ap 9 beantwoording vragen fracties beleidskader statushouders en inburgeraars

COMMISSIE SAMENLEVING OP 14 APRIL 2021 Agendapunt: 5. Ontwerp-raadsvoorstel inzake het vaststellen van Beleidskader statushouders en inburgeraars Fractie D66

Onderwerp

Afdeling

Vragen n.a.v. het beleidskader: 1.

Vraag: ''Niet alleen gebruikmaken van de tolkenlijn (telefonisch) maar ook waar mogelijk fysiek tolken inzetten, die ook goed op de hoogte zijn van het nieuwe inburgeringsproces, draagt ongetwijfeld positief bij aan de slagingskansen van de inburgeraar.'' Wat zijn jaarlijks de kosten van het gebruik maken van deze tolkendiensten en in hoeverre zou het rendabel zijn om als gemeente (voor de meest voorkomende talen) tolken in dienst te nemen (eventueel te combineren met de vraag naar tolken binnen de werkzaamheden van het AZC)? Antwoord: In 2020 lag het totaal van de kosten voor de tolkenvoorziening op: € 12.492,05 excl. BTW. Er is niet onderzocht of het in dienst nemen van eigen tolken een kostenbesparing oplevert.

2.

SOCBEL

Vraag: ''We verwachten eenmalige kosten voor een nieuwe module Inburgering voor klantvolgsysteem ICT/IV. We verwachten structurele kosten voor het uitvoeren van de nieuwe inburgeringswet, en taken die nieuw zijn in 2022 in de Ketenaanpak.'' Wat zijn deze kosten? Antwoord: Voor het klantvolgsysteem is eenmalig € 30.000,-- opgenomen in de ABG-begroting. We houden dit als budgetplafond aan. We verwachten dat het gehele bedrag benut zal worden. Structurele kosten zijn onder te verdelen in organisatiekosten voor het organiseren van de uitvoering, zoals formatie of uitvoeren van de brede intake en PIP en maatschappelijke begeleiding. Dit is een vast bedrag per gemeente, gebaseerd op aantal inwoners en het aantal personen met een niet-westerse migratieachtergrond. Daarnaast zijn er kosten voor de inburgeringsvoorzieningen. Hiervoor ontvangen we € 12.713,-- per inburgeraar. Deze middelen zijn bestemd voor de taalopleiding + verplichte modules als MAP en Kennis van de Nederlandse maatschappij. We hanteren bij de organisatie en inkoop van de leerroutes en verplichte modules € 12.713,-- als maximum te besteden bedrag per inburgeraar.

SOCBEL

Agendapunt: 5. Ontwerp-raadsvoorstel inzake het vaststellen van Beleidskader statushouders en inburgeraars D66 Onderwerp Afdeling 3. Vraag: In de lijst met partners staan onder andere Refugee Team en Vluchtelingenwerk. Dit hebben andere gemeenten ook. Op regionaal niveau heeft de gemeente Gilze en Rijen de voordelen van de aanwezigheid van het AZC in Gilze. Welke voordelen kan de gemeente halen uit de aanwezigheid van het AZC in Gilze met betrekking tot de uitvoering van de ketenaanpak en inburgering+? Antwoord: Er worden afspraken gemaakt met de AZC’s waar onze gekoppelde statushouders zich bevinden. Dit staat dus los van het AZC in Gilze. De klantregisseur van de gemeente maakt al kennis met de statushouder op het betreffende AZC en neemt zo op soepele wijze de begeleiding van het AZC over. Zij schakelt ook het Refugee Team in dat direct vanaf de vestiging in de gemeente start met het oriëntatietraject van 10 weken om statushouders een kick-start te geven en wegwijs te maken. 4.

Vraag: ''Voor statushouders die na 2022 inburgeren heeft de gemeente de taak om te zorgen voor financieel ontzorgen. Ten eerste betekent dit dat gemeente tijdelijk het beheer van inkomsten en uitgaven uit handen neemt. Het ontzorgen bestaat uit het betalen van de vaste lasten huur, gas, water en stroom en de zorgverzekering. Deze kosten betalen we vanuit de bijstandsuitkering. De periode van ontzorgen gaat volgens de wettelijke verplichting in op het moment dat het recht op bijstand ontstaat en duurt 6 maanden. Wanneer blijkt dat het ontzorgen langer nodig is, dan kunnen we dit in samenspraak met de inburgeraar voortzetten. Ten tweede hebben gemeenten de taak om statushouders financieel zelfredzaam te maken, zodat de statushouder na deze 6 maanden zelfstandig zorg kan dragen voor het betalen van vaste lasten.'' Op basis van welke wetenschap is dit termijn ingesteld op een duur van 6 maanden? Op welke wijze worden de inburgeraars in die 6 maanden tijd onderwezen, om daarna zelfstandig hun financiën te organiseren, zonder voor de spreekwoordelijke leeuwen te worden gegooid (met het risico alsnog financiële zorgen te krijgen en daardoor minder/geen focus te hebben op hun inburgeringstraject)? Antwoord: De 6 maanden-periode is wettelijk vastgesteld door de overheid. We houden om die reden deze termijn aan.

In deze 6 maanden krijgen de statushouders begeleiding op financiële zelfredzaamheid. In 2021 starten we al met begeleidingstrajecten op financiële zelfredzaamheid aan 5 statushouders. Deze trajecten worden geëvalueerd, zodat we eind 2021 een goed onderbouwde keuze kunnen maken in hoe we vanuit de gemeente statushouders zo snel en goed mogelijk financieel zelfredzaam kunnen maken.

5.

SOCBEL

Vraag: ''De doelgroep van de Z-route bestaat uit: - Inburgeraars voor wie betaald werk nooit haalbaar zal zijn; - Inburgeraars die wel betaald werk kunnen gaan doen, maar niet het taalniveau A2 kunnen halen.'' Na welk termijn wordt (door wie) bepaald dat iemand het taalniveau A2 niet zou kunnen halen? Wat gebeurt er met de taalbegeleiding zodra een inburgeraar deze status (''niet het taalniveau A2 kunnen halen'') heeft gekregen?

SOCBEL

Agendapunt: 5. Ontwerp-raadsvoorstel inzake het vaststellen van Beleidskader statushouders en inburgeraars D66

Onderwerp Antwoord: Op dit moment wordt hier op regionaal niveau over nagedacht. Taal blijft op elk niveau, in combinatie met participatie, de hoofdfocus van de leerroute. Zo nodig kan de statushouder eerst gebruik maken van het alfabetiseringsonderwijs om vervolgens verder te stromen naar de Z-route.

6.

Vraag: Bouwsteen 4: Nazorg: Er volgt, na uitstroom, een ‘vinger aan de pols periode’ van 3-6 maanden. Maar: hoe lang duurt het heel traject daarvoor? Dus tot aan uitstroming? Gemiddeld? Antwoord: We gaan inderdaad uit van 3 tot 6 maanden afhankelijk van de (financiële) zelfredzaamheid van de statushouder. Nazorg is niet wettelijk vastgelegd. Binnen de P-wet wel.

Afdeling SOCBEL

SOCBEL

De duur van het traject tot aan uitstroom is heel verschillend. Maar omdat we inzetten op een integraal doorlopend traject, kunnen we mensen beter ´vastpakken´ en in beeld houden. Men heeft 3 jaar om in te burgeren en in die periode willen we al zo veel mogelijk inzetten op een combinatie van taal, participatie en verbinding met het lokale. Kern'75 1.

Vraag: In de notitie wordt gesproken om het beleid ABG-breed uniform uit te voeren. Met onze bescheiden kennis kunnen we ons voorstellen dat inburgering meer plaats zal vinden in onze gemeente dan in de andere gemeenten, of valt AZC erbuiten? Op basis van welke criteria worden de budgetten overgeheveld van het Rijk naar gemeenten? Het zijn vaste budgetten en deze zijn toereikend, wordt gesteld, maar wat nu als er veel meer ingeburgerd moet worden in een betreffend jaar? Zijn die meerkosten dan niet te declareren bij het Rijk? Loopt onze gemeente hiermee dan een financieel risico? Antwoord: Voor de inburgeringsvoorzieningen ontvangen we € 12.713,-- per inburgeraar. Deze middelen zijn bestemd voor het behalen van de inburgeringsplicht (taaldeel in leerroutes + verplichte modules). Mocht de gemeente meer inburgeraars krijgen, dan komt daarmee ook meer budget beschikbaar voor inburgeringsvoorzieningen. Hetzelfde geldt voor de uitvoeringskosten; hiervoor ontvangt de gemeente via het gemeentefonds gemiddeld ca. € 4.100,-- per asielmigrant en ca. € 2.700,-- per gezins- of overige migrant. Als de gemeente meer inburgeraars krijgt, dan ontvangen we hiervoor ook meer budget. We houden deze budgetten per persoon aan als plafond. Eventuele extra benodigde gelden zullen nodig zijn voor participatie-activiteiten. Deze worden bekostigd vanuit het re-integratie-budget.

Hier is al rekening mee gehouden. De ketenaanpak wordt gedekt uit de budgetten die we voor de uitvoering van bestaande taken in het sociaal domein ontvangen en daarvoor al in onze begroting staan. Het is nog niet bekend of eventuele meerkosten gedeclareerd kunnen worden bij het Rijk. We gaan ervan uit dat dit niet kan.

SOCBEL

Agendapunt: 5. Ontwerp-raadsvoorstel inzake het vaststellen van Beleidskader statushouders en inburgeraars PvdA 1.

Vraag: Is het mogelijk om aan te geven hoeveel tijd er staat voor de verschillende bouwstenen van de ketenaanpak en inburgering+ ? Of krijgen we deze informatie in het uitvoeringsplan te lezen? Antwoord: Dit wordt verder uitgewerkt in het uitvoeringsplan.

2.

SOCBEL

Vraag: De definitie van statushouders op p3: “wanneer we het over statushouders hebben dan bedoelen we de statushouders die voor 2022 in de gemeente zijn gehuisvest” lijkt niet overeen te komen met de beschrijving op p7: de ketenaanpak is voor alle statushouders. Antwoord: SOCBEL U heeft gelijk; het gaat over de statushouders die zowel vóór als ná 2022 in onze gemeente komen. We passen het aan. Hiermee bedoelen we dat de intensieve begeleiding vanuit de Ketenaanpak niet wordt ingezet voor gezinsmigranten, maar wel voor alle statushouders.

3.

Vraag: Er heeft nog geen gestructureerde effectmeting plaatsgevonden voor wat betreft de ketenaanpak. Gaat deze effectmeting wel plaatsvinden? En zo ja, wanneer? Antwoord: De ketenaanpak is vastgesteld in 2020 en deze willen we inderdaad graag evalueren om te bekijken wat deze manier van werken heeft opgeleverd.

SOCBEL