Begroting 2026 VRF
Tekst van het document
29
5. Financiën en kengetallen Bijdrage per programma GGD 35.172.396 Crisisbeheersing 4.219.661 Brandweer 51.250.839 Totaal
90.642.897
Inkomstenverdeling Bijdrage gemeenten
90.642.897
BDuR
11.490.495
Overig 8.444.055 Totaal 110.577.447 Kostenverdeling Salariskosten 75.360.079 Kapitaalslasten 11.200.663 Huisvestingskosten 3.671.399 Materiële kosten
21.741.915
Totaal 111.974.056 Verdeelsleutel organisatiekosten GGD
38,5%
Crisisbeheersing
5,8%
Brandweer
55,7%
Formatie per programma Organisatie
110,8 fte
Brandweer
180,8 fte
GGD
288,6 fte
Crisisbeheersing
43,7 fte
Totaal
623,9 fte
30
6. Algemene dekkingsmiddelen Gemeentelijk bijdrage in het nadelig saldo Conform de gemeenschappelijke regeling wordt de vastgestelde gemeentelijke bijdrage, voor de programma’s Gezondheid en Crisisbeheersing, in het nadelig saldo verdeeld naar het inwonertal. Als afwijking hierop heeft het Algemeen Bestuur besloten de bijdrage voor het programma Brandweer als volgt te verdelen: op basis van de verdeling van het cluster openbare orde en veiligheid (OOV) in het gemeentefonds. De bijdrage aan het programma Organisatie wordt conform de eerder vastgestelde verdeelsleutels voor organisatieoverhead toegerekend aan de oorspronkelijke taakvelden. Door deze toerekening kunnen de deelnemende gemeenten de bijdrage opnemen in hun eigen begroting. De toerekening aan de taakvelden is als volgt: GGD 38,5% Crisisbeheersing 5,8% Brandweer 55,7% Per programma is de bijdrage als volgt: GGD Crisisbeheersing Brandweer
€ € €
35.172.396 4.219.661 51.250.839
Totaal
€
90.642.897
In bijlage 1 staat een overzicht van de verdeling van de bijdrage per taakveld over de gemeenten, inclusief een meerjarenperspectief richting 2029. Brede doeluitkering rampenbestrijdingen De bijdrage ‘brede doeluitkering rampenbestrijdingen’ (BDUR), zoals opgenomen in de begroting, hebben we gebaseerd op deze meest recente informatie. De bijdrage BDUR werd tot en met 2019, conform het (bij de regionalisering afgesproken) uitgangspunt, voor 35% toegerekend aan het programma Crisisbeheersing en voor 65% aan het programma Brandweer. Vanaf 2020 heeft het Landelijk Meldkamer Systeem de bijdrage naar beneden bijgesteld. Dit raakt alleen de brandweerbegroting en daarom houden we vanaf 2020 de volgende verdeling aan: 62% Brandweer en 38% Crisisbeheersing. Vanuit het ministerie van Justitie en Veiligheid zijn met de contourennota ‘Versterking Crisisbeheersing en Brandweerzorg’ extra middelen toegekend aan de veiligheidsregio’s. Deze middelen zijn bedoeld om een toekomstbestendig en samenhangend stelsel voor crisisbeheersing en brandweerzorg te realiseren.
31
7. Paragrafen 7.1. Financiering Beleid De kaders voor financiering zijn gebaseerd op de ‘Wet Financiering Decentrale Overheden’ en de daaruit voortvloeiende uitvoeringsregelingen. Het eigen treasury-beleid van Veiligheidsregio Fryslân is vastgelegd in de financiële verordening. Daarin hebben we afgesproken dat het dagelijks bestuur bij het aantrekken van middelen de volgende kaders in acht neemt: •
Voor het aantrekken van financieringen met een looptijd langer dan één jaar vragen we tenminste twee prijsopgaven bij verschillende financiële instellingen op.
•
We maken geen gebruik van financiële derivaten als bedoeld in artikel 1, onder c, van de Wet financiering decentrale overheden.
Met ons financieringsbeleid willen we de risico’s voor langere tijd afdekken met vastrentende leningen. De omvang en looptijd van deze leningen stemmen we af op de omvang en levensduur van de materiële vaste activa en plannen we binnen de kaders voor de renterisiconorm. Leningenportefeuille Het verloop in de financieringsportefeuille is nagenoeg volledig te herleiden tot het investeringsprogramma. Door het geplande investeringsprogramma in 2025 en 2026 neemt de omvang van de langlopende leningen naar verwachting toe tot bijna € 65 miljoen per eind 2026. Het verwachte verloop van de leningenportefeuille is daarmee als volgt: Saldo per 1 januari Opname Reguliere aflossingen Saldo per 31 december
€ € € €
49.958.353 20.000.000 + 5.266.545 -/64.691.808
32
Programmabegroting 2026 • Veiligheidsregio Fryslân
Rente a
De externe rentelasten over de korte en lange financiering
b
De externe rentebaten (idem)
€ 1.727.624 -/-
Saldo rentelasten en rentebaten
€
0
€ 1.727.624
c1
De rente die aan de facilitaire grondexploitaties (kostenverhaal) moet worden doorberekend
-/-
€0
c2
De rente van projectfinanciering die aan het betreffende taakveld moet worden toegerekend
-/-
€0
c3
De rentebaat van doorverstrekte leningen, als daar een specifieke lening voor is aangetrokken (= projectfinanciering), die aan het betreffende taakveld moet worden toegerekend
€0 +/+
Aan taakvelden toe te rekenen externe rente
€ 1.727.624
d1
Rente over eigen vermogen
+/+
€
0
d2
Rente over voorzieningen
+/+
€
171.335
Totaal aan taakvelden toe te rekenen rente
e
De aan taakvelden toegerekende rente (renteomslag)
f
Renteresultaat op het taakveld Treasury
€ 1.898.959
-/-
€ 1.898.959 €
0
We hanteren een omslagrente van 2,1% voor het toerekenen van rente aan de programma’s. Kasgeldlimiet en renterisiconorm Het financieringsbeleid voorziet in een groter beroep op kortlopende leningen, voordat langlopend wordt gefinancierd. Dit betekent dat de ruimte onder de kasgeldlimiet wordt benut, dit is gelijk aan voorgaand jaar. Hierbij wordt de kasgeldlimiet per kwartaal overigens niet overschreden. Voor 2026 is de kasgeldlimiet bepaald op 8,2% van het begrotingstotaal, dit is € 9,2 miljoen. De renterisiconorm voor 2026 is 20% van het begrotingstotaal, of € 22,5 miljoen. Bij het samenstellen van de leningenportefeuille hebben we er rekening mee gehouden dat de jaarlijkse aflossingen en renteherzieningen de renterisiconorm niet overschrijden.
33
7.2. Weerstandsvermogen en risicobeheersing Het ‘Besluit Begroting en Verantwoording gemeenten en provincies (BBV)’ schrijft voor dat de paragraaf ‘Weerstandsvermogen en risicobeheersing’ aandacht moet besteden aan de relatie tussen de risico’s en de aanwezige weerstandscapaciteit. Algemeen Het weerstandsvermogen is het vermogen van de organisatie om omvangrijke tegenvallers op te vangen, zonder dat aanpassing van het beleid nodig is. Het weerstandsvermogen dient dus om de continuïteit van de organisatie te waarborgen. De weerstandscapaciteit bestaat uit de beschikbare middelen om risico’s op te vangen als deze zich voordoen. Denk daarbij aan incidentele weerstandscapaciteit, zoals aanwezige vrije reserves, en structurele weerstandscapaciteit. Bij structurele weerstandscapaciteit gaat het bijvoorbeeld om de post ‘onvoorzien’ en eventuele vrije begrotingsruimte. In beginsel is bij een gemeenschappelijke regeling altijd sprake van 100% weerstandscapaciteit. De deelnemende gemeenten zijn namelijk wettelijk verplicht om ervoor te zorgen dat de gemeenschappelijke regeling altijd over voldoende middelen beschikt om aan zijn verplichtingen te voldoen.
Weerstandscapaciteit Veiligheidsregio Fryslân Het beleid over weerstandsvermogen en risicobeheersing staat in de beleidsnota ‘Weerstandsvermogen 2023-2026.’ In deze nota wordt specifiek ingegaan op de bepaling van de weerstandscapaciteit. Veiligheidsregio Fryslân (VRF) kiest ervoor om een egalisatiereserve en een post ‘onvoorzien’ aan te houden. Zo kunnen we zelf een deel van de risico’s opvangen. Eventuele tegenvallers hebben daardoor niet direct gevolgen voor de deelnemende gemeenten. De nota bevat de volgende bestuurlijke afspraken: Algemene reserve De algemene reserve bestaat alleen uit een egalisatiereserve. De hoogte van deze reserve wordt bepaald op basis van het begrotingstotaal. De ondergrens bedraagt 2% van het begrotingstotaal en de bovengrens 5%. Onvoorzien Volgens de beleidsnota houden we een post ‘onvoorzien’ aan. Deze post is bedoeld voor het opvangen van kosten wegens personele frictie. Het budget is gepositioneerd bij de algemeen directeur. We kennen dit toe op basis van een integrale en VRF-brede afweging van de bovenmatige personele fricties. De uitgangspunten (in volgorde) rond de bepaling van de toekenning zijn als volgt: 1. wegvallen taken; 2. reorganisatie; 3. (dis)functioneren (directe kosten op basis van een vaststellingsovereenkomst); 4.
functioneren (ziekte, vervanging, niet productief: hieronder vallen niet de kosten van juridische advisering en/of onderzoeken). Structurele begrotingsruimte Als een gemeente of gemeenschappelijke regeling structurele begrotingsruimte heeft opgenomen in haar begroting, wordt dit beschouwd als een onderdeel van de weerstandscapaciteit. Daarom is het van belang om periodiek te onderzoeken of hiervan sprake is. VRF onderzoekt dit eens per vier jaren via het proces ‘doorlichting begroting.’ Uit de laatste doorlichting van de begroting in 2023 bleek dat er geen sprake is van structurele begrotingsruimte.
34
Programmabegroting 2026 • Veiligheidsregio Fryslân
Inventarisatie weerstandscapaciteit De weerstandscapaciteit van VRF bedraagt: Egalisatiereserve Onvoorzien Structurele begrotingsruimte Totaal
1.724.847 658.203 0 2.383.050
Beleid weerstandsvermogen en risicobeheersing Het beleid over weerstandsvermogen en risicobeheersing staat in de beleidsnota Weerstandsvermogen 2023-2026.’ Samengevat gelden de volgende beleidslijnen voor risicomanagement: I.
Risicomanagement is een regulier onderdeel van het managementcontrolsysteem van VRF. De geïdentificeerde risico’s worden, waar mogelijk, ondervangen door beheersmaatregelen. II. De belangrijkste netto-risico’s nemen we op in de paragraaf ‘Weerstandsvermogen en risicomanagement’ in de begroting en jaarrekening. Waar nodig doen we tussentijds verslag van de voortgang. III. In dezelfde paragraaf nemen we ook de risico’s op, die mogelijk op termijn impact hebben op de begroting. Deze verwerken we structureel in de begroting op het moment dat ze zich zeker voordoen. Het huidige risicomanagementsysteem is een ad-hocproces. De komende jaren werken we aan het structureren van het risicomanagementproces en het bevorderen van het risicobewustzijn. Inventarisatie van de risico’s In deze paragraaf geven we een overzicht van de belangrijkste risico’s die we hebben geïnventariseerd. Financiële risico’s Veranderend overheidsbeleid kan leiden tot financiële onzekerheden. Het hoofdlijnenakkoord bevat bijvoorbeeld een aantal voornemens dat mogelijk verstrekkende gevolgen heeft voor onze organisatie. Daarnaast hebben de ontwikkelingen in het gemeentefonds impact op de financiën van onze gemeenten. Hierdoor komt onze begroting in de toekomst mogelijk onder druk te staan. Een voorbeeld hiervan is de departementale korting van 10% op specifieke uitkeringen (SPUK).
Bij Veiligheidsregio Fryslân is de grootste SPUK-regeling de ‘Brede Doeluitkering Rampenbestrijding (BDUR)’. Een korting van 10% betekent structureel € 1,1 miljoen minder opbrengsten voor de organisatieonderdelen Brandweer en Crisisbeheersing. Autonome ontwikkelingen kunnen ook tot risico’s leiden. Wanneer er sprake is van hoge inflatie of een substantiële verhoging van de lonen als gevolg van cao-ontwikkelingen, ontstaat het risico dat de indexatie van onze budgetten - zoals vastgelegd in de financiële verordening - ontoereikend is. Hierdoor kunnen investeringen in huisvesting, kazernes, materieel, materiaal, personeel en IT-infrastructuur onder druk komen te staan. En dit beïnvloedt de kwaliteit van onze dienstverlening. Om financiële risico’s tijdig te identificeren, monitoren en analyseren we het overheidsbeleid kritisch. Personeelstekorten Op de huidige arbeidsmarkt is het lastig om voldoende kwalitatief personeel te werven. Hierdoor kan onze taakuitvoering in gevaar komen. Dit probleem doet zich voor bij alle organisatieonderdelen en kan gevolgen met zich meebrengen. De kwaliteit van de dienstverlening kan bijvoorbeeld onder druk komen te staan, er kan imagoschade ontstaan of de dienstverlening kan alleen worden gerealiseerd tegen onevenredig hoge kosten.
35
Programmabegroting 2026 • Veiligheidsregio Fryslân
Met wervingscampagnes, opleidingsprogramma’s en goed werkgeverschap zetten wij in op het binden, behouden en doorontwikkelen van onze medewerken. Cyberdreigingen Voor de dagelijkse bedrijfsvoering is onze organisatie afhankelijk van tijdige en betrouwbare informatie. Tegelijkertijd moeten we ervoor waken dat deze vaak (privacy)gevoelige informatie in verkeerde handen komt. Dit is een complexe opgave, omdat de dreigingen van cybercriminelen en statelijke actoren significant zijn toegenomen. Daarom heeft VRF zichzelf tot doel gesteld om effectief weerstand te bieden tegen cyberdreigingen en beveiligingsincidenten. Én om deze weerbaarheid op een meetbare en verifieerbare wijze aan te tonen. Het uitgangspunt hierbij is het ambitieniveau “Aantoonbaar weerbaar”. VRF is genoodzaakt om ook de komende jaren passende, nieuwe informatiebeveiligingsmaatregelen te blijven nemen om de digitale weerbaarheid te waarborgen. Daarnaast willen we voldoen aan de gestelde normen zoals de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO), NEN7510 en NIS2 (Netwerk- en Informatiebeveiliging) om de meetbaarheid en verifieerbaarheid te garanderen. Ook voeren we periodiek interne audits en penetratietest uit en geven we bewustwordingstrainingen. Wegvallen van maatwerk- en markttaken VRF voert diverse taken uit die nauw verbonden zijn met de basistaak, maar die we niet collectief uitvoeren.
Voorbeelden hiervan zijn: • maatwerk voor de jeugdgezondheidszorg (JGZ); • dienstverlening naar aanleiding van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo); • reizigersvaccinaties. Voor deze taken zetten we deels vast personeel in en doen we een beroep op overhead. Daarnaast calculeren we een winstmarge op deze taken. Deze winstmarge zorgt ervoor dat de collectieve basistaak goedkoper wordt. Het wegvallen van deze taken betekent zowel incidentele fricties als het vervallen van structurele dekking. Fysieke en psychische schade door werkzaamheden Het optreden van personeel en vrijwilligers bij incidenten kan fysieke en psychische schade opleveren. De gevolgen hiervan kunnen verstrekkend zijn zoals blijvende arbeidsongeschiktheid. Deze schade is niet altijd goed te verzekeren. Wij hebben daarom besloten deel te nemen aan de stichting ‘Waarborgfonds Veiligheidsregio’s’. Op die manier dragen alle veiligheidsregio’s samen de niet-verzekerbare risico’s per 1 januari 2024. Risico’s nieuwbouwprojecten Veiligheidsregio Fryslân is een kapitaalintensieve organisatie. Vooral bij de brandweer is er sprake van een gedegen investeringsplanning, mede door de bouwagenda. Deze bouwagenda betreft een planning voor de grootschalige nieuwbouw en verbouw van onze brandweerkazernes. De mate waarin de planning wordt gehaald, wordt beïnvloed door tal van omstandigheden.
Wij zijn hierbij onder meer afhankelijk van planvorming bij gemeenten, beperkingen bij het aansluiten op het elektriciteitsnetwerk en van de beschikbaarheid leveranciers. In de praktijk constateren wij dan ook dat de investeringen achterblijven op het plan. Dit leidt op de korte termijn tot financiële voordelen vanwege de vrijval van kapitaallasten. Voor de lange termijn ontstaan er echter financiële risico’s. De stijging van bouwkosten is de laatste jaren fors geweest, waardoor de uitgestelde investeringen mogelijk hoger uitvallen. Duurzaamheid De ontwikkelingen op het gebied van duurzaamheid zijn in volle gang. Dit leidt tot verschillende wensen vanuit de maatschappij over inzicht in de duurzaamheidsprestaties van organisaties en tot het verduurzamen van activiteiten. Deze behoefte heeft geleid tot diverse (Europese) wet- en regelgeving.
36
Programmabegroting 2026 • Veiligheidsregio Fryslân
Veiligheidsregio Fryslân heeft in kaart gebracht op welke wijze deze wet- en regelgeving directe invloed heeft op de organisatie. VRF dient zich, net als alle organisaties in Nederland, te houden aan het klimaatakkoord. Andere initiatieven en wetgeving raken ons veelal op een indirecte manier, bijvoorbeeld via leveranciers, banken en gemeenten. VRF heeft verschillende acties uitgezet om stappen te zetten op het gebied van duurzaamheid. Zo hebben we in het inkoopbeleid een passage opgenomen over duurzaam inkopen, zetten we in op vergroening en stelden we een visiedocument en plan van aanpak voor duurzaamheid vast. Op het moment dat de Rijksoverheid meer verduurzaming verplicht stelt, kan dit invloed hebben op onze organisatie. Financiële kengetallen Van de in het BBV opgenomen kengetallen zijn vier van toepassing op VRF. Deze kengetallen zijn als volgt uitgewerkt: Kengetallen Jaarverslag 2024
Begroting 2025
Begroting 2026
Netto-schuldquote
51,57%
64,41%
74,08%
Netto-schuldquote gecorrigeerd voor verstrekte leningen
51,57%
64,41%
74,08%
Solvabiliteit 10,88%
5,98%
2,84%
0%
0%
Structurele exploitatieruimte
0%
Netto-schuldquote De netto-schuldquote weerspiegelt het schuldenniveau van de organisatie ten opzichte van de exploitatie. Hoe hoger het getal, des te groter de netto-schuld ten opzichte van het begrotingstotaal. Solvabiliteit De solvabiliteitsratio geeft inzicht in de mate waarin de organisatie kan voldoen aan haar financiële verplichtingen. We berekenen de ratio als het aandeel eigen vermogen ten opzichte van het totale vermogen (balanstotaal). De solvabiliteit van gemeenschappelijke regelingen is over het algemeen laag. Dit komt omdat de deelnemende gemeenten de wettelijke verplichting hebben om ervoor te zorgen dat de gemeenschappelijke regeling altijd over voldoende middelen beschikt om aan zijn verplichtingen te kunnen voldoen. Een gemeenschappelijke regeling hoeft om die reden geen eigen weerstandscapaciteit aan te houden. In de beleidsnota ‘Weerstandsvermogen 2023-2026’ hebben we vastgelegd dat de algemene reserve alleen bestaat uit een egalisatiereserve. Hiermee minimaliseren we onze reservepositie. We hebben echter te maken met een aantal kapitaalintensieve activiteiten. Denk aan de investering in materieel en materiaal voor de repressieve dienstverlening. En aan het realiseren, inrichten en instandhouden van diverse brandweerkazernes, consultatiebureaus en kantoorlocaties.
Deze kapitaalintensieve activiteiten leiden tot een relatief hoge mate van externe financiering. De enerzijds lage reservepositie en de anderzijds kapitaalintensieve activiteiten leiden tot een relatief lage solvabiliteit.
37
Programmabegroting 2026 • Veiligheidsregio Fryslân
7.3. Bedrijfsvoering 7.3.1 Inleiding
Het organisatieonderdeel Bedrijfsvoering bestaat uit de afdelingen Communicatie, Informatiemanagement, Facilitair Bedrijf, Personeel & Organisatie, Financiën & Administratie. Bedrijfsvoering levert een bijdrage aan een veilig en gezond Fryslân door de primaire processen van VRF – brandweerzorg, crisisbeheersing en publieke gezondheidszorg – zo gericht en effectief mogelijk te ondersteunen. Bedrijfsvoering is de expert op het gebied van de bedrijfsvoeringportefeuilles. De afdeling ondersteunt het primaire proces door te faciliteren, adviseren en te helpen bij het bewaken van grenzen. Doordat we deze taken centraal beleggen, verlagen we de kosten en de kwetsbaarheid, terwijl we de kwaliteit verhogen.
7.3.2 Goed werkgeverschap
VRF is een energieke overheidsorganisatie met bevlogen medewerkers die zich dagelijks inzet voor een veilig en gezond Fryslân. Wij willen een goede en aantrekkelijke werkgever zijn. Daarom bieden we volop mogelijkheden voor persoonlijke ontwikkeling en investeren we in de professionalisering van onze medewerkers. Dit doen we door opleiden en trainen, het aanbieden van interne loopbaancoaches en intervisie. Door het uitvoeren van een medewerkerswaarderingsonderzoek halen we feedback op uit de organisatie. Deze input gebruiken we om een nog betere werkgever te worden. In 2025 starten we met de stapsgewijze implementatie van het nieuwe functiewaarderingssysteem HR21. Het huidige functieboek is ruim tien jaar oud. De huidige functiewaarderingsystematiek wordt ook niet meer ondersteund en onderhouden. Daarnaast past de systematiek ook niet meer bij waar de organisatie naar toe wil. De implementatie van het nieuwe functiewaarderingssysteem vraagt tijd en capaciteit van de organisatie, maar levert duidelijkheid en transparantie op over het functieboek en de beloning. Verder vinden we gezondheid en vitaliteit belangrijk. Daarvoor stellen wij preventieve instrumenten beschikbaar voor onze medewerkers zoals een budgetcoach en een mantelzorgmakelaar. Ook zetten we de komende jaren in op duurzame inzetbaarheid van onze medewerkers binnen het gezondheids- en veiligheidsdomein.
We sluiten bijvoorbeeld aan bij de landelijke plannen om binnen Brandweer Fryslân meer aandacht te geven aan duurzame inzetbaarheid en arbeidsveiligheid. Specifieke aandacht geven we daarbij aan Posttraumatische stressstoornis (PTSS) als beroepsziekte.
7.3.3 Integriteitsbeleid en gedragscode
VRF is een integere organisatie. Dit komt terug in onze kernwaarden: betrokken, betrouwbaar en professioneel. Op basis van deze waarden hebben we ons integriteitsbeleid en onze gedragscode opgesteld. Hierover rapporteren we jaarlijks aan het bestuur. Doelen van het integriteitsbeleid zijn: • uitleggen wat integriteit is; • integriteit bespreekbaar maken; • uitleggen wat medewerkers en management moeten doen als ze misstanden signaleren. Onze gedragscode is bedoeld om rechten, plichten, procedures en sancties - die wettelijk zijn vastgelegd - betekenis te geven in geldende gedragsregels. Deze bieden houvast bij de dagelijkse professionele omgang met de klant en met elkaar. De gedragscode is een uitwerking van het integriteitsbeleid.
7.3.4 Privacy & security
We hebben organisatorische en technische maatregelen getroffen om de privacy bij de verwerking van persoonsgegevens verder te waarborgen. Ook in 2026 zien de functionaris gegevensbescherming en de privacy-officer toe op de toepassing van de privacywetgeving. Ze rapporteren hierover aan de directie en het dagelijks bestuur. Het doel is om het aantal incidenten te voorkomen en te beperken.
38
Programmabegroting 2026 • Veiligheidsregio Fryslân
Voor de dagelijkse bedrijfsvoering is VRF afhankelijk van tijdige en betrouwbare informatie. Tegelijkertijd moeten we ervoor waken dat deze vaak (privacy)gevoelige informatie niet in verkeerde handen komt. Dit is een complexe opgave omdat de dreigingen van cybercriminelen en statelijke actoren, die het op de data van veiligheidsregio’s hebben gemunt, significant zijn toegenomen. Daarom heeft VRF zichzelf tot doel gesteld om effectief weerstand te bieden tegen cyberdreigingen en beveiligingsincidenten. Én om deze weerbaarheid op een meetbare en verifieerbare wijze aan te tonen. Het uitgangspunt hierbij is het ambitieniveau ‘Aantoonbaar weerbaar’. VRF is genoodzaakt om ook de komende jaren passende, nieuwe informatiebeveiligingsmaatregelen te blijven nemen om digitale weerbaarheid te waarborgen. Daarnaast willen we in 2026 voldoen aan de gestelde normen zoals de BIO, NEN7510 en de Cyberbeveiligingswet om de meetbaarheid en verifieerbaarheid te garanderen.
7.3.5 Organisatiethema's
In onze meerjarenkoers 2023-2026 staan de volgende organisatiethema’s: • Passend personeel bij onze adaptieve opgave • Duurzaamheid • Procesgericht werken In deze beleidsperiode geven we vorm aan de ambitie die we op deze drie thema’s hebben. Hierbij werken we datagedreven. Datagedreven werken is het sturen op basis van onbewerkte feiten en ruwe data. Hierdoor kunnen we binnen onze organisatie sneller, beter én accurater beslissingen nemen. Ook gebruiken we deze data als input voor het maken van nieuw beleid voor Veiligheid en Gezondheid en voor het optimaliseren van onze werkprocessen. Passend personeel bij onze adaptieve opgave De crises van de afgelopen jaren hebben ons geleerd dat wij ons voortdurend moeten kunnen aanpassen aan wat de buitenwereld van ons vraagt. Dit vergt een grote dosis aanpassings- en uithoudingsvermogen. Tegelijkertijd hebben wij wettelijke en reguliere taken die juist om stabiliteit vragen. Voor al die verschillende opgaven hebben we passend personeel nodig. Door de schaarste op de arbeidsmarkt, die wordt versterkt door de vergrijzing en pensionering van een deel van ons personeel, staan we voor een grote uitdaging. Deze ontwikkeling vraagt om creativiteit, anders denken en maatwerk. Dit ziet er als volgt uit: • We zorgen dat nieuwe medewerkers goed landen binnen onze complexe organisatie door een oanboardingsprogramma.
• We werken samen met andere grote werkgevers en opleiders in het Noorden. • We hebben aandacht voor de personele aspecten zoals werving en selectie en binden en boeien van personeel. We gebruiken strategische personeelsplanning om het medewerkersbestand kwalitatief en kwantitatief op orde te houden. Daarnaast worden scholing, leren en ontwikkelen belangrijke pijlers in ons kwaliteitssysteem. • We bevorderen vitaliteit van medewerkers vanuit het perspectief van positieve gezondheid. Duurzaamheid Vanuit het visiedocument Duurzaamheid 2025-2028 richten we ons op het creëren van een nieuwebasis voor duurzaamheid binnen VRF. Met deze nieuwe aanpak zijn we beter voorbereid op: • het halen van onze duurzaamheidsdoelstellingen; • het maken een positieve impact te maken op zowel onze organisatie als het milieu. We willen minimaal voldoen aan de landelijke wet- en regelgeving op het gebied van duurzaamheid en klimaat. Dit betekent dat we uiterlijk in 2050: • klimaatneutraal en volledig circulair zijn; • werken met respect voor mens, natuur en milieu. Dit geven we vorm door onder andere in te zetten op: • verlagen (fossiel) energieverbruik; • verduurzamen mobiliteit; • afstappen van producten en materialen die niet noodzakelijk zijn; • bewuster kiezen van materiaal; • inzetten op langere levensduur.
39
Programmabegroting 2026 • Veiligheidsregio Fryslân
Procesgericht werken Binnen het organisatiethema ‘Procesgericht werken’ staat de dienstverlening aan de Friese burger centraal. We zien procesgericht werken als één van de hulpmiddelen om nog klantgerichter te werken en om ons werk op alle niveaus continu te verbeteren. In 2026 voeren we, onder het motto ‘Leren door te Doen!’, vijftien tot twintig verbetertrajecten per jaar uit. Tijdens deze trajecten houden we onze processen tegen het licht. Met als doel deze processen als volgt te verbeteren: • Hogere kwaliteit voor de klant en hogere klanttevredenheid. • Effectiviteit, efficiëntie, beheers-, doel- en rechtmatigheid. • Hogere overdraagbaarheid en groter lerend vermogen. • Duidelijkheid over eigenaarschap en verbeterde samenwerking.
40
Programmabegroting 2026 • Veiligheidsregio Fryslân
interview Samen toewerken naar ‘aantoonbare weerbaarheid’ op informatiebeveiliging
De afhankelijkheid van digitale informatie groeit, net als de dreiging van cyberaanvallen. Informatiebeveiliging is daarom belangrijker dan ooit. Ook voor Veiligheidsregio Fryslân (VRF), waar het onderwerp hoog op de agenda staat. Koos Stoker, Chief Information Security Officer, legt uit hoe de organisatie steeds verder toegroeit naar ‘aantoonbare weerbaarheid’, met aandacht voor techniek, bewustwording en wetgeving. “We hebben al veel goed op orde. Het is nu vooral een kwestie van aanscherpen.” VRF moet voldoen aan twee wettelijke normen voor gezondheid en veiligheid: de NEN 7510 en de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO). Daarnaast treedt in september 2025 de Cyberbeveiligingswet in werking. Deze wet verplicht 10.000 bedrijven en (niet-overheids)instellingen om hun informatiebeveiliging op orde te hebben. Koos: “Als één van onze leveranciers dit namelijk niet goed voor elkaar heeft, dan zijn wij ook kwetsbaar. Deze wet maakt de hele keten sterker.” Maximaal voorbereid op uitdagingen van vandaag en morgen “We doen al veel op het gebied van informatiebeveiliging. Punt is dat we dat nog niet goed documenteren. En daar brengen we verandering in.” De Plan-Do-Check-Act is daarin een goed hulpmiddel. Naast het maken en uitvoeren van plannen, wil VRF vanaf 2026 ook audits laten doen om de plannen te controleren, evalueren en analyseren op het gewenste resultaat.
“En daarmee tonen we onze weerbaarheid aan. Je kunt uiteraard nooit volledig uitsluiten dat er iets misgaat, maar we kunnen er wel voor zorgen dat we er alles aan hebben gedaan om dit te voorkomen. Dat is onze verantwoordelijkheid en ambitie”, benadrukt Koos. Stapsgewijs naar aantoonbare weerbaarheid De weg naar ‘aantoonbare weerbaarheid’ verloopt in verschillende fasen. Zo ligt de focus eerst op de technische en fysieke weerbaarheid. Koos: “Daarin hebben we al de nodige stappen gezet. Denk aan de inlogprocedures voor brandweervrijwilligers en crisisfunctionarissen. Die hebben we beter beveiligd via een authenticator waarmee ze zich voortaan met een pincode moeten aanmelden. Daarnaast hebben we onze wachtwoordregels aangescherpt, waar we doorlopend tests op uitvoeren. Ook is de fysieke beveiliging onder onze aandacht. Hoe gaan we bijvoorbeeld om met het aanmelden, binnenlaten en begeleiden van bezoekers?” De volgende fase richt zich meer op de organisatorische kant en op bewustwording en gedrag. “Denk aan afspraken over ‘clean desk’ en ‘clear screen’. En dat betekent geen documenten laten rondslingeren op je bureau en je beeldscherm vergrendelen zodra je je werkplek verlaat. Veel medewerkers kennen de risico’s onvoldoende en daarom organiseren we online securityawareness trainingen.
Ook maken we duidelijke afspraken over ieders rol en verantwoordelijkheid als het gaat om veilige werkgewoonten.”
> 41
Programmabegroting 2026 • Veiligheidsregio Fryslân
Optimaal voorbereid om schade te beperken “Dat is ons uiteindelijk doel. De vraag is namelijk niet of zich een hack of datalek voordoet, maar wanneer. Daarom willen we in 2026 een volledig uitgewerkt, geoefend en getest crisisplan op de plank hebben liggen. Zodat we optimaal voorbereid zijn op incidenten en de schade kunnen beperken.” Daarnaast is het voor een organisatie van cruciaal belang om een betrouwbare back-up van alle belangrijke informatie te hebben, bij voorkeur offline. En dit heeft VRF goed geregeld. Informatiebeveiliging is van ons allemaal “Informatiebeveiliging is niet de verantwoordelijkheid van één iemand, het is een gezamenlijke verantwoordelijkheid”, benadrukt Koos. “Samen moeten we niet alleen onze eigen informatie beschermen, maar ook die van cliënten, ketenpartners en leveranciers. Dat betekent afspraken maken en elkaar daarop aanspreken. Op die manier staan we met elkaar sterker in een wereld vol digitale dreigingen.”
42
Programmabegroting 2026 • Veiligheidsregio Fryslân
7.4. Onderhoud kapitaalgoederen In deze paragraaf vertellen we over het beheerbeleid van de gebouwen die Veiligheidsregio Fryslân structureel en tijdelijk bezit of huurt. Het gaat om onderstaande gebouwen: • hoofdkantoor aan de Harlingertrekweg; • brandweerkazernes: 66, waarvan 49 in eigendom; • twee boothuizen: één in eigendom en één huur; • gehuurde opslagloods die fungeert als tijdelijke opslag van afgeschreven materieel en als distributiecentrum voor de bevoorrading van de vaccinatie-, test- en vluchtelingenlocaties; • 45 huurlocaties voor de Jeugdgezondheidszorg van de GGD; • het gehuurde Regionaal Coördinatie Centrum (RCC), dat is ondergebracht bij de meldkamer. Kwaliteitsniveau beheer en onderhoud Als grondslag voor het beheer en onderhoud van kapitaalgoederen, passen wij de NEN-2767 norm toe. De NEN-2767 norm is een breed toegepaste wijze van conditiemeting. Hiermee wordt de technische kwaliteit van bouw- en installatiedelen op een objectieve manier vastgelegd. Er zijn zes kwaliteitsniveaus: niveau één staat voor ‘uitstekend’ en niveau zes staat voor ‘zeer slecht’. De bestuurlijke afspraak bij het beheer en onderhoud is, net als voorgaande jaren, kwaliteitsniveau drie. Dit betekent dat wij een ‘redelijke conditie’ nastreven. Plaatselijke zichtbare veroudering vinden wij acceptabel, zolang de functievervulling van bouw- en installatiedelen niet in gevaar komt.
Bij de huurlocaties streven wij ernaar om een vergelijkbaar kwaliteitsniveau vast te leggen in de huurovereenkomsten. Onderhoudsvoorzieningen Op basis van dit uitgangspunt hebben wij onderhoudsvoorzieningen gemaakt. Met een onderhoudsvoorziening worden de lasten van groot onderhoud over de jaren geëgaliseerd. De toevoeging aan de voorziening (met andere woorden: de jaarlijkse lasten) is het gemiddelde bedrag van het groot onderhoud dat we redelijkerwijs kunnen voorzien. Wettelijk gezien moet de evaluatie van de voorziening eens in de vijf jaar. In de praktijk hanteren wij een richtlijn van eens per vier jaar.
7.5. Verbonden partijen Definitie Verbonden Partij Een Verbonden Partij (VP) is een privaat- of publiekrechtelijke organisatie waarin VRF een financieel én een bestuurlijk belang heeft. Er is sprake van een financieel belang als VRF aansprakelijk is voor het eventueel niet nakomen van de verplichtingen door de rechtspersoon. Er is sprake van een bestuurlijk belang als VRF vertegenwoordigd is in het bestuur of zeggenschap daarin kan uitoefenen. Gelet op deze kwalificaties van belang kent VRF geen verbonden partijen. VRF heeft wel een nauwe betrokkenheid bij de Stichting Brandweeropleidingen Noord (BON) en daarom lichten we deze relatie hieronder uit. Stichting BON De bestuurlijke deelname, samen met de Veiligheidsregio’s Groningen en Drenthe, in de Stichting BON benadert de definitie van een Verbonden Partij. Volgens de statuten is er echter geen sprake van een financieel belang in de stichting. De stichting is aandeelhouder van BON B.V. BON B.V. neemt voor 100% deel in Oefencentrum Noord B.V. en Brandweeropleidingen Noord B.V. BON factureert de afgenomen dienstverlening (opleiden of oefenen). Daarom is stichting BON formeel geen VP. De afgelopen jaren is onderzocht of de huidige structuur nog steeds wenselijk is.
Als gevolg van dit uitgevoerde onderzoek is besloten het bestuur voor te stellen een voorgenomen besluit te nemen om de Stichting Brandweeropleidingen Noord (BON) formeel te verbinden aan Veiligheidsregio Fryslân. De raden van de deelnemende gemeenten zijn de in de gelegenheid gesteld om hun wensen en bedenkingen kenbaar te maken op dit voorgenomen besluit. 43
8. Financiële begroting
8.1. Overzicht van baten en lasten Primitieve begroting 2026 Lasten
Baten
Saldo
Programma Gezondheid Pijler 1
18.165.973
56.156
18.109.817
Pijler 2
13.345.548
3.796.316
9.549.232
Pijler 3
2.037.318
1.132.703
904.615
Pijler 4
2.098.454
2.098.454
-
Toegerekende organisatiekosten
7.701.468
54.736
7.646.732
43.348.761
7.138.365
36.210.396
Dekkingsmiddelen gezondheid Gemeentelijke bijdrage
35.172.396
-35.172.396
-
35.172.396
-35.172.396
43.348.761
42.310.761
1.038.000
102.000
1.140.000
-1.038.000
43.450.761
43.450.761
-
Totaal saldo van baten en lasten Reservemutaties gezondheid Gerealiseerd resultaat gezondheid
Programma crisisbeheersing Producten Crisisbeheersing
8.629.617
214.686
8.414.931
Toegerekende organisatiekosten
1.160.221
8.246
1.151.975
9.789.838
222.932
9.566.906
Dekkingsmiddelen crisisbeheersing Rijksbijdrage BDUR
5.347.245
-5.347.245
Gemeentelijke bijdrage
4.219.661
-4.219.661
-
9.566.906
-9.566.906
9.789.838
9.789.838
-
Totaal saldo van baten en lasten Reservemutaties crisisbeheersing
-
-
-
9.789.838
9.789.838
-
Producten brandweer
47.693.333
1.003.568
46.689.765
Toegerekende organisatiekosten
11.142.124
79.190
11.062.933
58.835.456
1.082.758
57.752.698
Gerealiseerd resultaat Crisisbeheersing Programma brandweer
Dekkingsmiddelen brandweer Rijksbijdrage BDUR
6.143.250
-6.143.250
Gemeentelijke bijdrage
51.250.839
-51.250.839
-
57.394.089
-57.394.089
58.835.456
58.476.847
358.609
-
358.609
-358.609
58.835.456
58.835.456
-
Gerealiseerd resultaat 112.076.056 112.076.056
-
Waarvan incidentele baten en lasten
Totaal saldo van baten en lasten Reservemutaties brandweer Gerealiseerd resultaat brandweer
Structureel saldo
-
-
-
112.076.056
112.076.056
-
44
Programmabegroting 2026 • Veiligheidsregio Fryslân
Overzicht baten en lasten art. 27 BBV
Lasten
Baten
Saldo
Programma gezondheid
35.341.098
42.256.025
6.914.927
Programma crisisbeheersing
7.919.747
9.781.592
1.861.845
Programma brandweer
44.825.101
58.397.657
13.572.556
-
-
-
23.219.907
142.172
-23.077.735
Heffing vpb
10.000
-
-10.000
Onvoorzien
658.203
-
-658.203
111.974.056
110.577.447
-1.396.609
102.000
1.498.609
1.396.609
112.076.056
112.076.056
0
Algemene dekkingsmiddelen Overhead
Saldo van baten en lasten Toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves per programma Resultaat
45
Programmabegroting 2026 • Veiligheidsregio Fryslân
Meerjarenperspectief 1/2 Jaarrekening 2024
Begroting 2025
Begroting 2026
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Pijler 2
17.415.294
8.449.829
8.965.465
12.953.837
3.621.197
9.332.640
13.345.548
3.796.316
9.549.232
Pijler 3
4.814.683
3.927.227
887.456
1.886.226
1.110.109
776.117
2.037.318
1.132.703
904.615
Pijler 4
2.235.530
1.942.891
292.639
2.057.144
2.057.144
-
2.098.454
2.098.454
-
Toegerekende organisatiekosten
6.858.477
274.405
6.584.072
7.521.951
53.142
7.468.810
7.701.468
54.736
7.646.732
53.415.384
20.254.173
33.161.211
41.285.515
6.896.642
34.388.874
43.348.761
7.138.365
36.210.396
Programma Gezondheid Pijler 1 16.866.357 55.050 16.811.307 18.165.973 56.156 18.109.817 22.091.400 5.659.821 16.431.579
Dekkingsmiddelen Gezondheid Gemeentelijke bijdrage
31.636.378
-31.636.378
34.320.958
-34.320.958
35.172.396
-35.172.396
31.636.378
-31.636.378
-
34.320.958
-34.320.958
-
35.172.396
-35.172.396
Totaal saldo van baten en lasten
53.415.384
51.890.551
1.524.833
41.285.515
41.217.599
67.916
43.348.761
42.310.761
1.038.000
Reservemutaties Gezondheid
102.000
1.361.244
-1.259.244
102.000
169.916
-67.916
102.000
1.140.000
-1.038.000
53.517.384
53.251.795
265.589
41.387.515
41.387.515
-
43.450.761
43.450.761
-
Gerealiseerd resultaat Gezondheid Programma Crisisbeheersing
Producten Crisisbeheersing
6.750.620
155.027
6.595.594
7.446.831
227.178
7.219.653
8.629.617
214.686
8.414.931
Toegerekende organisatiekosten
1.324.516
41.339
1.283.177
1.133.177
8.006
1.125.171
1.160.221
8.246
1.151.975
8.075.136
196.365
7.878.771
8.580.008
235.184
8.344.824
9.789.838
222.932
9.566.906
Dekkingsmiddelen Gezondheid Rijksbijdrage BDUR Gemeentelijke bijdrage
4.955.684
-4.955.684
4.408.683
-4.408.683
5.347.245
-5.347.245
3.370.457
-3.370.457
3.936.141
-3.936.141
4.219.661
-4.219.661
8.326.141
-8.326.141
-
8.344.824
-8.344.824
-
9.566.906
-9.566.906
Totaal saldo van baten en lasten
8.075.136
8.522.506
-447.370
8.580.008
8.580.008
-
9.789.838
9.789.838
-
Reservemutaties Crisisbeheersing
12.189
-12.189
-
-
-
-
-
-
8.075.136
8.534.696
-459.559
8.580.008
8.580.008
-
9.789.838
9.789.838
-
Producten Brandweer
41.632.911
1.385.830
40.247.081
47.168.476
1.081.629
46.086.847
47.693.333
1.003.568
46.689.765
Toegerekende organisatiekosten
9.922.524
396.993
9.525.530
10.882.407
76.884
10.805.523
11.142.124
79.190
11.062.933
49.772.612
58.050.883
1.158.513
56.892.370
58.835.456
1.082.758
57.752.698
Gerealiseerd resultaat Crisisbeheersing
Programma Brandweer
51.555.435
1.782.823
Dekkingsmiddelen Brandweer
Rijksbijdrage BDUR
5.600.746
-5.600.746
6.143.250
-6.143.250
50.879.529
-50.879.529
51.250.839
-51.250.839
-
56.480.275
-56.480.275
-
57.394.089
-57.394.089
58.050.883
57.638.788
412.095
58.835.456
58.476.847
358.609
-
412.095
-412.095
-
358.609
-358.609
-3.449.156
58.050.883
58.050.883
-
58.835.456
58.835.456
-
-3.643.126
108.018.406 108.018.406
-
112.076.056 112.076.056
-5.866.663
46.776.869
-46.776.869
52.643.532
-52.643.532
51.555.435
54.426.355
-2.870.920
578.236
-578.236
Gerealiseerd resultaat Brandweer
51.555.435
55.004.591
Gerealiseerd resultaat
113.147.955 116.791.081
Gemeentelijke bijdrage Totaal saldo van baten en lasten Reservemutaties Brandweer
Waarvan incidentele baten en lasten Structureel saldo
5.866.663
-
6.215.000
5.662.000
553.000
-
-
-
-
-
-
106.932.955
111.129.081
-4.196.126
108.018.406
108.018.406
-
112.076.056
112.076.056
-
Programmabegroting 2026 • Veiligheidsregio Fryslân
Meerjarenperspectief 2/2 Begroting 2027
Begroting 2028
Begroting 2029
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Pijler 2
13.493.807
3.970.633
9.523.174
14.004.230
4.123.914
9.880.316
14.463.993
4.283.204
10.180.789
Pijler 3
2.063.337
1.184.714
878.623
2.141.595
1.230.448
911.147
2.212.621
1.277.975
934.646
Pijler 4
2.199.180
2.199.180
-
2.287.147
2.287.147
-
2.378.633
2.378.633
-
Toegerekende organisatiekosten
8.016.750
55.996
7.960.754
8.294.646
57.283
8.237.362
8.578.026
58.601
8.519.425
44.119.298
7.469.258
36.650.040
45.766.482
7.759.794
38.006.687
47.292.623
8.061.771
39.230.852
39.332.852
-39.332.852
Programma Gezondheid 18.346.224 58.735 18.287.489 Pijler 1 19.038.864 61.002 18.977.862 19.659.350 63.358 19.595.992
Dekkingsmiddelen Gezondheid Gemeentelijke bijdrage Totaal saldo van baten en lasten Reservemutaties Gezondheid Gerealiseerd resultaat Gezondheid Programma Crisisbeheersing Producten Crisisbeheersing Toegerekende organisatiekosten
36.660.040
-36.660.040
37.973.688
-37.973.688
-
36.660.040
-36.660.040
-
37.973.688
-37.973.688
-
39.332.852
-39.332.852
44.119.298
44.129.298
-10.000
45.766.482
45.733.482
33.000
47.292.623
47.394.623
-102.000
102.000
-
102.000
47.394.623
47.394.623
-
102.000
92.000
10.000
102.000
135.000
-33.000
44.221.298
44.221.298
-
45.868.482
45.868.482
-
8.952.368 223.649
8.728.719
9.237.010
231.559
9.005.452
1.249.583
8.630
1.240.953
10.486.593
240.188
10.246.405
1.207.718
8.436
1.199.282
10.160.086
232.084
9.928.002
Dekkingsmiddelen Gezondheid
Rijksbijdrage BDUR Gemeentelijke bijdrage
5.347.245 4.580.757
-5.347.245 -4.580.757
-
9.928.002
-9.928.002
Totaal saldo van baten en lasten
10.160.086
10.160.086
Reservemutaties Crisisbeheersing
-
-
10.160.086
Producten Brandweer Toegerekende organisatiekosten
Gerealiseerd resultaat Crisisbeheersing
9.532.148 239.732
9.292.416
1.292.274
8.828
1.283.446
10.824.422
248.561
10.575.862
5.347.245
-5.347.245
5.347.245
4.899.160
-4.899.160
5.228.617
-5.228.617
-
10.246.405
-10.246.405
-
10.575.862
-10.575.862
-
10.486.593
10.486.593
-
10.824.422
10.824.422
--
-
-
-
-
-
-
-
10.160.086
-
10.486.593
10.486.593
-
10.824.422
10.824.422
-
49.908.734
1.097.322
48.811.412
51.272.279
1.142.574
50.129.705
52.940.411
1.172.955
51.767.456
11.598.259
81.012
11.517.247
12.000.306
82.875
11.917.431
12.410.286
84.781
12.325.505
60.328.659
63.272.585
1.225.449
62.047.136
65.350.697
1.257.736
-5.347.245
Programma Brandweer
61.506.993
1.178.334
64.092.961
Dekkingsmiddelen Brandweer
Rijksbijdrage BDUR
6.143.250
-6.143.250
6.143.250
-6.143.250
6.143.250
-6.143.250
Gemeentelijke bijdrage
-
53.830.294 59.973.544
-53.830.294 -59.973.544
55.853.886
-55.853.886
57.899.711
-57.899.711
-
61.997.136
-61.997.136
-
64.042.961
-64.042.961
61.506.993
61.151.878
355.115
63.272.585
63.222.585
50.000
65.350.697
65.300.697
50.000
-
355.115
-355.115
-
50.000
-50.000
-
50.000
-50.000
Gerealiseerd resultaat Brandweer
61.506.993
61.506.993
-
63.272.585
63.272.585
-
65.350.697
65.350.697
-
Gerealiseerd resultaat
115.888.377 115.888.377
-
119.627.660 119.627.660
-
123.569.742 123.569.742
115.888.377
-
Totaal saldo van baten en lasten Reservemutaties Brandweer
Waarvan incidentele baten en lasten Structureel saldo
115.888.377
-
-
119.627.660
119.627.660
-
-
-
-
-
-
123.569.742
123.569.742
-
Programmabegroting 2026 • Veiligheidsregio Fryslân
Toelichting: De mutatie van het nadelig saldo per programma ten opzichte van 2025 is als volgt, naar oorzaken: Omschrijving
Gezondheid
Brandweer
Crisis
Organisatie
Totaal
26.852.149
40.074.006
2.810.970
19.399.503
89.136.628
Indexatie loonkosten
435.242
503.213
208.288
266.766
1.413.509
Indexatie materiële kosten
122.196
660.686
48.428
195.371
1.026.682
Toevoeging lijkschouw
116.077
Nadelig saldo 2025 begroting 2025
Kapitaallasten vrijval Totale mutatie
Nadelig saldo 2026 begroting 2026
116.077
-1.050.000
-1.050.000
673.516
113.900
256.716
462.137
1.506.268
27.525.665
40.187.905
3.067.686
19.861.640
90.642.895
8.2. Financiële positie Arbeidsverplichtingen Conform het besluit ‘Begroting en Verantwoording’ is het niet toegestaan voorzieningen op te nemen voor jaarlijks terugkerende verplichtingen met een vergelijkbaar volume. Dit gaat vooral om verplichtingen rond vakantiegeld en het opgebouwde saldo vakantiedagen. Deze lasten zijn structureel gedekt in de begroting. Investeringskredieten Als onderdeel van de begroting is het meerjaren investeringsplan vastgesteld. De geplande investeringen zijn aan te merken als investeringen met economisch nut en worden geactiveerd conform de regels die zijn vastgesteld in de financiële verordening. De effecten hiervan zijn in de kapitaallasten van de programma’s verwerkt. De vast te stellen kredieten zijn opgenomen in bijlage 2 bij deze begroting.
48
Programmabegroting 2026 • Veiligheidsregio Fryslân
Reserves Het geraamde verloop van de reserves in 2026 is als volgt: 1-1-2026
Stortingen Onttrekkingen 31-12-2026
Algemene reserve Egalisatiereserve
2.774.847
1.050.000
1.724.847
2.774.847
1.050.000
1.724.847
-
Bestemmingsreserves Gezondheidsmonitor
301.113
90.000
313.113
Uitwerkingskader Meldkamer
500.000
500.000
Tweede loopbaanbeleid
459.429
5.000
454.429
In te halen werkzaamheden
513.724
263.609
250.115
Kansrijke start
42.766
42.766
Wabo
110.000
90.000
20.000
448.609
1.580.423
1.498.609
3.305.270
1.927.032
102.000
102.000
Totaal eigen vermogen
4.701.879
102.000
Voorzieningen Het geraamde verloop in de voorzieningen in 2026 is als volgt:
1-1-2026
Stortingen Onttrekkingen 31-12-2026
Verplichtingen, verliezen, risico's Voorziening opgebouwde spaaruren
85.199
85.199
Voorziening FLO-overgangsrecht
6.852.912
171.335
735.673
6.288.574
Voorziening spaaruren IKB
1.428.938
95.761
1.524.699
Voorziening RVU
120.985 8.488.033
267.096
93.951
27.034
829.624
7.925.506
Egalisatie van lasten Groot onderhoud Harlingertrekweg
276.523
81.269
23.837
333.955
Groot onderhoud brandweerkazernes
2.200.593
638.610
380.957
2.458.246
2.477.115
719.879
404.794
2.792.201
Totaal voorzieningen
10.965.149
986.976
1.234.418 10.717.707
49
Programmabegroting 2026 • Veiligheidsregio Fryslân
Geprognosticeerde balans 2026
1-1-2026
31-12-2026
1-1-2026
31-12-2026
4.701.879
3.305.270
Gerealiseerd resultaat '24 3.643.126
3.643.126
Voorzieningen
10.965.149
10.717.707
Materiële vaste activa
90.435.908
100.861.115
Financiële vaste activa
119.589
119.589
12.995.762
12.995.762
Liquide middelen
480.184
480.184
Langlopende schulden
49.958.353
64.691.808
Overlopende activa
1.907.792
1.907.792
Kortlopende schulden
18.864.834
18.864.834
Overlopende passiva
17.805.893
15.141.697
Totaal activa
Totaal passiva
105.939.235 116.364.442
Vorderingen
105.939.235
116.364.442
Eigen vermogen
In de voorspelde balans is rekening gehouden met de geplande investeringen voor 2025 en 2026 en een stabiel werkkapitaal. Ook zijn de geplande mutaties in reserves en voorzieningen, zoals in de eerdere paragrafen genoemd, verwerkt. De behoefte aan langlopende financiering is bepaald op basis van het meerjareninvesteringsplan en de vastgelegde financieringsstructuur. De rentelast voor deze financiering is gedekt in de begroting 2026. Bovenstaande balans is de basis voor de berekende financiële kengetallen in de paragraaf ‘Weerstandsvermogen’. In de jaarrekening 2024 is een voorstel gedaan voor de bestemming van het gerealiseerd resultaat 2024. In afwachting van de vaststelling van de jaarrekening (algemeen bestuur 10 juli 2025) presenteren wij het gerealiseerde resultaat 2024 apart op de balans. Meerjarenbalans
1-1-2027
31-12-2027
1-1-2027
31-12-2027
3.305.270
2.960.155
Gerealiseerd resultaat '24 3.643.126
3.643.126
Voorzieningen
10.717.707
10.461.089
Materiële vaste activa
100.861.115
103.864.229
Financiële vaste activa
119.589
119.589
12.995.762
12.995.762
Liquide middelen
480.184
480.184
Langlopende schulden
64.691.808
70.506.810
Overlopende activa
1.907.792
1.907.792
Kortlopende schulden
18.864.834
18.864.834
Overlopende passiva
15.141.697
12.931.542
Totaal activa
Totaal passiva
Vorderingen
116.364.442 119.367.556
1-1-2028
Materiële vaste activa Financiële vaste activa
Eigen vermogen
116.364.442 119.367.556
31-12-2028
1-1-2028
31-12-2028
103.864.229
110.089.214
2.960.155
2.877.155
119.589
119.589
Gerealiseerd resultaat '24 3.643.126
3.643.126
12.995.762
12.995.762
Voorzieningen
10.461.089
10.574.320
Liquide middelen
480.184
480.184
Langlopende schulden
70.506.810
79.860.567
Overlopende activa
1.907.792
1.907.792
Kortlopende schulden
18.864.834
18.864.834
Overlopende passiva
12.931.542
9.772.539
Totaal activa
Totaal passiva
Vorderingen
119.367.556 125.592.541
Eigen vermogen
119.367.556 125.592.541
50
Programmabegroting 2026 • Veiligheidsregio Fryslân
1-1-2029
31-12-2029
1-1-2029
31-12-2029
2.877.155
2.929.155
Gerealiseerd resultaat '24 3.643.126
3.643.126
Voorzieningen
10.574.320
10.377.995
Materiële vaste activa
110.089.214
112.085.142
Financiële vaste activa
119.589
119.589
12.995.762
12.995.762
Liquide middelen
480.184
480.184
Langlopende schulden
79.860.567
82.727.774
Overlopende activa
1.907.792
1.907.792
Kortlopende schulden
18.864.834
18.864.834
Overlopende passiva
9.772.539
9.045.5849
Totaal activa
Totaal passiva
Vorderingen
125.592.541 127.588.469
Eigen vermogen
125.592.541 127.588.469
51
Programmabegroting 2026 • Veiligheidsregio Fryslân
Bijlage 1.
Bijdrage per gemeente 2026-2029
2026
2027
2028
2029
Achtkarspelen
€
3.630.034
€
3.807.025
€
3.953.624
€
4.103.481
Ameland
€
975.314
€
1.023.625
€
1.062.579
€
1.102.186
Dantumadiel
€
2.404.111
€
2.521.240
€
2.618.382
€
2.717.707
De Fryske Marren
€
7.345.798
€
7.705.010
€
8.001.069
€
8.303.412
Harlingen
€
2.136.540
€
2.240.790
€
2.327.030
€
2.415.165
Heerenveen
€
6.871.227
€
7.206.583
€
7.483.887
€
7.767.262
Leeuwarden
€
18.598.216
€
19.508.214
€
20.257.472
€
21.022.481
Noardeast-Fryslân
€
6.114.268
€
6.412.723
€
6.659.454
€
6.911.572
Ooststellingwerf
€
3.464.533
€
3.633.680
€
3.773.466
€
3.916.295
Opsterland
€
3.878.742
€
4.067.880
€
4.224.511
€
4.384.618
Schiermonnikoog
€
278.172
€
291.976
€
303.072
€
314.347
Smallingerland
€
7.398.941
€
7.759.871
€
8.058.577
€
8.363.871
Súdwest-Fryslân
€
12.235.157
€
12.832.666
€
13.326.236
€
13.830.508
Terschelling
€
1.000.953
€
1.050.341
€
1.090.430
€
1.131.245
Tytsjerksteradiel
€
4.332.936
€
4.544.420
€
4.719.279
€
4.897.961
Vlieland
€
291.070
€
305.466
€
317.104
€
328.944
Waadhoeke
€
6.362.891
€
6.673.648
€
6.930.316
€
7.192.542
Weststellingwerf
€
3.323.992
€
3.485.932
€
3.620.246
€
3.757.581
€
90.642.897
€ 95.071.090
€
98.726.733
€ 102.461.179
52
Programmabegroting 2026 • Veiligheidsregio Fryslân
2026 Bijdrage 2026
Gezondheid
Crisisbeheer
Brandweer
Totaal
Achtkarspelen
€
1.499.879
€
179.942
€
1.950.213
€
3.630.034
Ameland
€
203.998
€
24.474
€
746.843
€
975.314
Dantumadiel
€
1.016.800
€
121.986
€
1.265.325
€
2.404.111
De Fryske Marren
€
2.759.414
€
331.049
€
4.255.335
€
7.345.798
Harlingen
€
862.380
€
103.460
€
1.170.700
€
2.136.540
Heerenveen
€
2.751.869
€
330.144
€
3.789.215
€
6.871.227
Leeuwarden
€
6.844.733
€
821.168
€
10.932.315
€ 18.598.216
Noardeast-Fryslân
€
2.437.237
€
292.397
€
3.384.633
€
6.114.268
Ooststellingwerf
€
1.372.241
€
164.629
€
1.927.662
€
3.464.533
Opsterland
€
1.597.282
€
191.627
€
2.089.833
€
3.878.742
Schiermonnikoog
€
51.650
€
6.197
€
220.325
€
278.172
Smallingerland
€
3.010.864
€
361.216
€
4.026.861
€
7.398.941
Súdwest-Fryslân
€
4.804.810
€
576.437
€
6.853.910
€ 12.235.157
Terschelling
€
260.271
€
31.225
€
709.457
€
1.000.953
Tytsjerksteradiel
€
1.732.040
€
207.794
€
2.393.101
€
4.332.936
Vlieland
€
66.688
€
8.001
€
216.381
€
291.070
Waadhoeke
€
2.492.767
€
299.059
€
3.571.065
€
6.362.891
Weststellingwerf
€
1.407.472
€
168.856
€
1.747.665
€
3.323.992
€
35.172.396
€
4.219.661
€
51.250.839
€ 90.642.897
53
Programmabegroting 2026 • Veiligheidsregio Fryslân
2027 Bijdrage 2027
Gezondheid
Crisisbeheer
Brandweer
Totaal
Achtkarspelen
€
1.563.318
€
195.340
€
2.048.367
€
3.807.025
Ameland
€
212.626
€
26.568
€
784.431
€
1.023.625
Dantumadiel
€
1.059.806
€
132.425
€
1.329.009
€
2.521.240
De Fryske Marren
€
2.876.126
€
359.379
€
4.469.506
€
7.705.010
Harlingen
€
898.855
€
112.314
€
1.229.621
€
2.240.790
Heerenveen
€
2.868.261
€
358.396
€
3.979.926
€
7.206.583
Leeuwarden
€
7.134.237
€
891.439
€
11.482.538
€ 19.508.214
Noardeast-Fryslân
€
2.540.322
€
317.419
€
3.554.982
€
6.412.723
Ooststellingwerf
€
1.430.281
€
178.717
€
2.024.682
€
3.633.680
Opsterland
€
1.664.840
€
208.026
€
2.195.014
€
4.067.880
Schiermonnikoog
€
53.835
€
6.727
€
231.414
€
291.976
Smallingerland
€
3.138.211
€
392.127
€
4.229.533
€
7.759.871
Súdwest-Fryslân
€
5.008.034
€
625.765
€
7.198.867
€ 12.832.666
Terschelling
€
271.279
€
33.897
€
745.164
€
1.050.341
Tytsjerksteradiel
€
1.805.298
€
225.576
€
2.513.546
€
4.544.420
Vlieland
€
69.509
€
8.685
€
227.272
€
305.466
Waadhoeke
€
2.598.200
€
324.651
€
3.750.796
€
6.673.648
Weststellingwerf
€
1.467.002
€
183.305
€
1.835.625
€
3.485.932
€
36.660.040
€ 4.580.757
€
53.830.294
€ 95.071.090
54
Programmabegroting 2026 • Veiligheidsregio Fryslân
2028 Bijdrage 2028
Gezondheid
Crisisbeheer
Brandweer
Totaal
Achtkarspelen
€
1.619.336
€
208.918
€
2.125.370
€
3.953.624
Ameland
€
220.245
€
28.415
€
813.920
€
1.062.579
Dantumadiel
€
1.097.782
€
141.630
€
1.378.969
€
2.618.382
De Fryske Marren
€
2.979.187
€
384.359
€
4.637.524
€
8.001.069
Harlingen
€
931.064
€
120.121
€
1.275.845
€
2.327.030
Heerenveen
€
2.971.040
€
383.308
€
4.129.540
€
7.483.887
Leeuwarden
€
7.389.879
€
953.402
€
11.914.190
€
20.257.472
Noardeast-Fryslân
€
2.631.350
€
339.483
€
3.688.621
€
6.659.454
Ooststellingwerf
€
1.481.533
€
191.139
€
2.100.794
€
3.773.466
Opsterland
€
1.724.496
€
222.485
€
2.277.529
€
4.224.511
Schiermonnikoog
€
55.764
€
7.194
€
240.114
€
303.072
Smallingerland
€
3.250.663
€
419.383
€
4.388.530
€
8.058.577
Súdwest-Fryslân
€
5.187.488
€
669.262
€
7.469.487
€
13.326.236
Terschelling
€
281.000
€
36.253
€
773.176
€
1.090.430
Tytsjerksteradiel
€
1.869.988
€
241.256
€
2.608.035
€
4.719.279
Vlieland
€
72.000
€
9.289
€
235.815
€
317.104
Waadhoeke
€
2.691.302
€
347.217
€
3.891.796
€
6.930.316
Weststellingwerf
€
1.519.569
€
196.047
€
1.904.630
€
3.620.246
€
37.973.688
€
4.899.160
€
55.853.886
€ 98.726.733
55
Programmabegroting 2026 • Veiligheidsregio Fryslân
2029 Bijdrage 2029 Gezondheid Crisisbeheer
Brandweer
Totaal
Achtkarspelen
€
1.677.296
€
222.967
€
2.203.218
€
4.103.481
Ameland
€
228.128
€
30.326
€
843.732
€
1.102.186
Dantumadiel
€
1.137.074
€
151.154
€
1.429.478
€
2.717.707
De Fryske Marren
€
3.085.819
€
410.206
€
4.807.388
€
8.303.412
Harlingen
€
964.389
€
128.199
€
1.322.577
€
2.415.165
Heerenveen
€
3.077.380
€
409.084
€
4.280.797
€
7.767.262
Leeuwarden
€
7.654.380
€
1.017.516
€
12.350.585
€
21.022.481
Noardeast-Fryslân
€
2.725.532
€
362.312
€
3.823.728
€
6.911.572
Ooststellingwerf
€
1.534.560
€
203.993
€
2.177.742
€
3.916.295
Opsterland
€
1.786.220
€
237.447
€
2.360.951
€
4.384.618
Schiermonnikoog
€
57.760
€
7.678
€
248.909
€
314.347
Smallingerland
€
3.367.012
€
447.586
€
4.549.274
€
8.363.871
Súdwest-Fryslân
€
5.373.160
€
714.268
€
7.743.081
€
13.830.508
Terschelling
€
291.058
€
38.691
€
801.496
€
1.131.245
Tytsjerksteradiel
€
1.936.919
€
257.480
€
2.703.563
€
4.897.961
Vlieland
€
74.577
€
9.914
€
244.453
€
328.944
Waadhoeke
€
2.787.630
€
370.567
€
4.034.346
€
7.192.542
Weststellingwerf
€
1.573.958
€
209.230
€
1.974.393
€
3.757.581
€
39.332.852
€
5.228.617
€
57.899.711
€ 102.461.179
56
Programmabegroting 2026 • Veiligheidsregio Fryslân
Bijlage 2.
Investeringskredieten 2026 Investeringskredieten
Krediet 2026
Kantoormeubilair
236.386
Mobiele telefoons, tablets, iPads
149.296
Gebruikerssoftware
144.303
Systeem soft- en hardware
170.748
Werkplekautomatisering vanaf 2018
404.344
Overige kantoorinventaris
29.860
Renovatie, restauratie en verbouwing van bedrijfsgebouwen
897.800
Organisatie
2.032.737
Werkplekautomatisering vanaf 2018
15.000
Overige kantoorinventaris
100.000
GGD
115.000
Ademlucht
2.534.520
Alarmeringsmiddelen
277.427
Dienstvoertuigen
286.686
Mobiele telefonie, tablets en iPads
86.848
Overige brandweerinventaris
1.002.669
Overige brandweervoertuigen
404.791
Persoonlijke beschermingsmiddelen
541.638
PM voer- en vaartuigen
358.515
Tankautospuiten
7.054.453
Gebouwen
1.903.970
Grond Installaties
563.061 2.035.344
Overige (kantoor)inventaris
199.753
Renovatie en verbouwing
306.440
Brandweer
17.556.115
Werkplekautomatisering vanaf 2018
16.256
Crisisbeheersing
16.256
Totaal investeringskredieten
19.720.108
57
Programmabegroting 2026 • Veiligheidsregio Fryslân
Investeringskredieten Brandweer 2026-2029 Categorie
2026
2027
2028
2029
Ademlucht
2.534.520
149.850
382.148
57.808
Alarmeringsmiddelen
277.427
Dienstvoertuigen
286.686
377.843
283.421
256.001
Haakarmvoertuigen 253.610 Hulpverleningsvoertuigen 76.332
233.574
79.415
Mobiele telefonie, tablets en iPads
108.894
124.307
Overige (kantoor)inventaris
165.154
Overige brandweerinventaris
86.848 1.002.669
88.585 259.903
302.628
266.865
Overige brandweervoertuigen
404.791
191.326
312.721
Persoonlijke beschermingsmiddelen
541.638
996.326
477.655
38.519
PM voer- en vaartuigen
358.515
151.109
2.154.163
Redvoertuigen
912.153
930.396
Tankautospuiten
650.761
2.648.222
7.054.453
4.653.585
Werkplekautomatisering 31.468 Gebouwen
1.903.970
1.308.029
4.625.535
693.909
563.061
529.013
560.750
280.636
2.035.344
1.919.103
4.392.573
1.185.909
Overige (kantoor)inventaris
199.753
196.442
525.651
265.578
Renovatie en verbouwing
306.440
226.506
435.414
902.478
17.556.115
11.035.127
14.265.060
10.362.081
Grond Installaties
Totaal
58