Algemene beschouwing Kern'75

Perspectief nota 2023 Dank aan het college en alle ambtenaren voor het opstellen en aanbieden van deze perspectiefnota. Het geeft ons als fractie van Kern ’75 een goed beeld over de gekozen richting van het college op diverse beleidsterreinen. Dit in combinatie met de door velen zeer gewaardeerde carrousel sessies, waarin wij als raadsleden vragen kunnen stellen aan ambtenaren “in het wild”. De inleiding van de perspectiefnota begint met de volgende zin: “Gilze en Rijen is een gemeente waar het goed wonen, werken en verblijven is. Daar mogen we trots op zijn.” En Kern ’75 is het daar mee eens. Het is goed wonen in onze gemeente en daar mogen we zeker met z’n allen trots op zijn. De basis is goed, nu is het zaak dit zo te houden en op punten aan te scherpen en te verbeteren. Dit is ook terug te zien in het coalitieprogramma met de titel “Duurzaam, groen en sociaal”. De vertaling van de in dit coalitieprogramma omschreven doelen en ambities zien we terug in deze perspectiefnota. Perspectief heeft iets positiefs in zich. Het vooruitkijken naar de toekomst, soms een vergezicht, maar soms ook verassend dichtbij. Maar we moeten onze ogen ook niet sluiten voor de uitdagingen waar we nu mee geconfronteerd worden.

De vreselijk oorlog in Oekraïne, stijgende brandstof- en energieprijzen, en een daaraan gekoppelde inflatie die de kosten van levensonderhoud doen stijgen, veranderingen in ons klimaat die invloed hebben op ons allemaal, maar die helaas ook soms tot tegenstellingen lijden. Onzekere tijden dus voor onze inwoners en des te belangrijker is het dan ook om juist in deze tijden onze inwoners perspectief te bieden. En dat doen we volgens Kern ’75 in deze perspectiefnota. Bestaand beleid uit de vorige periode afmaken en voortzetten en aanvullende zaken op het gebied van onder andere klimaat, cultuur, woningbouw en het sociale domein in gang zetten. En dit alles in het licht van een gemeentelijke organisatie die uitdagingen kent op het gebied van capaciteit als gevolg van personele tekorten. Kern ’75 is voorstander van gezonde ambities die passen bij wat ons ambtenaren apparaat kwalitatief en binnen een aanvaardbare termijn kan uitvoeren. Het uitstorten van lawines aan schriftelijk vragen helpt ook niet om onze ambtenaren gewoon hun werk te kunnen laten doen. Laten we als raad terughoudend zijn in het stellen van (in onze ogen) soms onnodige schriftelijke vragen, zonder onze democratische taken van controle en kaderstelling in gevaar te brengen. Soms lijken de vragen

belangrijker dan het antwoord en dat kan wat Kern ’75 betreft nooit de bedoeling zijn. Na deze wat meer algemene overwegingen en bespiegelingen willen we graag wat dieper in gaan op bepaalde onderdelen: Klimaat, duurzaamheid en groen Kern ’75 is al vele jaren één van de meest groene partijen van onze gemeente. Wij praten niet alleen groen, we doen ook groen. Voltooide ambities zoals park D’n Steenakker in Gilze, maar ook nieuwe plannen en ideeën van Kern ‘75 zoals de Moerstraat in Rijen en park Stappenakker in Molenschot zijn hier mooie voorbeelden van. In deze perspectiefnota zien we tal van zaken om onze gemeente voor onze inwoners groener, duurzamer en klimaatadaptiever te maken. Het doet Kern ’75 goed om te zien dat er extra budget wordt uitgetrokken voor onderhoud van de openbare ruimte, een belangrijk onderdeel uit ons verkiezingsprogramma. Een deel van dit extra budget gaat naar het opstellen van een Groenplan met daarin kansen voor het toevoegen van extra groen in onze gemeente. Kan het college aangeven wanneer we dit groenplan kunnen verwachten? Op het gebied van duurzaamheid hebben we de afgelopen periode goede stappen gezet. Het nieuwe koersdocument duurzaamheid gaat helpen hier verder vorm aan te geven in dit dynamische onderwerp. Wonen Een actueel en ook uitdagende onderwerp.

Er blijft een disbalans tussen vraag en aanbod op de woningmarkt, wat het voor starters er niet gemakkelijker op maakt. Een actuele woonvisie is cruciaal als basis voor toekomstige plannen op het gebied van wonen. Het budget hiervoor is dan in de ogen van Kern ’75 een juiste keuze. Ook het verder onderzoeken en in kaart brengen van betaalbare, tijdelijke en/of flexibele woonvormen zijn instrumenten om met name starters en andere kwetsbare groepen een kans te geven op de krappe woningmarkt. Kern ’75 vindt het ook belangrijk dat we open blijven staan voor nieuwe initiatieven op het gebied van wonen en dat innoverende plannen op dit gebied ook echt een kans krijgen en we deze met een open mind tegemoet treden.

Verkeer Met het voorgedragen fietsbeleidsplan is er weer een extra instrument om bij herinrichtingen van straten, wegen en fietsverbindingen het proces en uitvoering nog verder te verbeteren. Wij hopen dan ook in de raadsvergadering van volgende week dit fietsbeleidsplan unaniem vast te kunnen stellen. De afgelopen jaren zijn tal van fietsverbindingen tussen onze kernen en van onze kernen naar buurgemeenten aangepakt. Een lang gekoesterde wens van Kern ’75 en de raad is een veilige fietsverbinding tussen Gilze en Riel. Lange tijd zag het er naar uit dat dezelfde urgentie die de gemeente Gilze Rijen voelde niet werd gedeeld in de gemeente Goirle. De gemeenteraad van Goirle heeft onlangs een motie aangenomen waarin het college wordt opgedragen om acties te ondernemen om tot realisatie van een vrij liggend fietspad te kunnen komen. Om deze motie te ondersteunen en het hele proces een hernieuwde impuls te geven, zeker gezien de gereserveerde budgetten en subsidies, dienen wij samen Groen Gilze Rijen, VVD, PvdA, D66 en het CDA de motie is met als titel: Fietsverbinding Gilze-Riel. Het dictum luidt als volgt: Verzoekt het college om: Een gezamenlijke planning van beide gemeenten te overleggen aan de raad in december 2022, waarbij het uitgangspunt is om in 2023 te starten met de uitvoering.

Dichtbij de burger Kern ’75 gelooft in de toegevoegde waarde die onze dorpsteams hebben. De sociale infrastructuur waaraan sinds 2020 gebouwd wordt is zeer waardevol en is nog steeds een voortdurend proces. Het koersdocument sociaal domein is de afgelopen commissie samenleving behandeld. Een mooi document, maar zoals toen ook al door onze fractie aangegeven; wat zijn nu de concrete stappen en hoe monitoren we de effecten van deze koers. Kan het college iets meer vertellen over hoe en wanneer dit verder uitgewerkt gaat worden? Communicatie is, net als op veel andere terreinen, ook in dit programma van cruciaal belang. Draag uit wat je doet en hoe je dat doet en wat je van elkaar kan en mag verwachten. En vier en communiceer de succesverhalen. Als er volgens Kern ’75 1 onderwerp is wat dichtbij de burger komt, dan is dat wel inclusie. En dat onderwerp heeft, door allerlei redenen, de afgelopen periode niet de aandacht gekregen die het in onze ogen verdient. Een nieuwe, aangepaste inclusieagenda is aanstaande. Dit keer ook geharmoniseerd met Alpen-Chaam en Baarle-Nassau. Onze vraag aan het college is wat gaan we nu

ook echt anders doen. Hoe komen we van plan naar uitvoering en invoering? Hoe laten we dit landen bij elke ambtenaar? Sport, cultuur en erfgoed Drie onderwerpen die Kern ’75 na aan het hart liggen. Op het gebied van onze sportaccommodaties is de laatste jaren heel veel gebeurd. Het concreet uitwerken van het lokaal sportakkoord is nu nodig om onze verenigingen verder te ondersteunen. Een eerste voorzichtige aanzet is al gegeven in de vorige periode. Maar wat en wanneer mogen we verwachten als concreet plan? Beleidsplannen zijn prima als basis, maar het gaat uiteindelijk om de vertaling en uitwerking in de praktijk. Als we praten over onze sportaccommodaties dan hebben we nog 1 sporthal die onder handen genomen gaat worden. Achter de Tuintjes in Gilze. En het zal u niet verbazen dat Kern ’75 met z’n roots in Gilze volledig achter het plan kan staan voor het realiseren van nieuwbouw op de huidige locatie. Gilze verdient, net als Rijen een moderne, multifunctionele, duurzame en up-to-date sporthal. Het aanvullend krediet hiervoor is aanzienlijk, maar zoals al door Kern ’75 aangegeven toen we de motie hierover aannamen, boter bij de vis als de hoogte van het krediet bekend is. En daar zijn we nu aanbeland. We maken ons wel zorgen over de gestegen bouwkosten.

Kan het college verder duiden hoe en in welke mate hier rekening is gehouden in het voorgesteld krediet? Over Den Butter bereiken ons berichten over onder andere het entreegebied. De huidige gebruikte materialen leiden tot overlast in en om het gebouw. Om dit aan te pakken dienen wij samen met PvdA, VVD, CDA, D66, en GGR. De volgende motie in. Het dictum van deze motie luid: Verzoekt het college: Zo snel mogelijk te onderzoeken, maar uiterlijk voor de begrotingsbehandeling, of het op dit moment aanwezige grind in het gebied rond de entree en van de parkeerplaats naar de entree vervangen kan worden door een permanente bestrating in de vorm van een voor iedereen toegankelijke passende bestrating Indien er geen regulier budget beschikbaar is, de raad te informeren over het benodigde budget bij de begrotingsbehandeling 2023 met als doel uitvoering q1 2023 In het verleden heeft Kern ’75 aangedrongen op een gedegen erfgoedbeleid. Hierdoor kunnen we als gemeente beter en eerder optreden als verval of afbraak dreigt. De aanzet voor dit erfgoedbeleid vonden we als Kern ’75

eigenlijk teleurstellend. Als Kern ’75 hadden we toch wat meer concrete richting verwacht over het beschermen en ondersteunen van het huidig cultureel erfgoed in onze gemeente. Kan het college aangeven hoe en wanneer we deze volgende stap gaan zetten ? Cultuur is de basis voor elke beschaving. Dat we als gemeente een cultuurcoach gaan aanstellen zegt iets over de importantie die we aan dit onderwerp geven. Als Kern ’75 zijn we blij dat dit in de perspectiefnota is verwerkt. Kan het college aangeven wie de cultuurcoach precies gaat verbinden? En hoe snel kunnen we deze plek invullen? En welke rol gaat de cultuurcoach vervullen bij de nieuw in te stellen Kunstcultuurprijs ? Gemeentelijk samenwerking, ABG en huisvesting Kern ’75 is al vanaf het begin een voorstander van de ambtelijke samenwerking met Alpen-Chaam en Baarle-Nassau. De voordelen zijn duidelijk en voor de hand liggend, en de voordelen wegen wat Kern ’75 betreft nog steeds op tegen eventuele nadelen. Wat Kern ’75 betreft zou een eerste efficiencyslag liggen een het gezamenlijk huisvesten van alle ambtenaren in 1 gebouw. Een proces dat niet zomaar geregeld is, dat beseffen we ons maar al te goed. Voor Kern ’75 is het belangrijk om het gebouw waarin in nu deels onze ambtenaren, college en raad zijn gehuisvest te behouden, sloop is absoluut geen optie. Dit gebouw heeft teveel cultuur-historische waarde.

In de huidige arbeidsmarkt is het moeilijk personeel te binden of nieuw personeel te werven. Uiteraard is beloning een aspect hierin, maar een fijne, inspirerende werkomgeving zeker ook. De rollen zijn omgekeerd tegenwoordig, een sollicitant laat na een sollicitatiegesprek weten of hij/zij kiest voor jouw organisatie. Wat kan een organisatie bieden? Wat zijn de arbeidsomstandigheden? Hoe flexibel is een organisatie? Wat zijn de groeimogelijkheden? Is het college zich bewust van deze nieuwe sentimenten die leven op de huidige arbeidsmarkt? En hoe acteren we hierop?

Gemeentelijk huishoudboekje Als laatste maar zeker niet onbelangrijk, de gemeentelijk financiën. Want plannen zijn mooi, maar het moet ook betaald worden.

Als gemeente heb je maar beperkte mogelijkheden om de inkomsten kant van de begroting te beïnvloeden. De bijdrage vanuit het gemeentefonds is toch elke keer een verassing. Een ander instrument is de opbrengst uit de OZB. De gekozen opbrengstverhoging is 10%, de werkelijk materiele verhoging van de OZB is een stuk lager dan die 10%. Voor Kern ’75 is elke verhoging van de OZB een moeilijke maar wel noodzakelijke keuze. De doelstelling in het coalitieakkoord is om tot de 20% goedkoopste gemeentes te blijven behoren. Kern ’75 vindt het belangrijk dat we de lasten voor onze inwoners zo laag mogelijk houden, maar er zijn ook andere factoren die het wonen in Gilze-Rijen aangenaam maken. De service en voorzieningen die we als gemeente aanbieden aan onze inwoners. De plannen die we als gemeente hebben op sociaal gebied, de duurzaamheidsagenda, herinrichten van straten en wijken en nog veel meer zaken. Zou het daarom juist niet mooi zijn om in de meest duurzame of meest sociale of veiligste gemeente van Nederland te wonen. Zouden onze inwoners dit niet veel meer waarderen dan de goedkoopste. Zomaar een overweging aan het eind van dit betoog. Tot slot voorzitter, politiek is keuzes maken en deze perspectief nota is een eerste resultaat van de keuzes die zijn gemaakt in het nieuwe coalitieakkoord.

En zouden alle partijen diezelfde keuzes maken ? Nee waarschijnlijk niet, maar het zou mooi zijn als we toch zo gezamenlijk mogelijk zouden kunnen besturen. Dat verdienen onze inwoners. Onze oproep zou zijn om te werken vanuit overeenstemming en onze verschillen te benoemen en bespreken en waar kan deze te overbruggen. Gaat dat altijd lukken ? Nee dat niet, maar dat is niet erg. Leve diversiteit!