20260531 A. Roelofs inspreekrecht raadscommissie

Inspreeknotitie Adèle Roelofs Raadscommissie 2 juni 2026 Geachte voorzitter, leden van de Raadscommissie en overige aanwezigen, Vanavond is mijn dringende appèl aan de Raadscommissie om recht te doen aan gemeente-visie en beleid: Omgevingsvisie, Cultureel Erfgoed, Bomenbehoudbeleid, Mobiliteitsbeleid, Participatie. Politieke beloften en gemeentelijke visies verdienen onmiddellijke en serieuze navolging. Concrete uitvoering van projecten vraagt om zorgvuldige afwegingen en transparantie in besluitvorming. Ik verzoek dan ook de besluitvorming omtrent herinrichting kruising Julianastraat- Ericssonstraat kritisch tegen het licht te houden en alles in het werk te stellen bestaande groenvoorzieningen te behouden en te versterken. Ik verzoek u de impact van voorgenomen aanpassing kruising Julianastraat – Ericssonstraat ten aanzien van de volgende 3 aspecten: Leefomgeving, Bomenbehoud en Participatie mee te nemen in de overwegingen. 1. Leefomgeving De kwaliteit van de leefomgeving wordt aangetast bij de voorgestelde herinrichting Kruising Julianastraat-Ericssonstraat. Een groene omgeving is een fijne omgeving. Mensen zijn er gezonder en leven langer. Leren, werken en vertoeven in een groene omgeving is aantrekkelijk. Bomen en parken dragen bij aan levensgeluk en welzijn. Dit is alom onderzocht en aangetoond.

Bedrijventerreinen (denk aan Aeroparc met mogelijke doorgroei van het campusprofiel), moeten ook fijne plekken zijn voor werknemers met groen en veilige wandel- en fietspaden. Dit alles is terug te vinden in Omgevingsvisie Gilze-Rijen (2025). Ook historische kenmerken in een woonomgeving zijn van waarde. Monumenten komen beter tot hun recht in een passende omgeving. Ze hebben een culturele en esthetische betekenis voor de leefomgeving. Zij zorgen voor een thuisgevoel, voor veiligheid, en binding met dorp of gemeente. De Julianastraat is een groene ader en vormt als entree van het dorp van oudsher een centrale as richting het station, centraal plein en kerk. Ze vormt een hoofdstructuur voor verkeer en bewoners. De kenmerkende laanstructuur met lindebomen start meteen vanaf de Rijksweg en niet pas vanaf de kruising Ericssonstraat. Deze historische laanstructuur dient hoe dan ook in haar geheel behouden te blijven, -of liever nog- versterkt te worden. (zie Omgevingsvisie 2025, p. 42 en p. 44), en 23531.1.D.14 BEAinitiatief 01-0 she, d.d. 11 juli 2023) Biodiversiteit is belangrijker dan ooit tevoren. De lindebomen Julianastraat zijn van grote waarde als verblijfplaats, voedselvoorziening en ecologische brug voor flora en fauna, waaronder insecten, vlinders, vleermuizen, en vogels. De 5 lindebomen vormen samen met de overige begroeiing een baken en ijkpunt.

Als zodanig fungeren zij als veilige oversteekplek voor kleine zoogdieren als egels, eekhoorns, wezels en marters. De bomen die nu op de nominatie staan om gekapt te worden zijn daarnaast: • Geluidsreducerend en snelheidsremmend. Door de verbreding van de kruising en forse bomenkap op het Ericsson-terrein is geluidshinder reeds sterk toegenomen. Verder registreert een weggebruiker laanbomen bewust of onbewust en past daarop zijn snelheid aan; • Reduceren van hittestress en verhoging van klimaatadaptatie: Gilze-Rijen behoort reeds enkele jaren tot de warmste plekken van Nederland (KNMI-metingen op de vliegbasis); • Klimaatbestendig en vormen waterbuffers;

•

Een verbetering van luchtkwaliteit, gezondheid en welzijn.

2. Bomenbehoud Bomen dienen te allen tijde behouden te blijven, door goede verzorging en door meer ruimte te creëren voor wortelstructuren. De vraag rijst nu of een onomkeerbare ingreep, namelijk het verwijderen van volwassen laanbomen met substantiële ecologische, klimaatadaptieve en ruimtelijke waarde, proportioneel is voor een tijdelijke situatie die binnen enkele jaren opnieuw wordt gewijzigd. En waarvan ik mij bovendien afvraag of de voorgestelde herinrichting veiliger is. De verleende kapvergunning (zaaknummer 1142589, d.d. 19 maart 2026) druist in tegen eigen beleid van de gemeente om bomen zoveel mogelijk te behouden. Er is in onderhavig geval naar alle waarschijnlijkheid geen alternatief bedacht bij deze voorgenomen aanpassing, noch in het ontwerp noch qua herplant op dezelfde locatie. Compensatie elders volstaat hier niet als tegenmaatregel voor het verlies van volwassen bomen. Bovendien is er bij eerdere bomenkap in andere delen van de gemeente nog onvoldoende herplant of compensatie gerealiseerd. Uit de BEA Spoorzone (2023) blijkt dat de 5 lindebomen in voldoende tot goede conditie verkeren en bij de juiste maatregelen een goede levensverwachting hebben.

Aanpassing van de kruising kan bovendien gevolgen hebben voor de levensvatbaarheid van de Catalpa op particulier terrein Julianastraat 34 (BEA pagina 7, foto hoeksituatie en tekst “Deze bomen staan op dermate korte afstand van de perceelsgrens dat een eventuele herinrichting invloed heeft op deze bomen.”) 3. Participatie Participatie dient zowel voorafgaande aan nieuwe visie- en beleidsontwikkeling als tijdens ontwerpfases plaats te vinden. De voorliggende aanpassing van de kruising is niet eerder met burgers gedeeld, maar bereikte ons als fait accompli middels een brief met aankondiging van de aanvang van de werkzaamheden. In de ontwerpen van de Spoorzone, zoals gedeeld met belanghebbenden en bewoners, is de aanpassing van de kruising en het bijgevolg kappen van een rij bomen nooit ter sprake gebracht. Het ontwerp van het stationsgebied was hoopgevend, want de omgeving zou groener worden en de Julianastraat autoluw. Voor de aanpassing van de Julianastraat was vooralsnog geen budget vrijgemaakt, en een definitief ontwerp van de kruising is dus helemaal niet meegenomen in de plannen. U begrijpt onze hoge verbazing toen een zogenaamd definitief ontwerp bij ons op de mat viel. Als betrokken burgers voel je je met deze handelwijze niet serieus genomen.

Participatie behelst niet alleen het presenteren van een mooi toekomstbeeld, maar moet ook de impact en het effect van de aanpassingen duidelijk voor het voetlicht brengen. Simpel samengevat komt mijn betoog neer op: “Huisje, boompje, beestje” en “Zeg wat je doet en doe wat je zegt”. Met dank voor uw aandacht sluit ik af met 3 vragen: Ad 1. Hoe gaat u ervoor zorgen dat de kwaliteit van de leefomgeving Julianastraat- Ericssonstraat versterkt wordt in plaats van deze aan te tasten? Ad 2. Welke stappen gaat u nu concreet zetten om bomen te behouden, zowel de lindes op deze locatie als bomen elders in de gemeente? Ad 3. Hoe gaat u ervoor zorgen dat eigen vastgesteld beleid, zowel het vigerende beleid als recent ontwikkelde visies en beleid op het gebied van mobiliteit, bomenbehoud, erfgoed e.d. zichtbaar en merkbaar zijn in de ABG-gemeente voor alle burgers, werkenden, studerenden, ondernemers en last but not least voor flora en fauna?