230-66 Raadsrapportage Sociaal domein 2022

RAADSINFORMATIEBRIEF -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------Aan

Gemeenteraad

Van

College van burgemeester en wethouders

Portefeuillehouder

Wethouder Doremalen

Onderwerp

Raadsrapportage Sociaal domein 2022

Datum collegevergadering

3 oktober 2023

Zaaknummer

1044722

RIB-Nummer

23-066

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------1. Inleiding Jaarlijks informeren we u op hoofdlijnen over de stand van zaken in het sociaal domein. Dat doen we met de raadsrapportage Sociaal domein. De rapportage bevat 6 dashboards met bijbehorende duiding. De eerste is algemene informatie over de gemeente, gevolgd door de vijf leefgebieden die benoemd zijn in de Visie op het sociaal domein 2022-2026: Prettig wonen in je wijk, Veilige en kansrijke thuissituatie, Zinvolle daginvulling, Financieel rondkomen en Fit en veerkrachtig. Binnen deze leefgebieden is ook de samenhang met andere domeinen inzichtelijk, zoals het fysieke domein of het veiligheidsdomein. De raadsrapportage biedt uw raad een handvat bij uw kaderstellende en toezichthoudende rol in het sociaal domein. In de Visie op het sociaal domein 2022-2026 heeft u de richting voor de komende jaren bepaald. De cijfers in bijgevoegde raadsrapportage geven inzicht in de stand van zaken in het sociaal domein 2022. Daarmee zijn ze ook een instrument om het beleid te bepalen en bij te sturen. 2. Inhoudelijk Samenvatting van de raadsrapportage: Over het algemeen zien we in de gemeente Gilze en Rijen een redelijk vergelijkbaar beeld als in gemeenten met een inwoneraantal tussen de 25.000 en 50.000.

Het individueel welzijn is redelijk gemiddeld; de samenredzaamheid is een aandachtspunt. Hoewel inwoners vertrouwen in elkaar hebben, zetten ze zich minder vaak voor hun buren in. De maatschappelijke inzet voor naasten ligt juist weer hoger dan in vergelijkbare gemeenten. De sociaal economische status ligt in onze gemeente iets lager dan bij gemeenten uit dezelfde grootteklasse. Gezondheid en fysiek functioneren zijn de meest voorkomende redenen die het meedoen belemmeren. De mentale gezondheid speelt in Gilze en Rijen vaker een belemmerende rol dan in andere gemeenten. Taal en cultuur worden juist minder dan elders als een belemmering ervaren. Het aantal huishoudens dat gebruik maakt van geïndiceerde zorg ligt iets boven de benchmark. Dat kan te maken hebben met de stijging in het aantal 75+ers;

de groep waar de ingezet.

meeste zorg wordt

Ten opzichte van de raadsrapportage sociaal domein 2021 zien we een aantal ontwikkelingen: -

-

-

Een lagere algehele tevredenheid vanuit de burgerpeiling. Dat kan te maken hebben met de maatschappelijke omstandigheden op het moment dat deze vragenlijsten uitgezet zijn (september 2022). De daarmee samenhangende algehele stijging van de ervaren belemmeringen, met name op het gebied van de mentale (geestelijke) gezondheid. De samenredzaamheid neemt af: we zien minder inzet voor elkaar. Het aandeel kwetsbare inwoners is iets afgenomen; daarentegen is het aandeel zeer kwetsbaren (zorgwekkenden) iets toegenomen. Meer jeugdzorg wordt verleend in de thuissituatie; we zien een afname in jeugdhulp met verblijf en jeugdbescherming. Het percentage huishoudens dat van een voorziening in het sociaal domein gebruik maakt neemt, na een afname in 2021, in 2022 weer toe. Dit past bij de toenemende vergrijzing.

Opbouw van de rapportage: Ten opzichte van de raadsrapportage over 2021 hebben er inhoudelijk geen grote wijzigingen plaatsgevonden: - De data uit de dashboards komt van de website Waarstaatjegemeente.nl (WSJG). - De indicatoren zijn gebenchmarkt met gemeenten uit dezelfde grootteklasse (tot 25.000 inwoners). - De meest recente cijfers opgenomen tot en met 2022, waaronder de burgerpeiling 2022. Voor cijfers uit de burgerpeiling geldt dat niet alle gemeenten hebben deelgenomen aan de burgerpeiling. - Ter afsluiting is een verklarende woordenlijst toegevoegd. Per leefgebied zijn een aantal indicatoren in het dashboard toegevoegd, onder andere: - De onderdelen die betrekking hebben op ervaren belemmeringen in het meedoen van inwoners, zijn nu bij de desbetreffende leefgebieden in het dashboard weergegeven. - Het totaal van de Sociaal Economische Status (SES) is te zien in het dashboard van ‘onze gemeente’; de onderdelen binnen deze SES zijn apart opgenomen in de leefgebied dashboards. - Het dashboard Financieel Rondkomen geeft meer inzicht in de inkomenscategorieën in onze gemeente. - Het dashboard Fit en Veerkrachtig geeft naast ervaren belemmeringen ook meer informatie over zorggebruik in onze gemeente.

Als het leefgebied zich hiervoor leent, begint de tekstuele duiding met de ervaring van inwoners, dan het beeld van de situatie, en eindigt met de gemeentelijke geïndiceerde voorzieningen.

Voor degenen die behoefte hebben om dieper in de cijfers te duiken, is dat mogelijk: Alle indicatoren zijn 24/7 op www.waarstaatjegemeente.nl te vinden via de zoekfunctie.

U kunt als u dat wil vervolgens een andere benchmark ingeven, bijvoorbeeld Gilze en Rijen vergelijken met heel Nederland of een bepaalde gemeente. En u kunt per indicator doorklikken naar de gegevens van afgelopen jaren. Enkele indicatoren zijn op het niveau van de CBS-wijkindeling te vinden. Omdat de indicatoren op de website van WSJG automatisch bijgewerkt worden, kan het voorkomen dat er recentere gegevens staan dan in de bijgevoegde PDF met duiding. 3. Procedureel De raadsrapportage wordt digitaal in PDF aan u ter beschikking gesteld. Met de raadsrapportage monitoren we onze beleidsopgaven. Uit deze raadsrapportage zullen ook interventies en activiteiten afgeleid worden welke dan terug zijn te vinden in de uitvoeringsagenda en P&C cyclus. In het najaar van 2024 ontvangt u de raadsrapportage Sociaal domein over 2023.

Bijlage(n): Raadsrapportage Sociaal domein 2022