Zie: motivering A.1.a) Beschrijving exterieur: Gevels a-symmetrisch. Door zijn driehoekige plattegrond en hellende dakvlak boven het
Motivering tot plaatsing: A.1.a. Het object is een goed voorbeeld van het rond 1995 ontstane z.g. Millennium modernisme. Bedoeld wordt hiermede de architectuurtrant die zich bedient van een sober, strak uitgevoerd architectuurjargon uitgevoerd in diverse soorten materialen. Ornamenten ontbreken nagenoeg altijd, maar de toepassing van klassieke architectuurmotieven (fronton, gemetselde pilasters, zuiltjes, etc.) wordt naast de moderne vormentaal niet geschuwd. Het object bevat alle specifieke stijlkenmerken van beschreven bouwstijl. A.1.b. Het object valt op door totale uitvoering in stijl. A.2.a. Het object is gaaf qua stijl en detaillering in het exterieur. A.2.b. Het object is gaaf qua stijl en detaillering in het interieur. A.4. Het object heeft esthetische waarde op grond van vormgeving en uitvoering.
A.6.a. Het object is een goed voorbeeld van het werk van de Rijense architect Louis D. Chamuleau A.6.b. Het object neemt binnen de architectuurgeschiedenis van Gilze-Rijen een belangrijke plaats in. Het object behoort tot een van de mooiste voorbeelden van het z.g. Millennium modernisme. A.7. Het object neemt binnen het oeuvre van de architect Louis D. Chamuleau een belangrijke plaats in, De sobere strakke uitvoering van de architectuur hoort binnen het oeuvre van de architect tot zijn tweede periode. B.1. Het object is onderdeel van het bestemmingsplan Vliegende Vennen dat in zijn geheel in de periode 1990-2005 werd uitgevoerd. B.2. Het object is van belang vanwege zijn ligging in voornoemde wijk. Gelegen op een hoek in de straat is de architectuur beeldbepalend in de omgeving.
ATALANTA 15 Kadasternummer: Sectie A, nummer 7507 Typering: Woonhuis Bouwgeschiedenis: 1995. Het object wordt gebouwd in het bestemmingsplan Grote Spie in opdracht van de heer B.P. Kin uit Rijen naar een ontwerp van de architect P. Michielsen uit Baarle-Nassau. Kosten F. 116.250,-. (Dossier 1995-324, Archief Openbare Werken gemeente Gilze-Rijen) Tot op heden werden aan het object geen wijzigingen aangebracht. Karakterisering: Het object staat geheel vrij met de lange zijde naar de straat. Het object telt deels twee, anderhalve en deels een bouwlaag afgedekt met schilddak/zadeldak belegd met grijze leienpannen. Gevels: Opgetrokken van machinale licht bruin/rode baksteen. Metselwerk: Wild verband met ondiepe voeg. Plattegrond; Onregelmatige rechthoek. Stijl: z.g. Millennium Traditionalisme, d.w.z. de traditionele variant van de Millenniumstijl. Opm. Architectuur zeer verzorgd. Beschrijving exterieur: Frontgevel a-symmetrisch. Het object bestaat uit drie delen. Van links naar rechts: Een hoofdlichaam met anderhalve bouwlaag met hoog schilddak en een vooruitgeschoven middenpartij over twee bouwlagen afgedekt met overstekend zadeldak en een verbindingsgedeelte over een bouwlaag met overstekend zadeldak naar de dubbele garage. Deze heeft ook een schilddak.
Hoofdlichaam: Ingangspartij in vooruitgeschoven bouwdeel in ondiep portiek geflankeerd aan iedere zijde door een ijzeren lantaarn en een staand venstertjes. Venstertjes voorzien van gestoken vensterbanken van bruine tegels en afgesloten met segmentvormig boogje van baksteen in strekverband. Portiekpoort gevat tussen gemetselde, donkergrijs geschilderde, pilasters. Voor deur kozijn met getoogd kalf en bovenlicht met twee panelenglas. Pilasters afgedekt met hoofdgestel. Hoofdgestel tevens vloer balkon boven ingangspartij. Balkon voorzien van fraai ijzeren hekwerk. Dubbele openslaande balkondeuren met tweepanelen glas per deur. Deurpoort afgesloten met segmetvormige strek. Vooruitgeschoven bouwdeel voorzien van topgevel uitgevoerd in schoonmetselwerk waarvan flanken
decoratief halfsteens uitgemetseld. Ver overhangende dakpartij. Links en rechts van vooruitgeschoven middengedeelte, terug liggende gevels van hoofdlichaam met aan iedere zijde een dubbele deurpartij voorzien van zonneluiken. Deurpoorten getoogd en voorzien van strek in baksteen. Kozijnen deuren bevatten steeds twee staande panelen glas boven elkaar. Op de verdieping, boven beschreven deurpartijen een venster met openslaande ramen met twee glaspanelen. Deze vensters half in gevel aangebracht en door de gootpartij heen getrokken en verwerkt als halve dakkapel op dakpartij afgedekt met halfrond overstekend dakje belegd met zink. Houten lijstgoten met houten steunen/klossen en neuslijst. Achtergevel idem verwerkt met openslaande tuindeuren en vensters. Op uiteinde nog schilddak hoog opgemetselde monumentale schoorstenen met rookhuis.. Verbindingsgedeelte naar garage rechts van hoofdlichaam uitgevoerd in schoonmetselwerk. Dubbele garage met getoogde deurpoorten. Op dakpartij garage dakkapel met zeegvormige onderzijde en getoogde bovenzijde. Beschrijving interieur: Klassieke plattegrond/ indeling. Interieur sober maar zeer verzorgd. Motivering tot plaatsing; A.1.a. Het object is een goed voorbeeld van het Millennium Traditionalisme en bevat alle stijlkenmerken van deze bouwtrant. Hierin worden traditionele vormen, bijvoorbeeld voor bouwvolumes, dakpartijen, ingangspartijen, raam-
en deurpartijen, dakkapellen, goten, etc. gecombineerd met een moderne, rationalistische opvatting t.a.v. de plattegrond en de uitwerking van de bouwvolumes. Ook deze bouwtrant kent, zoals het Millennium modernisme, naast een klassieke detaillering een minimum aan ornamenten. A.1.b. Het object valt op door totale uitvoering in stijl.A.2.a. Het object is gaaf qua stijl en detaillering in het exterieur. A.2.b. Het object is gaaf qua stijl en detaillering in het interieur. A.4. Het object heeft esthetische waarde op grond van vormgeving en uitvoering. A.6.a. Het object is een goed voorbeeld van de werkwijze van de architect P. Michielsen uit Baarle-Nassau. Naast moderne architectuur heeft deze architect zich bekwaamd in het Millennium Traditionalisme gebaseerd op een klassiek vormentaal en detaillering. A.6.b. Het object is van belang voor de architectuurgeschiedenis van GilzeRijen. B.1. Het object is onderdeel van een als eenheid geplande buurt (Atalanta in wijk Grote Spie) B.2. Het object vormt een onderdeel van de oorspronkelijke bebouwing van Atalanta en vormt daarbinnen een geheel eigentijdse invulling.
ATLANTA 17 Kadasternummer: Kavel 23 Bouwgeschiedenis: 1998. Het object wordt gebouwd in het bestemmingsplan Grote Spie in opdracht van de heer en mevrouw Castermans – Heemstede naar een ontwerp van de architect R.P.M.A.C.Martens van het Architectenburo DanilithDelmulle NV uit Etten-Leur. Constructeur was het Adviesbureau voor Bouwconstructies uit Roosendaal. Kosten F. 125.000,-. (Dossier 1998-71, Archief Openbare Werken gemeente Gilze-Rijen) Tot op heden werd aan het object niets gewijzigd. Karakterisering: Het object staat geheel vrij. Het object staat met de lange zijde naar de straat. Het object telt een bouwlaag onder een zadeldak belegd met antraciet gebakken leipannen. Gevels: Opgetrokken van machinale rode baksteen. Metselwerk: Halfsteens verband met gladde voeg. Plattegrond: Rechthoekig. Stijl: Millennium Modernisme. Opm. Architectuur eenvoudig en overzichtelijk. Beschrijving exterieur: Frontgevel a-symmetrisch. Links in gevel twee staande strookvensters met vier panelen glas boven elkaar. Rechts ervan een staand strookvenster met drie panelen glas. Iets rechts van midden in frontgevel ingangspartij tot object. Gesloten deur
met zij- en bovenlichten. Zij- en bovenlichten doorlopend in dakvlak als groot venster met zes panelen glas voor verlichting halpartij en trappenhuis. Natuurstenen dorpel en deurpoort rechtafgesloten. Alle vensters: Kozijnen van aluminium, hardstenen vensterbanken en vensterpoorten alle recht afgesloten met rij rode baksteen in kops verband. Rechts van ingangspartij grote deur dubbele garage. Zinken goot. Zijgevels: Links in zijgevel openslaande deuren en op hoek uitsparing inpandig terras, op verdieping twee staande vensters met (opvallend!) zware bovenlatei. Rechterzijgevel geheel uitgevoerd in blind schoonmetselwerk. Achtergevel met rechts inpandig terras, openslaande tuindeuren met zij- en bovenlichten en diverse typen vensters. Alle deur- en vensterpartijen idem uitgevoerd als in frontgevel. Beschrijving interieur: Zoals architectuur exterieur architectuur interieur zeer helder en overzichtelijk. Klassieke plattegrond/indeling. Motivering tot plaatsing: A.1.a. Het object is een goed voorbeeld van Millennium Traditionalisme in dit geval geïnspireerd door de Brabantse boerderijstijl. A.1.b. Het object valt op door totale uitvoering in stijl.
A.2.a. Het object is gaaf qua stijl en detaillering in het exterieur. A.2.b. Het object is gaaf qua stijl en detaillering in het interieur. A.4. Het object heeft esthetische kwaliteiten op grond van vormgeving en uitvoering. A.6.a. Het object is een goed voor beeld van de architectuur van de architect R.P.M.A.C. Martens van het Architectenbureau Damilith-Delmulle uit Etten-Leur (N.B.) A.6.b. Het object is van belang voor de architectuurgeschiedenis van Gilze-Rijen. B.1. Het object is onderdeel van de als eenheid geplande structuur Atalanta in de Wijk Grote spie. B.2. Het object maakt deel uit van de oorspronkelijke bebouwing van Atalanta en vormt daarbinnen een geheel eigentijdse invulling.
ATLANTA 27 Kadasternummer: Sectie A, nummer 7542 (kavel 28) Typering: Woonhuis Bouwgeschiedenis: 1996. Het object wordt gebouwd in het bestemmingsplan Grote spie voor F. 528.750,- in opdracht van de heer F.J.M. van Boekhold uit Rijen naar een ontwerp van het architectenbureau LanfermeijerSeelen BNA uit Breda/Oirschot. Sterk Adviesburo voor Bouwkundige constructies B.V. uit Breda en Adviesburo Tielemans BV uit Eindhoven leverden de kennis voor de bouwconstructie van het pand. (Dossier 1996-296, Archief Openbare Werken gemeente GilzeRijen) 1999. Op het dakterras van de woning wordt in opdracht van F.J.M. Boekhold een verdieping gebouwd die in gebruik wordt genomen als “verblijfruimte”. Ze wordt voor F. 47.587,50 uitgevoerd naar een ontwerp van het architectenbureau LanfermeijerSeelen BNA uit Breda/Oirschot. 2 augustus 2001 is ze gereed. (Dossier 199-311, Archief Openbare Werken gemeente Gilze-Rijen). Aan het object zijn buiten de opbouw uit 1999 tot op heden geen wijzigingen meer aangebracht. Karakterisering: Het object staat geheel vrij. Het object staat met de lange zijde naar de straat. Het object telt drie bouwvolumes van deels een, deels twee bouwlagen. Alle bouwdelen zijn afgedekt met een plat dak. Gevels: Opgetrokken van machinale rode en machinale mangaan rode en witte baksteen (bestek). Delen van object wit gepleisterd. Metselwerk: Halfsteens verband met gladde voeg.
Plattegrond: L-vormig Stijl: Z.g. Millennium Modernisme. (Zie: Annie Romeinplein , Motivering tot plaatsing 7 A.1.a.) Opm. Architectuur kent strakke indeling geïnspireerd door architectuur Functionalisten. Beschrijving exterieur: Frontgevel a-symmetrisch. Gevel telt twee bouwvolumes. Bouwvolumes lijken in elkaar te schuiven. Alle overige gevels van het object zijn eveneens a-symmetrisch. Linker gedeelte (woonkamer) terugliggend, uitgevoerd in gepleisterde gevel met liggend strookvenster drie panelen glas) onder
dakrand en rechts hiervan uitgebouwde dakopbouw op hoekpartij. Blind uitgevoerd met pleisterwerk. Rechter bouwdeel vooruitgeschoven. Op begane grond links een zijlicht met drie panelen glas en voordeur met drie panelen glas teugliggend , een venster van maaiveld tot verdiepinghoogte met
driedelig kozijn en garagedeur. Gevel van dit Bouwdeel gemetseld. Verdieping iets vooruitgeschoven t.o.v. begane grond. Gepleisterde gevel. Over gehele breedte gevel verdieping strookvenster met driedelig aluminium kozijn. Per raam een paneel glas. Kozijn uitgevoerd in zwart. Rechter zijgevel nagenoeg geheel blind uitgevoerd met metselwerk rode baksteen op begane grond en gepleisterde gevel op verdieping. Slechts op verdieping een klein liggend venster met zwart aluminium kozijn met een paneel glas. Overige gevels voorzien van idem vensterpartijen. In achtergevel groot getoogd venster op de begane grond (serre/eetkamer en woonkamer). Tevens groot venster in geveldeel slaapkamers. Op de eerste verdieping horizontale strookvensters idem aan frontgevel. Alle kozijnen vensters van aluminium en uitgevoerd in zwart. Bijzonder aan het object is aan de achterzijde de halfronde erker van de eetkamer. Beschrijving interieur: Niet van toepassing.. Motivering tot plaatsing: A.1.a. Het object is een goed voorbeeld van het z.g. Millenniummodernisme en valt op door specifieke kenmerken. (Zie: Annie Romeinplein 7 A.1.a.) A.1.b. Het object valt op door totale uitvoering in stijl. A.2.a. Het object is gaaf qua stijl en detaillering in het exterieur.
A.4. Het object heeft esthetische waarde op grond van vormgeving en uitvoering A.6. Het object is een goed voorbeeld van het werk van het architectenbureau Lanfermeijer-Seelen uit Breda/Oirschot. A.7. Het object neemt een belangrijke plaats in binnen het oeuvre van het Architectenbureau Lanfermeijer-Seelen. Het pand wordt gezien als een van de eerste “volwassen creaties”van het bureau. B.1. Het object is gebouwd in het bestemmingsplangebied Grote Spie dat zijn invulling hoofdzakelijk kreeg in de periode 1994-2006. B.2. Het object maakt onderdeel uit van de oorspronkelijke bebouwing van Atalanta in het plan De Grote Spie en vormt daarbinnen een geheel eigentijdse invulling.
ATALANTA 31 Kadasternummer: Sectie
(Kavel 30)
Typering: Woonhuis Bouwgeschiedenis; 1997. Het object wordt gebouwd in opdracht van de heer J. Peeters uit Rijen naar een ontwerp van het Architectenbureau Adriaansen uit Rijen. Kosten F. 587.00,- (Dossier 1997-4, Archief Openbare Werken Gemeente Gilze-Rijen) 2007. In opdracht van de heer J. Peeters uit Rijen wordt naast het huis in eigen beheer een berging gebouwd. (Dossier 2007-071, Archief Openbare Werken gemeente Gilze-Rijen)
Aan het object zijn sinds de bouw geen wijzigingen aangebracht. Karakterisering; Het object staat geheel vrij. Object staat met de lange zijde naar de straat. Het object bestaat uit verschillende bouwblokken van een en twee bouwlagen. De twee hoofddelen van het object tellen twee bouwlagen en zijn afgedekt met een lessenaardak met kunststofdakbedekking die langs de hoofdingang samenkomen in een gemetselde schijf. De overige delen van het object tellen een bouwlaag en zijn vlak afgedekt. Gevels: Opgetrokken van machinale rode baksteen. Gevels begane grond grijs geschilderd, gevels verdieping geschilderd in gebroken wit. Metselwerk: wild verband). Plattegrond: Onregelmatige rechthoek. Stijl: z.g. Millennium modernisme (Zie: Annie Romeinplein 7, Motivering tot plaatsing A.1.a.) Beschrijving exterieur:
Het exterieur van het object toont een zeer wisselend beeld en laat zich niet makkelijk vangen in woorden (lees: beschrijven. Alle gevels zijn a-symmetrisch. Centraal in frontgevel, van binnen naar buiten toe doorgetrokken scheidingsmuur tussen twee delen hoofdvolume object. Object ontwikkelt zich vanuit dit centrale punt naar buiten toe met aan voor- en achterzijde oplopend bouwmassa’s afgedekt met lessenaarsdaken. Bouwmassa links ligt terug ten opzichte van bouwmassa rechts van deze scheidingsmuur. Links van scheidingsmuur hoofdingang tot object met eenvoudige gesloten deurpartij met zijlicht en luifel. Rechts van scheidingsmuur venster vanaf maaiveld tot op verdiepinghoogte. Op de verdieping aan beide zijden van de scheidingmuur opgaand staande vensters links twee panelen glas en rechts van een paneel glas tot aan dakrand. Balustrade balkon uitgevoerd in metselwerk Links op begane grond staand venster en in aanbouw een staand venster en een dubbel staand venster Rechts in gevel hoofdbouw twee staande gekoppelde vensters met onderlicht door anderhalf steens muurdam. Aansluitend terug liggende de garage met z.g. sectionaldeur (roldeur). Gevel begane grond grijs geschilderd. Verdieping rechts vooruitspringend t.o.v. begane grond. In dit geveldeel venster met tweedelig kozijn. Latei vensterpoort mee oplopend met lessenaardak. Lessenaardaken voorzien van lijstgoten.
Achter en zijgevels worden gedomineerd door lange dakpartijen op de bouwonderdelen. Diverse typen vensters alle idem uitgevoerd met een of twee panelen glas. Gevels verdieping gebroken wit geschilderd. Alle vensterpoorten voorzien van gestoken vensterbanken en afgesloten met laag baksteen in strekverband. Beschrijving interieur: Het interieur is bijzonder en verrassend van ontwerp te noemen vanwege de gebogen muurpartijen die bijvoorbeeld slaapkamer en badkamer en living en werkkamer van elkaar scheiden. Ze zorgen voor een voor een speciaal, niet alledaagse beleving van het interieur en daarnaast voor een vernieuwende vorm van wonen. Interieur strak en zakelijk uitgevoerd. Motivering tot plaatsing: A.1.a. Het object is een goed voorbeeld van de z.g. Millennium modernisme en valt op door alle
specifieke stijlkenmerken hiervan. (Zie Annie romeinplein 7 A.1.a.) A.1.b. Het object valt op door totale uitvoering in stijl. A,2.a. Het object is gaaf qua stijl in het exterieur. A.2.b. Het object is gaaf qua stijl en detaillering in het interieur. A.4. Het object heeft esthetische waarde op grond van vormgeving en uitvoering. A.6.a. Het object is een goed voorbeeld van het werk van het architectenbureau Adriaansen uit Rijen. A.6.b. Het object neemt een belangrijke plaats in binnen de architectuurgeschiedenis van GilzeRijen. A.7. Het object neemt een belangrijke plaats in binnen het oeuvre van het Architectenbureau Adriaansen uit Rijen. B.1. Het object is gebouwd in het bestemmingsplangebied Grote Spie dat zijn invulling grotendeels kreeg in de periode 19942006 B.2. Het object behoort tot de oorspronkelijke bebouwing van Atalanta en vormt daarbinnen een geheel eigentijdse invulling.
ATALANTA 45 Kadasternummer: Sectie A, nummer 7667 ged. (Kavel 55) Typering: Woonhuis
Bouwgeschiedenis: 1996-1999. Na in 1996 te zijn ingediend wordt de aanvrage tot de bouw van het object op 4-6-1999 ingetrokken. (Dossier 1996-60, Archief Openbare Werken gemeente Gilze-Rijen) 1999-2000. Een nieuwe aanvrage wordt ingediend. Het object wordt in opdracht van G.J.A.M. van Dynsen uit Breda gebouwd voor F. 857.000,- naar een ontwerp van het architecten bureau H. van Laarhoven Architecten B.N.A. BV uit Gilze. Aannemer is het Biologisch Bouwcollect BV uit Riel (N.B.) Op 4 april 2002 wordt het object opgeleverd.(Dossier 2000-279, Archief Openbare Werken gemeente Gilze-Rijen) Aan het object werd sinds de bouw 1n 1999-2000 niets gewijzigd. Karakterisering: Het object staat geheel vrij. Object staat met de lange zijde naar de straat. Het object telt deels een, hoofdlichaam, deels twee, als apart bouwvolume tegen hoofdlichaam aangebouwd, bouwlagen en is afgedekt met overstekende zadeldaken belegd met rode pannen. Gevels: Opgetrokken van machinale brons-gele, gele en machinale grijze baksteen in plint (Omschrijving in bestek) Toepassing koper in dakgoten. Metselwerk: Wild verband met ondiepe voeg. Plattegrond: Ongelijkmatige rechthoek. Stijl: z.g. Millennium modernisme. (Zie: Annie Romeinplein 7, Motivering tot plaatsing A.1.a.)
Beschrijving exterieur: Frontgevel a-symmetrisch. Links en rechts van een hoger vooruitgeschoven bouwdeel met hoofdingang tot object, hoofdlichaam object over een bouwlaag afgedekt met zadeldak. In geveldeel links twee staande vensters vanaf maaiveld met kozijnen met lage wisseldorpel. Rechter gevel gesloten garagedeur. Op uiteinden van zadeldak aan iedere zijde een piron. Vooruitgeschoven bouwdeel in midden van dit hoofdlichaam uitgevoerd over twee bouwlagen en afgedekt met apart zadeldak. In midden van dit bouwdeel verdiept portiek over twee bouwlagen met onderin ingangspartij, op verdiepinghoogte een betonnen vloer, tevens afdak voor portiek ingangspartij, en een groot staand sleufvenster op de verdieping tot aan dakpartij voor verlichting achterliggend trappenhuis en hal. Ingangspartij met hardstenen dorpel, deur met vier panelen glas en deurpartij voorzien van zijlichten met drie panelen. Houten kozijn. Luifel van beton. Op verdieping strookvenster met drie grote panelen glas in midden, langs iedere zijden drie smalle vensters en aan de boven zijde drie glasramen. Vensterpartij direct onder dakpartij afgesloten met keperboog. Houten kozijn. Links terugliggend, lager bouwdeel. Flanken van portiek- en vensterpoort in frontgevel omrand met halfsteens uitgemetselde rand, uitgevoerd in gele baksteen in strekverband .
Betonnen luifel (tot in frontgevel doorgetrokken vloer) ook doorgetrokken tot buiten portiek/vensterpoort. Links en rechts van portiek/vensterpoort op begane grond en op verdieping steeds twee vierkanten vensters met een paneel glas. Hier Houten kozijnen en gestoken vensterbanken van zwarte tegels. Op overstek dakpartij en op punt waar dakpartij van dit bouwdeel aansluit op dakkap hoofdlichaam een metalen piron. Zij- en achtergevels met idem vensters als in frontgevel. Alle vensters idem verwerkt. Opm. Ornamenten ontbreken nagenoeg. Beschrijving interieur: Interieur bijzonder door de wijze van indeling en uitvoering. Zeer open, lichte structuren. Wit gestucte muren met nadrukkelijk gebruikmaking van moderne materialen en moderne vormgeving in de vorm van accenten, als deurpartijen en bijvoorbeeld onderdelen trappenhuis. Alle materialen die gebruikt worden eerlijk getoond.
Motivering tot plaatsing: A.1.a. Het object is een goed voorbeeld van het z.g. Millennium modernisme. Vormgeving en uitvoering zijn strak en nagenoeg zonder ornamenten uitgevoerd. A.1.b. Het object valt op door totale uitvoering in stijl. A.2.a. Het object is gaaf qua stijl en detaillering in het exterieur. A.2.b. Het object is gaaf qua stijl en detaillering in het interieur. A.4. Het object heeft esthetische waarde op grond van vormgeving en uitvoering. A.6.a. Het object is een goed voorbeeld van het werk van de architect Huub van Laarhoven uit Gilze. A.6.b. Het object is van belang voor de architectuurgeschiedenis van Gilze-Rijen. A.7. Het object neemt binnen het oeuvre van de architect Huub van Laarhoven een belangrijke plaats in. Opm. Hier dient een toelichting gegeven te worden. Het werk van Huub van Laarhoven valt uiteen in twee categorieën. De eerste toont werk met een natuurlijk-organische inslag in karakter en vormgeving van de objecten, de tweede categorie toont meer werk met een zakelijke en/of stedenbouwkundige inslag. Boven beschreven object hoort tot categorie twee. B.1. Het object maakt deel uit van het bestemmingsplangebied Grote Spie dat zijn invulling hoofdzakelijk kreeg in de periode 19962005. B.3. Het object is van belang vanwege zijn ligging in dit gebied en is beeldbepalend ter plaatse.
ATALANTA 47 Kadasternummer: Sectie A, nummer 7667 ged. (Kavel 54) Typering: Woonhuis Bouwgeschiedenis: 1999-2000. Het object, bestaande uit een woonhuis met dubbele garage, wordt gebouwd voor F. 1.190.000,- in opdracht van de heer J.C.H.J Zaat uit Oosterhout naar een ontwerp van de architect Ir. A.H.B. Willemsen uit Oosterhout. 11 september 2002 is het geheel gereed. (Dossier 2000484, Archief openbare Werken gemeente Gilze-Rijen) Aan het object is sinds de oplevering in 2002 niets gewijzigd. Karakterisering: Het object staat geheel vrij. Het object staat met lange zijde naar de straat. Het object telt een bouwlaag afgedekt met zadeldaken belegd met zwarte pannen. Gevels: Opgetrokken van machinale rode baksteen. Gevels object geheel wit gesausd. Metselwerk: Halfsteens verband met ondiepe voeg. Plattegrond: L-vormig. Stijl: z.g. Millennium modernisme (Zie Annie Romeinplein 7, Motivering tot plaatsing 1.A..a.) Beschrijving exterieur: Het object bestaat uit een hoofdlichaam met n zowel aan de voorzijde (rechts dubbele garage) als aan de achterzijde (kantoorruimte) een uitbouw. Uitbouwen eveneens over een bouwlaag en afgedekt met een zadeldak, maar wel lager uitgevoerd en de zadeldaken met een steekkap aangesloten op de hoofdkap. De architectuur is eenvoudig, strak en zonder ornamenten. Voorgevel: a-symmetrisch.